TRƯỜNG THPT HỒNG ĐỨC
TP. BUÔN MA THUỘT, ĐẮK
LẮK
I. GIỚI THIỆU CHUNG
1.Tác giả:
- Sinh năm 1937.
- Quê ở Triệu Phong - Quảng Trị, từng học
tại Huế
- Có vốn hiểu biết trên nhiều lĩnh vực, nhất
là lịch sử, địa lí, văn hóa Huế.
- Là một trong những nhà văn chuyên viết
bút kí, được đánh giá là “một trong những
nhà văn viết kí hay nhất nước ta” (Nguyên
Ngọc)
- Nét đặc sắc trong sáng tác: kết hợp giữa
chất trí tuệ và tính trữ tình, giữa nghị luận
sắc bén với suy tư đa chiều, hành văn
hướng nội, súc tích, tài hoa.
- Các tác phẩm tiêu biểu:
+ Ngôi sao trên đỉnh Phu Văn lâu (1971).
+ Rất nhiều ánh lửa (1979, giải thưởng Hội Nhà văn
Việt Nam 1980)
+ Ai đã đặt tên cho dòng sông? (1981)
+ Bản di chúc của cỏ lau (truyện ký, 1984)
+ Hoa trái quanh tôi (1995)…
Dãy Trường Sơn
II. ĐỌC HIỂU VĂN BẢN:
1. Vẻ đẹp thiên nhiên:
a. Ở thượng nguồn:
nó đã là một bản trường ca của rừng già, rầm rộ giữa bóng cây
đại ngàn, mãnh liệt qua những ghềnh thác, cuộn xoáy như cơn
lốc vào những đáy vực bí ẩn
cũng có lúc nó trở nên dịu dàng và say đắm giữa những dặm
dài chói lọi màu đỏ của hoa đỗ quyên rừng.
Giữa lòng Trường Sơn, sông Hương đã sống một nửa cuộc đời
của mình như một cô gái Digan phóng khoáng và man dại.
Rừng già đã hun đúc cho nó một bản lĩnh gan dạ, một tâm hồn
tự do và trong sáng.
a. Trên thượng nguồn sông Hương
* Ra khỏi rừng già:
- Rừng già đã “chế ngự sức mạnh bản năng” nên sông
Hương “dịu dàng và trí tuệ”;
- Là “người mẹ phù sa ”của vùng văn hoá đế đô;
- “Đóng kín tâm hồn sâu thẳm” ở cửa rừng;
Vẻ đẹp bí ẩn, sâu thẳm của dòng sông.
xanh, trưa vàng, chiều tím” ….
Chiều tím
Đó là vẻ đẹp trầm mặc nhất của sông Hương, như
triết lý, như cổ thi, kéo dài mãi đến lúc mặt nước
phẳng lặng của nó gặp tiếng chuông chùa Thiên Mụ…
Chùa Thiên Mụ
kéo
Kim Long
âm
t
n
ê
cy
ự
h
t
g
n
ẳ
h
t
ét
n
trong tình yêu
Bao Vinh
Cồn Hến
Thành phố Huế
Hành trình
vượt ghềnh thác
Mãnh liệt,
phóng khoáng
và man dại
Hành trình
đi tìm tình yêu
Gợi cảm, tình tứ, đắm say
Hành trình
về biển cả,
Rời xa người tình
Lưu luyến,
vấn vương, chung tình
TÂM : Tình yêu,
+ Sau cách mạng:
chứng kiến những đau thương anh dũng của dân tộc
trong 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ
=>Sông Hương là bản hùng ca, là dòng sông sử thi viết
giữa màu cỏ lá xanh biếc.
Khi nghe lời gọi, nó tự hiến
mình làm 1 chiến công
Khi cuộc sống bình thường, sông
Hương là cô gái dịu dàng
b.Dòng sông thi ca
- Thay màu bất ngờ trong cái nhìn tinh tế của Tản
Đà;
- Hùng tráng như “kiếm dựng trời xanh” trong thơ
Cao Bá Quát
- Nỗi quan hoài cổ trong thơ Bà huyện Thanh Quan;
- Sức mạnh phục sinh tâm hồn trong thơ Tố Hữu;
=> Sông Hương là nguồn cảm hứng bất tận của
thi ca
c. Dòng sông âm nhạc