BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƢỜNG ĐẠI HỌC LẠC HỒNG

NGUYỄN VĂN MINH

HOÀN THIỆN QUY TRÌNH
DỰ TOÁN NGÂN SÁCH TẠI
PHÒNG TÀI CHÍNH - KẾ HOẠCH
HUYỆN ĐỊNH QUÁN, TỈNH ĐỒNG NAI.
LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN

Đồng Nai, năm 2016


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƢỜNG ĐẠI HỌC LẠC HỒNG

NGUYỄN VĂN MINH

HOÀN THIỆN QUY TRÌNH
DỰ TOÁN NGÂN SÁCH TẠI
PHÒNG TÀI CHÍNH - KẾ HOẠCH
HUYỆN ĐỊNH QUÁN, TỈNH ĐỒNG NAI.
Chuyên ngành : Kế toán
Mã số : 60340301
LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN

NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC:
PGS.TS MAI THỊ HOÀNG MINH

Đồng Nai, năm 2016


MỤC LỤC
Trang
TRANG PHỤ BÌA
LỜI CẢM ƠN
LỜI CAM ĐOAN
MỤC LỤC
TÓM TẮT LUẬN VĂN
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ
PHẦN MỞ ĐẦU ....................................................................................................... 1
1. Tính cấp thiết của đề tài .......................................................................................... 1
2. Các công trình nghiên cứu trước đây ...................................................................... 2
3. Mục tiêu của đề tài .................................................................................................. 3
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ........................................................................... 3
5. Phương pháp nghiên cứu......................................................................................... 4
6. Kết cấu của luận văn ............................................................................................... 4
CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ DỰ TOÁN NGÂN SÁCH ................................. 5
1.1 Khái niệm dự toán ngân sách ................................................................................ 5
1.2 Phân loại dự toán ngân sách .................................................................................. 6
1.2.1 Phân loại theo thời gian ................................................................................ 6
1.2.2 Phân loại theo phương pháp lập ................................................................... 6
1.2.3 Phân loại theo mức độ phân tích .................................................................. 7
1.3 Vai trò của dự toán ngân sách ............................................................................... 8
1.4 Quy trình lập dự toán ngân sách ......................................................................... 10
1.4.1 Quy trình lập dự toán ngân sách ................................................................. 10
1.4.2 Trình tự lập dự toán ngân sách ................................................................... 12
1.4.3 Các mô hình dự toán ngân sách ................................................................. 12
1.4.3.1 Mô hình ấn định thông tin từ trên xuống ........................................... 13
1.4.3.2 Mô hình thông tin phản hồi ................................................................ 14

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển .............................................................. 36
2.1.2 Vị trí, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn...................................................... 36
2.1.2.1 Chức năng .......................................................................................... 36
2.1.2.2 Nhiệm vụ và quyền hạn ..................................................................... 37


2.1.3 Tổ chức bộ máy quản lý tại phòng Tài chính – Kế hoạch huyện Định
Quán, tỉnh Đồng Nai ................................................................................................. 41
2.1.3.1 Sơ đồ tổ chức bộ máy quản lý của phòng Tài chính – Kế hoạch huyện
Định Quán, tỉnh Đồng Nai ........................................................................................ 41
2.1.3.2 Chức năng, nhiệm vụ của từng bộ phận ............................................ 43
2.1.3.3 Mối quan hệ và phân công nhiệm vụ của từng bộ phận .................... 44
2.1.3.4 Phân công nhiệm vụ của từng bộ phận ............................................. 44
2.1.4 Tổ chức công tác kế toán tại đơn vị .......................................................... 48
2.1.5 Định hướng phát triển công tác quản lý tài chính .................................... 48
2.1.6 Tổ chức công tác kế toán tại phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Định
Quán ......................................................................................................................... 49
2.2 Thực trạng công tác lập dự toán ngân sách tại phòng Tài chính – Kế hoạch
huyện Định Quán ...................................................................................................... 52
2.2.1 Mô hình dự toán ngân sách......................................................................... 52
2.2.2 Quy trình dự toán ngân sách ....................................................................... 55
2.2.2.1 Giai đoạn triển khai lập dự toán ........................................................ 55
2.2.2.2 Giai đoạn lập dự toán ngân sách ........................................................ 56
2.2.2.2.1 Đánh giá ước thực hiện dự toán thu – chi ngân sách năm 2014 .. 63
2.2.2.2.2 Lập dự toán ngân sách nhà nước năm 2015 ................................. 66
2.2.2.2.3 Thảo luận dự toán năm 2015 ........................................................ 70
2.2.2.2.4 Phân bổ dự toán năm 2015 ........................................................... 71
2.2.2.2.5 Trình UBND và HĐND dự toán NS năm 2015 ........................... 72
2.2.2.2.6 Giao dự toán ngân sách nhà nước ................................................ 73
2.2.2.2.7 Công khai dự toán NSNN ............................................................ 73

TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC


TÓM TẮT LUẬN VĂN
Dự toán ngân sách là một công cụ quản lý có hiệu quả. Nếu được lập khoa
học và sát với thực tế, dự toán ngân sách sẽ mang lại nhiều lợi ích và góp phần phát
huy các nguồn lực và khả năng của địa phuơng, đề ra phương hướng sử dụng kinh
phí ngân sách nhà nước đúng mục đich, đúng chế độ, tiết kiệm, đối phó kịp thời với
mọi tình huống xãy ra đột xuất trong tương lai, hạn chế được những khó khăn về
phát sinh kinh phí ngoài kế hoạch.
Với mục tiêu nghiên cứu là tập trung hoàn thiện Quy trình dự toán ngân sách
tại phòng Tài chính – Kế hoạch huyện Định Quán. Đề tài sẽ tập trung hệ thống hóa
những vấn đề lý luận về dự toán ngân sách; Phân tích thực trạng về công tác dự toán
ngân sách tại phòng Tài chính – Kế hoạch để đánh giá ưu điểm và tồn tại của quy
trình dự toán ngân sách. Từ đó, đề ra những giải pháp hoàn thiện Quy trình dự toán
ngân sách tại phòng Tài chính – Kế hoạch. Qua việc nghiên cứu thực tế tại phòng
Tài chính – Kế hoạch cho thấy Quy trình dự toán ngân sách hiện tại của phòng Tài
chính – Kế hoạch còn nhiều bất cập. Nhằm hoàn thiện việc lập dự toán trong thời
gian tới, tác giả tiến hành thu thập các tài liệu liên quan đến lý thuyết về dự toán
ngân sách và dữ liệu thực trạng; Từ đó, tác giả đã tiến hành phân tích dữ liệu thực tế
nhằm đánh giá về mô hình dự toán đang áp dụng, phương pháp cũng như kỹ thuật
dự báo phù hợp với thực trạng địa phương. Cuối cùng, tác giả đưa ra một số giải
pháp nhằm giúp phòng Tài chính – Kế hoạch hoàn thiện Quy trình dự toán ngân
sách trong thời gian tới.


