Trường THPT Tam Quan
Tiết : 29 Đọc thêm :
Ngày soạn : 11 . 10 . 2008 (Nguyễn Đình Thi )
A. Mục tiêu :
1.Kiến thức :Giúp học sinh cảm nhận vẻ đẹp đất nước qua cái
nhìn tinh tế, giàu lòng yêu nước của Nguyễn Đình Thi .
- Phân tích, tìm hiểu quá trình hình thành không những biểu
hiện của tinh thần quyết chiến, quyết thắng của quân dân ta trong
cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp ( 1946 – 1954 )
2.Kỹ năng : Phân tích một bài thơ trữ tình .
3.Thái độ : Tình yêu đất nước, lòng tự hào dân tộc .
B. Phương pháp dạy học : Diễn giảng, phát vấn, đọc hiểu.
C . Chuẩn bò của thầy và trò :
Chuẩn bò của thầy : Soạn bài, đọc tài liệu, làm đồ dùng dạy học.
Chuẩn bò của trò: Soạn bài, đọc trước sách giáo khoa, trả lời hệ thống câu hỏi.
Tiến trình giờ học :
1. Ổn đònh lớp : (1phút) Kiểm tra só số, vệ sinh phòng học .
2.Kiểm tra bài cũ(5phút): Cảm nhận của Nguyễn Khoa Điềm về Đất Nước quan đoạn
trích “Đất Nước” ?
3.Bài mới :
Vào bài (1phút) : Chủ đề đất nước là một trong những nguồn cảm hứng bất tận cho thi
nhân xưa nay và mỗi người có sự cảm nhận riêng . Nếu tình yêu đất nước ở Hoàng Cầm
là nỗi đau đớn xót xa , căm giận khi quê hương bò giặc chiếm đóng thì với Nguyễn Đình
Thi là niềm tự hào về đất nước giàu đẹp , anh hùng .
- Tiến trình bài dạy:
THỜI
GIAN
HOẠT ĐỘNG CỦA
GIÁO VIÊN
HOẠT ĐỘNG CỦA
HỌC SINH

Phú Xuyên – Hà Đông cũ
Là người nhiều tài năng :sáng
tác thơ, tiểu thuyết, kòch, nhạc
và tiểu luận văn chương.
Trong đó thành công nhất là
thơ
Phong cách thơ: Có những
tìm tòi riêng về hình ảnh và
ngôn ngữ, thơ giàu cảm xúc,
thiên về trầm tư, bình lặng
Xuất xứ : Bài thơ là một
chuỗi cảm xúc của Nguyễn
Đình Thi được hình thành từ
Ngữ văn 12 - 1 - GV:- Nguyễn Văn Mạnh
Trường THPT Tam Quan
20’
Gọi học sinh nêu kết
cấu tác phẩm .
Hoạt động 2:
Hỏi học sinh : Tác
giả miêu tả hình ảnh
đất nước như thế
nào? Tâm trạng tác
giả ra sao ?
phẩm.
Học sinh nêu kết cấu
tác phẩm .
Hoạt động 2:
(Thu Hà Nội)
- Thi liệu: mát trong,

Khơi nguồn cho cảm xúc về
đất nước là một buổi sáng
mùa thu :
Sáng mát trong …
Hương cốm mới …
- Màu sắc hương vò của tiết
trời mùa thu .
 Nét đẹp muôn đời của mùa
thu Hà Nội: Đó là chất trong
trẻo nhẹ nhàng, mát dòu của
bầu trời, là làn gió nhẹ mang
theo hương cốm mới, rong
đuổi khắp phố phường Hà Nội.
Hương cốm ấy là linh hồn của
mùa thu, nhưng cũng là nét
riêng của hương vò đất nước
,bay suốt theo chiều dài của
lòch sử .
 Nhòp thơ nhẹ nhàng thể
hiện hồi tưởng sâu lắng .
Nhà thơ nhớ về mùa thu chia
tay Hà Nội :
Ngữ văn 12 - 2 - GV:- Nguyễn Văn Mạnh
Trường THPT Tam Quan
Hỏi học sinh : Cảm
xúc của người thanh
niên yêu nước khi
phải rời xa quê hương
được diễn tả như thế
nào ?

