1

VẤN ĐỀ NHÀ NƯỚC TRONG TÁC PHẨM “THÀ ÍT MÀ TỐT”
Ý NGHĨA TRONG XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC PHÁP QUYỀN
VIỆT NAM HIỆN NAY
I. MỐT SỐ VẤN ĐỀ XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC TRONG TRONG TÁC
PHẨM “THÀ ÍT MÀ TỐT”.
1. Hoàn cảnh ra đời của tác phẩm
Nếu như tác phẩm "Những người bạn dân là như thế nào và họ đấu
tranh chống chủ nghĩa dân tuý ra sao" là tác phẩm bút chiến đầu tiên của
Lênin thì tác phẩm Thà ít mà tốt là tác phẩm cuối cùng trong cuộc đời hoạt
động và sự nghiệp của ông. Tác phẩm được viết trong hoàn cảnh đặc biệt khi
Lênin đang phải nằm điều trị tại bệnh viện vì vết thương tái phát quá nặng.
Lênin đọc để vợ mình đồng thời cũng là thư ký riêng ghi chép lại trong nhiều
ngày và hoàn thành vào ngày 2/3/1923 công bố 2-3-1923, công bố trên báo
Sự thật số 49 ngày 4-3-1923. Ở nước ta, tác phẩm Thà ít mà tốt được in trong
Lênin toàn tập, Tập 45, Nxb sự thật, Matxcơva 1976, từ trang (441- 461).
Mùa xuân năm 1921, Lênin đề ra chính sách kinh tế mới. Sau gần một năm
thực hiện đã đem lại nhiều thành tựu quan trọng. Nền kinh tế được phục hồi
đáng kể, công, nông nghiệp có bước phát triển mới mặc dù còn rất chậm.
Điều đó đã tạo ra sự giao lưu hàng hóa từ thành thị đến nông thôn, đã tạo
được đà để chuyển sang phát triển nền kinh tế với tốc độ và quy mô lớn.
Việc thực hiện chính sách kinh tế mới đã làm cho khối liên minh công
– nông được củng cố vững chắc, đó là thực chất chính trị của Chính sách kinh
tế mới. Thành phần trung nông có chuyên biến mới và nhận thức và có thái độ
đúng hơn về chính quyền cách mạng. Tầng lớp bóc lột nông thôn bị hạn chế
đáng kể. Chính quyền Xô viết được củng cố, đóng vai trò chủ đạo trong nền
kinh tế quốc dân. Nhiệm vụ đối nội, đối ngoại được đặt ra hết sức to lớn: Về
đối nội, tiến hành cải tạo và xây dựng đất nước, xây dựng chủ nghĩa xã hội,
thúc đẩy quá trình cách mạng xã hội chủ nghĩa, xây dựng nền kinh tế quốc


5 năm xây dựng và những nguyên nhân của những yếu kém đó, những hạn
1
2

Lênin Toàn tập, Tập 45, Nxb Sự thât M1978, Tr445
Tr 444


3

chế đó là: quan liêu, thủ cựu, bảo thủ, không muốn đổi mới cái gì cả. Đường
lối mà Đảng Bônsêvích Nga đứng đầu là Lênin được đặt ra rất đúng đắn. Yếu
tố quyết định lúc này là tổ chức, bao gồm cả bộ máy tổ chức hoạt động thực
tiễn. Vào những năm này, Lênin vẫn xác định nước Nga Xô viết còn xa mới
mang đầy đủ tính chất chủ nghĩa xã hội vì bộ máy cồng kềnh, làm việc thì
quan liêu, đội ngũ cán bộ sính làm kế hoạch, chỉ đạo thực tiễn yếu, ba hoa,
cách mạng suông, xuất hiện bệnh tự mãn của người cộng sản, có cả phần tử
xấu, cơ hội. Và cũng tại thời điểm này, Lênin quan tâm rất nhiều đến củng cố
bộ máy nhà nước? Sau Cách mạng Tháng Mười, vấn đề này đã được đặt ra,
nhưng lúc đó chưa có điều kiện giải quyết vì nội chiến. Trải qua 5 năm củng
cố nhưng không nắm chắc phương châm nên đến năm 1923 bộ máy của nhà
nước vẫn không đáp ứng được yêu cầu cách mạng mới. Người nói: “Không,
bộ máy ấy (bộ máy Xô viết - BT), có thể nói là chúng ta chưa có, và ngay cả
những yếu tố cho phép chúng ta xây dựng được bộ máy ấy, chúng ta cũng có
ít ỏi đến nực cười”3 và “Thế là đã năm năm, chúng ta ra sức cải tiến bộ máy
nhà nước của ta. Nhưng đó chỉ là một hoạt động phí công, một hoạt động qua
năm năm, đã chỉ cho chúng ta thấy rõ rằng hoạt động đó chỉ là vô hiệu, thậm
chí còn vô ích, hay thậm chí còn có hại là khác. Nhìn hoạt đông phí công ấy
thì tưởng là chúng ta công tác, nhưng thực ra, hoạt động đã làm cho những cơ
quan và đầu lão của chúng ta đang cáu lại.