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
ANQP


KH.HĐND

Kế hoạch Hội đồng Nhân dân

KHPL

Kế hoạch pháp lệnh

KTXH

Kinh tế xã hội

MTTQ

Mặt trận Tổ quốc

NS

Ngân sách

NSĐP

Ngân sách địa phương

NSNN

Ngân sách nhà nước

PGS.TS


XDCB

Xây dựng cơ bản

XHHGTNT

Xã hội hóa giao thông nông thôn


DANH MỤC SƠ ĐỒ
Sơ đồ 1.1: Quy trình dự toán ngân sách......................................................... 11
Sơ đồ 1.2: Mô hình ấn định thông tin từ trên xuống ..................................... 13
Sơ đồ 1.3: Mô hình thông tin phản hồi .......................................................... 14
Sơ đồ 1.4: Mô hình thông tin từ dưới lên ...................................................... 16
Sơ đồ 2.1: Sơ đồ tổ chức quản của phòng Tài chính – Kế hoạch .................. 41
Sơ đồ 2.2: Mô hình thông tin dự toán ngân sách tại phòng Tài chính – Kế
hoạch huyện Định Quán. ........................................................................................ 53
Sơ đồ 2.3: Quy trình dự toán tại phòng Tài chính – Kế hoạch huyện ........... 60
Sơ đồ 3.1: Mô hình thông tin dự toán ngân sách .......................................... 85
Sơ đồ 3.2: Quy trình dự toán tại phòng Tài chính – Kế hoạch huyện Định
Quán. ...................................................................................................................... 88


1

PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài:
Dự toán ngân sách là sự tính toán một cách chi tiết về việc huy động và sử dụng
các nguồn lực của một tổ chức trong một kỳ hoạt động. Dự toán ngân sách là một bảng
tóm tắt trên mọi phương diện của các kế hoạch chỉ tiêu cho tương lai của tổ chức, xác

về phát sinh kinh phí ngoài kế hoạch.
Tuy nhiên hiện nay công tác lập dự toán ngân sách của phòng Tài chính kế
hoạch vẫn còn tồn tại nhiều khiếm khuyết, quy trình chưa rõ ràng, số liệu dự toán ngân
sách chưa phản ánh đúng thực trạng của địa phương nên không phát huy vài trò công
dụng của nó và gậy lãng phí cho ngân sách. Trong khi đó, để phát triển địa phương, cần
huy động tốt nguồn lực xã hội, đòi hỏi địa phương phải không ngừng đổi mới và nâng
cao trình độ quản lý, trong đó, những yếu kém, bất cập về công tác dự toán ngân sách
cần sơm được khắc phục.
Từ việc nhận thức được sự cần thiết của công tác dự toán ngân sách và từ yêu
cầu đổi mới công tác quản lý ngân sách tại phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Định
Quán nên tác giả đã chọn đề tài “Hoàn thiện quy trình dự toán ngân sách tại phòng
Tài chính - Kế hoạch huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai”. Nhằm góp phần thực hiện
tốt kế hoạch phát triển Kinh tế - Xã hội (KTXH) là cấp thiết, có ý nghĩa quan trọng cả
về mặt lý luận lẫn thực tiễn đang đặt ra hiện nay.
2. Các công trình nghiên cứu trƣớc đây
Hoàng Quang Hàm (2014), “Hoàn thiện tổ chức kiểm toán dự toán ngân sách
nhà nước của kiểm toán nhà nước”. Đánh giá thưc trạng việc tổ chức kiểm toán dự toán
NSNN của Kiểm toán Nhà nước Việt Nam, chỉ rõ những kết quả đạt được, xác định
những hạn chế, bất cập cần bổ sung hoàn thiện và nguyên nhân của những hạn chế, bất
cập, những kinh nghiệm về kiểm toán dự toán NSNN của cơ quan KTNN.
Lê Thị Phương Anh (2009), “Một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác lập dự
toán sản xuất kinh doanh tại công ty Dutch Lady Việt Nam”. Trước tình hình xuất hiện
ngày càng nhiều công ty tham gia vào thị trường sữa; cũng như tình hình kinh tế thế
giới và trong nước có nhiều biến động như sự tăng giảm liên tục của giá dầu, giá vàng;
đồng thời vấn đề chất lượng sản phẩm ngày nay đang được quan tâm hàng đầu đòi hỏi
công ty phải luôn luôn có những cải tiến trong sản xuất, phân phối và tiếp thị các sản
phẩm của mình. Việc lập dự toán sản xuất kinh doanh để công ty đưa ra các quyết định
kinh doanh đúng đắn cho tương lai là công việc quan trọng nhất trong công tác kế toán.
Và hiện tại, công tác này đang được bộ phận kế toán thực hiện rất tốt. Tuy nhiên, việc
lập dự toán tại công ty vẫn còn hạn chế. Qua thời gian tìm hiểu tôi đã đưa ra những

