Nhóm 3
Đề bài: Phân tích cấu trúc hệ thống chính trị nước ta hiện nay. Trình bày suy nghĩ của
nhóm về văn hóa chính trị của giới trẻ hiện nay.

1 Hệ thống chính trị của Việt nam
1.1 Các bộ phận trong cấu trúc hệ thống chính trị Việt Nam
Trong mọi xã hội có giai cấp, quyền lực của chủ thể cầm quyền được thực
hiện bằng một hệ thống thiết chế và tổ chức chính trị nhất định. Đó là hệ thống
chính trị. Hệ thống chính trị là một chỉnh thể các tổ chức chính trị trong xã hội
bao gồm các đảng chính trị, Nhà nước và các tổ chức chính trị - xã hội hợp pháp
được liên kết với nhau trong một hệ thống tổ chức nhằm tác động vào các quá
trình của đời sống xã hội, để củng cố, duy trì và phát triển chế độ đương thời
phù hợp với lợi ích của chủ thể giai cấp cầm quyền.Hệ thống chính trị xuất hiện
cùng với sự thống trị của giai cấp, Nhà nước và thực hiện đường lối chính trị của
giai cấp cầm quyền, do đó hệ thống chính trị mang bản chất giai cấp của giai cấp
cầm quyền.
Trong chủ nghĩa xã hội, giai cấp công nhân và nhân dân lao động là chủ
thể thực sự của quyền lực, tự mình tổ chức và quản lý xã hội, quyết định nội
dung hoạt động của hệ thống chính trị xã hội chủ nghĩa. Ở nước ta, giai cấp
công nhân và nhân dân lao động là chủ thể chân chính của quyền lực. Bởi vậy,
hệ thống chính trị ở nước ta là cơ chế, là công cụ thực hiện quyền làm chủ của
nhân dân lao động dưới sự lãnh đạo của Đảng. Hệ thống chính trị ở nước ta
hiện nay bao gồm: nhà nước CHXHCNVN, Đảng CSVN, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Tổng
Liên đoàn Lao động Việt Nam, Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp phụ nữ
Việt Nam, Hội Nông dân Việt Nam, Hội Cựu chiến binh Việt Nam, ngoài ra còn có các tổ chức
chính trị-xã hội hợp pháp khác của nhân dân.

1.2 Chức năng của các bộ phận trong cấu trúc hệ thống chính trị Việt Nam
1.2.1 Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Nhà nước là trụ cột của hệ thống chính trị ở nước ta, là công cụ tổ chức

xử lý những tổ chức và cá nhân vi phạm pháp luật, đảm bảo việc thực thi pháp
luật một cách nghiêm minh, chính xác. Toà án các cấp là cơ quan nhân danh
Nhà nước, thể hiện thái độ và ý chí của Nhà nước trước các vụ án thông qua
hoạt động độc lập và chỉ tuân theo pháp luật. Toà án là cơ quan duy nhất có
quyền áp dụng chế tài hình sự, không ai bị coi là có tội và phải chịu hình phạt khi
chưa có bản án kết tội của toà án đã có hiệu lực pháp luật. Để đảm bảo pháp
luật được chấp hành nghiêm chỉnh, đảm bảo việc xét xử đúng người đúng tội,
Viện kiểm sát nhân dân được tổ chức thành hệ thống, tập trung thống nhất và
độc lập thực hiện thẩm quyền của mình đối với các cơ quan khác của Nhà nước.
Thực hiện các quyền khởi tố, kiểm sát các hoạt động điều tra, truy tố…Với ý
nghĩa đó, các tổ chức Toà án, Viện kiểm sát được gọi là cơ quan tư pháp. Nhà
nước thực hiện quản lý xã hội bằng pháp luật, đồng thời coi trọng giáo dục nâng


cao ý thức chấp hành pháp luật của nhân dân. Vì vậy, cần tăng cường pháp chế
xã hội chủ nghĩa.
1.2.2

Đảng Cộng sản Việt Nam.

