TAÄP TÍNH SINH SAÛN CUÛA CHIM
IV. SINH SẢN:
IV. SINH SẢN:
1. Sự sai khác đực cái:
1. Sự sai khác đực cái:
Sự sai khác đực cái
Sự sai khác đực cái
của chim thường thể
của chim thường thể
hiện khi đã trưởng thành
hiện khi đã trưởng thành
sinh dục. Sự sai khác
sinh dục. Sự sai khác
này có thể là đặc điểm
này có thể là đặc điểm
sinh dục cố đònh (gà,
sinh dục cố đònh (gà,
công, uyên ương, …) hay
công, uyên ương, …) hay
tạm thời (vòt, mòng két,
tạm thời (vòt, mòng két,
mòng bể và một số loài
mòng bể và một số loài
rẽ ). Và có thể phân biệt
rẽ ). Và có thể phân biệt
bằng các cách:
b. Phân biệt giới tính qua
b. Phân biệt giới tính qua
hình dáng: Người ta có thể
hình dáng: Người ta có thể
căn cứ vào hình dáng để
căn cứ vào hình dáng để
đoán ra chim trống hay chim
đoán ra chim trống hay chim
mái vì chim trống thường lớn
mái vì chim trống thường lớn
hơn, đầu to, vai rộng, ngực nở
hơn, đầu to, vai rộng, ngực nở
lại dài đòn hơn chim mái.
lại dài đòn hơn chim mái.
Ví dụ:Hoạ mi, Khướu, Yến
Ví dụ:Hoạ mi, Khướu, Yến
phụng, Bồ câu, …
phụng, Bồ câu, …
c. Phân biệt giới tính qua tiếng kêu, giọng hót: Đây
c. Phân biệt giới tính qua tiếng kêu, giọng hót: Đây
là phương pháp thường được áp dụng và đáng tin
là phương pháp thường được áp dụng và đáng tin
cậy nhất. Có loài chim trống và chim mái giọng
cậy nhất. Có loài chim trống và chim mái giọng
khác hẳn nhau nhưng cũng có loài giọng của chim
khác hẳn nhau nhưng cũng có loài giọng của chim
trống và chim mái là như nhau.
* Ở loài chim trống
* Ở loài chim trống
và chim mái có giọng
và chim mái có giọng
như nhau: thì ta phải
như nhau: thì ta phải
để tâm tìm hiểu mới
để tâm tìm hiểu mới
có thể phân biệt được
có thể phân biệt được
chúng.
chúng.
- Chích choè than (hay Chích choè lửa) trống hót
- Chích choè than (hay Chích choè lửa) trống hót
giống như chim mái có điều giọng chim trống rất to
giống như chim mái có điều giọng chim trống rất to
và nhiều âm điệu trong khi chim mái hót
và nhiều âm điệu trong khi chim mái hót
nhỏgiọng, ít hót và hơi không dài như chim trống.
nhỏgiọng, ít hót và hơi không dài như chim trống.
- Cu gáy trống và mái
- Cu gáy trống và mái
đều có giọng gáy như
đều có giọng gáy như
nhau chỉ có điều khác
nhau chỉ có điều khác
ca mái không biết
ca mái không biết
hót trong khi đó
hót trong khi đó
chim trống lại hót
chim trống lại hót
rất hay.
rất hay.
d. Phân biệt giới tính qua phần mũi chim:
d. Phân biệt giới tính qua phần mũi chim:
- Yến phụng: Con mái
- Yến phụng: Con mái
trên mũi có lớp sáp màu
trên mũi có lớp sáp màu
trắng (ở chim tơ) và màu
trắng (ở chim tơ) và màu
trắng ngà (ở chim trưởng
trắng ngà (ở chim trưởng
thành). Ngược lại, ở con
thành). Ngược lại, ở con
trống trên mũi có lớp sáp
trống trên mũi có lớp sáp
màu hồng hay màu xanh
màu hồng hay màu xanh
biếc.
biếc.
