Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết dạy: 1 + 2
Chơng I: DAO ĐộNG CƠ
Bài 1: DAO ĐộNG ĐIềU HOà
I. MụC TIÊU
1. Kiến thức:
- Nêu đợc:
+ Định nghĩa dao động điều hoà.
+ Li độ, biên độ, tần số, chu kì, pha, pha ban đầu là gì?
- Viết đợc:
+ Phơng trình của dao động điều hoà và giải thích đợc cá đại lợng trong phơng trình.
+ Công thức liên hệ giữa tần số góc, chu kì và tần số.
+ Công thức vận tốc và gia tốc của vật dao động điều hoà.
- Vẽ đợc đồ thị của li độ theo thời gian với pha ban đầu bằng 0.
- Làm đợc các bài tập tơng tự nh Sgk.
2. Kĩ năng:
3. Thái độ:
II. CHUẩN Bị
1. Giáo viên: Hình vẽ mô tả dao động của hình chiếu P của điểm M trên đờng kính P
1
P
2
và thí

- Minh hoạ chuyển động tròn đều của một điểm
M
Trung tâm GDTX Hng Hà - Năm học 2008-2009
Trang 1
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
- Nhận xét gì về dao động của P khi M chuyển
động?
- Khi đó toạ độ x của điểm P có phơng trình nh
thế nào?
- Có nhận xét gì về dao động của điểm P? (Biến
thiên theo thời gian theo định luật dạng cos)
- Y/c HS hoàn thành C1
- Hình dung P không phải là một điểm hình học
mà là chất điểm P ta nói vật dao động quanh
VTCB O, còn toạ độ x chính là li độ của vật.
- Gọi tên và đơn vị của các đại lợng có mặt trong
phơng trình.
- Lu ý:
+ A, và trong phơng trình là những hằng số,
trong đó A > 0 và > 0.
+ Để xác định cần đa phơng trình về dạng tổng
quát x = Acos(t + ) để xác định.
- Với A đã cho và nếu biết pha ta sẽ xác định đợc
gì? ((t + ) là đại lợng cho phép ta xác định đợc

- Dao động điều hoà có tính tuần hoàn từ đó ta
có các định nghĩa
- Trong chuyển động tròn đều giữa tốc độ góc ,
chu kì T và tần số có mối liên hệ nh thế nào?
- HS ghi nhận các định nghĩa về chu kì và
tần số.
2
2 f
T


= =
Hoạt động 4 (........ phút): Tìm hiểu về vận tốc và gia tốc trong dao động điều hoà
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Vận tốc là đạo hàm bậc nhất của li độ theo thời
gian biểu thức?
Có nhận xét gì về v?
x = Acos(t + )
v = x = - Asin(t + )
- Vận tốc là đại lợng biến thiên điều hoà
Trung tâm GDTX Hng Hà - Năm học 2008-2009
Trang 2
M
M
0
P
1
x
P
O

- Yêu cầu: HS chuẩn bị bài sau.
- Ghi câu hỏi và bài tập về nhà.
- Ghi những chuẩn bị cho bài sau.
IV. Rút kinh ngiệm:
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết dạy: 3
Bài 2: CON LắC Lò XO
I. MụC TIÊU
1. Kiến thức:
- Viết đợc:
+ Công thức của lực kéo về tác dụng vào vật dao động điều hoà.
+ Công thức tính chu kì của con lắc lò xo.
+ Công thức tính thế năng, động năng và cơ năng của con lắc lò xo.
- Giải thích đợc tại sao dao động của con lắc lò xo là dao động điều hoà.
- Nêu đợc nhận xét định tính về sự biến thiên động năng và thế năng khi con lắc dao động.
- áp dụng đợc các công thức và định luật có trong bài để giải bài tập tơng tự trong phần bài tập.
- Viết đợc phơng trình động lực học của con lắc lò xo.
2. Kĩ năng:
3. Thái độ:
II. CHUẩN Bị
1. Giáo viên: Con lắc lò xo theo phơng ngang. Vật m có thể là một vật hình chữ V ngợc
chuyển động trên đêm không khí.
2. Học sinh: Ôn lại khái niệm lực đàn hồi và thế năng đàn hồi ở lớp 10.
III. HOạT ĐộNG DạY HọC
1. ổn định tổ chức:
Lớp:
2. Kiểm tra bài cũ