phát triển. Lênin xác định: “chỉ có làm cho bộ máy của chúng ta trong sạch
đến tột mức, chỉ có giảm bớt đến mức tối đa tất cả những cái không tuyệt đối
cần thiết, chúng ta mới có thể đứng vững được. Và đứng vững như thế, không
phải là đứng vững ở trình độ một nước tiểu nông, ở trình độ eo hẹp về mọi mặt
đó, mà là ở một trình độ ngày càng vươn lên nền đại công nghiệp cơ khí”6.
Xét về mục đích quốc tế: Củng cố bộ máy nhà nước là bài học có tính
chất quốc tế, Lênin đã nêu ra hai vấn đề: Với nền sản xuất tiểu nông, đất nước
bị tàn phá, chính quyền Xô viết có thể đứng vững cho đến khi cách mạng các
nước khác có thể đứng vững được không? -Liệu nước Nga Xô viết có thể
tránh được sự xung đột với các nước đế quốc chủ nghĩa hay không? Như vậy,
theo Lênin cải tạo nhà nước Nga Xô Viết trong sạch vững mạnh không chỉ
dừng lại phạm vi nước Nga mà nó còn có ý nghĩa là đầu tầu tạo đà cho sự ra
đời và phát triển nhà nước xã hội chủ nghĩa trên thế giới.
* Yêu cầu, điều kiện cải tiến bộ máy nhà nước Nga Xô viết.
- Yêu cầuđể xây dựng bộ máy nhà nước là:
Phải xây dựng được một nhà nước thực sự trong sạch và gương mẫu.
Lênin chủ trương xây dựng một nhà nước trong đó; công nhân tiếp tục lãnh
đạo nông dân, và gây được lòng tin của nhân dân đối với nhà nước, đồng thời
thực hành tiết kiệm nghiêm ngặt; Nhà nước phải thực hành tiết kiệm tối đa; bài
6

Tr 460


5

trừ những biểu hiện, hành vi lãng phí mà nước Nga quân chủ và bộ máy quan
liêu tư bản chủ nghĩa của nó còn rơi rớt lại. Vì theo Lênin lúc này, nếu để giai
cấp công nhân quyền lãnh đạo nông dân thì mới thực hiện được tiết kiệm
nghiêm ngặt nhất trong việc quản lý nhà nước của. Như thế nước Nga mới có

