Bài 1. Hãy viết công thức logic của những tư tưởng sau:
a/ Cô ấy thông minh và nhanh nhẹn.
b/ Tốt nghiệp đại học, tôi sẽ học tiếp cao học hoặc đi làm.
c/ Nếu không cố gắng, anh sẽ không thể thực hiện tốt nhiệm vụ này.
d/ Không thể nào có chuyện là công dân mà lại không tuân thủ pháp luật.
e/ Nếu là chim, tôi sẽ là loài bồ câu trắng; nếu là hoa, tôi sẽ là một đóa hướng
dương; nếu là mây, tôi sẽ là một vầng mây ấm; nếu là người, tôi sẽ chết cho quê
hương.
f/ Dễ trăm lần không dân cũng chịu,
Khó vạn lần dân liệu cũng xong.
Bài làm
a/ Cô ấy thông minh và nhanh nhẹn.
Có thể viết lại câu như sau: Cô ấy thông minh và cô ấy nhanh nhẹn.
Ta đặt “cô ấy thông minh” là mệnh đề “a”, đặt “cô ấy nhanh nhẹn” là mệnh đề
b.
=> Ta có công thức logic của tư tưởng là: ab
b/ Tốt nghiệp đại học, tôi sẽ học tiếp cao học hoặc đi làm.
Có thể viết lại câu như sau: Nếu tốt nghiệp đại học thì tôi sẽ học tiếp cao học
hoặc tôi sẽ đi làm.
Ta đặt: “Tốt nghiệp đại học” là mệnh đề “a”, đặt “tôi sẽ học tiếp cao học” là
mệnh đề “b”; đặt “tôi sẽ đi làm” là mệnh đề “c”
=> Ta có công thức logic của tư tưởng là: a (b c)
c/ Nếu không cố gắng, anh sẽ không thể thực hiện tốt nhiệm vụ này.
Có thể viết lại câu như sau: Nếu anh không cố gắng thì anh sẽ không thể thực
hiện tốt nhiệm vụ này.
Ta đặt “anh cố gắng” là mệnh đề “a”, ta đặt “anh sẽ thực hiện tốt nhiệm vụ này”
là mệnh đề “b” => “anh không cố gắng” là ; “anh sẽ không thực hiện tốt nhiệm
vụ này” là
=> Ta có công thức logic của tư tưởng là:
d/ Không thể nào có chuyện là công dân mà lại không tuân thủ pháp luật.
Ta đặt “công dân tuân thủ pháp luật” là mệnh đề “a”

2, Bài tập chương 3: Phán đoán
Bài 1. Tìm 3 phán đoán tương đương với phán đoán sau:
a/ Ăn quả nhớ kẻ trồng cây
b/ Chăm sóc trẻ em là nghĩa vụ của cả gia đình và xã hội
c/ Hoặc bạn thường xuyên học tập hoặc bạn sẽ bị lạc hậu so với cuộc sống
Bài làm
a/ Ăn quả nhớ kẻ trồng cây
Có thể viết lại câu trên như sau: Nếu ăn quả thì phải nhớ tới kẻ trồng cây
Ta đặt: “ăn quả” là mệnh đề “a”; “nhớ kẻ trồng cây” là mệnh đề “b”
Công thức logic của tư tưởng là a b
Các công thức logic tương đương: a b = = b =
=> : Không thể nào có chuyện là ăn quả mà lại không nhớ kẻ trồng cây.
=> b : Hoặc là không ăn quả, hoặc là phải nhớ tới kẻ trồng cây
=> : Nếu không nhớ tới kẻ trồng cây thì đừng ăn quả
b/ Chăm sóc trẻ em là nghĩa vụ của cả gia đình và xã hội
Ta đặt “chăm sóc trẻ em là nghĩa vụ của gia đình” là mệnh đề a; “chăm sóc trẻ
em là nghĩa vụ của xã hội” là mệnh đề b;
Công thức logic của tư tưởng là a b
Các công thức logic tương đương: a b = = =
=> : Không thể nào có chuyện chăm sóc trẻ em là nghĩa vụ của gia đình thì đó
không phải là nghĩa vụ của xã hội.
=> : Không thể nào có chuyện chăm sóc trẻ em là nghĩa vụ của xã hội thì đó
không phải là nghĩa vụ của gia đình.
=> => Không thể nào có chuyện hoặc chăm sóc trẻ em không phải là nghĩa vụ
của gia đình hoặc chăm sóc trẻ em không phải là nghĩa vụ của xã hội.