- Từ biểu thức đó, ta có nhận xét gì về dao động
của con lắc lò xo?
- Từ đó và T đợc xác định nh thế nào?
- Nhận xét gì về lực đàn hồi tác dụng vào vật
trong quá trình chuyển động.
- Trờng hợp trên lực kéo về cụ thể là lực nào?
- Trờng hợp lò xo treo thẳng đứng?
- Trọng lực
P
r
, phản lực
r
N
của mặt phẳng,
và lực đàn hồi
F
r
của lò xo.
- Vì
0P N+ =
r r
nên hợp lực tác dụng vào vật
là lực đàn hồi của lò xo.
x = l
F = -kx
- Dấu trừ chỉ rằng
F
r
luôn luôn hớng về
VTCB.

2
mv=
2 2
1 1
( )
2 2
t
W k l W kx= =
- Không đổi. Vì
cos
2 2 2
2 2
1
( )
2
1
( )
2
W m A sin t
kA t


= +
+ +
Vì k = m
2
nên
2 2 2
1 1
2 2

O
A
A
x
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
- W tỉ lệ với A
2
.
Hoạt động 4 (........ phút): Giao nhiệm vụ về nhà.
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Nêu câu hỏi và bài tập về nhà.
- Yêu cầu: HS chuẩn bị bài sau.
- Ghi câu hỏi và bài tập về nhà.
- Ghi những chuẩn bị cho bài sau.
IV. Rút kinh ngiệm
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
________________________________________________________________________
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết dạy: 4
CON LắC ĐƠN
I. MụC TIÊU
1. Kiến thức:

á
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
thế nào?
- Ta hãy xét xem dao động của con lắc đơn có
phải là dao động điều hoà?
Hoạt động 2 (........ phút): Khảo sát dao động của con lắc đơn về mặt động lực học.
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Con lắc chịu tác dụng của những lực nào và
phân tích tác dụng của các lực đến chuyển động
của con lắc.
- Dựa vào biểu thức của lực kéo về nói chung
con lắc đơn có dao động điều hoà không?
- Xét trờng hợp li độ góc á nhỏ để siná (rad).
Khi đó tính nh thế nào thông qua s và l.
- Ta có nhận xét gì về lực kéo về trong trờng hợp
này?
- Trong công thức mg/l có vai trò là gì?

l
g
có vai trò gì?
- Dựa vào công thức tính chu kì của con lắc lò xo,
tìm chu kì dao động của con lắc đơn.
- HS ghi nhận từ hình vẽ, nghiên cứu Sgk về

nói chung là không.
s = l
s
l

=
- Lực kéo về tỉ lệ với s (P
t
= - k.s) dao
động của con lắc đơn đợc xem là dao động
điều hoà.
- Có vai trò là k.

l
g
có vai trò
m
k
2 2
m l
T
k g

= =
Hoạt động 3 (........ phút): Khảo sát dao động của con lắc đơn về mặt năng lợng.
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Trong quá trình dao động, năng lợng của con
lắc đơn có thể có ở những dạng nào?
- Động năng của con lắc là động năng của vật đợc
xác định nh thế nào?

Trung tâm GDTX Hng Hà - Năm học 2008-2009
Trang 6
M
l
á > 0
á < 0
O
+
T
ur
P
ur
n
P
uur
t
P
ur
s = lá
C
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
+ Tính g theo:
2
2

3. Thái độ:
II. CHUẩN Bị
1. Giáo viên: Chuẩn bị một số ví dụ về dao động cỡng bức và hiện tợng cộng hởng có lợi, có hại.
2. Học sinh: Ôn tập về cơ năng của con lắc:
2 2
1
2
W m A

=
.
III. HOạT ĐộNG DạY HọC
1. ổn định tổ chức:
Lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Viết công thức tính chu kì, cơ năng của con lắc đơn?Giải thích các đại lợng?
3. Bài mới:
Hoạt động 1 (........ phút): Tìm hiểu về dao động tắt dần.
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Khi không có ma sát tần số dao động của con
lắc?
- Tần số này phụ thuộc những gì?
tần số riêng.
- Xét con lắc lò xo dao động trong thực tế ta
có nhận xét gì về dao động của nó?
- Ta gọi những dao động nh thế là dao động tắt
dần nh thế nào là dao động tắt dần?
- Tại sao dao động của con lắc lại tắt dần?
- HS nêu công thức.
- Phụ thuộc vào các đặc tính của con lắc.

