ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
----------------------------------------------------

TRẦN THANH HẢI

ĐỔI MỚI QUY TRÌNH XÉT CHỌN ĐỀ TÀI
NGHIÊN CỨU KHOA HỌC THEO
ĐỊNH HƢỚNG NHU CẦU NHẰM NÂNG CAO
KHẢ NĂNG ỨNG DỤNG KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
VÀO THỰC TIỄN Ở TỈNH BẠC LIÊU

LUẬN VĂN THẠC SĨ
CHUYÊN NGÀNH QUẢN LÝ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ

Hà Nội - 2014
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI


TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
----------------------------------------------------

TRẦN THANH HẢI

ĐỔI MỚI QUY TRÌNH XÉT CHỌN ĐỀ TÀI
NGHIÊN CỨU KHOA HỌC THEO
ĐỊNH HƢỚNG NHU CẦU NHẰM NÂNG CAO
KHẢ NĂNG ỨNG DỤNG KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
VÀO THỰC TIỄN Ở TỈNH BẠC LIÊU

LUẬN VĂN THẠC SĨ

1.1.3. Hoạt động KH&CN .................................. Error! Bookmark not defined.
1.2. Việc ứng dụng kết quả NCKH .................. Error! Bookmark not defined.
1.3. Nhu cầu về sản phẩm NCKH .................... Error! Bookmark not defined.
1.4. Lý thuyết về thị trƣờng.............................. Error! Bookmark not defined.
1.4.1. Khái niệm thị trường ............................... Error! Bookmark not defined.

not


1.4.2. Quy luật vận hành của thị trường........... Error! Bookmark not defined.
1.4.3. Những dạng khiếm khuyết của thị trườngError! Bookmark not defined.
1.4.4. Đặc thù của thị trường công nghệ .......... Error! Bookmark not defined.
1.5. Chính sách “khoa học và công nghệ đẩy” và “thị trƣờng kéo” .. Error!
Bookmark not defined.
1.5.1. Khái niệm chính sách “khoa học và công nghệ đẩy”Error! Bookmark not
defined.
1.5.2. Khái niệm chính sách “thị trường kéo” . Error! Bookmark not defined.
1.6. Vai trò của KH&CN trong phát triển KT - XHError!

Bookmark

not

defined.
1.6.1. Mối quan hệ giữa Khoa học và Công nghệError! Bookmark not defined.
1.6.2. Mối quan hệ giữa KH&CN và phát triển KT - XHError!

Bookmark

not


defined.
2.3.3. Sản phẩm nghiên cứu không hoàn chỉnh, thiếu tính dự báo ..... Error!
Bookmark not defined.
2.3.4. Chưa đủ cơ sở pháp lý cho việc áp dụng kết quả nghiên cứu ..... Error!
Bookmark not defined.
2.3.5. Thiếu chính sách hỗ trợ đầu ra đối với sản phẩm đề tài/dự án . Error!
Bookmark not defined.
* Tiểu kết chƣơng 2 ........................................... Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 3. GIẢI PHÁP ĐỔI MỚI QUY TRÌNH XÉT CHỌN ĐỀ TÀI
NGHIÊN CỨU KHOA HỌC THEO ĐỊNH HƢỚNG NHU CẦU ..... Error!
Bookmark not defined.
3.1. Đổi mới xây dựng nhiệm vụ KH&CN định hƣớng nhu cầu ........ Error!
Bookmark not defined.
3.1.1. Đổi mới cơ chế đề xuất, xét chọn đề tài/dự án theo hình thức đặt hàngError!
Bookmark not defined.
3.1.2. Đánh giá triển vọng quy trình đề xuất, xét chọn đề tài/dự án theo cơ chế
đổi mới ................................................................ Error! Bookmark not defined.
3.2. Đổi mới cách thức tổ chức Hội đồng KH&CNError! Bookmark not defined.


3.3. Đổi mới cơ chế khuyến khích doanh nghiệp tham gia hoạt động KH&CN
............................................................................. Error! Bookmark not defined.
3.3.1. Đổi mới tổ chức thực hiện các nhiệm vụ R&D hướng vào hỗ trợ doanh
nghiệp ................................................................. Error! Bookmark not defined.
3.3.2. Nâng cao hiệu quả các hoạt động dịch vụ KH&CN nhằm thúc đẩy phát
triển và gắn kết hoạt động R&D trong doanh nghiệpError!

Bookmark


tập và làm luận văn.
Em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới TS Nguyễn Văn Học, người đã dành
nhiều thời gian, công sức tận tình hướng dẫn, giúp đỡ em thực hiện hoàn thành
luận văn này.
Qua đây tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới Ban lãnh đạo, cùng tất cả cán
bộ Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Bạc Liêu và các Sở, Ban, Ngành, Đơn vị trên
địa bàn tỉnh Bạc Liêu đã hỗ trợ và tạo điều kiện cho tôi trong quá trình học tập,
nghiên cứu tài liệu, điều tra, thu thập số liệu phục vụ cho luận văn này.
Tuy bản thân đã có cố gắng, nhưng do năng lực còn hạn chế nên chắc chắn
không thể tránh khỏi những thiếu sót, khiếm khuyết, rất mong nhận được những ý
kiến chỉ bảo của các thầy, cô giáo, các chuyên gia trong lĩnh vực nghiên cứu này.
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

KH&CN:

Khoa học và Công nghệ

KT - XH:

Kinh tế - xã hội

NCKH:

Nghiên cứu khoa học

NC&PT:

Nghiên cứu và phát triển

R&D:


Hình 1.2

Sơ đồ “thị trường kéo”……………………………………...

