MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP GIÁO VIÊN KHỐI 1
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY MÔN TIẾNG VIỆT
I.ĐẶT VẤN ĐỀ
Giáo dục trẻ em là một nhiệm vụ vô cùng quan trọng mà cả xã hội
đều quan tâm, bởi vì “ Trẻ em hôm nay là thế giới ngày mai”, để
ngày mai thế giới có những chủ nhân tốt, xã hội có những công dân
tốt thì ngay từ ngày hôm nay chúng ta phải đào tạo thế hệ trẻ có kiến
thức cơ bản về tự nhiên xã hội và có phẩm chất đạo đức của con
người để các em được học lên các cấp học trên dễ dàng. Nhiệm vụ
giáo dục học sinh luôn luôn được xã hội quan tâm nhưng quan trọng
hơn cả vẫn là nhà trường, đặc biệt là trường tiểu học. Bởi vì nhà
trường nói chung và trường tiểu học nói riêng là nơi kết tinh trình độ
văn minh của xã hội trong công tác giáo dục trẻ em. Đứa trẻ ngày
hôm nay và mai sau trở thành những người như thế nào là tuỳ thuộc
rất nhiều vào cấp tiểu học các em được học những gì.
Trong thời gian này xã hội đang nói rất nhiều về giáo dục, về chất
lượng học sinh lên lớp, về những học sinh ngồi nhầm lớp từ khi có
cuộc vận động “ hai không” của Bộ trưởng Bộ giáo dục. Những
người làm quản lý giáo dục như tôi không khỏi suy nghĩ phải làm gì,
làm như thế nào để “sản phẩm” của mình phải có chất lượng, những
lí do trên đã thôi thúc tôi cần phải có kế hoạch và biện pháp cụ thể
góp phần đưa chất lượng học sinh trong nhà trường đạt hiệu quả tốt.
Là phó hiệu trưởng phụ trách chuyên môn của trường, cùng với Ban
giám hiệu, công việc chủ yếu là chỉ đạo, dự giờ theo dõi việc giảng
dạy của giáo viên ở tất cả các khối lớp, nhưng tôi đặc biệt chú trọng
đến khối lớp Một vì lớp Một là lớp rất quan trọng ở tiểu học, nếu các
em không đọc thông viết thạo thì các em làm toán cũng rất khó khăn
và học các môn học khác cũng rất chậm, như vậy các em học lên các
lớp trên sẽ bị hổng kiến thức. Từ thực tế qua một năm chỉ đạo và
theo dõi về chuyên môn tôi đã chọn đề tài: Một số kinh nghiệm
giúp giáo viên khối Một nâng cao chất lượng dạy môn Tiếng
Học sinh chưa đọc, viết được, một số em chưa biết
cầm bút: 22 em.
Từ những số liệu về tình hình học sinh mà các giáo viên khối Một
báo lại, cùng với quá trình đi dự giờ để tìm hiểu rõ nguyên nhân nào
các em lại đọc, viết còn chậm so với yêu cầu chuẩn, tôi cùng Ban
giám hiệu nhà trường họp giáo viên khối Một bàn bạc để có những
giải pháp cụ thể và tiến hành ngay để làm sao nâng dần chất lượng
dạy môn Tiếng Việt cho các em học sinh lớp Một.
2
1. Giải pháp thứ nhất: Giúp giáo viên vận dụng linh hoạt
phương pháp dạy phù hợp với từng đối tượng học sinh; giáo viên
cần nhiệt tình quan tâm, giúp đỡ học sinh.
1.1 Phương pháp dạy học theo nhóm đối tượng:
-Yêu cầu giáo viên phân loại học sinh trong lớp thành những
nhóm đối tượng như sau:
• Nhóm 1: Gồm những học sinh chậm, yếu
• Nhóm 2: Gồm những học sinh trung bình
• Nhóm 3: Gồm những học sinh khá
• Nhóm 4: Gồm những học sinh giỏi
-Giáo viên có thể thay tên nhóm 1,2,3,4 thành tên khác như nhóm
A,B,C,D…Trong quá trình dạy giáo viên vẫn phải lấy chuẩn để làm
thước đo nhưng ở các tiết ôn tập, các giờ ôn của buổi chiều giáo viên
yêu cầu các em thực hiện nhiệm vụ với 4 mức khác nhau trong cùng
một giờ học.
