TR
NG Đ Ι Η Χ ΠΗ M VĂN Đ ΝΓ
KHOA S PH Μ Τ ΝΗΙ⊇Ν
ΒℵΙ ΓΙ ΝΓ
ΓΙ Ι ΠΗ Υ SINH LÝ NG
(∆νγ χηο β χ Χ
νγ νγ◊νη Σ
CN PHAN ĐÌNH H Ι
Θυ νγ Νγι, 2015
1
Ι
µ Σινη η χ)
M
Gi i ph u ậ sinhălỦăng
U
i là môn h c nghiên c u v hình d ng, c u t o và các
ch că n ngă ho tă đ ng c aă c ă th conă ng
tr
Sinhăviênăcóăđ
ng
c nh ng ki n th căc ăb n v c u t o và ch căn ng c aăc ăth
i, các b ph năvƠăc ăquanătrongăc ăth .
Bi tăđ
c m i liên quan gi a các b ph n vƠăcácăc ăquanătrongăc ăth c ngă
nh ăgi aăc ăth vƠămôiătr
ngăthôngăquaăc ăch đi u ti t b ngăconăđ
ng th n kinh
ậ th d ch.
*V k n ng
Sinh viên bi t v n d ng các quy lu t sinh lý vào vi c ti p thu các ki n th c
nh m phát tri năt ăduy.ă
Bi t v n d ng ki n th c vào vi c t rèn luy n b n thân, d y h c ph thông,
vào vi c giáo d c dân s - k ho chă hóaă giaă đình,ă giáoă d că môiă tr
ng, phòng
ch ng AIDS ậ ma túy.
*V tháiăđ
Các ki n th c v sinh lý h c s lƠăc ăs choăsinhăviênăcóătháiăđ đúngăđ năđ i
v i vi căng năng a các t n n xã h i.
Có ý th c yêu ngh th hi n qua vi c n m ki n th c và s n sàng th c hi n t t
că c ă ch đi u ti t các ch că n ngă trong c ă th nh mă đ m b o s
th ng nh t gi aăc ăth vƠămôiătr
ng.ă
căđi m c a quá trình sinh tr
ng và phát
tri n.
- Sinh viên bi t v n d ng ki n th căđ gi ng d y
1.1. C ăth ng
tr
ng THCS.
i là m t kh i th ng nh t
1.1.1. S th ng nh t v m t c u t o
- T t c các b ph năvƠăcácăc ăquanătrongăc ăth đ uăđ
c t o thành t các t
bào.
- T bƠoălƠăđ năv c u t oăc ăb n c a t t c các b ph năvƠăcácăc ăquanătrongă
c ăth .
1.1.1.1. Các t bào
Tính ch tăc ăb n c a t bào là kh n ngătraoăđ i các ch t, kh n ngăsinhăs n và
kh n ngăt o thành các c u t o bên ngoài t bào
Hình 1. T bào
1.1.1.2. Các mô (t ch c)
Mô là h th ng các t bào và các c u trúc không ph i t bào liên k t v i nhau
đ t o ra m t c u trúc có c u t o, ngu n g c phát sinh chung nh m th c hi n m t
ch căn ngănh tăđ nh. Trongăc ăth ng
i có 4 lo iămôăc ăb n là:
* Mô bi u bì
-
c t o thành t các t bào n m ép sát vào nhau và ch t gian bào r t ít ho c
không có.
4
- Mô bi u bì th c hi n các nhi m v b o v (da, m tătrongăcácăc ăquan),ăthamă
gia vào quá trình h p th các ch tă dinhă d
ng (bi uă bìă đ
ng tiêu hóa), ti t d ch
(bi u bì tuy n), t o thành l p s ng c a da, lông, móngầ
* Mô liên k t
n ngăs t p h p v iănhauăđ t o thành h c ăquan.
