SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
" MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIẢNG DẠY BÀI THỰC
HÀNH NGHỀ ĐIỆN DÂN DỤNG LỚP 11 MÔN: HOẠT
ĐỘNG GIÁO DỤC NGHỀ PHỔ THÔNG"
PHẦN 1: PHẦN MỞ ĐẦU
I/ Tính cấp thiết của đề tài
Chủ trương cho học sinh THPT học nghề phổ thông và thi lấy chứng chỉ Nghề
đã giúp học sinh định hướng nghề nghiệp tương lai rất tốt cho bản thân. Bên
cạnh đó chính sách cộng điểm khuyến khích khi thi tốt nghiệp đã giúp một bộ
phận học sinh có lực học yếu đủ điểm đỗ tốt nghiệp. Như vậy đây là một chủ
chương đúng của Bộ GD&ĐT được đại đa số người học ủng hộ.
Nhìn về lợi ích của môn học ta thấy rất rõ, tuy nhiên khi thực hiện chương
trình dạy học ta thấy cũng có nhiều vấn đề đó là:
Về chương trình học 105 tiết nghề Điện dân dụng. Nội dung chưa phù hợp vì
một số bài thực hành các thiết bị rất khó có nhà trường chuẩn bị được.
Người dạy do đa số không được đào tạo chuyên môn mà dạy kiêm VD: Giáo
viên môn Vật lý, công nghệ dạy nghề Điện dân dụng; giáo viên môn Sinh học
dạy nghề Làm vườn, nuôi cá… do đó việc “am hiểu chuyên môn” để truyền
đạt là khó… do đó giáo viên ít hứng thú trong quá trình giảng dạy.
Người học đến lớp học nghề phần lớn chỉ vì để có chứng chỉ nghề, điều kiện
về hạnh kiểm và cộng thêm tình trạng thiếu thiết bị thực hành…nên cũng khó
để có hứng thú học.
Tóm lại có rất nhiều vấn đề còn chưa giải quyết được trong công tác dạy và
học nghề. Tuy nhiên, đối với nhiệm vụ và trách nhiệm của người giáo viên,
nhìn chung các thày cô giáo đã làm tốt công tác dạy nghề trong nhà trường
Bồi dưỡng chuyên môn, trao đổi với đồng nghiệp để hoàn thiện phương pháp, kỹ
thuật dạy học.
IV-
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu .
Gi¸o viªn cã thªm phương pháp, kỹ thuật trong quá trình dạy học. Giúp học sinh có
hứng thú trong quá trình học tập.
PHẦN 2: NỘI DUNG
KINH NGHIỆM GIẢNG DẠY BÀI “THỰC HÀNH” NGHỀ ĐIỆN DÂN
DỤNG LỚP 11
I/ Một số kinh nghiệm khi dạy bài thực hành.
1/ Giáo viên cần nắm vững lý thuyết chuyên môn về bài thực hành a/ Về phân phối
chương trình
Sách giáo khoa môn Hoạt động động giáo dục hướng nghiệp nghề Phổ thôngNghề Điện dân dụng có 105 tiết; 5 chương và 32 bài. Trong đó có 4 chương 13 bài
thực hành khoảng gần 50 tiết chiếm gần 50% chương trình.
TT Nội dung chương Bài
Nội dung
1
Thực hành đo dòng điện và
Bài 4
điện áp xoay chiều
6
Bài 13 Thực hành Quấn máy biến áp
một pha.
7
Bài 18 Thực hành sử dụng và bảo
dưỡng Quạt điện
8
Bài 20 Thực hành và bảo dưỡng Máy
III. Động cơ điện
9
bơm nước
Bài 22 Thực hành sử dụng và bảo
dưỡng máy giặt
10
Bài 24 Thực hành Tính toán chiếu sáng
11
12
+ Nắm vững 5 bước tính toán thiết kế máy biến áp một pha. B1: Tính công suất.
B2:Thiết kế mạch từ. B3:Tính số vòng dây.
B4: Tính tiết diện, đường kính dây. B5: Tính diện tích cửa sổ lõi thép.
+ Biết tra tìm và tra cứu các bảng số liệu của Máy biến áp.
+ Xây dựng qui trình chuẩn bị vật liệu, làm khuôn và cách quấn dây, lồng lõi thép,
sấy- tẩm chất cáh điện và kiểm tra, chạy thử máy biến áp.
