Tuần 28 - Tiết 83
VĂN HỌC NƯỚC NGOÀI
THƯ GỬI MẸ - Tiết 1
(Xecgây Êxênin)
I. Mục tiêu: Giúp học sinh
- Nắm được những nét chính về: cuộc đời, sự nghiệp nhà thơ Êxênin.
- Hiểu được tình yêu vô bờ của nhà thơ dành cho thiên nhiên quê hương.
- Cảm nhận những nét chính về bài thơ “ Thư gửi mẹ”.
II. Chuẩn bị:
- Giáo viên: Giáo án, SGK, tài liệu tham khảo, tranh ảnh minh hoạ.
- Học sinh: Tìm hiểu bài học ở nhà.
III. Tiến trình tiết dạy:
1. Ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
Em hãy nêu ý nghĩa nhan đề truyện ngắn Thuốc của nhà văn Lỗ Tấn.
3. Bài mới:
Nền văn học Nga – xô viết có một vị trí rất lớn trong văn học thế giới.
Trong chương trình phổ thông, chúng ta đã được học rất nhiều những tác giả nổi
tiếng như: Mặt trời của thi ca Nga – Puskin; con sư tử của nền văn học Nga –
L. Tônxtôi,...Hôm nay chúng ta cùng nhau tìm hiểu về một nhà thơ được mệnh
danh là “ chiếc đại phong cầm mà tạo hoá sinh ra hoàn toàn cho thơ ca”. Đó là nhà
thơ Xecgây Êxênin.
Dựa vào các chi tiết trong Sgk, em hãy
cho biết năm sinh, năm mất, quê
hương của nhà thơ.
Tình cảm gắn bó với quê hương là một
tình cảm mà ai cũng có. Nhà thơ Đỗ
Trung Quân cũng đã có những câu thơ
rất hay về quê hương:
“Quê hương mỗi người chỉ một
……………………………….
như thế nào đến phong cách sáng tác
sau này của Êxênin?
Em hãy nêu những nét chính về bản
thân nhà thơ.
Êxênin đến với thơ ca từ rất sớm
Trong những tháng ngày sống và làm
viêc tại Matxcơva, nhà thơ luôn nhớ da
diết quê hương mình mặc dù cuộc sống
đô thị nhộn nhịp. Điều đó chứng tỏ tình
yêu của nhà thơ dành cho quê hương.
Tình yêu quê hương của Êxênin gắn liền
với những trăn trở, lo lắng: Ông lo quê
hương sẽ thay đổi và sẽ mất đi những vẻ
đẹp đang có. Ông yêu quê hương đến
mức đã có lần ông bật khóc khi thấy
một cỗ xe ngựa chạy phía trước rồi cứ
tụt lại đần sau một đoàn xe lửa đang lao
vụt lên.
Khác với M. Gorki, Êxênin đến với cách
mạng nhưng ông chưa thật sự hiểu hết
về cách mạng.
Những trạng thái tâm trạng đã để lại dấu
ấn trong nhiều tác phẩm của Êxênin.
Êxênin đã tự sát. Trước khi tự sát, ông
đã viết lên tường nhà hai câu thơ bằng
máu:
Trên đời này chết chẳng có gì là mới
Nhưng sống trên đời cũng chẳng mới gì hơn
* Bản thân:
Tuổi thơ trôi qua êm đẹp dưới
được tình cảm của một con người nặng
lòng với Tổ quốc:
“ Nơi bình minh nghiêng đổ nước hồng
Tưới đầm những luống dài cải bắp
Cây phong non ngửng đầu chới với
Bú dòng sữa mẹ, sữa màu xanh”
Qua đoạn thơ trên, em hãy cho biết vẻ
đẹpcủa thơ Êxênin?
Thiên nhiên Nga đi vào trong thơ
ông bình dị gần gũi nhưng lại hết sức
gợi cảm, những hình ảnh đã tạo nên một
nước Nga riêng biệt.
“Ôi nước Nga cánh đồng màu thắm đỏ
và màu xanh ngả xuống giữa lòng sông
Tôi yêu đến sướng vuui và đau khổ
Nỗi sầu thương hồ nước trải mênh mông”
Tình yêu quê trong ông trăn trở, day
dứt khôn nguôi. Thiên nhiên nông thôn
và đất nước trong thơ ông hoà làm một
trong những rung cảm đẹp.
Êxênin -> “một chiếc đại phong
cầm – tạo hóa sinh ra hoàn toàn cho thơ
ca, sinh ra để diễn đạt “nỗi buồn” vô
tận của “đồng ruộng”, để thể hiện tình
yêu với tất cả những gì có sự sống ở trên
đời”.(Gorki).
A. Blôc đã từng khẳng định những vần
thơ của Êxênin “ tươi tắn, trinh bạch,
ngôn ngữ nhiều tầng, nhiều lớp”
Hãy kể tên các tác phẩm tiêu biểu của
đồng thời bài thơ như là sự tìm về với
mẹ trong những tháng ngày buồn đau.
Hình ảnh người mẹ xuất hiện trong thơ
ca rất nhiều. Viết về mẹ các nhà thơ
luôn ca ngợi tấm lòng người mẹ. Êxênin
cũng là một nhà thơ như thế.
Gọi 1 học sinh đọc diễn cảm bài thơ.
Mẹ là nơi trở về, là chỗ dựa đầu tiên
cũng như cuối cùng của những đứa con
cho dù đứa con đó có như thế nào chăng
nữa. Vì thế, trong những tháng ngày đau
buồn nhất của cuộc đời, Êxênin tìm về
với mẹ.
Nhưng đó không chỉ là tình cảm của
Êxênin mà của bao nhiêu người con trên
trái đất này.
Bài thơ Thư gửi mẹ thể hiện sâu đậm
tình yêu của nhà thơ dành cho mẹ và
tình yêu vô bờ người mẹ dành cho con,
là một kiệt tác của nền thi ca Nga.
Những nội dung đó, chúng ta sẽ tìm
hiểu sâu hơn ở tiết sau.
II. Tác phẩm “Thư gửi mẹ”
1. Hoàn cảnh sáng tác:
Bài thơ được viết năm 1924, lúc nhà
thơ đang xa mẹ, chán chường, tuyệt
vọng.
2. Chủ đề:
Ca ngợi tấm lòng người mẹ, ngọn
nguồn tình yêu thương, nguồn hạnh