- Trongăc ăth có nh ng h c ăquanănh :ăh v năđ ng, h tiêu hóa, h hô h p,
h ti t ni u, h sinh d c, h tim m ch, h th n kinh, h th ng các tuy n n i ti t.
1.1.2. S th ng nh t v m t ch căn ng
- Tuy có c u t o vô cùng ph c t pănh ngăc ăth ng
i luôn là m t kh i th ng
nh t vì toàn b các t bào, các t ch c,ăcácăc ăquanăvƠăh c ăquanătrongăc ăth luôn
ho tăđ ngăđ ng b nh măđ m b o kh n ngăthíchănghi cao nh tăđ sinh t n.
- M i ho tăđ ng c aăc ăth đ uăđ
n ngăl
c th hi năquaăquáătrìnhătraoăđ i ch t và
ngăthôngăquaăquáătrìnhăđ ng hóa và d hóa.
- Traoăđ i ch tăvƠăn ngăl
1.2. Môiătr
1.2.1.ăMôiătr
ng là ho tăđ ngăđ cătr ngăchoăc ăth s ng.
ng bên trong và n i cân b ng
ng bên trong là gì?
5
- M iă đ năv t oăthƠnhăcácă mô,ăcácăc ăquanăvƠăh c ăquanătrongăc ăth đ u
đ u.
- T đi u ch nh là kh n ngăvƠălƠătínhăch t chung c a t t c các b ph n và các
c ăquanătrongăc ăth .
1.2.3.ăC ăch đi u ti t các ch căn ngătrongăc ăth
- M i ho tăđ ngătrongăc ăth đ uădoăc ăch th n kinh ậ th d chăđi u ti t
-
i v iăđ ng v t b t th p, không có h th năkinhăthìăph
các ch căn ngăduyănh t là b ngăconăđ
-
c ăth ng
ngăth căđi u ti t
ng th d ch (ch t hóa h c)
iăvƠăđ ng v t b c cao h th n kinh ậ th d chăđi u ti t m i ho t
đ ng c aăc ăth .
1.3. Quá trình hình thành và phát tri năc ăth
- Phát tri nălƠăquáătrìnhăthayăđ i v m t s l
th ng
ng và ch tăl
i.
- Quá trình phát tri n g m 3 y u t c ăb n là:
* M c tiêu:
- Sv hi u đ
c nh ng ki n th căc ăb n v c u t o, ch căn ngăvƠăc ăch ho t
đ ng c a máu và các thành ph n có trong máu.
- Sv bi t đ
c t m quan tr ng c a vi c phòng ch ng b nh và các bi n pháp
phòng ch ng m t s b nhăthôngăth
- Bi t đ
đ
ng.
c nh ng ki n th că c ă b n v c ă ch đôngă máu.ă T đó,ă gi i thích
căc ăs sinh lý h c c a các bi n pháp c m máu khi b ch y máu.
-V n d ng ki n th căđ gi ng d y
tr
ng THCS.
2.1. Tính ch t lý, hóa h c c a máu
2.1. 1. Kh iăl
-
ho tăđ ng c aăc ăth .
2.1.2. T tr ngăvƠăđ nh t c a máu
2.1.2.1. T tr ng c a máu
- T tr ng c aămáuăng
- T
i b ng 1,051 ậ 1,060
tr ng c a máu ph
thu c vào s
l
ng h ng c uă vƠă hƠmă l
ng
hemoglobin có trong h ng c u.
2.1.2.2.
nh t c a máu (đ keo,ăđ măđ c,ăđ quánh)
-
nh t c aămáuădaoăđ ng trong kho ng 4 ậ 5
-
nh t c a máu ph thu căvƠoăhƠmăl
trong vi c gi cân b ng áp su t th m th u (kho ng 0,9 ậ 1%)
2.1.4.ă
S
pH c a máu
năđ nhăđ pH c aămáuăđ m b o cho s ho tăđ ng c a h ng c u và c a các
c ăquanăítăb bi năđ i.