+ Thực hiện đúng các qui tắc an toàn.
Nội dung chương 3: Động cơ điện
+ Nắm vững nhiệm vụ của động cơ điện và các ứng dụng thực tế.
+ Hiểu cấu tạo, cách sử dụng và bảo dưỡng Quạt điện, Máy giặt, Máy bơm
nước.
+ Khơi dạy tính tìm tòi sử dụng thực tế các đồ dùng trên ở gia đình để
người học biết cách sử dụng và sử chữa những hư hỏng thông thường.
+ Thực hiện đúng các qui tắc an toàn.
Nội dung chương 4: Mạng điện trong nhà
+ Người học hiểu được công dụng, ký hiệu và cấu tạo sơ bộ các thiết bị điện
dân dụng.
+ Hiểu về các thông số cơ bản về ánh sáng từ đó biết tính toán số lượng thiết
bị điện bố trí trên một phòng ở, phòng học…
+ Biết cách vẽ sơ đồ Nguyên lý và lắp đặt mạch điện đơn giản.
+ Lập qui trình thực hành lắp mạch điện.
+ Biết kiểm tra, phát hiện hư hỏng và cách sửa chữa mạng điện.
+ Thực hiện đúng các qui tắc an toàn.
2.
+ Nắm vững qui tắc an toàn.
+ Người dạy phải làm tốt bài thực hành.
Làm tốt bài thực hành ở đây người dạy phải trực tiếp làm được bài thực hành,
chỉ có thế mới biết được:
-
Các công đoạn bài thực hành.
-
Nắm vững qui tắc an toàn.
-
Tổ chức phân công nhóm để người học thực hiện.
-
Biết được các tình huống phát sinh khi thực hành.
-
Hướng dẫn người học thực hiện.
-
Kiểm tra, rút kinh nghiệm.
4.
-
Kiểm tra đánh giá kế quả bài thực hành.
-
Kiểm tra bài tập ở nhà hay lớp.
+ Một số kỹ thuật kiểm tra đánh giá người học
-
Xây dựng các tiêu chí đánh giá kết quả bài thực hành.
-
Xây dựng bộ công cụ đánh giá.
b/ Kiểm tra đánh giá phù hợp với đối tượng người học và dạng bài thực hành
trên thực tế.
+ Đánh giá phù hợp với đối tượng
Kỹ năng thực hành mỗi người học khác nhau ở đây có yếu tố về năng khiếu,
bẩm sinh. Vì vậy người dạy cần linh hoạt về mức độ yêu cầu kiểm tra, đánh
giá bài thực hành với người học.
Người học có kỹ năng thực hành tốt thì rất thích mức độ đề thực hành nâng
cao họ hăng say làm việc để hoàn thiện kỹ năng và để khẳng định mình do đó
người dạy phải phân loại đối tượng này và khuyến khích người học.
Đối với người học có kỹ năng thực hành trung bình thì người dạy có yêu cầu
phù hợp vì nếu có cố gắng hết sức thì sản phẩm cũng không thể có kết quả cao
duy…nên việc dạy học, kiểm tra, đánh giá cần linh hoạt và phụ hợp thì người
học sẽ hứng thú hơn đối với những giờ học thực hành nói riêng và môn học
nói chung.
ÁP DỤNG NHỮ NG “KINH NGHIỆ M” TỔ CHỨC DẠY BÀI THỰC
HÀNH
BÀI 4: THỰC HÀNH -ĐO DÒNG ĐIỆN VÀ ĐIỆN ÁP XOAY CHIỀU ( 3
tiết)
A/ Mục tiêu bài học
1/ Kiến thức:
+ Đo dòng điện bằng Ampe kế xoay chiều.
+ Đo điện áp bằng Von kế xoay chiều.
2/ Kỹ năng
Biết cách tháo lắp các thiết bị điện, thiết bị đo điện: Công tắc, bóng đèn, đồng
hồ, dây dẫn.
Sử dụng các dụng cụ thành thạo: Kìm, tô vít…
3/ Thái độ
+ Thực hiện đúng hướng dẫn của người dạy trong khi thực hành.
+ Chấp hành đúng qui tắc an toàn và vệ sinh.
B/ Chuẩn bị
1/ Nội dung kiến thức
+ Nghiên cứu bài 4 Sách giáo khoa.
+ Tham khảo tài liệu về cấu tạo đồng hồ Ampe kế, Von kế.