- Sau mỗi chu kì cung cấp cho nó phần năng l-
ợng đúng bằng phần năng lợng tiêu hao do ma
sát.
- HS ghi nhận dao động duy trì của con lắc
đồng hồ.
Hoạt động 3 (........ phút): Tìm hiểu về dao động cỡng bức
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Ngoài cách làm cho hệ dao động không tắt
dần tác dụng một ngoại lực cỡng bức tuần
hoàn, lực này cung cấp năng lợng cho hệ để bù
lại phần năng lợng mất mát do ma sát Dao
động của hệ gọi là dao động cỡng bức.
- Hãy nêu một số ví dụ về dao động cỡng bức?
- Y/c HS nghiên cứu Sgk và cho biết các đặc
điểm của dao động cỡng bức.
- HS ghi nhận dao động cỡng bức.
- Dao động của xe ô tô chỉ tạm dừng mà
không tắt máy
- HS nghiên cứu Sgk và thảo luận về các đặt
điểm của dao động cỡng bức.
Hoạt động 4 (........ phút): Tìm hiểu về hiện tợng cộng hởng
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Trong dao động cỡng bức khi f
cb
càng gần f
o
thì A càng lớn. Đặc biệt, khi f
cb
= f
0

IV. Rút kinh ngiệm
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
___________________________________________________________________________
Trung tâm GDTX Hng Hà - Năm học 2008-2009
Trang 8
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết dạy: 6
BàI TậP
I. Mục tiêu:
- Sử dụng đợc các kiến thức công thức trong bài dao động điều hoà để tìm đợc các đại lợng A,
, trong các bài tập SGK
- Xác định đợc chu kì dao động , động năng, thế năng của con lắc lò và con lắc đơn thông qua
các bài tập trong SGK
- Làm đợc nhanh các bài tập trắc nghiệm lí thuyết trong SGK để rèn kĩ năng giải nhanh các bài
tập trắc nghiệm.
II. Chuẩn bị:
1. Giáo viên: một số bài tập trắc nghiệm và tự luận
2. Học sinh: ôn lại kiến thức về dao động điều hoà, con lắc đơn.
III.Tiến trình bài dạy :
1. ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:

- GV có thể hớng dẫn HS làm.
- HS lên bảng làm các bài tập
- Bài 7,8,9,10: xác định các giá trị A, , và
f các bài tập này tơng đối đơn giản.
- HS khác quan sát và nhận xét các kết quả
mà các bạn đang làm trên bảng.
- Bài11: Thời gian một dao động điều hoà từ
điểm có vận tốc bằng không đến điểm tiếp
theo cũng nh vậy bằng T/2, từ đó xác định đ-
ợc chu kì, tần số và biên độ.
Hoạt động 3: Làm các bài tập trong bài con lắc lò xo và con lắc đơn .
Hoạt động GV Hoạt động HS
- GV hệ thống hoá lại một số kiến thức bài này:
- Con lắc lò xo:
+ Chu kì:
2
m
T
k

=
+ Cơ năng:
2
1
W=
2
kA
- Con lắc đơn:
+ Chu kì:
2

c hi

n Nguyễn Văn Mão
bản, HS có thể tự lên làm.
4. Củng cố dặn dò:
- Làm các bài tập còn lại trong SGK
- Nhớ đợc các công thức cơ bản để làm các bài tập
- Đọc trớc bài tổng hợp 2 dao động điều hoà
Ngày soạn :
Ngày dạy :
Tiết dạy : 7
Bài 5 :TổnG HợP HAI DAO ĐộNG ĐIềU HOà CùNG PHƯƠNG, CùNG TầN Số
PHƯƠNG PHáP GIảN Đồ FRE-NEN
I. MụC TIÊU
1. Kiến thức:
- Biểu diễn đợc phơng trình của dao động điều hoà bằng một vectơ quay.
- Vận dụng đợc phơng pháp giản đồ Fre-nen để tìm phơng trình của dao động tổng hợp của hai
dao động điều hoà cùng phơng, cùng tần số.
2. Kĩ năng:
3. Thái độ:
II. CHUẩN Bị
1. Giáo viên: Các hình vẽ 5.1, 5.2 Sgk.
2. Học sinh: Ôn tập kiến thức về hình chiếu của một vectơ xuống hai trục toạ độ.
III. HOạT ĐộNG DạY HọC
1. ổn định tổ chức:
Lớp
2. Kiểm tra bài cũ:
- Nêu phơng pháp véc tơ quay đã học ở bài 1?
3 Bài mới
Hoạt động 1 (........ phút): Tìm hiểu về vectơ quay