2.1.5. H đ m c a máu
-S
năđ nhăđ pH c a máu là nh có các h đ m
- Các h đ m có ch căn ngăđi uăhòaăhƠmăl
trong máu
ngăaxităvƠăbaz ăđ đ m b o s
n
đ nhăđ pH c a máu (xem sách)
2.2. Các thành ph năc ăb n c a máu
2.2.1. Huy tăt
ng
2.2.1.1. Thành ph n c u t o c a huy tăt
- Huy tăt
ng kính trung bình là 7,5 wm
9
- Màng c a h ng c u có tính th m ch n l c.
- Thành ph n quan tr ng nh t c a h ng c u là hemoglobin (Hb)
2.2.2.2. S l
-
ng,ăđ i s ng,ăn iăs năsinh,ăn iătiêuăh y h ng c u
nam gi i có kho ng 4,4 ậ 4,6 tri u h ng c u/mm3 máu (n 4,1 ậ 4,3)
-S l
ng h ng c u có th daoăđ ng trong m t ph m vi nh tăđ nh tùy theo l a
tu i và tr ng thái sinh lý c aăc ăth .
- Trongăc ăth , h ng c u già b tiêu h yăvƠăđ
đ
c thay th b ng h ng c u m i
c sinh ra.
- Th i gian s ng c a h ng c u kho ng 100 - 120 ngày
- H ng c u già b th c bào b iăcácăđ i th c bào
- H ng c uănonăđ
- Trongă môiă tr
ng có nhi u khí CO thì hemoglobin d k t h p v i CO t o
thành cacboxyhemoglobin.
Hb + CO = HbCO (cacboxyhemoglobin)
2.2.3. B ch c u
2.2.3.1. B ch c u là gì?
B ch c u là nh ng t bào không có hình d ng nh tăđ nh, không màu, có nhân,
đ
ng kính trung bình 5 ậ 25 µm
2.2.3.2. S l
ng, th i gian s ng,ăn iăs năsinh,ăn iătiêuăh y b ch c u
- Trong máu s l
-S l
ng b ch c u kho ng 6000 ậ 8000 b ch c u/mm3 máu
ng b ch c u có th bi năđ ng tùy theo tr ng thái c aăc ăth
10
- B ch c u t n t i trong máu kho ng 6 ậ 8 gi ,ăsauăđóăxuyên qua m ch máu
vào các mô và
đ
ngăvƠăviêmănhi m.
c th c hi n là kh n ngăti t ra kháng th , kh
n ngăth căbƠoăđ tiêu h y các vi khu n gây b nh, các ch t l và xác t bào ch t.
- S th căbƠoăđ
c th c hi n ch y u b i các b ch c u mono, b ch c u trung
tính và b ch c uă aăaxit.
- Vi c ti t ra kháng th ch y u do b ch c u lympho th c hi n.
- Kháng th đ
că l uă thôngă trongă máuă vƠă cóă tácă d ng ch ng l i các kháng
nguyênăđóăb ng nhi u hình th cănh ăng ngăk t, k t t a,ătrungăhòaầ
2.2.4. Ti u c u (t m máu)
2.2.4.1. C u t o
Ti u c u là nh ng t bào không nhân, hình dáng không nă đ nh (hình tròn
ho c b u d c),ăkíchăth
2.2.4.2. S l
c 2 - 4 µm.
ng,ăđ i s ng, sinh s n
- Trong 1 mm3 máu có 200 - 300 nghìn ti u c u, th i gian s ng 6 - 8 ngày.
11
2.3.2. Ch căn ngăb o v
Ch căn ngănƠyăch y u do b ch c uăđ m nh n, nó ch ng l i s xâm nh p c a
các lo i vi sinh v t gây b nh và các y u t có h iăđ i v iăc ăth .