c/ Hoặc bạn thường xuyên học tập hoặc bạn sẽ bị lạc hậu so với cuộc sống
Ta đặt “bạn thường xuyên học tập” là mệnh đề “a”; “Bạn sẽ bị lạc hậu so với
cuộc sống” là mệnh đề “b”

thể đồng thời khẳng định 2 điều mà trên thực tế chúng loại trừ nhau
Vậy (a ) ( a b) = g

4, Bài tập chương 5: Suy luận
Bài 1. Hãy tìm 3 phán đoán tương đương:
a/ Mọi công dân đều phải tuân thủ pháp luật
b/ Được đến trường là quyền của mọi trẻ em
c/ Mọi người sinh ra đều có quyền bình đẳng
d/ Tri thức trẻ ngày nay cần phải giỏi cả lý thuyết và thực hành


Bài làm
a/ Mọi công dân đều phải tuân thủ pháp luật
Ta đặt “công dân” là mệnh đề “S”; “đều phải tuân thủ pháp luật” là mệnh đề
“P”
Công thức logic của tư tưởng là: S là P
Cách 1: S là P ⌠ S không là
=> Mọi công dân đều không được vi phạm pháp luật
Cách 2: S là P ⌠ S không thể không là P
=> Mọi công dân đều không thể không tuân thủ pháp luật
Cách 3: Đảo ngược phán đoán
=> Tuân thủ pháp luật là nghĩa vụ của mọi công dân
b/ Được đến trường là quyền của mọi trẻ em
Ta đặt “được đến trường” là mệnh đề “S”; “quyền của mọi trẻ em” là mệnh đề
“P”
Công thức logic của tư tưởng là: S là P
Cách 1: S là P ⌠ S không thể không là P
=> Được đến trường không thể không là quyền của mọi trẻ em
Cách 2: Đảo ngược phán đoán
=> Mọi trẻ em đều có quyền được đến trường

Bài 2.Hãy chỉ ra phương pháp suy luận và cho biết những suy luận sau đây có
hợp logic không, vì sao:
a/ Nhím không phải là động vật có vú vì nó đẻ trứng (Chú ý, trên thực tế nhím
là động vật có vú)
b/ Anh ấy rất lịch lãm nên anh ấy là nhà phiên dịch giỏi (Gợi ý a nên c tìm b?)
c/ Thanh niên bây giờ thường rất tự do, mà nó thì là thanh niên.
d/ Rằng tôi trước phận đàn bà
Ghen tuông thì cũng người ta thường tình
Khi làm bài này chú ý:
“_Chủ từ trong phán đoán bộ phận bao giờ cũng không chu diên
_Vị từ trong phán đoán phủ định bao giờ cũng chu diên
_Chủ từ trong phán đoán toàn bộ bao giờ cũng chu diên”
Bài làm
Nhím
a/ Nhím không phải là động vật có vú vì nó đẻ trứng (Chú ý, trên thực tế nhím
là động vật có vú) Động vật
đẻ trứng
Động vật
có vú
Câu trên là dạng tam đoạn luận rút gọnCó thể viết lại tam đoạn luận trên như
sau:
Nhím đẻ trứng
Động vật có vú hầu hết là không đẻ trứng
=> Nhím không phải là động vật có vú
“Động vật có vú hầu hết là không đẻ trứng” ⌠ “Có 1 số động vật có vú là đẻ
trứng” => “động vật có vú” là không chu diên
Mà “Nhím không phải là động vật có vú” => “động vật có vú” là chu diên
=> Tam đoạn luận không hợp logic vì vi phạm quy tắc 3 “Thuật ngữ không chu

d/ Rằng tôi trước phận đàn bà
Ghen tuông thì cũng người ta thường tình
Câu trên có dạng là tam đoạn luận rút gọn
Có thể viết lại tam đoạn luận trên như sau:
Tôi là phận đàn bà
Đàn bà thì thường ghen
=> Tôi ghen thì cũng thường tình
Thuật ngữ đàn bà trong “Tôi là phận đàn bà” không chu diên
Thuật ngữ đàn bà trong “Đàn bà thì thường ghen” không chu diên


