ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
-------------------

NGUYỄN THỊ BÍCH NGỌC

NGHIÊN CỨU ỨNG DỤNG MÔ HÌNH BASINS
PHỤC VỤ QUẢN LÝ CHẤT LƢỢNG NƢỚC
LƢU VỰC SÔNG NHUỆ - ĐÁY

LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC

Hà Nội, 2015


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
-------------------

NGUYỄN THỊ BÍCH NGỌC

NGHIÊN CỨU ỨNG DỤNG MÔ HÌNH BASINS
PHỤC VỤ QUẢN LÝ CHẤT LƢỢNG NƢỚC
LƢU VỰC SÔNG NHUỆ - ĐÁY
Chuyên ngành: Khoa học Môi Trƣờng
Mã số :

60440301

LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC
Ngƣời hƣớng dẫn khoa học : TS. Nguyễn Lê Tuấn

Nội, Phòng Tài nguyên và Môi trường, Trung tâm quan trắc TNMT Hà Nam,
Viện Nghiên cứu Tài nguyên nước và Môi trường … đã nhiệt tình giúp đỡ tôi
trong quá trình hoàn thành luận văn này.
Tôi xin chân thành cảm ơn tới gia đình, những người thân, cán bộ, đồng
nghiệp và bạn bè đã tạo điều kiện tốt nhất về mọi mặt cho tôi trong suốt quá
trình thực hiện đề tài.
Mặc dù đã có nhiều cố gắng để thực hiện đề tài một cách hoàn chỉnh
nhất. Song do thời gian và kinh nghiệm còn hạn chế nên luận văn không
tránh khỏi những thiếu sót, vì vậy rất mong nhận được sự góp ý của các Thầy,
Cô và các bạn để luận văn được hoàn thiện hơn
Một lần nữa tôi xin trân trọng cảm ơn!
Phủ Lý, ngày…...tháng…...năm 2015
Tác giả luận văn

Nguyễn Thị Bích Ngọc

ii


MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN ............................................................................................................... i
LỜI CẢM ƠN..................................................................................................................... ii
MỤC LỤC .......................................................................................................................... iii
DANH MỤC BẢNG .......................................................................................................... v
DANH MỤC HÌNH .......................................................................................................... vi
MỞ ĐẦU.............................................................................................................................. 1
CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU ................................. 2
1.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội LVS Nhuệ - Đáy.............................................. 2
1.1.1. Điều kiện tự nhiên ................................................................................................2
1.1.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội.................................................................................. 10

3.3.4. Nhận xét chung về kết quả tính toán đạt được................................................ 73
3.4. Đề xuất các giải pháp bảo vệ chất lượng nước LVS Nhuệ - Đáy ...................... 74
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ....................................................................................... 76
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................................. 78
PHỤ LỤC

iv


DANH MỤC BẢNG
Bảng 1.1: Dân số thuộc LVS Nhuệ - Đáy năm 2013 [9] .............................................11
Bảng 2.1. Danh sách các tr ạm khí tượng và các số liệu thu thập sử dụng trong tính
toán mô hình.......................................................................................................................39
Bảng 2.2 Các loại hình sử dụng đất trong LVS Nhuệ - Đáy theo USGS [29] ...........40
Bảng 3.1: Các trạm quan trắc chất lượng nước mặt sử dụng trong tính toán mô hình
..............................................................................................................................................42
Bảng 3.2. Kết quả dò tìm thông số khi hiệu chỉnh mô hình BASINS ........................49
Bảng 3.3: Kết quả mô phỏng chất lượng nước trên 3 tiểu lưu vực ứng với kịch bản
2 ...........................................................................................................................................66
Bảng 3.4: Bảng thông tin các điểm thải được lựa chọn cho kịch bản 3 .....................67
Bảng 3.5: Kết quả mô phỏng chất lượng nước trên 3 tiểu lưu vực ứng với
kịch
bản 3 ....................................................................................................................................72
Bảng 3.6: Kết quả so sánh trung bình giữa các kịch bản được xây dựng...................73

v


DANH MỤC HÌNH
Hình 1.1. Bản đồ lưu vực hệ thống sông Nhuệ - Đáy .....................................................3

Hình 3.16: Phần trăm chất ô nhiễm qua dải lọc.............................................................61

vi


Hình 3.17. Diễn biến các hàm lượng DO tại các tiểu lưu vực 2, 11, 13 ứng với kịch
bản 2 ....................................................................................................................................62
Hình 3.18. Diễn biến hàm lượng BOD5 tại các tiểu lưu vực 2, 11, 13 ứng với kịch
bản 2 ....................................................................................................................................62
Hình 3.19. Diễn biến nồng độ NH4 + tại các tiểu lưu vực 2, 11, 13 ứng với kịch
bản 2 ....................................................................................................................................63
Hình 3.20. Diễn biến nồng độ PO43- tại các tiểu lưu vực 2, 11, 13 ứng với kịch
bản 2 ....................................................................................................................................63
Hình 3.21. Giao diện nhập các thông tin mô phỏng các điểm nguồn gây ô nhiễm...67
Hình 3.22. Bản đồ mô tả vị trí điểm thải được lựa chọn ..............................................68
Hình 3.24. Diễn biến các hàm lượng BOD5 tại các tiểu lưu vực 2, 11, 13 ứng với
kịch bản 3............................................................................................................................69
Hình 3.25. Diễn biến nồng độ NH4+ tại các tiểu lưu vực 2, 11, 13 ứng với kịch
bản 3 ....................................................................................................................................70
Hình 3.26. Diễn biến nồng độ NH4+ tại các tiểu lưu vực 2, 11, 13 ứng với kịch
bản 3 ....................................................................................................................................70

vii


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

NH4+

Cation Amoni

USGS

United States Geological Survey (Cục Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ)

LV

Lưu vực

LVS

Lưu vực sông

SWMM

Storm Water Management Model (mô hình tính toán thủy vănthủy lực)

QCVN 08:2008/BTNMT
UBND

Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước mặt

Ủy ban nhân dân

viii


TÀI LIỆU THAM KHẢO
Tiếng Việt
[1] Bộ Kế hoạch và đầu tư (2012), Khung quản lý môi trường và xã hội, Dự án
Quản lý ô nhiễm các khu công nghiệp thuộc LVS Đồng Nai, sông Nhuệ - Đáy,

[24] EPA (2000), Technical Note 6: Estimating Hydrology and Hydraulic
Parameters for HSPF
[25] Ray C, Whittemore, John A. Beebe, Good science or serendipitous
modeling,EPA’s BASINS MODEL.

79


[26] P.B. Duda, P.R. Hummel, A.S. Donigian Jr, J.C. Imhoff, BASINS/HSPF:
Model use, calibration and validtion, p.1525-1528
[27] S.L. Neisch, J.G. Arnold, J.R. Kiniry, J.R. Williams (2009), Lecture 14:
Instream water quality – Biochemical reactions, EPA’s BASINS MODEL
[28] Wen, M., Y. Zhang and W. Zeng. (2007), HSPF Model of the Streamflow
Simulation for the Lower Flint River Watershed.- Proceedings of the 2007
Georgia Water Resources Conference.

Các website
[29] USGS, http://gdex.cr.usgs.gov/gdex/

80