2.3.3. Ch căn ngăđi u hoà thân nhi t
Máuăđemănhi t t c ăquanănóngăđ năc ăquanăl nhăh năvƠăđemănhi tăđ
raătrongăc ăth th i ra ngoài. Nh v y mà năđ nhăđ
đ m b oăchoăc ăth thíchănghiăđ
tr
c sinh
c nhi tăđ bênătrongăc ăth và
c v iăđi u ki n nhi tăđ luônăthayăđ i c a môi
ng bên ngoài.
2.3.4. Ch căn ngăb oăđ m h ng tính c a n i môi
Máu b oăđ m h ng tính c a n i môi nh kh n ng đi u hoà s cân b ngăn
c
và mu i khoáng, kh n ngăđi u hoà các ph n ngăsinhăhoáăđ gi s cân b ng trong
m iăt
tr
ngăquanăgi aăaxităvƠăbaz ătrongăc ăth ; nh đóămƠăđ pH c a máu và môi
ngăbênătrongăc ăth luôn năđ nh.
2.4.2.ăC ăch đôngămáu
- Khi m ch máu b rách, các ti u c u b phá v ,ădínhăvƠăđôngăl i b t kín v t
th
ngănênămáuăkhôngăch yăraăngoƠiăđ
căvƠăc ăth không b m t máu.
2.4.2.1. Các y u t thamăgiaăquáătrìnhăđôngămáu
ôngămáuălƠăm t quá trình lý, hoá ph c t p g m nhi u ph n ng liên ti p v i
s tham gia c a các lo i protein khác nhau và có 13 y u t tham gia. (xem sách)
2.4.2.2. Cácăgiaiăđo n c aăquáătrìnhăđôngămáu
Cóă3ăgiaiăđ an chính:
* Giaiă đo n 1: s
hình thành và gi i phóng enzim tromboplastin. (có 2 lo i:
tromboplastin ngo i sinh và tromboplastin n i sinh).
- Tromboplastin ngo iăsinhădoămôătrongăc ăth ti t ra khi mô b t năth
- Tromboplastin n i sinh do ti u c u ti t ra khi m ch máu b t năth
ng.
ng.
* Giaiăđo n 2: s ho t hoá protrombin
-D
t
i tác d ng c a tromboplastin ho tăđ ng, ch t protrombin có trong huy t
Fibrinogen
Fibrin
Tromboplastin (ho tă đ ng)
Máu l ng
Máuăđôngă(c c máu
+ huy t thanh).
2.4.3. Hi năt
ngămáuăkhóăđông
- Nh ng y u t quan tr ngă trongă quáă trìnhă đôngă máuă nh ă Protrombină vƠă
Fibrinogenăđ
c s n xu t
gan nên khi gan b m c b nhănh ăviêmăgan,ăx ăgan,ăteoă
gan, vàng da c p tính s lƠmăchoămáuăkhóăđông.
- Vitamin K kích thích s hình thành các y u t thamăgiaăvƠoăquáătrìnhăđôngă
máu. Vì v y,ăkhiăc ăth không h p th đ vitaminăKăc ngălƠmăchoămáuăkhóăđông.
- Nh ngăng
dài khi b th
i m c b nhămáuăkhóăđôngă(Hemophilia)ăcóăth b ch y máu kéo
2.5.1.1. Nhóm máu
- Trên màng h ng c u có 2 lo iăng ngăk t nguyên A và B (NKN); còn trong
huy tăt
ngăcóă2ălo iăng ngăk t t
ăvƠă (NKT).
- H ng c uă cóă ng ngă k t nguyên A s b ng ngă k t (h ng c u k t dính v i
nhau) khi g p huy tăt
ngăch aăng ngăk t t
s b ng ngăk t khi g p huy tăt
ăvƠăh ng c uăcóăng ngăk t nguyên B
ngăch aăng ngăk t t
- C năc vào 2 y u t nƠyămáuăđ
.
c chia làm 4 nhóm: O, A, B và AB.