theo phương châm “Thà ít mà tốt” ít về số lượng nhưng chất lượng phải
cao”8.
- Điều kiện để xây dựng bộ máy nhà nước là:
Một là, giai cấp công nhân và nhân dân lao động phải có trình độ cần
thiết, vì thế mỗi người phải tự nỗ lực, cố gắng học tập để nâng cao trình độ.
Phải đổi mới thành phần của bộ máy nhà nước bằng những lực lượng ưu tú
của Đảng trong giai cấp công nhân và giới tri thức. Vì thế, để đổi mới bộ máy
nhà nước, theo Lênin cần phải: “Một là học tập, hai là học tập, ba là học tập
mãi, và sau nữa, phải làm sao cho học thức ở nước ta không nằm trên giấy
hoặc là một lời nói theo mốt nữa”9.
Hai là, phải làm cho học thức đó không nằm trong giấy tờ hoặc chỉ là
một lời nói theo mốt mà phải coi nó là bộ phận khăng khít của cuộc sống, ra
sức học tập để phục vụ lợi ích chung. Muốn đổi mới bộ máy nhà nước của
chúng ta, phải cố hết sức tự đặt cho mình nhiệm vụ sau đây: một là học tập, hai
là học tập, ba là học tập mãi, và sau nữa, phải làm sao cho học thức ở nước ta
không nằm trên giấy hoặc là một lời nói theo mốt nữa (điều này, phải thú thực
là thường hay xảy ra ở nước ta), phải làm sao cho học thức thật sự ăn sâu vào
trí não, hoàn toàn và thực tế trở thành một bộ phận khăng khít của cuộc sống
của chúng ta. Tóm lại, cái mà nhà nước Nga Xô Viết xây dựng phải là một kiểu
nhà nước khác hẳn về chất so với nhà nước tư sản mà ở nhiều nước Tây Âu
trước đó đã làm; đó là toàn bộ những cái gì xứng đáng và thích hợp với một
nước đang đặt cho mình nhiệm vụ trở thành một nước xã hội chủ nghĩa.
* Phương châm và những giải pháp chủ yếu để củng cố bộ máy nhà nước
- Phương châm: “Thà ít mà tốt”. Điều đó có nghĩa là, phải lựa chọn
những người thực sự ưu tú trong chế độ xã hội sử dụng và trong bộ máy của
nhà nước, nhất là đối với những thành viên của Uỷ ban Thanh tra trung ương.
Sử dụng con người phải đúng việc, cân nhắc thận trọng, coi việc thiết lập bộ
dân uỷ mới là cần thiết.
8
9

bảo cho toàn thể bộ máy chạy tốt.
Đối với tôi, đó là lý do khiến chúng ta phải chăm lo đặc biệt, chú trọng
không ngừng đến Bộ dân uỷ thanh tra công nông, đặt nó ở một vị trí đặc biệt
quan trọng và quy định cho những người lãnh đạo của nó những quyền hạn
của Ban chấp hành trung ương…” . Lênin còn nhấn mạnh; cần phải tiến hành
11

10
11

Tr 444, 445
Tr 460


8

vững chắc; thận trọng; tránh lề mề, kém hiệu quả. Nếu không kiên nhẫn, nếu
không dành cho công tác ấy nhiều năm tháng thì tốt hơn là đừng bắt tay vào
việc. “Phải tuân theo quy tắc này: thà ít mà tốt. Phải tuân theo quy tắc này: thà
mất hai năm hay thậm chí ba năm, còn hơn là hấp tấp vội vàng mà không có
chút hy vọng nào đào tạo được một nhân liệu tốt”12.
* Biện pháp:
- Tăng cường công tác kiểm tra;
Bộ dân uỷ thanh tra công nông chính là phải chú ý đến toàn thể bộ máy nhà
nước và phải hướng sự hoạt động của mình vào tất cả các cơ
quan nhà nước không trừ một cơ quan nào cả, dù là ở địa phương hay ở trung
ương, thuộc ngành thương nghiệp hay thuần tuý hành chính, giáo dục, lưu trữ,
hay sân khấu, v. v., nói tóm lại, tất cả các cơ quan, không trừ một cơ quan nào.
Đảng và Nhà nước; lựa chọn, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ. Cán bộ lónh
đạo phải là người cộng sản ưu tú, phải có thi khảo sát trỡnh độ, phải hiểu

