§Æng ViÖt Hïng Bµi gi¶ng Dßng ®iÖn xoay chiÒu
Mobile: 0985074831

I. MẠCH ĐIỆN CHỈ CÓ ĐIỆN TRỞ THUẦN R

Đặc điểm:
♦ Điện áp và dòng điện trong mạch cùng pha với nhau (tức φ
u
= φ
i
):
R oR R
o
u U cos(ωt) U 2cos(ωt)
i I cos(ωt)

= =


=



♦ Định luật Ohm cho mạch
R
oR
R
o

o o
U
110
U 110V,R 55 I 2A.
R 55
= = Ω → = = =
Do m
ạ
ch ch
ỉ
có R nên u và i cùng pha. Khi
đ
ó
u i
π π
φ φ i 2cos 100πt A
2 2
 
= = ⇒ = +
 
 

b)
Nhiệt lượng tỏa ra trên điện trở R trong 10 phút:
( )
2
2
2
0
I

i pha c
ủ
a
đ
i
ệ
n áp ch
ứ
không ph
ả
i luôn b
ằ
ng 0.
Ph
ươ
ng án C sai vì bi
ể
u th
ứ
c
đị
nh lu
ậ
t Ohm là U = I.R
Ph
ươ
ng án D sai vì dòng
đ
i
ệ

II. MẠCH ĐIỆN CHỈ CÓ CUỘN CẢM THUẦN VỚI ĐỘ TỰ CẢM L

Đặc điểm:
♦

Đ
i
ệ
n áp
nhanh pha
h
ơ
n dòng
đ
i
ệ
n góc
π
/2 (t
ứ
c
φ
u
=
φ
i
+
π
/2):
L oL L

U U
U U
I
Z ωL
2Z 2ωL

= = =




= = = =



♦ Giản đồ véc tơ:
♦ Do u
L
nhanh pha hơn i góc π/2 nên ta có phương trình liên hệ
của u
L
và i độc lập với thời gian

Bài giảng 2:
CÁC LOẠI ĐOẠN MẠCH ĐIỆN XOAY CHIỀU

§Æng ViÖt Hïng Bµi gi¶ng Dßng ®iÖn xoay chiÒu
Mobile: 0985074831
2 2
L oL

Ví dụ 1. Cho mạch điện xoay chiều chỉ có cuộn cảm có độ tự cảm L với L = 2/π (H). Đặt vào hai đầu mạch điện
áp xoay chiều có giá trị hiệu dụng 200 V, tần số 50 Hz, pha ban đầu bằng không.
a) Tính cảm kháng của mạch.
b) Tính cường độ hiệu dụng của dòng điện.
c) Viết biểu thức cường độ dòng điện qua mạch.
Hướng dẫn giải:
a) Cảm kháng của mạch Z
L
= ωL = 2πf.L = 200Ω
b) Cường độ hiệu dụng của dòng điện
L
U 200
I 1A.
Z 200
= = =

c)
Bi
ể
u th
ứ
c dòng
đ
i
ệ
n:
( ) ( )
o i i
i I cos 100πt φ A 2 cos 100πt φ A= + = +


= . Ở thời điểm
điện áp giữa hai đầu cuộn cảm là
100 2 V
thì cườ
ng
độ
dòng
đ
i
ệ
n trong m
ạ
ch là 2 A. Bi
ể
u th
ứ
c c
ườ
ng
độ
dòng
đ
i
ệ
n trong m
ạ
ch là
A.
π
i 2 3cos 100

i 2 3cos 100
π
t A.
6
 
= −
 
 

Hướng dẫn giải:
C
ả
m kháng c
ủ
a m
ạ
ch là
1
Z ωL 100π. 50 .
2π
= = = Ω
Do mạch chỉ có L nên
u i i u
π π π π π
φ φ φ φ rad.
2 2 3 2 6
− = ⇒ = − = − = −
Từ hệ thức liên hệ
2
2 2 2

áp án D
đ
úng.

III. M
Ạ
CH
Đ
I
Ệ
N CH
Ỉ
CÓ T
Ụ

Đ
I
Ệ
N V
Ớ
I
Đ
I
Ệ
N DUNG C

Đặ
c
đ
i

1 1
Z
ωC 2πf.C
= =
§Æng ViÖt Hïng Bµi gi¶ng Dßng ®iÖn xoay chiÒu
Mobile: 0985074831
♦ Định luật Ohm
oC oC
o oC
C
C C oC oC
C
C
C
U U
I ωC.U
1
Z
ωC
U U U ωC.U
I ωC.U
1
Z
2Z 2

i I cos ωt I sin(ωt)
U I
2
=

   

→ + =

   
 
= + = −
 
   

 


Từ hệ thức trên ta thấy đồ thị của u
C
theo i (hoặc ngược lại) là
đường elip Ví dụ 1. Cho mạch điện xoay chiều chỉ có tụ điện với điện dung
4
2.10


hiệu điện thế cực đại
o
U U 2 100V= =
, biểu thức của hiệu điện thế giữa hai đầu tụ điện là
( )
C oC u
π
u U cos 100πt φ V 100cos 100πt V.
6
 
= + = −
 
 

Ví dụ 2. Đặt điện áp
 
= +
 
 
o
π
u U cos 100πt V
6
vào hai đầu một tụ điện có điện dung
4
2.10
C (F)
3π
−

2
oC 0 o o
o
u
i 300 2 2 20
1 1 1 I 2 5 A.
U I I I
50 3 I
 
 
   
+ = ⇔ + = ⇔ = → =
 
 
   
 
 
   
 
 

Vậy cường độ dòng điện chạy qua bản tụ điện có biểu thức
2π
i 2 5cos 100πt A.
3
 
= +
 
 