14
Nhóm máu
iăchoăvƠăng ngăk t t c a
că đ i ngh ch nhau (vi c truy n máu di n ra r t ch m nên
i cho b dòng máu c aăng
gơyăng ngăk t h ng c u c aăng
i nh n pha loãng ngay nên không
i nh n).
A
- S ăđ :
O
AB
B
2.5.1.2. Rhezus
- Trong máu c aăđaăs ng
i có y u t Rhezus (Rh+)ăvƠăng
- Haiă nhómă máuă nƠyă c ngă khôngă th truy nă choă nhauă (ng
i không có (Rh-).
i VN có Rh+ là
i cho không mang m m b nh HIV, viêm gan B...
- D ng c truy n máu ph i vô trùng, b oă đ m các tiêu chu n k thu tă đ
không lây truy n b nh và làm t c m ch máu.
2.6. D ch mô và b ch huy t
15
2.6.1. D ch mô và tính ch t chung
- D ch mô là ch t d ch ch a trong các kho ng gian bào (chi m 15% kh i
l
ngăc ăth ).
- Thành ph n c a d ch mô ph thu c vào s thayă đ iă n
c và các ch t gi a
mao m ch và d ch mô.
- D ch mô có ch căn ngăv n chuy n oxy và các ch tădinhăd
ng t mao m ch
vào trong t bào và v n chuy n cacbonic, các ch t th i t trong t bào vào mao
m ch theo dòng máu t iăcácăc ăquană(th n, ph i)ăđ bài xu t ra ngoài.
2.6.2. B ch huy t
- Là ch t d ch ch y trong h m ch b ch huy t,ăđ
c hình thành t d ch mô.
- Có màu vàng nh t, trong su t, có các thành ph n g n gi ng v i thành ph n
16
xu ng th păđ di tăđ
c vi khu n, n m bám vào da ho c kìm hãm s phát tri n và
ho tăđ ng c a chúng.
+ Inteferon: h mi n d ch ch ng l i các tác nhân gây b nh có
trong máu,
trong t bào.
2.7.1.2. H mi n d chăđ c tr ng
- Có ch căn ngăđ cătr ngălƠănh n bi t và tiêu di t các kháng nguyên l l t vào
c ăth .
- Các d ng b ch c uăkhácănhauăđóngăvaiătròăchínhătrongăh mi n d ch. Trong
đóăb ch c u lymphoăđóngăvaiătròăch y u.
- Khi vi rút, vi khu n xâm nh păvƠoăc ăth và s n xu tăraăkhángănguyênăthìăc ă
th s n xu t ra kháng th đ ch ng l i.
- Kháng th đ
c s n xu t ch ng l i s xâm nh p c a vi sinh v t l năđ uăđ
c
g iălƠă“ph n ng mi n d chăs ăc p”ăvƠănh ng l n sau g iălƠă“ph n ng mi n d ch
th c p”ă(ph n ng mi n d ch th c p di n ra nhanh chóng và có qui mô l năh nă
nên ch ng b nh nhanh và tri tăđ h n).
cách tiêm ch ng (là hình th c t o ph n ngă s ăc pă đ i v i m t lo i tác nhân gây
b nhăđ c thù; nh đóămƠăc ăth hìnhăthƠnhă“tríănh ”ămi n d ch). Có nhi u cách:
- Tiêm nh ng vi sinh v tă đưă ch t, không còn kh n ngă gơyă b nhă nh ngă v n
cònă tínhă khángă nguyênă đ kích thích h mi n d ch c a c ă th ho tă đ ngă (th
hàn, ho gà, b ch h u).
17
ngă
- Tiêm nh ngăđ c t đưăđ
c x lỦănh ngăv năcònăkhángănguyênăđ gây cho
c ăth t o ra mi n d ch ch ng b nh (u n ván).
- Làm gi m ho t l c c a các vi sinh v t còn s ngă đ chúng không còn kh
n ngăgơyăb nh nh ngăv nămangăcácăkhángănguyênătiêmăvƠoăc ăth đ kích thích h
mi n d ch c aăc ăth ho tăđ ng.