Ví dụ: Nhóm 1 các em đọc nhiều lần hơn, viết ít hơn so với nhóm 3
và 4. Các dạng bài đọc và viết về vần đều có thể vận dụng phương này.
Chẳng hạn bài 46 vần ÔN, ƠN các em chỉ cần viết ôn, ơn, con chồn,
sơn ca, mỗi vần, mỗi từ chỉ một dòng, trong khi đó các em ở nhóm 3, 4
viết nhiều hơn mỗi loại như trên từ 2 đến 3 dòng. Các em ở nhóm 2 chỉ
cần viết theo yêu cầu chuẩn.
tập II – Phần luyện nói: Tìm tiếng ngoài bài: Có vần uôc. Giáo viên
treo tranh một người đang tuốt lúa – Giáo viên hỏi nội dung bức tranh,
sau đó cho các em nói câu có vần uôt, động viên các em học chậm nói
trước, nhìn vào tranh tự các em có thể nói được như: Mẹ (cô, chị, dì)
đang tuốt lúa hoặc là máy tuốt lúa. Dùng tranh, ảnh trong các phần này
tôi nghĩ rằng có tác dụng rất lớn đối với các em học chậm, các em vừa
nói được câu có vần cần tìm và còn hiểu được nghĩa của câu đó. Tuy
nhiên các em học sinh khá, giỏi nói các câu khác cũng có vần uôt như
con chuột, sáng suốt mà không cần dựa vào tranh.
Như vậy rõ ràng trong cùng một giờ học giáo viên biết vận dụng
khéo léo tranh, ảnh thì vừa phát huy được tính sáng tạo chủ động cho
học sinh khá giỏi lại vừa tạo sự hứng thú cố gắng vươn lên cho học sinh
học chậm.
1.3 Người giáo viên cần có lòng nhiệt tình, luôn quan tâm
giúp đỡ học sinh.
Tôi luôn giải thích cho giáo viên dạy khối Một hiểu rằng các em
học sinh lớp Một mới từ mẫu giáo chuyển lên nên việc tiếp thu kiến
thức thông qua hình thức: Học mà chơi, chơi mà học, giáo viên phải
nhẹ nhàng ân cần dạy bảo các em luôn tạo không khí thoải mái, vui vẻ
trong giờ học, một lời nhận xét động viên các em giúp các em thấy tự
tin và phấn khởi, sự chỉ bảo ân cần là điều rất cần thiết, tránh quát
mắng các em khi các em làm sai hay chưa làm được. Đặc biệt không
được ngồi một chỗ bảo các em đọc đi, viết đi mà giáo viên phải đi
xuống bên học sinh xem em nào đã làm được còn em nào làm chưa
được nhắc nhở các em, chỉ cụ thể cho các em nhất là với các em học
chậm cần nhắc lại hay bắt tay các em để các em viết cho đúng. Làm
4
sao để mỗi ngày các em đến trường là một ngày vui. Giáo viên phải gần
gũi với học sinh thì mới hiểu được về học sinh của mình, để hình ảnh
ân cần của cô luôn là hình ảnh đẹp trong ánh mắt của các em, bản thân
này nếu dạy chung theo chuẩn của chương trình đề ra thì các em không
thể theo kịp, vì thế tôi yêu cầu giáo viên trước hết sắp xếp chỗ ngồi
cho các em phù hợp và có tác dụng thúc đẩy.
Ví dụ: Cho các em ngồi gần các bạn học tốt để các em được sự
giúp đỡ từ bạn, được học tập từ bạn như các em tập đọc theo bạn, nhắc
5