dửng dưng
…. Chí nhớn chưa về bàn
tay không .
Nhưng vẫn nhận ra những gì
của Hà Nội thân yêu lùi lại
phía sau :Sau lưng/ thềm nắng/
lá rơi đầy.
 Nhòp thơ 2/2/3 diễn tả cái
vẻ rơi rơi ngập ngừng của lá
vàng ,hay niềm lưu luyến ủ
kín trong lòng của kẻ ra đi mà
ta có lần bắt gặp :
Đưa người ta không đưa qua
sông
Sao có tiếng sóng ở trong
lòng ?
 Chính nét tâm trạng này soi
sáng tình yêu quê hương và
quyết tâm tìm mùa thu mới
cho đất nước .
* Sơ kết : Bốn câu thơ viết về
mùa thu Hà Nội trong hoài
Ngữ văn 12 - 3 - GV:- Nguyễn Văn Mạnh
Trường THPT Tam Quan
Hỏi học sinh: So sánh
hình ảnh mùa thu Hà
Nội xưa với hình ảnh
đất nước trong kháng
chiến chống Pháp
(ở Việt Bắc) để thấy

+ Sự phối hợp thanh
trắc thanh bằng
=>Bức tranh thu đẹp,
lóng lánh niềm vui
sướng, tự hào.
+ Cụm từ “Nước chúng
ta” – trang nghiêm,
trang trọng.
+ Lặp từ “Những” –
hình ảnh đất nước trù
phú, mênh mơng.
+ Tự láy “đêm đêm”,
“rì rầm” – sự liên tưởng
về mỗi quan hệ giữa
hiện tại và q khứ.

niệm tác giả là hay nhất ,đẹp
nhất của bài thơ .
Mỗi chi tiết, hình ảnh như
được chắc lọc từ máu thòt, tâm
hồn nhà thơ . Nó đầy ấn tượng,
giàu chất hoạ, chất nhạc. Phải
là người yêu tha thiết Hà Nội
mới có những vần thơ như vậy
Cảm xúc về mùa thu ở chiến
khu Việt Bắc:
Một cảm xúc mới mẻ pha
lẫn niềm tự hào, hân
hoan:Nguyễn Đình Thi bộc lộ
những chuyển biến trong cảm

của đất nước ta.
Ngữ văn 12 - 4 - GV:- Nguyễn Văn Mạnh
Trường THPT Tam Quan
Hỏi học sinh : Nói
về đất nước giàu
truyền thống bất
khuất, Nguyễn Đình
Thi có những khám
phá sâu sắc và sự thể
hiện tài tình, em hãy
chỉ ra ?
Hỏi học sinh :
Giặc xâm lược kéo
đến tàn phá, quê
hương tan tác đau
thương. Nỗi đau ấy
được Nguyện Đình
Thi miêu tả qua
những hình ảnh nào ?

Đất nước trong đau
thương :
- Cánh đồng q –
chảy máu.
- Dây thép gai – đâm
nát trời chiều.
- Bát cơm chan đầy
nước mắt.
- Đứa đè cổ – đứa lột
da.

thống bất khuất của dân tộc.
Phần 2 :
Hình ảnh quê hương dân tộc
trong thời kì kháng chiến .
- Nguyễn Đình Thi bộc lộ nỗi
đau, nỗi uất hận, căm thù bằng
những hình ảnh đầy ấn tượng:
+ Quê hương bò giày xéo :
hình ảnh nhân hóa, ẩn dụ liên
tưởng “cánh đồng quê chảy
máu”, trời chiều bò “đâm nát”
 bức tranh đặc tả một Việt
Nam có chiến tranh; hình ảnh
“bát cơm chan đầy nước mắt”
 bò giằng khỏi miệng
==> Nỗi đau xót quặn lòng
Ngữ văn 12 - 5 - GV:- Nguyễn Văn Mạnh