2.7.3. Suy gi m mi n d ch và HIV/AIDS (xem sách [1])
Câu h i ôn t p
1. T iăsaoăkhiăc ăth m t nhi u máu thì có th b ch t?
2. B ch huy t là gì? Ch căn ngăc a nó trongăc ăth ?
3. Mi n d ch là gì? Có m y lo i mi n d ch?
4. Nhóm máu là gì? Vai trò c aăđôngămáuăđ i v i vi c b o v c ăth .
18
Ch
m ch ph i;ă6.ăT nhăm ch ph i;ă7.ăVanăhaiălá;ă8.ăVanăđ ng m ch ch ; 9. Tâm th t
trái; 10. Tâm th t ph i;ă11.ăT nhăm ch ch d
i;ă12.ăVanăbaălá;ă13.ăVanăđ ng m ch
ph i
3.1.1.1. C u t o
- Tim n m gi a 2 lá ph i, trong l ng ng c,ăh iăl ch v bên trái.
20
- Timăđ
c bao b c b i l p màng, d ngăhìnhăchópănón,ăđáyă trênă(đ n 18 - 20
tu i tim phát tri n t iăđaăv kíchăth
c và kh iăl
ng).
- Tim là m t túi r ng,ăcóăváchăng năchiaătimăthƠnhă2ăn a ph i, trái. M i n a
c a tim g m 2 ph n: trênălƠătơmănh , d
i là tâm th t.
- Gi aătơmănh ăvƠătơmăth t ph i có van 3 lá; gi aătơmănh ăvà tâm th t trái có
van 2 lá; gi a các tâm th t v iăđ ng m ch ch và ph i có van bán nguy t (van t
chim).
- Các s i th n kinh c a h ch xoang liên h v iătơmănh ăvƠăh chănh ă- th t; do
đóăxungăđ ng phát sinh trong h chăxoangăđ
c d n truy n tr c ti p t iătơmănh ăvƠă
h chănh - th t.
- H chănh ăth t n m
thƠnhătơmănh ăph i, trên n năváchănh -th t.
T h chănh -th t xu t phát các h ch t o thành bó His chia thành 2 nhánh ch yăđ n 2
thành tâm th t r i chia thành nhi u nhánh nh ch y t i các s iăc ătim,ăg i là m ng
l
i Purking.
21
- H ch xoang và h chănh -th t nh n các s i th n kinh c a dây giao c m và dây
mê t u. Bó His ch nh n các s i th n kinh c a dây giao c m.
3.1.2. C u t o c a m ch máu
3.1.2.1. C u t o c aăđ ng m ch
-
ng m ch là m ch d n máu t tim sang ph i và t timă đ nă cácă c ă quan
khác,ăcácămôătrongăc ăth .
-
xa
tim.
3.1.2.2. C u t o c aăt nhăm ch
- T nhăm ch là các m ch d n máu t các mao m ch tr v tim.
- H th ngăt nhăm ch c a vòng tu n hoàn l n thu nh n toàn b máuăđ th m
giàu CO2 t các mô tr v tơmănh ăph i,ăcònăt nhăm ch ph i thu nh nămáuăđ giàu
O2 t các ph nang
- Tr
ph i tr v tơmănh ătráiăc a tim.
căkhiăđ vƠoătim,ăhaiăt nhăm ch ch trênăvƠăd
i h p l i v i nhau t o
thƠnhăxoangăt nhăm ch.
- ThƠnhăt nhăm ch có c u t oăt
ngăt nh ăthƠnhăc aăđ ng m chănh ngăm ng
h n.
22
i măkhácănhauăc ăb n gi aăt nhăm chăvƠăđ ng m ch là l păc ă gi a c a
-
is l
i gi aăđ ng m chăvƠăt nhăm ch.
ng mao m ch t 10 - 12 t nên chúng phân thành m t m ngăl
i dày
đ c kh p m iăn iătrongăc ăth .