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
- Giả sử cần tìm li độ của dao động tổng hợp của
hai dao động điều hoà cùng phơng cùng tần số:
x
1
= A
1
cos(t +
1
)
x
2
= A
2
cos(t +
2
)
Có những cách nào để tìm x?
- Tìm x bằng phơng pháp này có đặc điểm nó dễ
dàng khi A
1
= A
2
hoặc rơi vào một số dạng đặc
biệt Thờng dùng phơng pháp khác thuận tiện
hơn.

OM
uuuur
lên trục Ox?
Từ đó cho phép ta nói lên điều gì?
- Nhận xét gì về dao động tổng hợp x với các
dao động thành phần x
1
, x
2
?
- Y/c HS dựa vào giản đồ để xác định A và ,
dựa vào A
1
, A
2
,
1
và
2
.
- Li độ của dao động tổng hợp có thể tính
bằng: x = x
1
+ x
2
- HS làm việc theo nhóm vừa nghiên cứu
Sgk.
+ Vẽ hai vectơ quay
1
OM

biểu diễn phơng trình dao động điều
hoà tổng hợp:
x = Acos(t + )
- Là một dao động điều hoà, cùng phơng,
cùng tần số với hai dao động đó.
- HS hoạt động theo nhóm và lên bảng trình
bày kết quả của mình.
Hoạt động 3 (........ phút): Tìm hiểu ảnh hởng của độ lệch pha đến dao động tổng hợp
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Từ công thức biên độ dao động tổng hợp A có
phụ thuộc vào độ lệch pha của các dao động
thành phần.
- Các dao động thành phần cùng pha
1
-
1
bằng bao nhiêu?
- Biên độ dao động tổng hợp có giá trị nh thế
nào?
- Tơng tự cho trờng hợp ngợc pha?
- Trong các trờng hợp khác A có giá trị nh thế
nào?
- HS ghi nhận và cùng tìm hiểu ảnh hởng của
độ lệch pha.
=
1
-
1
= 2n
(n = 0, 1, 2, )

+ Vectơ tổng
OM
uuuur
biểu diễn cho dao động
tổng hợp
x = Acos(t + )
Với A = OM và
( ,Ox)OM

=
uuuuur
- Vì MM
2
= (1/2)OM
2
nên OM
2
M là nửa
Trung tâm GDTX Hng Hà - Năm học 2008-2009
Trang 11
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
( ,Ox)OM

=

I. Mục tiêu:
- Vận dụng kiến thức dao động điều hoà, tổng hợp hai dao động.
- Kỹ năng: Giải đợc các bài toán đơn giản về dao động điều hoà, tổng hợp các dao động cùng
phơng cùng tần số.
II. Chuẩn bị:
1. Giáo viên: một số bài tập trắc nghiệm và tự luận
2. Học sinh: ôn lại kiến thức về dao động điều hoà
III.Tiến trình bài dạy :
1. ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
a. Hãy biễn diễn dao động điều hoà x = 4cos(5t + /6) cm
b. Nêu nội dung phơng pháp Giản đồ Fre-nen
c. làm bài 6/25
3. Bài mới :
Hoạt động 1: Giải một số câu hỏi trắc nghiệm
Hoạt động GV Hoạt động H.S
* Cho Hs đọc lần lợt các câu trắc nghiệm 4,5,6
trang 17 sgk
* Tổ chức hoạt động nhóm, thảo luận tìm ra đáp
án
*Gọi HS trình bày từng câu
* Cho Hs đọc l các câu trắc nghiệm 6, 7 trang
21 sgk và 4,5 trang 25
* Tổ chức hoạt động nhóm, thảo luận tìm ra đáp
án.
*Cho Hs trình bày từng câu
* HS đọc đề từng câu, cùng suy nghĩ thảo luận
đa ra đáp án đúng
* Thảo luận nhóm tìm ra kết quả
* Hs giải thích