đối với các Đảng Cộng sản lãnh đạo chính quyền. Tác phẩm này của Lênin đã
và đang tiếp tục đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong hoạt động thực tiễn của
Đảng Cộng sản về xây dựng chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản.
II. BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM TRONG QUÁ
TRÌNH CÁCH MẠNG CŨNG NHƯ TRONG XÂY DỰNG ĐẤT NƯỚC
Thấm nhuần tư tưởng của Lênin, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã
chủ động trong bảo vệ và xây dựng bộ máy nhà nước trong sạch vững mạnh
ngay sau khi mới giành được độc lập. Căn cứ vào tình hình, nhiệm vụ cụ thể
của từng giai đoạn cách mạng Việt Nam để có những chủ trương biện pháp
xây dựng bộ máy nhà nước tương xứng. Trong đó, cải cách bộ máy nhà nước
làm cho bộ máy nhà nước trong sạch, vững mạnh là nhiệm vụ thường xuyên.
1. Sự vận dụng của Đảng ta và Hồ Chí Minh trong bảo vệ và xây dựng
Nhà nước Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
Với nước ta, Cách mạng Tháng Mười đã mở ra con đường giải phóng
cho dân tộc cho cách mạng Việt Nam. Vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác –
Lênin vào điều kiện hoàn cảnh cụ thể ở Việt Nam, Hồ Chí Minh và Đảng ta
đã lãnh đạo nhân dân thực hiện cách mạng Thắng Tám lịch sử thành công,
xây dựng nên Nhà nước Việt Nam dân chủ Cộng hoà, Nhà nước công - nông
đầu tiên ở khu vực Đông Nam Châu Á.


10

Sau cách mạng Tháng Tám, Nhà nước Việt Nam dân chủ Cộng hoà đã
phải đương đầu với những thử thách vô cùng khó khăn, phức tạp, có thể ví
như “ngàn cân treo trên sợi tóc”. Thù trong, giặc ngoài cấu kết với nhau nhằm
xoá bỏ Nhà nước Việt Nam dân chủ Cộng hoà còn non trẻ ở khu vực Đông
Nam chân á và muốn chiếm lại những lợi ích mà chúng vừa bị mất. Vận dụng
sáng tạo những nguyên lý của chủ nghĩa Mác – Lênin Đảng ta và Chủ Tịch
Hồ Chí Minh đã có những chiến lược, sách lược vừa linh hoạt, mềm dẻo vừa

chủ nghĩa, tha hoá nhân cách của họ theo lối thực dụng, ích kỷ, lối sống chạy
theo đồng tiền, lối sống phi nhân tính làm giàu bằng mọi giá…
Mặt khác, sự chống phá của các nước đế quốc đối với những nước xã
hội chủ nghĩa điễn ra gay gắt. Bởi sau cách mạng Tháng Mười Nga sự ra đời
của Nhà nước xã hội chủ nghĩa Xô viết đã làm thay đổi cục diện thế giới,
chủ nghĩa tư bản không còn là một hệ thống hoàn chỉnh bao trùm thế giới.
Thế giới sau cách mạng Tháng Mười đã phân chia thành hai hệ thống đối lập
nhau, hệ thống tư bản chủ nghĩa và hệ thống xã hội chủ nghĩa. Nhất là sau
khi chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô và Đông Âu xụp đổ, phong trào cộng sản và
công nhân quốc tế tạm thời lắng xuống thì chủ nghĩa đế quốc và các thế lực
thù đich chủ nghĩa xã hội lại chống phá các nước xã hội quyết liệt hơn bao
giờ hết. Chúng thực hiện chống phá chủ nghĩa xã hội trên tất cả các lĩnh vực
của đời sống xã hội như kinh tế, chính trị, văn hoá tư tưởng và không từ một
thủ đoạn nào như quân sự, chính trị và hiện nay chúng đang ráo riết thực
hiện chiến lược “Diễn biến hoà bình” bạo loạn lật đổ, lợi dụng vấn đề dân
tộc, tôn giáo, hay vần đề nhân quyền….hòng xoá bỏ sự tồn tại của chính
quyền Nhà nước xã hội chủ nghĩa tren thế giới.
Ở trong nước, sự phát triển của nền kinh tế thị trường định hướng xã
hội chủ nghĩa đã đẩy nhanh phát triển nền kinh tế đất nước. Chỉ trong vòng
hơn 20 năm đổi mới đã đưa nước ta từ một nước nghèo trở thành một nước có
nền kinh tế phát triển trong khu vực và trên thế giới, đời sống vật chất và tinh
thần của nhân dân không ngừng được nâng lên. Vị thế của đất đất nước có
nhiều thay đổi trên chính trường quốc tế. Quá trình thực hiện công nghiệp
hoá, hiện đại hoá đất nước bước đầu đã thu được những thành tựu đáng phấn
khởi tạo được niềm tin của quần chúng nhân dân.


