ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-----------------------------------------------------

NGUYỄN THỊ HẢI YẾN

THỰC HÀNH CHÍNH SÁCH NHÂN LỰC TRONG CÁC
VIỆN NGHIÊN CỨU (NGHIÊN CỨU TRƢỜNG HỢP
VIỆN KHOA HỌC LAO ĐỘNG VÀ XÃ HỘI)

LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành: Quản lý Khoa học và Công nghệ

Hà Nội, 2015
1


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-----------------------------------------------------

NGUYỄN THỊ HẢI YẾN

THỰC HÀNH CHÍNH SÁCH NHÂN LỰC TRONG CÁC
VIỆN NGHIÊN CỨU (NGHIÊN CỨU TRƢỜNG HỢP
VIỆN KHOA HỌC LAO ĐỘNG VÀ XÃ HỘI)

Luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Quản lý Khoa học và Công nghệ
Mã số: 60.34.04.12

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Phạm Ngọc Thanh

CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG THỰC HÀNH CHÍNH SÁCH NHÂN LỰC TẠI
VIỆN KHOA HỌC LAO ĐỘNG VÀ XÃ HỘI ........Error! Bookmark not defined.
2.1. Thực trạng nhân lực KH&CN của Viện KHĐ&XHError!
defined.

Bookmark

not

2.1.1. Lịch sử hình thành và chức năng, nhiệm vụ của Viện KHLĐ&XH .... Error!
Bookmark not defined.
2.1.2. Cơ cấu tổ chức và quản lý của Viện KHLĐ&XH ...........Error! Bookmark not
defined.
2.1.3. Thực trạng nhân lực KH&CN của Viện KHLĐ&XH ....Error! Bookmark not
defined.
3


2.1.4. Hoạt động KH&CN của Viện KHLĐ&XH ....... Error! Bookmark not defined.
2.2. Quá trình thực hành chính sách nhân lực của Viện KHLĐ&XH giai đoạn
2005-2014. ....................................................................Error! Bookmark not defined.
2.2.1. Các yếu tố ảnh hưởng tới việc thực hành chính sách nhân lực của Viện
....................................................................................... Error! Bookmark not defined.
2.2.2. Nội dung và đánh giá thực trạng thực hành chính sách nhân lực của Viện
giai đoạn 2005-2014...................................................... Error! Bookmark not defined.
2.2.3. Hạn chế và những vấn đê đặt ra cần giải quyết đối với việc thực hành
chính sách nhân lực của Viện KHLĐ&XH ................ Error! Bookmark not defined.
2.2.4. Nguyên nhân của những tồn tại, hạn chế....................................................72
Kết luận Chƣơng 2 ......................................................Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 3: MỘT SỐ BIỆN PHÁP CHỦ YẾU NHẰM THÚC ĐẨY VIỆC


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

KHLĐ&XH

Khoa học Lao động và Xã hội

KH&CN

Khoa học và Công nghệ

NCKH

NCKH

CNH

Công nghiệp hóa

HĐH

Hiện đại hóa

CMKT

Chuyên môn kỹ thuật

5



Hình 2.2: Cơ cấu lao động theo độ tuổi ....................Error! Bookmark not defined.
Hình 2.3: Cơ cấu lao động theo cơ cấu ngạch ..........Error! Bookmark not defined.
Hình 2.4: Cơ cấu nhân lực theo trình độ ...................Error! Bookmark not defined.
Hình 2.5: Cơ cấu lao động theo trình độ đào tạo và độ tuổiError! Bookmark not
defined.
Hình 2.6: Biểu đồ cơ cấu sản phẩm nghiên cứu của Viện KHLĐ&XH – giai đoạn
2005-2014..................................................................Error! Bookmark not defined.
Hình 2.7: Trình độ nhân lực của Viện KHLĐ&XH, giai đoạn 2005-2009 ...... Error!
Bookmark not defined.
Hình 2.8: Cơ cấu nhân lực theo độ tuổi, giai đoạn 2005-2009Error! Bookmark not
defined.
Hình 2.9: Biểu đồ luân chuyển cán bộ ......................Error! Bookmark not defined.
Hình 3.1: Sơ đồ cơ cấu trình độ và nhóm tuổi của cán bộ, viên chức (năm 2020)
...................................................................................Error! Bookmark not defined.