n Nguyễn Văn Mão
cùng tần số:
Viết phơng trình dao động tổng hợp của hai dao
động bằng cách:
a.dùng giản đồ vectơ
b. Biến đổi lợng giác
* Hớng dẫn Hs giải bài toán:
- Biễu diễn x
1
- Biễn diễn x
2
- Từ giản đồ lấy các giá trị của biên độ và pha
ban đầu tổng hợp
* Hs về nhà giải bài toán vận dụng lợng giác
* Hs chép đọc đề tóm tắt
* Vận dụng phơng pháp giải đồ giải bài toán
* Hs biễn diễn x
1
*
biễn diễn x
2
* Hs nêu giá trị của biên độ và pha ban đầu
tổng hợp
* vận dụng toán giải
* về nhà giải câu
4. Củng cố dặn dò:
Lu ý hs sinh có thể giải bài toán tổng hợp dao động bằng 3 cách: vận dụng công
thức, dung giản đồ Fre-nen, dùng biến đổi lợng giác.
Làm các bài tập trong sách bài tập

Trung tâm GDTX Hng Hà - Năm học 2008-2009
Trang 13
1
4 os100x c t

=
2
4 os(100 )
2
x c t


= +
(cm)
(cm)
M
S
O
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
- Khi O dao động ta trông thấy gì trên mặt nớc?
Điều đó chứng tỏ gì?
(Dao động lan truyền qua nớc gọi là sóng, nớc là
môi trờng truyền sóng).
- Khi có sóng trên mặt nớc, O, M dao động nh

- Sau thời gian T, điểm A
1
bắt đầu dao động
giống nh A, dao động từ A
1
tiếp trục truyền xa
hơn.
- Xét hai điểm cách nhau một khoảng , ta có
nhận xét gì về hai điểm này?
Cùng pha.
- Gọi M là điểm cách A một khoảng là x, tốc độ
sóng là v thời gian để sóng truyền từ A đến
M?
Phơng trình sóng tại M sẽ có dạng nh thế
nào?
(Trạng thái dao động của M giống nh trạng thái
dao động của A trớc đó một thời gian t)
- Hớng dẫn HS biến đổi biểu thức sóng tại M
thông qua
2
T


=
và
- Biến dạng truyền nguyên vẹn theo sợi dây.
- HS suy nghĩ và vận dụng kiến thức để trả
lời.
- Là sóng ngang.
- HS làm thí nghiệm theo C2.

- Cũng nh năng lợng dao động W ~ A
2
và f
2
.
- Từ phơng trình sóng:
cos2
M
t x
u A
T



= +
ữ

ta thấy TTDĐ tại một
điểm của môi trờng là một hàm cosin hai biến
độc lập t và x. Mà hàm cosin là một hàm tuần
tuần phơng trình sóng là một hàm tuần hoàn.
+ Với một điểm xác định (x = const) u
M
là
một hàm cosin của thời gian t. TTDĐ ở các thời
điểm t + T, t + 2T hoàn toàn giống nh TTDĐ
của nó ở thời điểm t.
+ Với một thời điểm (t = conts) là một hàm
cosin của x với chu kì . TTDĐ tại các điểm có
x + , x + 2 hoàn toàn giống TTDĐ tại điểm x.

ợng giao thoa.
Trung tâm GDTX Hng Hà - Năm học 2008-2009
Trang 15
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
3. Thái độ:
II. CHUẩN Bị
1. Giáo viên: Thí nghiệm hình 8.1 Sgk.
2. Học sinh: Ôn lại phần tổng hợp dao động.
III. HOạT ĐộNG DạY HọC
1. ổn định tổ chức:
Lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Nêu các định nghĩa sóng cơ, sóng ngang và sóng dọc?
- Nêu các đặc trng của sóng hình sin?
3. Bài mới
Hoạt động 1 (........ phút): Tìm hiểu về sự giao thoa của hai sóng mặt nớc
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Mô tả thí nghiệm và làm thí nghiệm hình 8.1 - HS ghi nhận dụng cụ thí nghiệm và quan
sát kết quả thí nghiệm.
- HS nêu các kết quả quan sát đợc từ thí
nghiệm.
- Những điểm không dao động nằm trên họ
các đờng hypebol (nét đứt). Những điểm dao
động rất mạnh nằm trên họ các đờng hypebol

1
và S
2
gởi
đến có biểu thức nh thế nào?
- Dao động tổng hợp tại M có biểu thức?
- Vì S
1
, S
2
cùng đợc gắn vào cần rung
cùng A, f và .
- HS ghi nhận các khái niệm 2 nguồn kết
hợp, 2 nguồn đồng bộ và sóng kết hợp.
cos2
1
1
d
t
u A
T



=
ữ và


) hay là phụ thuộc vị trí
Trung tâm GDTX Hng Hà - Năm học 2008-2009
Trang 16
S
1
S
2
S
1
S
2
S
1
S
2
d
2
d
1
M
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
- Hớng dẫn HS đa tổng 2 cosin về tích.
- Dựa vào biểu thức, có nhận xét gì về dao động
tổng hợp tại M?