12

Tuy nhiên, cũng phải thấy rằng nền kinh tế thị trường bên cạnh

Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội Đại biểu lần thứ X, Nxb CTQG, H. 2006,Tr 65.
Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội Đại biểu lần thứ X, Nxb CTQG, H. 2006,Tr 63.


13

chủ nghĩa. Nhằm khắc phục những hạn chế chúng ta cần phải trung giải quyết
một số những giải pháp cơ bản sau:
Một là, xây dựng nhà nước pháp quyền Việt Nam của dân, do dân vì
dân. Chỉ khi có một Nhà nước như vậy mới có thể phát huy được quyền dân chủ
của nhân dân, đảm bảo quyền sống, quyền được làm việc, được lao động, được
học hành, được đảm bảo an ninh trật tự, an toàn xó hội. Nú ảnh hưởng tới sự
lành mạnh của nền dân chủ, tới cuộc sống và số phận của từng người dân, tới
chiều hướng phát triển của xó hội.
Xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN của dân, do dân và vỡ dõn trờn
mọi lĩnh vực của đời sống xó hội. Trong Nhà nước đó, dân chủ đi đôi với kỷ
cương trật tự, được thể chế hoá thành pháp luật, trong khuôn khổ của pháp
luật. Nhà nước đó, biểu hiện trực tiếp sức mạnh của hệ thống chính trị dưới sự
lónh đạo của Đảng Cộng sản. Đó là một nhà nước đại diện cho quyền lực
chân chính của nhân dân; một tổ chức nhà nước dựa trên nền dân chủ, vỡ dõn
chủ và do đó bằng pháp luật và vỡ cụng lý. Để làm được những điều đó cần
phải giải quyết tốt một số nội dung chủ yếu sau đây:
Nhà nước phải bảo mọi lợi ích và quyền hành đều thuộc về nhân dân.
Để đảm bảo mọi lợi ích và quyền hành đều thuộc về nhân dân, nhất thiết phải
giải quyết những vấn đề kinh tế - xó hội, phỏt triển sự nghiệp giỏo dục, văn
hoá, y tế… tất cả các yếu tố đó phải tiến hành đồng thời, nhưng phải ưu tiên
cho những vấn đề kinh tế, chăm lo tốt hơn đến cuộc sống hạnh phúc và mọi
nhu cầu phong phú, đa dạng của con người. Bởi vậy, nếu thoát ly sự tăng
trưởng kinh tế, đặt ra những yêu cầu quá cao đối với các lĩnh vực văn hoá- xó
hội là khụng thực tế. Nhưng cũng sẽ là sai lầm, nếu chỉ coi trọng phát triển

hoạt động của các cơ quan Nhà nước và viên chức Nhà nước. Phải có cơ
chế thích hợp để cử tri có thể bày tỏ sự tín nhiệm hay bất tín nhiệm của
mỡnh đối với đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân mà mỡnh
bầu ra, tạo điều kiện để các đại biểu gắn bó hơn với cử tri, đề cao ý thức
trỏch nhiệm của người đại diện nhân dân, phải luôn xứng đáng với sự tín
nhiệm của dân. Chủ tịch Hồ Chí Minh đó khẳng định: “Nước ta là nước
dân chủ, bao nhiêu lợi ích đều vỡ dõn, bao nhiờu quyền hạn đều của dân…
Chính quyền từ xó đến Chính phủ Trung ương do dân cử ra” 15. Muốn đảm
15

Hồ Chí Minh toàn tập, T.5, Nxb CTQG, H. 1995, Tr. 698.