dự toán ngân sách và chủ yếu nghiên cứu quy trình dự toán ngân sách tại phòng Tài
chính Kế hoạch huyện Định Quán.
- Phạm vi nghiên cứu: Các số liệu minh họa trong đề tài là số liệu dự toán ngân
sách năm 2015 của phòng Tài chính Kế hoạch huyện Định Quán.


4
5. Phƣơng pháp nghiên cứu:
- Phương pháp nghiên cứu: Đề tài được nghiên cứu trên cơ sở phương pháp
định tính, cụ thể là có sự phối hợp các phương pháp sau:
+ Phương pháp tiếp cận, phỏng vấn những cá nhân về các nội dung có liên quan:
Phỏng vấn sơ bộ qua điện thoại hoặc gặp trực tiếp Trưởng phòng Tài chính Kế hoạch,
các kế toán viên, nhân viên phòng Tài chính – Kế hoạch.
+ Phương pháp quan sát: Quan sát các báo cáo, sổ sách, biểu mẫu, chứng từ.
+ Phương pháp thống kê, so sánh, phân tích: Thống kê các số liệu dự toán về
các nguồn thu và các khoản chi của địa phương, so sánh giữa các quy định và hướng
dẫn trong Luật ngân sách nhà nước, các thông tư, công văn hướng dẫn của Bộ tài
chính, Sở Tài chính với cách làm thực tế tại phòng Tài chính Kế hoạch; đồng thời so
sánh với các địa phương khác để qua đó phân tích điểm làm được và điểm chưa thực
hiện hoặc thực hiện chưa tốt trong quá trình dự toán ngân sách của địa phương.
+ Phương pháp tổng hợp: Tổng hợp dữ liệu phân tích và đề xuất các giải pháp.
6. Kết cấu của luận văn:
Ngoài phần mở đầu và kết luận, nội dung của luận văn bao gồm 03 chương:
Chương 1: Tổng quan về dự toán ngân sách.
Chương 2: Thực trạng công tác dự toán ngân sách tại phòng Tài chính Kế hoạch
huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai.
Chương 3: Hoàn thiện quy trình dự toán ngân sách tại phòng Tài chính Kế
hoạch huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai..
Luận văn còn có phần phụ lục trình bày các báo cáo dự toán ngân sách thực tế
của phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai để minh chứng cho

thể để đạt được những mục tiêu đã được đặt ra trong kế hoạch chiến lược. Kế hoạch tác
nghiệp đưa ra những chiến thuật hay những bước cụ thể mà tổ chức sẽ tiến hành để
thực hiện kế hoạch chiến lược.
Theo tác giả Huỳnh lợi (2009), Kế toán quản trị “ Dự toán: Dự toán là những
tính toán, dự kiến, phối họp một cách chi tiết, tỉ mỉ, phản ảnh mục tiêu và toàn diện
nguồn lực, cách thức huy động và sử dụng nguồn lực để thực hiện một khối lượng công
việc nhất định trong một khoảng thời gian nhất định được biểu hiện bằng một hệ thống
các chỉ tiêu về số lượng và giá trị”. Dự toán chi tiết hơn kế hoạch.