=

cos
2 1
( )
1
d d



=
hay
2 1
( )d d
k




=
d
2
d
1
= k (k = 0, 1, 2 )
cos
2 1
( )

với (k = 0, 1, 2 )
- Là một hệ hypebol mà hai tiêu điểm là S
1
và S
2
.
Hoạt động 3 (........ phút): Tìm hiểu về hiện tợng giao thoa
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Qua hiện tợng trên cho thấy, hai sóng khi gặp
nhau tại M có thể luôn luôn hoặc tăng cờng lẫn
nhau, hoặc triệt tiêu lẫn nhau tuỳ thuộc vào
hoặc giữa hai sóng tại M.
- Hiện tợng đặc trng nghĩa là sao?
- HS ghi nhận về hiệu số pha hiện tợng giao
thoa.
- Nghĩa là mọi quá trình sóng đều có thể gây
là hiện tợng giao thoa và ngợc lại quá trình
vật lí nào gây đợc sự giao thoa cũng tất yếu
là một quá trình sóng.
Hoạt động 4 (........ phút): Giao nhiệm vụ về nhà.
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Nêu câu hỏi và bài tập về nhà.
- Yêu cầu: HS chuẩn bị bài sau.
- Ghi câu hỏi và bài tập về nhà.
- Ghi những chuẩn bị cho bài sau.
IV. Rút kinh ngiệm
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
Ngày soạn:
Ngày dạy:

Hoạt động 1 (........ phút): Tìm hiểu về sự phản xạ của sóng
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Mô tả thí nghiệm, làm thí nghiệm với dây
nhỏ, mềm, dài một đầu cố định kết hợp với
hình vẽ 9.1
- Vật cản ở đây là gì?
- Nếu cho S dao động điều hoà thì sẽ có sóng
hình sin lan truyền từ A P đó là sóng tới.
Sóng bị phản xạ từ P đó là sóng phản xạ. Ta
có nhận xét gì về pha của sóng tới và sóng
phản xạ?
- Mô tả thí
nghiệm, làm thí
nghiệm với dây
nhỏ, mềm, dài
buông thỏng
xuống một cách tự
nhiên, kết hợp với
hình vẽ 9.2
- Vật cản ở đây là
gì?
- Tơng tự nếu cho S dao động điều hoà thì có
sóng hình sin lan truyền từ trên dây Ta có
nhận xét gì về pha của sóng tới và sóng phản
xạ lúc này?
- HS ghi nhận, quan sát và nêu nhận xét:
+ Sóng truyền đi trên dây sau khi gặp vật cản
(bức tờng) thì bị phản xạ.
+ Sau khi phản xạ ở P biến dạng bị đổi chiều.
- Là đầu dây gắn vào tờng.

Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
- Trong trờng hợp này, hai đầu A và P sẽ là
nút hay bụng dao động?
- Dựa trên hình vẽ, vị trí các nút liên hệ nh thế
nào với ?
- Khoảng cách hai nút liên tiếp cách nhau
khoảng bao nhiêu?
- Khoảng cách giữa một nút và bụng kết tiếp
cách nhau khoảng bao nhiêu?
- Vị trí các bụng cách A và P những khoảng
bằng bao nhiêu?
- Hai bụng liên tiếp cách nhau khoảng bao
nhiêu?
- Số nút và số bụng liên hệ với nhau nh thế
nào?
Điều kiện để có sóng dừng là gì?
- Đầu cố định sẽ là một nút và đầu tự do là
một bụng sóng.
- Tự hình vẽ, số nút và số bụng trong trờng
hợp này liên hệ với nhau nh thế nào?
sóng dừng.
- Vì A và P là hai điểm cố định là hai nút
dao động.
- HS dựa trên hình vẽ để xác định