mũi nở ngang và gồ
mũi nở ngang và gồ
cao lên khiến gốc mỏ
cao lên khiến gốc mỏ
to và chót thòt trên
to và chót thòt trên
mỏ nhỏ và xẹp. Còn
mỏ nhỏ và xẹp. Còn
mỏ chim mái nhìn
mỏ chim mái nhìn
ngang trông suôn
ngang trông suôn
đuột từ gốc đến chót
đuột từ gốc đến chót
mỏ.
mỏ.
e. Phân biệt giới tính qua màu mỏ: Có nhiều
e. Phân biệt giới tính qua màu mỏ: Có nhiều
giống chim sắc lông và hình dáng trống mái như
giống chim sắc lông và hình dáng trống mái như
nhau nhưng quan sát kó sẽ thấy màu mỏ của
nhau nhưng quan sát kó sẽ thấy màu mỏ của
chúng lại có điểm khác nhau: Bạc má, Manh
chúng lại có điểm khác nhau: Bạc má, Manh
manh, … Có mỏ màu đỏ tươi nhưng ở con trống thì
manh, … Có mỏ màu đỏ tươi nhưng ở con trống thì
tươi hơn ở con mái.
tươi hơn ở con mái.
a. Bằng cách phô trương bộ lông:
Những loài chim mà con
Những loài chim mà con
trống có bộ lông màu
trống có bộ lông màu
sặc sỡ, con mái có bộ
sặc sỡ, con mái có bộ
lông xỉn: chim Tró, chim
lông xỉn: chim Tró, chim
Công, Gà,… Chim trống
Công, Gà,… Chim trống
thường phô ra những
thường phô ra những
phần đẹp nhất của bộ
phần đẹp nhất của bộ
lông hay mào thòt ở đầu,
lông hay mào thòt ở đầu,
đám da trần có màu sắc
đám da trần có màu sắc
sặc sỡ ở cổ hay ở ngực
sặc sỡ ở cổ hay ở ngực
để hấp dẫn con mái.
để hấp dẫn con mái.
- Chim Thiên đường
- Chim Thiên đường
đuôi cong, con trống đậu
đuôi cong, con trống đậu
- Đến Nam Phi, có dòp
- Đến Nam Phi, có dòp
quan sát loài Đà điểu, 1
quan sát loài Đà điểu, 1
trong những loài vật am
trong những loài vật am
hiểu nghệ thuật tỏ tình.
hiểu nghệ thuật tỏ tình.
Để duy trì nòi giống nó
Để duy trì nòi giống nó
tìm cách thu hút sự chú
tìm cách thu hút sự chú
ý của con mái bằng cách
ý của con mái bằng cách
trình diễn vũ điệu rất
trình diễn vũ điệu rất
đặc biệt với đôi cánh
đặc biệt với đôi cánh
dang rộng và bộ lông
dang rộng và bộ lông
dựng ngược để tạo sự
dựng ngược để tạo sự
chú ý cho con mái. Đôi
chú ý cho con mái. Đôi
lúc nó nằm bẹp xuống
lúc nó nằm bẹp xuống
đất, đầu lắc lư hệt như
đất, đầu lắc lư hệt như
một con gà tây khổng lồ.
thân và nhảy, đôi khi vọt lên cao đến 6 m trong
thân và nhảy, đôi khi vọt lên cao đến 6 m trong
không trung.
không trung.
- Một số loài chim lại
- Một số loài chim lại
dùng đuôi để giao tiếp.
dùng đuôi để giao tiếp.
Đuôi được coi là “chứng
Đuôi được coi là “chứng
minh thư” vì khi đến
minh thư” vì khi đến
mùa xây tổ, lập gia đình
mùa xây tổ, lập gia đình
chúng phải nhận biết
chúng phải nhận biết
chính xác đâu là đồng
chính xác đâu là đồng
loại để tránh “râu ông
loại để tránh “râu ông
nọ cắm cằm bà kia”. Do
nọ cắm cằm bà kia”. Do
đó, không phải ngẫu
đó, không phải ngẫu
nhiên mà gà trống lại có
nhiên mà gà trống lại có
cái đuôi to sặc sỡ.
cái đuôi to sặc sỡ.