+ Nắm vững cách vẽ sơ đồ nguyên lý mạch điện.
2/ Dụng cụ và thiết bị a/ Đối với người dạy.
+ Chuẩn bị một bộ dụng cụ Kìm, tô vít, bút thử điện, băng dín cách điện…
1/ Mạch đo dòng điện dung đồng hồ đo Ampe kế. Giáo viên hướng dẫn các thao
tác để 2 học sinh thực hiện .
oại đồngBước
hồ có1
Chuẩn bị dụng cụ, thiết bị, dây dẫn. Chọn l
thang ño 1A
Nối dây vào thiết bị ñồng hồ , công tác, bóng ñè
Nối dây toàn mạch ño như hình vẽ.
Bước 2
Giáo viên kiểm tra mạch ñiện ñặc biệt là ñộ a
n.
n toàn các mối
dây nối tránh để rò điện.
Đấu mạch điện vào nguồn điện.
Bước 3
Đóng công tắc K đọc chỉ số ampe kế rồi ghi vào phiếu.
Bước 4
Ngắt công tác, tháo 1 bóng đèn rồi đóng công tắc K đọc chỉ
số ampe kế , ghi vào phiếu.
Bước 5
Đóng công tắc K đọc chỉ số Von kế rồi ghi vào phiếu.
Bước 4
Ngắt công tác, tháo 1 bóng đèn rồi đóng công tắc K đọc chỉ
số Von kế , ghi vào phiếu.
Bước 5
Đọc lại kết quả 2 lần đo và so sánh các chỉ số, rút ra kết luận.
Các nhóm sau khi quan sát bài thực hành mẫu thì phát biểu y kiến về:
Qui trình thực hành. Cách nối các mối nối.
Cách lắp đồng hồ và thiết bị
Cách đọc chỉ số đo trên mặt đồng hồ. Biện pháp thực hiện qui tắc an toàn.
b/ NỘI DUNG HƯỚNG DẪN HỌC SINH THỰC HÀNH
Sau khi rút kinh nghiệm bài Thực hành mẫu của người dạy. Người học thực hiện bài
thực hành theo nội dung sách giáo khoa.
Nội dung
Hoạt động của thày và trò
1/ Đo dòng điện xoay chiều
Hoạt động 1: Đo dòng điện xoay
chiều
+ Tiến hành Thí nghiệm lần 2
- Tháo 1 bóng đèn trong sơ đồ.
- Đóng khóa K đọc giá trị đo trên đồng hồ và
ghi kết quả vào bảng.
- Cắt khóa điện K
trên đồng hồ.
2) §o ®iÖn ¸p xoay chiÒu
+ Sơ ñồ
Hoạt ñộng 2: Đo ñiện áp xoay
chiều
1/ Người học:
Nội dung thực hiện: Chia nhóm,
làm mẫu, hướng dẫn người học thực
hành và ghi kết quả vào bảng so
sánh với kết quả tính.
1/ Người học:
- Vẽ sơ ñồ cách lắp mạch ño.
- Xem ñồng hồ ño và tìm hiểu cách
lăp mạch, cách ñọc giá trị ño trên
ñồng hồ.
+ Tiến hành thí nghiệm lần 1
- Nối dạy theo sơ ñồ (a) , ñóng công tắc K, ñọc
và ghi chỉ số von kế vào bảng.
- Cắt công tắc K
điện Lần
1
nghiệm
dùng Ampe kế. Lần 2
Đo điện áp dùng Lần 1
Von kế.
Lần 2
Lần 3
Kết luận:………………………………………………………….
Đề xuất ý kiến:………………………………………………..
Thư ký
Nhóm trưởng
-------------------------------------------------------------------------------------------------
Tiết 2
Người dạy:
Phân công các khu vực để các nhóm thực hành, đảm bảo khoảng cách an toàn, khu
vực thực hành rộng, thoáng, bố trí dụng cụ, thiết bị…khoa học.
Mỗi nhóm 4 người thực hành. Sau khi thực hiện xong việc lắp mạch điện đo dòng
điện và điện áp, ghi phiếu thì các thành viên trong nhóm đổi công việc cho nhau
sao cho 4 người làm được hết 4 phần việc của nhóm.
Người dạy đi theo dõi và hướng dẫn các nhóm thực hành cụ thể, để kịp thời phát
hiện sai sót trong quá trình thực hành và đặc biệt là sự an toàn.