A
P
N
N N N
N
B B B B
4

2

A
P
N
N N N
B B B B
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
- Nêu đợc 3 đặc trng vật lí của âm là tần số âm, cờng độ và mức cờng độ âm, đồ thị dao động
âm, các khái niệm âm cơ bản và hoạ âm.
2. Kĩ năng:
3. Thái độ:
II. CHUẩN Bị
1. Giáo viên: Làm các thí nghiệm trong bài 10 Sgk.
2. Học sinh: Ôn lại định nghĩa các đơn vị: N/m

- Âm truyền đợc trong các môi trờng nào?
- Tốc độ âm truyền trong môi trờng nào là lớn
nhất? Nó phụ thuộc vào những yếu tố nào?
- Những chất nào là chất cách âm?
- Dựa vào bảng 10.1 về tốc độ âm trong một số
chất cho ta biết điều gì?
- HS nghiên cứu Sgk và thảo luận để trả lời.
- Những vật phát ra đợc âm.
- Dây đàn, ống sáo, cái âm thoa, loa phóng
thanh, còi ôtô, xe máy
- HS ghi nhận các khái niệm âm nghe đợc,
hạ âm và siêu âm.
- HS ghi các yêu cầu về nhà.
- Rắn, lỏng, khí. Không truyền đợc trong
chân không.
- Rắn > lỏng > khí. Phụ thuộc vào mật độ,
tính đàn hồi, nhiệt độ của môi trờng.
- Các chất xốp nh bông, len
- Trong mỗi môi trờng, sóng âm truyền với
một tốc độ hoàn toàn xác định.
Hoạt động 2 (........ phút): Tìm hiểu về những đặc trng vật lí của âm
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
- Trong các âm thanh ta nghe đợc, có những âm có một tần
số xác định nh âm do các nhạc cụ phát ra, nhng cũng có
những âm không có một tần số xác định nh tiếng búa đập,
tiếng sấm, tiếng ồn ở đờng phố, ở chợ
- Ta chỉ xét những đặc trng vật lí tiêu biểu của nhạc âm.
- Tần số âm cũng là tần số của nguồn phát âm.
- Sóng âm mang năng lợng không?
- Dựa vào định nghĩa I có đơn vị là gì?

I I
= =
0 0
1000 lg 3
I I
I I
= =
- Chú ý: Lấy I
0
là âm chuẩn có tần số 1000Hz và có cờng độ
I
0
= 10
-12
W/m
2
chung cho mọi âm có tần số khác nhau.
- Thông báo về các tần số âm của âm cho một nhạc cụ phát
ra.
- Quan sát phổ của một một âm do các nhạc cụ khác nhau
phát ra, hình 10.6 ta có nhận xét gì?
Đồ thị dao động của cùng một nhạc âm do các nhạc cụ
phát ra thì hoàn toàn khác nhau Đặc trng vật lí thứ ba của
âm là gì?
ờng dao động?
- I (W/m
2
)
- HS nghiên cứu và ghi nhận mức
cờng độ âm.

III. HOạT ĐộNG DạY HọC
1. ổn định tổ chức:
Lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Nêu các đặc trng vật lí của âm?
3. Bài mới
Hoạt động 1 (........ phút): Tìm hiểu về độ cao của âm
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
-Hai ca sĩ một nam một nữ cùng hát một câu hát, nhng th-
ờng thì giọng nam trầm hơn giọng nữ. Cảm giác về sự
- HS đọc Sgk và ghi nhận đặc trng
sinh lí của âm là độ cao.
Trung tâm GDTX Hng Hà - Năm học 2008-2009
Trang 21
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
trầm bổng của âm đợc mô tả bằng khái niệm độ cao của
âm.
- Thực nghiệm, âm có tần số càng lớn thì nghe càng cao,
âm có tần số càng nhỏ thì nghe càng trầm.
- Chú ý: Tần số 880Hz thì gấp đôi tần số 440Hz nhng
không thể nói âm có tần số 880Hz cao gấp đôi âm có tần
số 440Hz.
Hoạt động 2 (........ phút): Tìm hiểu về độ to của âm
Hoạt động của GV Hoạt động của HS