Đảng Cộng sản Việt Nam – đội tiên phong của giai cấp công nhân, đại
biểu trung thành lợi ích giai cấp công nhân, nhân dân lao động và của cả dân
tộc. Đảng là một bộ phận của hệ thống chính trị nhưng lại là hạt nhân lãnh đạo
của toàn bộ hệ thống chính trị. Vai trò lãnh đạo của Đảng thể hiện trên những nội
dung chủ yếu sau:
- Đảng đề ra Cương lĩnh chính trị, đường lối, chiến lược, những quan điểm, chủ
trương phát triển kinh tế-xã hội; đồng thời Đảng là người lãnh đạo và tổ chức
thực hiện Cương lĩnh, đường lối của Đảng.
- Đảng lãnh đạo xã hội chủ yếu thông qua Nhà nước và các đoàn thể quần
chúng. Đường lối, chủ trương, quan điểm của Đảng được Nhà nước tiếp nhận,

1.2.4 Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam.

Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội rộng lớn
của giai cấp công nhân, đội ngũ trí thức và những người lao động tự nguyện lập
ra nhằm mục đích tập hợp, đoàn kết lực lượng, xây dựng giai cấp công nhân
Việt Nam lớn mạnh về mọi mặt; đại diện và bảo vệ các quyền, lợi ích hợp pháp,
chính đáng của người lao động, phấn đấu xây dựng nước Việt Nam độc lập,
thống nhất đi lên chủ nghĩa xã hội. Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam có tính
chất quần chúng và tính chất giai cấp công nhân, có chức năng: Đại diện và bảo
vệ các quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của công nhân viên chức lao động;
tham gia quản lý Nhà nước, quản lý kinh tế - xã hội, tham gia kiểm tra, giám sát
hoạt động của cơ quan nhà nước, tổ chức kinh tế; giáo dục, động viên công
nhân viên chức lao động phát huy quyền làm chủ đất nước, thực hiện nghĩa vụ
công dân, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
1.2.5 Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh.

Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh là tổ chức chính trị - xã hội tập
hợp tầng lớp thanh niên, là đoàn thể của các thanh niên ưu tú, đội hậu bị của
Đảng. Tổ chức Đoàn được thành lập trên phạm vi cả nước, có mặt ở hầu hết
các cơ quan, đơn vị, tổ chức từ trung ương đến cơ sở nhằm thu hút thế hệ trẻ
vào những hoạt động xã hội bổ ích, lành mạnh, qua đó giáo dục ý thức tôn trọng
pháp luật cho đoàn viên thanh niên.
1.2.6 Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam.

Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội của giới nữ, có
chức năng đại diện cho quyền bình đẳng, dân chủ, lợi ích hợp pháp và chính
đáng của phụ nữ, tham gia quản lý Nhà nước, tham gia xây dựng Đảng. Hội
đoàn kết, vận động, tổ chức, hướng dẫn phụ nữ thực hiện chủ trương, chính
sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

tư tưởng, động viên và phát huy tính tích cực xã hội của các tầng lớp nhân dân,
góp phần thực hiện nhiệm vụ chính trị; chăm lo bảo vệ lợi ích chính đáng và hợp
pháp của nhân dân; tham gia vào công việc quản lý Nhà nước, quản lý xã hội,
giữ vững và tăng cường mối liên hệ mật thiết giữa Đảng, Nhà nước và nhân
dân, góp phần thực hiện và thúc đẩy quá trình dân chủ hoá và đổi mới xã hội,
thực hiện cơ chế Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, nhân dân làm chủ.
1.3 Đánh giá tính hợp lý
Như vậy, có thể nhận thấy rõ rằng trong hệ thống chính trị - xã hội Việt
Nam, các tổ chức chính trị - xã hội đóng vai trò vừa là trung tâm đoàn kết, tập
hợp đông đảo các lực lượng quần chúng nhân dân (tính chất xã hội), đại diện và
bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của các thành viên vừa thực hiện vai