7


LỜI CẢM ƠN

Sau thời gian tìm hiểu nghiên cứu, cùng với những kiến thức đã được
trang bị trong thời gian học tập tại trường, tôi đã hoàn thành Luận văn thạc sĩ
với đề tài: “Thực hành chính sách nhân lực trong các Viện nghiên cứu
(Nghiên cứu trường hợp Viện Khoa học Lao động và Xã hội)”. Để có được
kết quả này, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới tập thể các thầy giáo, cô giáo
thuộc chuyên ngành Quản lý Khoa học và Công nghệ, Khoa khoa học Quản
lý trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội
đã nhiệt tình giúp đỡ tôi trong suốt quá trình họp tập, nghiên cứu và hoàn
thành luận văn.
Đặc biệt, tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc của mình tới



PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trong thời gian qua, một mạng lưới các tổ chức KH&CN đã được xây dựng
với trên 1.100 tổ chức nghiên cứu và phát triển thuộc mọi thành phần kinh tế, trong
đó phải kể đến vai trò quan trọng của các Viện nghiên cứu, đã đóng góp tích cực
cho sự phát triển của ngành KH&CN của đất nước.
Tuy nhiên, bối cảnh hội nhập quốc tế toàn diện cùng với xu hướng toàn cầu
hóa và sự phát triển mạnh mẽ của khoa ho ̣c và công nghê ̣ trên thế giới
Nam vào nguy cơ tụt hậu ngày càng xa về khoa ho ̣c và công nghê ̣

đã đặt Việt
khi năng lực,

tiềm lực nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ của Việt Nam còn thấp.
Trong đó, phải kể đến năng lực của nhân lực KH&CN nước ta nói chung và nhân
lực trong các Viện nghiên cứu nói riêng còn yếu kém, chưa giải đáp được kịp thời
nhiều vấn đề của thực tiễn đổi mới, chưa gắn kết chặt chẽ và đáp ứng được yêu cầu
của phát triển kinh tế - xã hội.
Nguyên nhân chính là do cơ chế quản lý nhân lực trong các Viện nghiên cứu
không phù hợp với đặc thù của lao động sáng tạo và thể chế kinh tế thị trường định
10


hướng xã hội chủ nghĩa. Việc quản lý nhân lực KH&CN theo chế độ công chức
không phù hợp với hoạt động KH&CN, làm hạn chế khả năng lưu chuyển và đổi
mới nhân lực. Các Viện nghiên cứu vẫn chưa có được đầy đủ quyền tự chủ về kế
hoạch, tài chính, nhân lực và hợp tác quốc tế để phát huy tính năng động, sáng tạo.
Hơn nữa, các Viện nghiên cứu thiếu những chính sách hữu hiệu tạo động lực đối

8. Vũ Cao Đàm (2009), Tuyền tập các công trình đã công bố, Tập II, Nghiên cứu
Chính sách và Chiến lược, NXB Thế giới.
9. Vũ Cao Đàm (2013), Chính sách nào thu hút nhân lực khoa học.
( />10. Đỗ Hồng Giang (2015), Vụ Pháp chế, Bộ KH&CN, Tổng quan về chủ trương,
quan điểm của Đảng, các cơ chế, chính sách của Nhà nước trong việc xây dựng và
phát triển nguồn nhân lực KH&CN và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
KH&CN, Bài trình bày tại Hội thảo về Phát huy vai trò của Liên hiệp các hội khoa
học và kỹ thuật Việt Nam trong việc tập hợp, thu hút trí thức trẻ tham gia hoạt động
KH&CN.
11. Nguyễn Thị Quỳnh Giang (2015), Khen thưởng và động lực thực thi công vụ Khung khen thưởng tăng cường hiệu quả của cộng hòa Ai-len, Viện Khoa học Tổ
chức Nhà nước.
12. Lê Thanh Hà (2009), Giáo trình Quản trị nhân lực I, Trường Đại học Lao động
và Xã hội, NXB Lao động – Xã hội.
13. Nguyễn Thị Thu Hà (2010), Tạo môi trường làm việc thân thiện nhằm thu hút
nguồn nhân lực KH&CN về công nghệ sinh học trong y học, Luận văn thạc sỹ
chuyên ngành Quản lý khoa học và công nghệ, Trường Đại học Khoa học Xã hội và
Nhân văn
14. Nguyễn Thúy Hà (2013), Chính sách phát triển nguồn nhân lực KH&CN
( />15. Tôn Thúy Hằng (2014), Một số giải pháp nâng cao năng lực cán bộ trẻ của Viện
Khoa học Lao động và Xã hội trong bối cảnh hội nhập quốc tế, Chuyên đề cấp
Viện, Viện Khoa học Lao động và Xã hội.
16. OECD (2001), OECD Science, Technology and Industry Scoreboard.
12


17. Nguyễn Thị Anh Thu (2000), Đổi mới chính sách sử dụng nhân lực khoa học và
công nghệ trong cơ quan nghiên cứu và phát triển, NXB KHXH, Hà Nội.
18. Nguyễn Tiệp (2007), Giáo trình Tổ chức Lao động, Trường Đại học Lao động –
Xã hội, Nhà Xuất bản Lao động – Xã hội.
19. Nguyễn Minh Tuấn (2015), Mấy suy nghĩ về chính sách đãi ngộ cán bộ, công chức