15

bảo mọi lợi ích và quyền hành đều thuộc về nhân dân, phải chiến thắng
được nghèo nàn và lạc hậu, phát triển kinh tế, văn hoá, cải thiện đời sống
nhân dân, xây dựng và từng bước hoàn thiện nền dân chủ làm cho dân giàu,
nước mạnh và bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lónh thổ
quốc gia.
Hai là, nhà nước giải quyết mối quan hệ công dân, bởi đây là mối
quan hệ chính trị cơ bản để xây dựng Nhà nước pháp quyền của dân, do dân
và vỡ dõn. Cơ sở để giải quyết mối quan hệ công dân- Nhà nước trong Nhà
nước pháp quyền XHCN là vấn đề quyền và nghĩa vụ của tất cả mọi người
được pháp luật ghi nhận và bảo vệ. Trong đó Nhà nước pháp quyền có nghĩa
vụ tôn trọng giá trị cao nhất là con người; Nhà nước đề ra pháp luật, đồng thời
phải tuân thủ pháp luật và bảo đảm cho công dân được chống lại chính sự tuỳ
tiện của Nhà nước. Mặt khác, con người là mục tiêu và giá trị cao nhất. Do
đó, Nhà nước phải đảm bảo cho công dân sự an toàn pháp lý, được hưởng các
quyền và tự do cơ bản đó vi phạm, kể cả từ phía các cơ quan Nhà nước và

sau thiên hạ; đồng thời phải người lónh đạo thỡ phải cú trớ tuệ hơn người,
minh mẫn, sáng suốt, nhỡn xa trụng rộng, gần gũi và trọng dụng những
người hiền tài, đức độ. Bởi vậy, người thay mặt và người đại diện cho dân
phải là người có đức, có tài, phải vừa “hiền” lại vừa “minh”.
Ba là, xây dựng quyền lực Nhà nước của các công dân trên nền tảng
một hệ thống pháp luật ngày càng hoàn thiện.
Tư tưởng về xây dựng quyền lực Nhà nước trong quan hệ xó hội của
cỏc cụng dõn thực chất là giải quyết mối quan hệ giữa quyền lực với phỏp
luật. Trong đó pháp luật là cơ sở để duy trỡ quyền lực Nhà nước, bản thân
Nhà nước vừa là công cụ tổ chức của giai cấp, lại vừa là hỡnh thức thực
hiện quyền lực cụng khai. Vỡ vậy, Nhà nước chỉ có thể biểu hiện ý chớ phổ
biến và quyền lực cụng khai của mỡnh đối với xó hội, với mọi công dân
thông qua pháp luật. Xây dựng quyền lực Nhà nước trong quan hệ xó hội
của cỏc cụng dõn là xõy dựng một hệ thống phỏp luật trờn nền dõn chủ
thực sự, xuất phỏt từ nhõn dõn và vỡ nhõn dõn. Phỏp luật phải định hướng
16

Hồ Chí Minh toàn tập, T.5, Nxb CTQG, H..1995, tr. 60.


17

mọi công dân và tổ chức xó hội vươn tới cái chân, thiện, mỹ, vươn tới tự
do đích thực của con người. Để đạt được mục đích đó, pháp luật phải khách
quan, công bằng, bỡnh đẳng và dân chủ, lấy quyền con người, giải phóng
con người làm trung tâm để xây dựng quyền lực Nhà nước.
Quyền lực Nhà nước phải thuộc về nhân dân, phải thể hiện ý chớ của
nhõn dõn, là sự phản ỏnh khỏch quan cỏc nhu cầu xó hội, thỳc đẩy tiến bộ xó
hội. Mặt khỏc, khi đặt ra các thiết chế của mỡnh trong khuụn khổ phỏp luật,
hoặc thiết lập cơ chế để kiểm tra tính hợp pháp, hợp hiến của các đạo luật, các