- Tu
kíchă th
theo m căđ traoăđ i ch t c a t ngăc ăquană mƠăs l
ng, hình dáng,
c mao m ch có khác nhau (ví d : s mao m ch trên 1mm2 trongă c ătimă
nhi uăh năc ăvơnă2ăl n).
3.2. Các vòng tu n hoàn
3.2.1. Vòng tu n hoàn l n
- Tim và các m ch máu t o thành m t h th ng kín g m 2 vòng tu n hoàn.
- Vòng tu n hoàn t tâm th t trái c aătimăđ aămáuăđiăkh p m iăn iătrongăc ă
th r i tr v tơmănh ăph i c aătimăđ
c g i là vòng tu n hoàn l n.
- Vòng tu n hoàn l n có nhi m v đ aămáuăgiƠuăO2 và ch tădinhăd
ng,ăc ătimăs coăđ n m c t iăđa.
ngăđ kíchăthíchălênătrênăng
m cănh ăkhiăkíchăthíchăđ t t iăng
ng, s c co c aăc ătimăc ngăch
ngămƠăkhôngăt ngăthêm.
- Nh ăv y,ăc ătimăho tăđ ng theo qui lu tă“khôngăho c t t c ”.ă
căđi m này
khác v i s co c aăc ăvơnă(s d ăc ătimăcóăquiălu t ho tăđ ng không gi ng v iăc ă
vân là do v m t c u t oăvƠăc ăch h ngăph n c aăc ătimăcóănh ngăđ căđi m khác
v iăc ăvơn).
- C ăvơnăg m nhi u s i riêng bi t,ăđ
Các s iăc ăvơnăcóăng
căng năcáchăv i nhau b iăcácămƠngăc .ă
ngăkíchăthíchăkhácănhauănênăh ngăph n phát sinh trong các
s iăc ăkhôngăđ ng th iăvƠăđ ng t c.
- Các s iăc ătimăkhôngăhoƠnătoƠnătáchăbi tănhauămƠăchúngăđ
c c u t oănh ă
ngăc ngăcóăth gây co tim.
- Do di n bi n c aăquáătrìnhăh ngăph nănh ăv yămƠăc ătimăcóătínhătr ătheoăchuă
k .
24
- Nh cóătínhătr ătheoăchuăk và th iăgianătr ăkháădƠiănênăc ătimăkhôngăb co
c ngănh ăc ăvơn,ăđ m b oăl uăthôngămáuăth
ng xuyên c a tim.
3.3.1.3. Tính t đ ng c a tim
- S d ătimăcóătínhăt đ ng là do trong tim có nh ng h ch th n kinh t đ ng và
m i h ch có tính t đ ng riêng c a nó.
- Bìnhăth
ng, khi qu tim nguyên v n thì h ch xoang chính là h ch ch huy
các ph n khác c a tim.
- Xungă đ ng xu t phát t h ch xoang lan truy n t i thành c aă tơmă nh ă
lƠmătơmănh ăcoă(0,3ă- 0,4ăgiơy).ă
ng th i, t h chăxoangăxungăđ ngăđ
c truy n
t i h chănh -th t (0,023 giây)
ng).
* Pha tâm thu
- Pha tâm thu kéo dài 0,4 giây.
- Kh iăđ u m t chu kì tim là s coătơmănh ă(0,1ăgiơy).ăLúcănƠyăvanănh ă- th t
m , máu t tơmănh ăđ xu ng tâm th t, áp l c trong tâm nh l năh nătrongăxoangă
t nhăm ch nên van gi aăxoangăt nhăm chăvƠătơmănh ăđóngăng năc n máu t tơmănh ă
không ch yăng
căvƠoăt nhăm chăđ
c.ăSauăđóătơmănh ădưnăvƠămáuăt nhăm ch ch y
vƠoătơmănh .
- Khiătơmănh ăb tăđ u dãn thì tâm th t co (0,3 giây).
25