6
Theo tác giả Huỳnh lợi (2009), Kế toán quản trị “ Dự toán ngân sách: Dự toán
ngân sách là sự tính toán một cách chi tiết về việc huy động và sử dụng các nguồn lực
của một tổ chức trong một kỳ hoạt động, hay nói cách khác, dự toán ngân sách là một
kế hoạch hành động được lượng hoá và được chuẩn bị cho một khoảng thời gian cụ
thể”. Xây dựng dự:toán ngân sách là cách thức để lập kế hoạch về kết quả tài chính sẽ
thu trong kỳ hoạt động. Dự toán ngân sách bao gồm các thành phần chủ yếu là sự tính
toán, dự kiến; sự phối họp chi tiết và toàn diện, các nguồn lực, thời gian thực hiện; hệ
thống các chỉ tiêu về lượng và giá trị.
1.2 Phân loại dự toán ngân sách:
1.2.1 Phân loại theo thời gian:
Theo tác giả Huỳnh lợi (2009), Kế toán quản trị “Dự toán ngân sách ngắn
hạn: Dự toán ngân sách ngắn hạn còn được gọi là dự toán ngân sách hoạt động (master
budget), đây là dự toán ngân sách được lập cho kỳ kể hoạch là một năm và được chia
ra từng thời kỳ ngắn hơn là từng quý, từng tháng”. Đặc điểm cơ bản của dự toán này là
được lập hàng năm trước khi niên độ kế toán kết thúc để định hướng nguồn tài chính
cho hoạt động của tổ chức trong năm kể hoạch tiếp theo.
Theo tác giả Huỳnh lợi (2009), Kế toán quản trị “Dự toán ngân sách dài hạn:
Dự toán ngân sách dài hạn còn được gọi là dự toán ngân sách vốn (capital budget) dài
hạn, đây là dự toán được lập liên quan đến nguồn tài chính cho đầu tư phát triển, mua

nhập, những khoản chi phí phát sinh để lập các báo cáo dự toán. Các báo cáo dự toán
mới sẽ không lệ thuộc vào số liệu của báo cáo dự toán cũ. Dự toán từ gốc không chịu
hạn chế các mức chi tiêu đã qua, không có khuôn mẫu. Vì thế, nó đòi hỏi nhà quản lý
các cấp phải phát huy tính năng động chủ quan và tính sáng tạo và căn cứ vào tình hình
cụ thể để lập dự toán ngân sách. Phương pháp dự toán từ gốc có nhiều ưu điểm. Thứ
nhất, nó không lệ thuộc vào các số liệu của kỳ quá khứ. Thông thường thì các tổ chức
hay dựa vào số liệu của các báo cáo dự toán cũ kết hợp với mục tiêu mới để lập dự
toán ngân sách cho năm sau. Nhưng cách lập dự toán ngân sách như vậy sẽ che lấp và
lệ thuộc vào các khuyết điểm ở kỳ quá khứ và cứ để các thiếu sót, các khuyết điểm của
kỳ quá khứ tồn tại mãi. Dự toán từ gốc sẽ khắc phục nhược điểm này trong quá trình
lập dự toán. Thứ hai, phương pháp dự toán từ gốc là phát huy mạnh mẽ tính chủ động
và sáng tạo của bộ phận lập dự toán. Quan điểm của các bộ phận lập dự toán không bị
ảnh hưởng, chi phối bởi những quan điểm sai lầm của những người đi trước. Thông
thường thì các bộ phận lập dự toán có khuynh hướng dựa vào ý định của người quản lý
cùng với các quy định có sẵng để lập dự toán, thiếu chủ động suy nghĩ về tình hình
tương lai, không mạnh dạn khai thác cơ hội phát triển công việc. Vì vậy, làm cho công