Hình 2.1

Sơ đồ quy trình đề xuất, xét chọn nhiệm vụ KH&CN hằng

29

năm ở địa phương................................................................... 41


Bảng 2.1

Đề xuất nhiệm vụ KH&CN hằng năm...................................

Bảng 2.2

Số liệu đề tài/dự án và kinh phí thực hiện giai đoạn 2006 -

42

2010........................................................................................ 44
Biểu đồ 2.1 Tỷ lệ đề tài/dự án phân theo lĩnh vực………………………. 45
Biểu đồ 2.2 Tỷ lệ kinh phí thực hiện đề tài/dự án phân theo lĩnh vực…... 46
Bảng 2.3

Số liệu đề tài/dự án do các đơn vị thực hiện đã nghiệm thu

Cần thiết đặt đề bài định hướng cho đề xuất đề tài/dự án...... 62

Hình 3.1

Sơ đồ quy trình xây dựng ưu tiên phục vụ cơ chế đặt hàng

58

nhiệm vụ KH&CN…………………...................................... 63
Hình 3.2

Sơ đồ quy trình tuyển chọn chủ trì thực hiện nhiệm vụ
KH&CN…………………………………………………….. 65

PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trong lịch sử phát triển nhân loại, KH&CN đóng một vai trò hết sức to lớn,
vai trò đó có thể tạo ra sự thay đổi và duy trì sự phát triển nền văn minh. Trong
thời đại ngày nay, KH&CN tiếp tục có tác động sâu sắc tới mọi mặt của đời sống


xã hội. Những thành tựu to lớn của KH&CN đã và đang đẩy nhanh sự phát triển
của lực lượng sản xuất, nâng cao năng suất lao động, tạo sự chuyển biến mạnh mẽ
cơ cấu kinh tế của các quốc gia. Có thể khẳng định rằng, không có quốc gia nào lại
không nhận thức được vị trí quan trọng của KH&CN trong chiến lược phát triển
kinh tế của mình. Chính vì vậy mà Nghị quyết Hội nghị lần thứ 2 Ban chấp hành
Trung ương Đảng khóa VIII đã khẳng định “Khoa học công nghệ là quốc sách
hàng đầu, là động lực phát triển kinh tế, xã hội, là điều kiện cần thiết để giữ vững
độc lập dân tộc và xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội”. Tại Đại hội Đảng lần
thứ IX, Đảng ta tiếp tục khẳng định “Phát triển khoa học công nghệ là quốc sách

Có rất nhiều nguyên nhân của thực trạng nêu trên, trong đó hoạt động quản
lý KH&CN mà cụ thể là công tác xây dựng kế hoạch nhiệm vụ KH&CN/quy trình
xét chọn đề tài NCKH còn nhiều bất cập, mang tư duy chủ quan, chậm đổi mới,
không theo định hướng nhu cầu là một nguyên nhân quan trọng cần phải được
quan tâm, xem xét thấu đáo. Bởi vậy, tôi chọn nghiên cứu đề tài “Đổi mới quy
trình xét chọn đề tài nghiên cứu khoa học theo định hướng nhu cầu nhằm nâng cao
khả năng ứng dụng kết quả nghiên cứu vào thực tiễn ở tỉnh Bạc Liêu” với mong
mốn sẽ góp phần lý giải những vấn đề thực tiễn còn bất cập cần khắc phục trong
hoạt động quản lý KH&CN tại địa phương.

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Vũ Cao Đàm (2005), Phương pháp luận nghiên cứu khoa học, NXB Khoa học
kỹ thuật, Hà Nội.
2. Vũ Cao Đàm (2005), Đánh giá nghiên cứu khoa học, NXB Khoa học kỹ thuật,
Hà Nội.


3. Vũ Cao Đàm (2005), Khoa học chính sách, NXB Đại học Quốc gia Hà Nội, Hà
Nội.
4. Vũ Cao Đàm (2011), Bài giảng môn Khoa học luận đại cương, Trường Đại học
KHXH&NV Hà Nội.
5. Vũ Cao Đàm (6.2012), Các giải pháp đột phá về đầu tư nhằm nâng cao hiệu
quả hoạt động KH&CN, đưa KH&CN thự sự trở thành động lực then chốt của quá
trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
6. Martin, Michael J.C (1994). Managing Innovation and Entrepreneurship in
Technology-based Firms. Wiley-IEEE, ISBN 0-471-57219-5.
7. Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2013), Luật khoa học và
công nghệ.
8. Sở Khoa học và công nghệ Bạc Liêu (2010), Báo cáo Tổng kết tình hình hoạt
động KH&CN tỉnh Bạc Liêu giai đoạn từ năm 2006 - 2010.