- Thể thơ
- Ngôn ngữ
- Nghệ thuật xây dựng nhân vật, tâm lí
nhân vật.
- Nghệ thuật tả cảnh
- Nghệ thuật kể chuyện
Nguyễn Du là bậc thầy ngôn ngữ dân tộc, là bậc đại
thành về ngôn ngữ của thời đại ông, là người đã nâng
ngôn ngữ văn học dân tộc của thời đại lên một đỉnh
cao chói lọi.
Dưới bàn tay của thiên tài Nguyễn Du, tiếng Việt của
chúng ta trở nên điêu luyện, đặc sắc hơn và trở thành
một thứ “siêu ngôn ngữ”.
Thể thơ
Thể lục bát trong Truyện Kiều có một cơ cấu thi ca nhất định:
+Về luật bằng trắc
x B x T x Bv
x B x T x Bv x Bv
x B x T x Bv
x B x T x Bv x B
(Trăm) năm (trong) cõi (người) ta,
(Chữ) tài (chữ) mệnh (khéo) là (ghét) nhau
(Trải) qua (một) cuộc (bể) dâu
(Những) điều (trông) thấy (mà) đau (đớn) lòng.
Trước hết nét đặc sắc trong ngôn từ của Nguyễn Du là cách
dùng từ Hán -Việt trong Truyện Kiều.
Truyện Kiều có rất nhiều điển tích, điển cố.
Sân Lai cách mấy nắng mưa
Có khi gốc tử đã vừa người ôm.
"Lòng đâu sẵn mối thương tâm
Thoắt nghe Kiều đã đầm đầm châu sa“
"Cung thương làu bậc ngũ âm
Nghề riêng ăn đứt hồ cầm một trương"
Thành ngữ tục ngữ trong truyện Kiều:
“Ra tuồng mèo mả gà đồng
Ra tuồng lúng túng chẳng xong bề nào”
“Ở đây tai vách mạch rừng
Thấy ai người cũ cũng đừng nhìn chi”
Những thành ngữ “trong ấm ngoài êm”, “tình sông nghĩa bể”,
“khổ tận cam lai” được tách ra:
“ Nàng rằng: non nước xa khơi,
Sao cho trong ấm thì ngoài mới êm.”
“ Một nhà sum họp trúc mai,
Càng sâu nghĩa bể, càng dài tình sông”
“ Tẻ vui bởi tại lòng này
Hay là khổ tận đến ngày cam lai”
Xây dựng tâm lí nhân vật:
Xây dựng trên nghệ thuật độc thoại nội tâm và tả
cảnh ngụ tình.
+ Độc thoại nội tâm: là phương thức giao tiếp đặc biệt
trong truyện Kiều.
Nguyễn Du cũng để lại cho người đọc những
hình ảnh khó quân qua những màn, những cuộc hội
thoại trong tác phẩm.
Vd:
“Chập chờn cơn tỉnh cơn mê
Rốn ngồi chẳng tiện, dứt về chin khôn”
“Êm đềm trướng rủ màn che
Tường đông ong bướm đi về mặt ai.”
“ Mặt sao dày gió dạn sương
Thân sao bướn chán ong chường bấy thân”
Có thể nói độc thoại nội tâm là một hình thức đặc biệt trong
“Truyện Kiều” của Nguyễn Du
+ Tả cảnh ngụ tình : Nghệ thuật tả cảnh ngụ tình là nghệ thuật
dùng phương pháp tả cảnh vật qua đó người viết bộc lộ những
tưởng cảm xúc.
“ Buồn trông cửa bể chiều hôm
Thuyền ai thấp thoáng cánh buồm xa xa
Buồn trông ngọn nước mới sa
lục bát.