8
tác dự toán chỉ mang tính hình thức, mất đi tính hiệu quả thực sự. Tuy nhiên, nhược
điểm của phương pháp này là tất cả mọi hoạt động phân tích, nghiên cứu đều bắt đầu
từ con số không, khối lượng công việc nhiều, thời gian dùng lập dự toán dài, kinh phí
cho việc lập dự toán cao và cũng không thể chắc chắn rằng số liệu dự toán từ gốc
chính xác hoàn toàn, không có sai sót.
Nguyễn Thị Thu hiền (2005), Luận văn thạc sĩ, trường Đại học Kinh tế TPHCM
“Dự toán cuốn chiếu: Dự toán cuốn chiếu còn gọi là dự toán nối mạch”. Dự toán theo
phương pháp này là các bộ phận lập dự toán sẽ dựa vào các báo cáo dự toán cũ và điều
chỉnh với những thay đổi trong thực tế để lập các báo cáo dự toán mới. Ưu điểm của
phương pháp này là các báo cáo dự toán được soạn thảo, theo dõi và cập nhật một cách
liên tục, không ngừng. Khuyết điểm của phương pháp này là quá trình lập dự toán

trò điều phối giúp phối họp và thúc đẩy hoạt động của các bộ phận hướng đến việc thực
hiện mục tiêu chung của tổ chức tích cực hơn. Dự toán là cơ sở để triển khai hoạt động.
Dự toán ngân sách được coi là kế hoạch tổng thể, chỉ ra phương thức, mục tiêu hoạt
động của các bộ phận khác nhau. Trên cơ sở này, sẽ liên kết hoạt động của các bộ phận
khác nhau hoạt động vì mục tiêu chung của tổ chức.
Theo tác giả Huỳnh lợi (2009), Kế toán quản trị “Kiểm tra: là chức năng bảo
đảm cho công việc của tổ chức đi đúng mục tiêu. Biểu hiện của chức năng kiểm tra của
nhà quản trị chính là việc nghiên cứu báo cáo kế toán và các báo cáo khác, so sánh số
liệu báo cáo với số liệu kế hoạch 'để kịp thời phát hiện những sai sót, khuyết điểm
nhằm kịp thời điều chỉnh, giúp đỡ các thành viên hoàn thành nhiệm vụ. Gắn với chức
năng kiểm tra của nhà quản lý, dự toán ngân sách có vai trò kiếm soát, là cơ sở để giám
sát hoạt động tại tổ chức trong từng thời kỳ nhất định. Hoạch định ngân sách cụ thể hoá
các thủ tục kiểm soát theo chỉ tiêu định hướng.
Theo tác giả Huỳnh lợi (2009), Kế toán quản trị “Ra quyết định: là chức năng
chọn lựa họp lý và tối ưu những giải pháp, phương án. Ra quyết định không phải là
một chức năng độc lập mà nó luôn tồn tại trong quá trình lập kế hoạch, tổ chức điều
hành hoặc kiểm tra”. Tất cả các quyết định đều phải dựa vào nền tảng thông tin. Một
trong những công việc nền tảng để làm căn cứ cho việc ra quyết định là nhà quản trị sẽ
đánh giá các mục tiêu đề ra, khi đó họ cần thông tin về các báo cáo thực hiện, trình bày
và so sánh kết quả thực hiện với dự toán đã lập, với những thay đổi lớn vượt quá mức
cho phép, nhà quản lý sẽ tìm hiểu nguyên nhân của sự thay đổi, ngược lại, với những
hoạt động phù họp thì cần tiếp tục duy trì và đối với những hoạt động lệch lạc, kém
hiệu quả thì cần có biện pháp điều chỉnh hoặc chấm dứt. Dự toán ngân sách khi đó có


10
vai trò giúp cho nhà quản lý đo lường, đánh giá. Với các mục tiêu, nhiệm vụ cụ thể đã
được xác định trong dự toán ngân sách, dự toán ngân sách sẽ là cơ sở để đánh giá trách
nhiệm của các bộ phận, cá nhân trong tổ chức. Thông qua việc so sánh kết quả hoạt
động đã đạt được với dự toán ngân sách đã được lập, nhà quản trị sẽ đánh giá được các

chung của Công ty

Thu thập thông tin
chuẩn bị dự thảo
ngân sách lần đầu
tiên

Kiểm tra các con
số dự toán bằng
cách chất vấn và
phân tích
Chuẩn hóa ngân
sách
Lập dự toán tiền
mặt để theo dõi
dòng tiền