trò nền tảng chính trị của chính quyền nhân dân, tổ chức động viên nhân dân
thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ chính trị của Đảng và Nhà nước. So với các tổ
chức xã hội khác, vai trò này của các tổ chức chính trị - xã hội có tính trực tiếp
hơn trong việc phục vụ sự nghiệp cách mạng theo đường lối của Đảng, chính
sách, pháp luật của Nhà nước.
Bên cạnh các tổ chức chính trị, chính trị - xã hội truyền thống, còn có hàng
trăm tổ chức xã hội khác. Các tổ chức xã hội loại này đang ngày càng nhiều và
gồm các hình thức tổ chức phong phú như các hiệp hội kinh tế, hội nghề nghiệp,
các hội quần chúng tập hợp theo sở thích, ý nguyện, các tổ chức hoạt động
tương trợ xã hội không nhằm mục đích lợi nhuận... Đặc điểm chung của các tổ
chức xã hội là tính phi chính trị và phi lợi nhuận. Điều này có nghĩa, các tổ chức
này hoạt động trên nguyên tắc tự nguyện, dân chủ, bình đẳng, bảo vệ và phát
triển lợi ích chung của các thành viên. Các tổ chức này về bản chất sinh ra
không phải để trực tiếp thực hiện các nhiệm vụ của Đảng và Nhà nước.
Ngày nay, vai trò của các tổ chức xã hội đang dần được xác định một cách
đúng đắn hơn trong sự nghiệp xây dựng nền kinh tế thị trường, Nhà nước pháp
quyền xã hội chủ nghĩa và một xã hội dân sự. Không phải chỉ bây giờ mà từ rất

tạo điều kiện cho con người phát triển tự do, toàn diện, hài hoà. Đây là tính nhân
văn sâu sắc của một nền chính trị có văn hoá.
Hai là, những tư tưởng chính trị tốt đẹp không phải là những ý niệm trừu
tượng mà phải thiết thực, cụ thể, có khả năng đi vào cuộc sống. Nghĩa là nó phải
thấu triệt trong hệ tư tưởng chính trị, thể hiện qua đường lối chính sách của
đảng cầm quyền và nhà nước quản lý, trong ứng xử và trong việc triển khai các
kế hoạch cụ thể nhằm phát triển xã hội và phục vụ cuộc sống của cá nhân cũng
như của cộng đồng xã hội.
Văn hoá chính trị làm cho sự tác động của chính trị đến đời sống xã hội
giống như sức mạnh của văn hoá. Đó là loại sức mạnh không dựa vào quyền
lực hay ép buộc mà thông qua cảm hoá, khơi dậy tinh thần sáng tạo, ý thức tự
giác của các tầng lớp xã hội. Việc xây dựng văn hoá chính trị phải chú trọng
đồng thời cả ba phương diện: giá trị xã hội được lựa chọn, năng lực chính trị và
trình độ phát triển về văn hóa chính trị của chủ thể chính trị.
2.2 Văn hóa chính trị trong giới trẻ
Có thể nói giới trẻ VN hiện nay do được tiếp nhận những nguồn thông tin
đa dạng nên có những nhận thức rất khác nhau. Họ chia thành nhiều nhóm, và
mỗi nhóm có những mối quan tâm, sự hiểu biết và thái độ riêng về những vấn đề
xảy ra trong xã hội.
Có rất nhóm rất tích cực, họ quan tâm đến công tác xã hội, đến những vấn
đề của đất nước bằng con mắt khách quan và họ suy nghĩ về vấn đề 1 cách
thông suốt. Bên cạnh đó cũng có những nguời trẻ tuy được dạy dỗ đàng hoàng,
được tiếp nhận những thông tin vô cùng phong phú nhưng lại không có khả


năng phân tích và đánh giá, cũng như thấu hiểu xem thông tin đó có chính xác
hay không?
Nói về nhận thức, như một trong những yếu tố quan trọng, hàng đầu quyết
định hành động của con người. Việt Nam, dân số trẻ, tầng lớp thanh niên chiếm
số lượng vô cùng lớn trong xã hội. Vì thế, hành động và ý thức của tầng lớp này


Nam. Điều nguy hại là họ xem đó là biểu hiện của tinh thần dân tộc, lòng yêu
nước.
Nhưng nói người trẻ ít quan tâm đến các vấn đề chính trị thì đó lại là đánh
giá một chiều. Đơn giản chỉ nhìn vào những phần comment (bình luận), ý kiến
phản hồi của bạn đọc dưới các bài báo liên quan đến vấn đề chính trị, xã hội,
thay đổi nhân sự lãnh đạo của TP, của đất nước... sẽ thấy có rất nhiều người trẻ
theo dõi và bày tỏ quan điểm. Quan sát một vòng các trang mạng xã hội, báo
điện tử sẽ thấy các bạn trẻ không “ngó lơ” chính trị. Giới trẻ không ngó lơ chính
trị nhưng từ trước đến nay việc tham gia các tổ chức chính trị, xã hội dường như
là “trận địa” không dành cho người trẻ ở khu vực ngoài nhà nước.
Quan điểm trẻ hóa bộ máy nhà nước, cơ quan dân cử, trẻ hóa đội ngũ lãnh

