Tuần 12
Tiết 45
Cảnh khuya
Rằm tháng giêng
(Nguyên tiêu)
-Hồ Chí Minh-
 Mục tiêu cần đạt
Giúp học sinh :
 Cảm nhận và phân tích được tình yêu thiên nhiên gắn liền với
lòng yêu nước, phong thái ung dung của Hồ Chí Minh biểu
hiện trong hai bài thơ.
 Biết được thể thơ và chỉ ra được những nét đặc sắc nghệ thuật
của hai bài thơ.
 Luyện kỹ năng : đọc, phân tích thơ Đường luật thất ngôn tứ
tuyệt, đối chiếu bản dịch và bản phiên âm chữ Hán, so sánh,
đối chiếu với các bài thơ Đường và thơ Đường luật đã học.
Hoạt động của thầy Hoạt
động
của
trò
Nội dung bài giảng
Hoạt
động 1:
kiểm
tra bài
cũ.
 Đọc thuộc lòng và
diễn cảm bản dịch
thơ bài “Bài ca
nhà tranh bị gió
thu phá”

trăm công nghìn
việc, nhưng thi
thoảng có đôi phút
nghỉ ngơi trong đêm
khuya thanh vắng,
nơi rừng sâu, núi
thẳm, tình cờ bắt gặp
một cảnh đẹp, vẳng
nghe một tiếng hát,
dõi theo một mảnh
trăng xa, Người lại
làm thơ.Hai bài thơ
chữ Việt, chữ Hán cô
trò ta sẽ tìm hiểu
trong tiết học này
chính là hai trường
hợp hiếm hoi như
thế.
Hoạt
động 3:
giới
thiệu
tác giả,
tác
phẩm.
 Dựa vào phần
chú thích, em
hãy nêu vài nét
về tác giả, tác
phẩm?

kháng chiến.Chiến dịch Việt Bắc
của quân và dân ta đã làm thất bại ý
đồ của địch và tiêu diệt nhiều lực
lượng của chúng.


Hoạt
động 4:
đọc-
hiểu
văn
bản.
 Cho học sinh
đọc tác phẩm.
 Thể thơ ?
Cùng là tứ tuyệt
nhưng ở mỗi
bài lại có những
đặc điểm gì
khác nhau?
 Phương thức
biểu đạt của tác
phẩm?
 Nội dung của 2
bài có điểm nào
giống nhau?
 Giải thích từ
khó : SGK
tr.140
Học

 Biện pháp nghệ
thuật nào đã
được sử dụng?
Tác dụng?
 Hai câu thơ cuối
bộc lộ tâm trạng
nào của Bác?
 Cảnh nào được
lặp lại? Việc lặp
ấy có tác dụng
gì trong việc thể
Học
sinh
trả lời.
Học
sinh
trả lời.
Học
sinh
khác
nhận
xét.
Học
sinh
trả lời.
II. Tìm hiểu chi tiết
1 “Cảnh khuya”
a) Bức tranh thiên nhiên
“Tiếng suối trong như tiếng hát xa
Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa”

nghệ sĩ trong tâm hồn Hồ Chí
Minh. Đó là sự rung động,
niềm say mê trước vẻ đẹp như
tranh của cảnh rừng Việt Bắc.
hiện tâm trạng
nhà thơ?
 Nhận xét hình
ảnh không gian
& cách miêu tả
không gian
trong bài?
Học
sinh
đọc
bài
Học
sinh
trả lời.
 Câu thơ thứ 4 mở ra vẻ đẹp và
chiều sâu mới trong tâm hồn
nhà thơ : thao thức chưa ngủ
còn chính là vì lo nghĩ đến vận
mệnh của đất nước.
 Điệp ngữ “chưa ngủ” đặt ở
cuối câu 3 và đầu câu 4 đã mở
ra hai phía của tâm trạng trong
cùng một con người : niềm say
mê cảnh thiên nhiên và nỗi lo
việc nước  hai tâm trạng này
thống nhất trong con người