- Ghi câu hỏi và bài tập về nhà.
- Ghi những chuẩn bị cho bài sau.
IV. Rút kinh ngiệm
.............................................................................................................................................................
............................................................................................................................................................
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết dạy: 15
BàI TậP
I. Mục tiêu:
- Vận dụng kiến thức về sóng âm.
- Kỹ năng: Giải đợc các bài toán đơn giản về sóng âm
II. Chuẩn bị:
1. Giáo viên: một số bài tập trắc nghiệm và tự luận
2. Học sinh: ôn lại kiến thức về dao động điều hoà
III.Tiến trình bài dạy :
1. ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
Trung tâm GDTX Hng Hà - Năm học 2008-2009
Trang 22
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
- Viết phơng trình sóng, tại sao nói sóng vừa có tính tuần hoàn theo thời gia vừa có tính tuần
hoàn theo không gian?
- Câu hỏi 1, 2, 3, 4 (45)

IV. Rút kinh ngiệm
.............................................................................................................................................................
............................................................................................................................................................
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết: 16: ÔN TậP CHƯƠNG I Và II
A/ MụC TIÊU
- Hệ thống hoá đợc các kiến thức, công thức đã học trong chơng I và II
- Làm đợc các bài tập tìm T, f, A,... của dao động điều hoà
Trung tâm GDTX Hng Hà - Năm học 2008-2009
Trang 23
Giỏo ỏn v

t lớ 12 GV th

c hi

n Nguyễn Văn Mão
- Viết đợc phơng trình dao động điều hoà, vận tốc gia tốc, động năng, thế năng và cơ năng của
con lắc lò xo và của con lắc đơn
- Làm đợc các bài tập tìm bớc sóng, tốc độ truyền sóng trên mặt nớc, trên một sợi dây đàn hồi
B/ BàI TậP
GV: Chuẩn bị đa dạng các bài tập để HS làm
HS: Đã làm các bài tập ở nhà
C/ Tổ CHứC CáC HOạT Độ DạY HọC
1. ổn định lớp
2. Kiểm tra bài cũ
- Viết phơng trình dao động điều hoà, vận tốc và gia tốc, chu kì và tần số góc của con lắc lò xo và
con lắc đơn
- Viết công thức tính biên độ và pha của dao động tổng hợp

- HSB: Làm ý b
- HSC: Làm ý c
- HS chú ý nghe giảng và cùng tham gia vào
giải
- Bài 1.7
Hoạt động 2: Làm các bài tập tổng hợp hai dao động tổng hợp cùng phơng, cùng tần số
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
HOạT ĐộNG CủA GV HOạT ĐộNG CủA HS
- Làm bài 5.3, 5.4(SBT-9)
- Sử dụng các công thức sau vào làm các bài tập
2 2 2 2 2
1 2 1 2 2 1
2 cos( )A A A A A

= + +
và
1 1 2 2
1 1 2 2
sin sin
tan
cos cos
A A
A A



+
=
+
- HSA: Làm bài 5.3

2. Nhắc nhở nội qui: Không đợc sử dụng tài liệu, trao đổi bài
Hoạt động1: Phát đề KT
Hoạt động 2: Thu đề KT
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết: 18
Chơng III: DòNG ĐIệN XOAY CHIềU
Bài12: ĐạI CƯƠNG Về DòNG ĐIệN XOAY CHIềU
I. MụC TIÊU
1. Kiến thức:
- Phát biểu đợc định nghĩa dòng điện xoay chiều.
- Viết đợc biểu thức tức thời của dòng điện xoay chiều.
- Nêu đợc ví dụ về đồ thị của cờng độ dòng điện tức thời, chỉ ra đợc trên đồ thị các đại lợng c-
ờng độ dòng điện cực đại, chu kì.
- Giải thích tóm tắt nguyên tắc tạo ra dòng điện xoay chiều.
- Viết đợc biểu thức của công suất tức thời của dòng điện xoay chiều chạy qua một điện trở.
- Phát biểu đợc định nghĩa và viết đợc biểu thức của I, U.
2. Kĩ năng:
3. Thái độ:
II. CHUẩN Bị
1. Giáo viên:
- Mô hình đơn giản về máy phát điện xoay chiều.
- Sử dụng dao động kí điện tử để biểu diễn trên màn hình đồ thị theo thời gian của cờng độ
dòng điện xoay chiều (nếu có thể).
2. Học sinh: Ôn lại:
- Các khái niệm về dòng điện một chiều, dòng điện biến thiên và định luật Jun.
- Các tính chất của hàm điều hoà (hàm sin hay cosin).
III. HOạT ĐộNG DạY HọC
1. ổn định lớp
2. Kiểm tra bài cũ: Giới thiệu tổng quát về chơng mới