đạo không phải được nêu ra 1 lần. Trao cơ hội cho lớp trẻ - chuyện này đã nghe
nhiều chuyên gia đề xuất, nhiều cán bộ lãnh đạo phát biểu trên báo chí, trong
các kỳ họp, nhưng thực tế tiến hành thì vẫn thấy còn khá xa vời. Cảm giác thế hệ
đi trước còn chưa thật sự mạnh dạn, hoặc chưa yên tâm trao gửi cơ hội, niềm
tin vào năng lực của lớp trẻ; chưa đủ thời gian và tâm sức đóng vai trò hướng
dẫn, cố vấn, hỗ trợ người trẻ trong việc tham gia và trưởng thành dần từ những
quyết định mang tầm chiến lược phát triển cộng đồng, xã hội. Có thể người lớn
đang e dè vì sợ rủi ro, không dám giao trọng trách bởi ngại góc nhìn non trẻ,
thiếu kinh nghiệm của người trẻ. Thế hệ trí thức chân chính đi trước đóng vai trò
“giữ lửa” và can thiệp khi cần thiết tạo nên niềm tin vững chắc, thế hệ trẻ đi sau
“mồi lửa” lao vào bóng tối mang theo khát vọng tuổi trẻ nhằm thắp sáng cho thế
hệ tương lai, bên cạnh một lớp trí thức hèn mọn và một lớp người chỉ biết ăn
bám chờ đợi hưởng thụ thành quả.
Vậy con đường nào giới trẻ nên đi?
Điều này đòi hỏi thế hệ trẻ cần phải tỉnh táo và thận trọng, biết “lấy dài
nuôi ngắn” khi muốn tham gia vào đời sống chính trị là điều cần thiết trong hoàn
cảnh nước ta hiện nay. Khi có nền tảng, hãy đi với trí óc, trái tim và ngọn lửa của

đó từ những người có trách nhiệm và thế hệ đi trước. Dù vẫn biết rằng khi trình
bày quan điểm của mình có thể bị đội lên cái mũ “phản động” và cáo buộc “tuyên
truyền chống nhà nước”. Nhưng vẫn có sự lạc quan và cho rằng đó chỉ tiếng nói
lạc lõng từ “căn bệnh nghề nghiệp” của một số ít người.
Công cuộc khai sáng đòi hỏi sự tham gia của thế hệ trẻ, đặc biệt là sinh
viên, cần chủ động và tích cực hơn trong sự nghiệp khai sáng nhằm thúc đẩy
tiến trình hướng xã hội và nhà nước đến dân chủ và pháp quyền một cách hiện
hữu, bền vững trong tương lai.
Trước mắt, để thu hút các bạn trẻ tham gia những chuyện đại sự của đất
nước thì trước nhất cần làm cho họ thấy mình được lắng nghe. Những vấn đề
đem ra lấy ý kiến đóng góp của nhân dân thì nên công khai nội dung được tiếp
thu.


Ngoài ra, cần tổ chức nhiều cuộc thi hiến kế, đóng góp cho chiến lược,
sách lược phát triển đất nước, treo giải thật cao để thu hút chất xám từ đủ mọi
khu vực, thành phần. Đừng tổ chức thi kiểu phong trào, đến hẹn lại lên, kiểu “lập
thành tích chào mừng” nhưng chỉ có cán bộ nhà nước, cán bộ trong ngành... gửi
bài thi cho đủ chỉ tiêu mà cấp trên phân bổ.
Không phải ai sinh ra cũng có năng khiếu làm chính trị. Đam mê là một
chuyện, nhưng để thành tài, thành công trong bất cứ lĩnh vực nào cũng cần trui
rèn, học tập bài bản. Cần định hướng, ưu tiên ngay từ khâu giáo dục trong nhà
trường.
Người trẻ không phải ngán học chính trị nhưng các ngành học về chính trị,
hành chính công... cần đổi mới phương pháp sao cho thời sự, “thời thượng”
hơn, hấp dẫn hơn. Muốn hái quả ngọt thì phải nhọc công trồng chứ cứ trông đợi
thiên tài thì rất khó, nhất là khi chính trị lại là một lĩnh vực khó, có đặc thù riêng
và đòi hỏi riêng.