Chương 6
TƯỜNG CHẮN BẰNG CỌC NHỒI BÊ TÔNG CỐT THÉP
6.1. GIỚI THIỆU CHUNG
Khi đào hố để đặt công trình ngầm nếu không mở được vách dốc hoặc do hiện
trường hạn chế không thể chắn giữ bằng cọc trộn được hay ở những chỗ không được
đóng/hạ cọc bản vì sẽ gây chấn động và ồn không cho phép thì có thể chắn giữ bằng hàng
cọc khoan nhồi. Cọc nhồi khoan lỗ, hoặc cọc đào bằng nhân công có đường kính lớn
φ = 800 − 1000mm đều có thể tạo thành tường chắn.

Kết cấu chắn giữ bằng hàng cọc nhồi có thể chia làm:
(1) Chắn giữ bằng cọc hàng theo kiểu dãy cột
Khi đất xung quanh hố tương đối tốt, mực nước ngầm tương đối thấp, có thể lợi
dụng hiệu ứng vòm giữa 2 cọc gần nhau (ví dụ dùng cọc nhồi khoan lỗ hoặc cọc đào lỗ
đặt thưa) để chắn giữ thành hố đào như hình 6.1a.
(2) Chắn giữ bằng cọc hàng liên tục
Trong đất yếu thì thường không thể hình thành được vòm đất, nên cọc chắn giữ phải
xếp thành hàng liên tục (hình 6.1b). Cọc khoan lỗ dày liên tục có thể tiếp xúc nhau, hoặc
khi cường độ bê tông thân cọc còn chưa hình thành thì làm 1 cọc dễ cây bằng bê tông
không cốt thép ở giữ 2 cây cọc để nối liền cọc hàng khoan lỗ lại, như hình 6.1e. Cũng có
thể dùng cọc hàng ở dạng chồng tiếp (giao cắt) nhau như hình 6.1d, với thi công lần 1 cọc
số 1,3,5 và lần 2 cọc số 2,4… Cũng có công nghệ dùng thiết bị thi công một lúc từ 3-5
cọc.
(3) Chắn giữ bằng cọc hàng tổ hợp
Trong vùng đất yếu mà có mục nước ngầm tương đối cao có thể dùng cọc hàng
khoan nhồi tổ hợp với tường chống thấm bằng cọc xi măng đất, như hình 6.1e. Đây là giải
pháp khắc phục nhược điểm của tường bằng cọc khoan nhồi vì chúng dễ bị xuyên nước.
Căn cứ vào độ sâu hố đào và tình hình chịu lực của kết cấu chắn giữ bằng cọc hàng
có thể chia làm mấy loại sau đây:
(1) Kết cấu chắn giữ không có chống (congxon): Khi độ sâu hố đào không lớn và có
thể lợi dụng được tác dụng congxon để chắn giữ được khối đất ở phía sau tường.


rằng thực tế nó là một kết cấu không gian có độ cứng lớn hơn nhiều kết cấu phẳng. Tại
một công trình ở thành phố Nam Kinh đã dùng cọc nhồi bê tông Φ1000mm, dài 16m, đặt
cách nhau 3m và cọc xi măng đất Φ300m, f = L/4 =3000/4 =750m, cho hố đào sâu 10,3m.
So với phương án dùng cọc nhồi bê tông đặt sát nhau có một tầng neo đã tiết kiệm được


140 tấn thép. Loại hình tường chắn vừa nêu thích dụng trong đất cát, đất sét và cNn thận
khi dùng trong đất yếu hoặc đất bùn.
Có thể bố trí cọc chịu lực (có cốt thép) cùng với cọc trộn trên cùng một hàng như
hình 6.3.

Do cọc nhồi của tường chăn có độ cứng lớn nên thường chúng được kết hợp với
tường ngoài hoặc hàng cột ngoại vi của công trình ngầm để thành kết cấu chỉnh thể và
vĩnh cửu của công trình. Các dạng kết hợp như vậy khá phong phú và mang lại hiệu quả
kinh tế kỹ thuật đáng kể (xem [12]).
6.3 CÔNG NGHỆ THI CÔNG TƯỜNG CỌC
Thân tường chắn bằng cọc khoan nhồi bố trí thành hàng có thể thi công theo các yêu
cầu kỹ thuật trong tiêu chuNn thi công cọc khoan nhồi thông thường.
Khi khoan lỗ, để đề phòng làm sụt lở hoặc hư hại bê tông của cọc lân cận, thời gian
gián cách để thi công cọc lân cận không được dưới 72 giờ. Trong thực tế thi công, thương
áp dụng biện pháp thi công nhảy cách 2 3 cây cọc. Khi đó, trong một khoảng nhảy cách
luôn có một cây cọc được thi công xen vào khi bên trái bên phải đã có cọc. Để có thể xác
định vị trí cọc được chính xác, yêu cầu sai số thi công cho phép của cọc làm tường vây
phải nhỏ hơn cọc công trình bình thường. Sai lệch vị trí của cọc phải khống chế trung bình
30mm. Sai lệch độ thẳng đứng thân cọc nhỏ hơn 1/200. Biến đổi đường kính thân cọc phải
khống chế trong 5/100. Vì thế, trong vùng đất yếu có mực nước ngầm khá cao, khi làm lỗ


Trên các hình 6.13, 6.14 trình bày sơ đồ nguyên tắc thi công cọc khoan nhồi cho
tường cừ.