Nghị luận về vấn đề tầm quan trọng của
lịch sử
Đề ra: Suy nghĩ của anh/ chị về giá trị của bộ môn lịch sử đối với sự hình thành nhân cách của con
người.
BÀI LÀM
(Thầy Phan Danh Hiếu – đề nghị ghi rõ nguồn)
Khởi nguồn từ huyền thoại Rồng Tiên kết hợp, sông núi giao hoà để hình thành dòng giống Việt
Nam. Mẹ Âu Cơ đưa năm mươi con lên núi khai sơn phá thạch, cha Lạc Long Quân đưa 50 con về
biển nghìn trùng. Ngay từ cột mốc lịch sử đầu tiên đó đến nay, đất nước ta đã trải qua bao năm tháng
thăng trầm suốt 4000 năm dựng và giữ nước. Xuyên suốt chiều dài lịch sử đó, nhân dân ta đã kết tinh
nhiều giá trị nhân văn cao đẹp. Nhưng một điều đáng nói trong cuộc sống hiện nay là nhiều học sinh
đã bỏ mặc môn lịch sử dân tộc để chạy theo những môn học “hợp thời” mà quên rằng: môn lịch sử
mang một giá trị hết sức to lớn trong sự hình thành nhân cách của con người.
Trước hết ta cần hiểu rõ về bộ môn lịch sử: Bộ môn lịch sử là bộ môn khoa học về nghiên cứu và
phân tích những sự kiện đã xảy ra, bao gổm ba thời kì: cổ đại, trung đại và cận đại. Chẳng hạn, ta học
về lịch sử khởi nguồn của dân tộc ta vào những ngày đầu hình thành nước Văn Lang, hoặc là những
triều đại phong kiến trong lịch sử Đại Việt, cho đến thời đại kháng Pháp, đánh Mỹ thần thánh của
dân tộc,… và cả lịch sử của Hy Lạp, Liên Xô, vương quốc Anh,…
Như vậy, với cách hiểu trên ta thấy lịch sử là một chặng đường dài của mỗi quốc gia. Dân tộc nào
cũng trải qua những năm tháng hào hùng bi tráng. Và nhờ những năm tháng đó mà con người càng
hoàn thiện hơn, càng phát triển hơn về mọi mặt trong đó có nhân cách.
Đầu tiên là về kinh nghiệm sống. Từ cuộc sống bộ tộc chuyển sang cuộc sống cộng đồng, con người
đã bỏ đi những thói quen không đẹp để hoàn thiện hơn. Chúng ta đúc kết những kinh nghiệm về cuộc
sống như nhường nhịn, chia sẻ, yêu thương, giúp đỡ, vị tha, nhân hậu,… nhờ đó mà từ những ứng
xử, cử chỉ, lời ăn tiếng nói,.. trở nên văn minh và được truyền lại qua nhiều thế hệ. Ta nhớ đến một
Lý Công Uẩn khi dời đô từ Hoa Lư ra thành Đại La, Người đã viết một bài chiếu để xem xét ý kiến
của muôn dân. Trong bài “Thiên đô chiếu” này, Người đã tinh tế khi kết thúc bài chiếu rằng: “Trẫm
muốn dựa vào sự thuận lợi của đất ấy để định chổ ở. Các khanh nghĩ thế nào?” Câu hỏi này đã làm
dân ta đều thất bại. Bên cạnh đó, Người nhìn thấy được những hạn chế trong con đường cứu nước
của những bậc tiền bối như Phan Đình Phùng, Hoàng Hoa Thám, Phan Bội Châu,… Điều này giúp
người rút ra được kinh nghiệm khi ra đi tìm đường cứu nước, Nguyễn Ái Quốc phân biệt được đâu là
bạn đâu là thù. Hơn nữa, khi nhìn về lịch sử phát triển của các nước Tây Âu, nhận thấy sự bất công
trong nền móng Tư Bản chủ nghĩa, nên khi Cách mạng tháng Tám thành công, Người đã quyết định
đưa nước Việt Nam từ chế độ Phong kiến, tiến thẳng lên xây dựng Xã hội Chủ nghĩa. Chính những
nhận thức rõ về xã hội mà Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh đã làm nước Việt Nam thoát khỏi sự áp
bức bóc lột của chế độ Tư bản trong thời kì quá độ.
Ngoài những giá trị to lớn khi học về môn Lịch sử nói chung và nước nhà nói riêng, thì môn lịch sử
của nước ngoài như Anh, Trung Quốc, Lào, Campuchia, các nước Mỹ-latinh đều được đưa vào sách
giáo khoa và tài liệu giảng dạy chính thống của nền giáo dục nước ta. Hiểu về lịch sử nước ngoài là
thể hiện sự ham học hỏi, trau dồi vốn hiểu biết, và cũng là một thiện chí vô cùng to lớn của người
Việt Nam muốn hoà nhập vào năm châu, xoá đi mọi rào cản về chủng tộc, màu da,… lịch sử nước
ngoài giúp ta khá nhiều cho việc hình thành những vốn sống, nó sẽ là hành trang bổ ích cho mỗi công
dân trong thời đại giao lưu, hợp tác và phát triển.
Bên cạnh những giá trị bổ ích của bộ môn lịch sử đối với sự hình thành nhân cách của con người,
trong xã hội ngày nay lại rất nhiều bạn trẻ, nhất là những học sinh thiếu ý thức, chưa có nhận thức
tinh tế về môn lịch sử: cho rằng môn lịch sử là môn học bài, chóng quên, không học môn lịch sử mà
chỉ chạy theo những môn học bổ trợ cho kì thi Đại học, hoặc là những kẻ vì không thấu hiểu lịch sử
nước nhà mà lại có hành động phản bội tổ quốc, phản động,… đáng lên án nhất là nhà sử học Trần
Trọng Kim đã làm tay sai cho Pháp, Cù Huy Hà Vũ với những bài viết chống phá chế độ,… Họ quên
rằng qua bao năm tháng vất vả, gian lao, suốt chặng đường lịch sử dài kháng chiến bảo vệ dòng sinh
mệnh của dân tộc thì nước ta mới có ngày hôm nay.
Vì vậy, bài học to lớn nhất mà ta rút ra được từ môn Lịch sử đó là phải yêu Tổ quốc, có lòng biết ơn
đối với những anh hùng dựng nước và giữ nước. Học được những bài học căn bản này thì ta mới tiến
đến sự hoàn thiện về nhân cách cá nhân. Dù là còn một học sinh ngồi trên ghế nhà trường hay đã là
một công dân thì việc cần làm là rèn dũa nhận thức cho đúng đắn, phải có sự am hiểu rõ về Lịch sử
dân tộc để không bị lôi kéo vào con đường phản bội, xuyên tạc quê hương, đất nước. Cần có biện