Tập trung dân chủ trong Nhà nước pháp quyền XHCN là cần thiết để
cho dân chủ tránh được những thói xấu tệ hại của thứ dân chủ bất chấp pháp
luật, kỷ cương, vượt quá hành động pháp lý để rơi vào tự do, hỗn loạn, phá
phách, vô chính phủ. Nó bảo đảm cho các cơ quan quyền lực không thể trở
nên nhu nhược, bất lực mà có thực quyền. Nó kết hợp tính tôn trọng dân chủ,
tôn trọng các quyết định của tập trung với tinh thần trách nhiệm của các tổ
chức và các cá nhân có quyền lực.
Điểm quan trọng của nguyên tắc tập trung dân chủ trong quản lý Nhà
nước theo tinh thần của Nhà nước pháp quyền là đề cao tinh thần tôn trọng
pháp luật, hoạt động hợp hiến, hợp pháp, thực hiện sự bỡnh đẳng của mọi tổ
chức và cá nhân trước pháp luật, xác lập rành mạch quy chế, chức trách, bổn
phận công chức trước Nhà nước và xó hội. Đó là cơ sở để khẳng định rằng:
“sự kết hợp đúng đắn tập trung và dân chủ là yếu tố quyết định sức mạnh và
hiệu lực của bộ máy Nhà nước ta”.
Tăng cường sự lónh đạo của Đảng đối với Nhà nước pháp quyền XHCN
là nhằm đảm bảo cho Nhà nước mang bản chất của giai cấp công nhân, thực sự
là Nhà nước của dân, do dân, vỡ dõn. Sự lónh đạo của Đảng tạo điều kiện phối
hợp và phát huy sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị, giúp Nhà nước
hoàn thành thuận lợi mọi nhiệm vụ của mỡnh. Đảng lónh đạo Nhà nước được
thể hiện bằng những phương thức khác nhau. Một là, Đảng lónh đạo Nhà nước
để nó thể chế hoá đúng đắn lập trường, các quan điểm chính trị cơ bản của
mỡnh. Hai là, Đảng định hướng hoạt động của Nhà nước vào việc tổ chức thực
hiện có hiệu quả những nghị quyết đó được thể chế hoá đó. Ba là, Đảng lónh
đạo công tác cán bộ ngay trong lĩnh vực Nhà nước…
Để tăng cường sự lónh đạo của Đảng đối với Nhà nước, phải đổi mới
và chỉnh đốn Đảng, nâng cao năng lực lónh đạo và sức chiến đấu của Đảng.
Vai trũ lónh đạo của Đảng đối với Nhà nước không phải nhờ vào uy quyền,


19



20

có tính chất quyết định đến thành bại của cách mạng. Nhà nước trong sạch
vững mạnh khi có độ ngũ cán bộ thực sự trung thành, không ngừng rèn luyện
phấn đấu vì sự nghiệp chung của cách mạng. Chính vì vậy, cùng với quá trình
xây dựng phải thường xuyên làm sạch bộ máy, gây được uy tín, niềm tin của
quần chúng nhân dân, có như vậy mới phát huy được sức mạnh của toàn dân
tham gia xây dựng đất nước.
Từ ý nghĩa đó Đảng ta và Hồ Chí Minh đã tiếp thu và vận dụng phát
triến sáng tạo những vấn đề về xây dựng bộ máy nhà nước của dân do dân và
vì dân, Từ khi ra đời với sự quan tâm của Hồ Chí Minh và Đảng ta, nhà nước
xã hội chủ nghĩa Việt Nam luôn thể hiện đúng vị trí vai trò, làm tốt chức năng
nhiệm vụ đưa cách mạng Việt Nam giành hết thắng lợi này đến thắng lợi
khác, hiện nay đang vững bước trong sự nghiệp đổi mới xây dựng đất nước.
Trong điều kiện tình hình thế giới, khu vực và trong nước có nhiều biến đổi
lớn; nhất là từ khi đổi mới đất nước phát triển nền kinh tế thị trường định
hướng xã hội chủ nghĩa thì vấn đề xây dựng nhà nước pháp quyền Việt Nam
xã hội chủ nghĩa là tất yếu được đảng ta xác định trong nghị quyết của mình.
Trước những luận điệu thù địch nhưng Đảng ta luôn quan tâm xây dựng bộ
máy Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong sạch, vững mạnh
đặc biệt trú trọng xây dựng đội ngũ cán bộc- “những công bộc của dân”; Vì
thế, nhà nước vẫn luôn làm tốt chức năng, nhiệm vụ góp phần đẩy mạnh sự
nghiệp CNH, HĐH, phát triển đất nước vững chắc. Điều đó càng khẳng định
tính đúng đắn những luận điểm xây dựng nhà nước trong tác phẩm Thà ít mà
tốt của Lênin, là căn cứ để mỗi Đảng Cộng sản trong đó có Đảng Cộng sản
Việt Nam vận dụng học tập và làm theo./.