Thuật ngữ giữa “đàn bà” không chu diên lần nào => tam đoạn luận không hợp
logic <do vi phạm quy tắc 2, thuật ngữ trong tiền đề phải chu diên ít nhất 1 lần>

Đàn bà
Ghen
Tôi

Bài 3.Hãy chỉ ra phương pháp suy luận và cho biết những suy luận sau đây có
hợp logic không, vì sao:
a/ Thế là chủ nhật vừa rồi cô ấy không về nhà. Nếu về nhà thể nào cô ấy cũng ra
bờ ao. Nếu ra bờ ao thì thể nào cô ấy cũng đến cái gốc cây đó. Nếu đến gốc cây
thì cô ấy đã nhìn thấy cái lược và mang đi. Thế mà giờ đây cái lược vẫn còn đó.
b/ Tôi phải đi học thêm ngoại ngữ. Nếu sau khi tốt nghiệp tôi không có thêm
chứng chỉ ngoại ngữ tôi sẽ khó xin được việc làm. Nếu không xin được việc làm
thì tôi sẽ không ổn định cuộc sống riêng. Nếu không ổn định cuộc sống riêng thì
nàng sẽ không lấy tôi.
Bài làm
a/ Đây là suy luận có điều kiện thuần túy
Cô ấy về nhà

nhiều cuộc so tài gay cấn đến nghẹt thở, cuối cùng hội thi cũng chọn ra được 3
chàng trai xuất sắc nhất, thông minh nhất, pro nhất đến từ 3 nước khác nhau:
Việt Nam, Anh, Mỹ. Ở vòng chung kết, vua cha mới đưa ra một bài toán hóc
búa và ra điều kiện nếu chàng trai nào giải đáp đúng và nhanh nhất thì sẽ đc
chọn làm phò mã. Bài toán như sau: Vua cha đưa ra 5 cái mũ: 3 mũ đỏ và 2 mũ
vàng. Sau đó bịt mắt 3 chàng trai lại, cho mỗi anh đội 1 mũ và giấu 2 chiếc mũ
còn lại đi. Sau đó bỏ bịt mắt và cho 3 anh nhìn nhau, hỏi xem người nào đoán
được mũ mình đội chính xác và nhanh nhất thì sẽ được cưới công chúa làm vợ
(Chú ý, 3 chàng trai không thể nhìn thấy màu mũ mình đang đội, chỉ có thể nhìn
thấy màu mũ của 2 người còn lại)
Sau một phút không thấy 2 người kia trả lời, người Việt Nam bất ngờ hô lên:
“Tôi đội mũ màu đỏ”. Và kết quả cũng thật bất ngờ, chàng trai trả lời chuẩn
không cần chỉnh và lên ngôi phò mã. Hãy cho biết anh ta đã làm thế nào mà suy
luận chính xác như vậy?
Bài làm
Trong bài này có thể xảy ra 3 trường hợp
Trường hợp a: 3 anh cùng đội mũ màu đỏ
Trường hợp b: 2 anh đội mũ đỏ, 1 anh đội mũ vàng
Trường hợp c: 1 anh đội mũ đỏ, 2 anh đội mũ vàng
_Ta thấy không thể nào có trường hợp c, vì nếu xảy ra trường hợp c thì người
đội mũ đỏ sẽ trả lời được ngay (vì chỉ có nhiều nhất 2 mũ vàng, 2 mũ vàng đã
xuất hiện thì chắc chắn người còn lại đội mũ đỏ), cuộc thi không công bằng
Như vậy ta loại được trường hợp c
_Sau khi đã loại được trường hợp c ta thấy cũng không thể xảy ra trường hợp b.
Vì các chàng trai biết chắc chắn không bao giờ có chuyện có 2 người đội mũ
vàng, nếu nhìn thấy có 1 người đội mũ vàng thì sẽ trả lời đc ngay mình đang đội
mũ màu đỏ
Như vậy ta loại được trường hợp b
_Sau khi đã loại được trường hợp b và c => Vậy là chỉ còn lại trường hợp a: 3
anh đều đội mũ đỏ, rất hợp với giả thiết, cả 3 anh mặc dù rất thông minh nhưng