Đánh giá hệ thống

THEO DÕI

Xem lai quy trình
hoạch định ngân
sách và chuẩn bị
ngân sách tổng thể

Phân tích sự khác
nhau giữa kết quả
thực tế và dự toán


doanh nghiệp, các yếu tố bên trong, bên ngoài có tác động và ảnh hưởng đến công tác
dự toán ngân sách của doanh nghiệp đồng thời ước tính giá trị thu, chi. Trên cơ sở đó,
soạn thảo các báo cáo dự toán có liên quan như: Dự toán tiêu thụ, Dự toán sản xuất, Dự
toán chi phí, Dự toán tiền, Dự toán bảng cân đối kế toán .v.v.
Giai đoạn theo dõi: Dự toán ngân sách là một công việc quan trọng được thực
hiện từ năm này sang năm khác, từ tháng này sang tháng khác. Vì vâỵ, để dự toán ngày
càng hoàn thiện hơn thì ở mỗi kỳ dự toán cần phải thường xuyên theo dõi, đánh giá
tình hình thực hiện dự toán để từ đó xem xét lại các thông tin, cơ sở lập dự toán ngân
sách và có những điều chỉnh cần thiết đồng thời rút kinh nghiệm cho lần lập dự toán
ngân sách tiếp theo.
1.4.2 Trình tự lập dự toán ngân sách
Trong quá trình lập dự toán ngân sách thì dự toán tiêu thụ là dự toán được lập
đầu tiên và là cơ sở để lập các dự toán khác. Dựa vào dự toán tiêu thụ, dự toán tồn kho,
bộ phận dự toán sẽ tiến hành lập dự toán sản xuất, dự toán sản xuất sẽ là cơ sở để tiến
hành lập các dự toán chi phí như: dự toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp, dự toán chi
phí nhân công trực tiếp, dự toán chi phí sản xuất chung. Ngoài ra, dự toán tiêu thụ còn
là cơ sở để lập dự toán chi phí bán hàng và dự toán chi phí quản lý doanh nghiệp và các
dự toán tài chính như: dự toán báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, dự toán báo cáo
cân đối kế toán, dự toán báo cáo lưu chuyển tiền tệ.
1.4.3 Các mô hình dự toán ngân sách
Dựa vào đặc điểm, cơ chế hoạt động của mỗi doanh nghiệp mà dự toán ngân
sách có thể được lập theo một trong 3 mô hình sau: mô hình ấn định thông tin từ trên
xuống, mô hình thông tin phản hồi, mô hình thông tin từ dưới lên.


13
1.4.3.1 Mô hình ấn định thông tin từ trên xuống

Quản lý cấp cao


phận trong doanh nghiệp. Hơn nữa, tâm lý chung của con người là thích làm những gì
mình hoạch định hơn là làm những việc do người khác áp đặt, nhất là những áp đặt
chưa hợp lý.
Khi lập dự toán ngân sách theo mô hình này đòi hỏi nhà quản lý cấp cao phải có
tầm nhìn tổng quan, toàn diện về mọi mặt của doanh nghiệp đồng thời phải nắm vững


14
chi tiết hoạt động của từng bộ phận cả về mặt định tính lẫn định lượng. Vì vậy, lập dự
toán theo mô hình này chỉ thích hợp đối với các doanh nghiệp có quy mô nhỏ, ít có sự
phân cấp trong quản lý hoặc được sử dụng trong những trường hợp đặc biệt buộc
doanh nghiệp phải tuân thủ theo chỉ đạo của quản lý cấp cao hơn.
1.4.3.2 Mô hình thông tin phản hồi.

Quản lý cấp cao

Quản lý cấp
trung gian

Quản lý cấp
cơ sở

Quản lý cấp
trung gian

Quản lý cấp
cơ sở

Quản lý cấp
cơ sở