Những nội dung cần làm rõ về hoạt động của VKSND khi
trực tiếp kiểm sát thi hành án dân sự

MỤC LỤC

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
Viện kiểm sát nhân dân: VKSND
Thi hành án dân sự: THADS

1


Những nội dung cần làm rõ về hoạt động của VKSND khi
trực tiếp kiểm sát thi hành án dân sự

MỞ ĐẦU
Thi hành án dân sự có vai trò quan trọng trong hoạt động tố tụng nói chung
và quá trình giải quyết vụ án nói riêng. Đây là công đoạn cuối cùng của hoạt
động tố tụng, bảo đảm cho bản án, quyết định của Tòa án được chấp hành
nghiêm chỉnh, góp phần tăng cường tính nghiêm minh của pháp luật, bảo vệ
quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân và Nhà nước. Qua đó góp phần giữ
vững ổn định chính trị, xã hội, tăng cường hiệu lực, hiệu quả của bộ máy Nhà
nước.
Kiểm sát thi hành án dân sự là một trong những khâu kiểm sát hoạt động
trong lĩnh vực tư pháp, ảnh hưởng trực tiếp đến trật tự pháp luật và pháp chế xã
hội chủ nghĩa. Công tác Kiểm sát thi hành án dân sự gồm nhiều khâu nghiệp vụ
kiểm sát, trong đó có nghiệp vụ kiểm sát trực tiếp hoạt động thi hành án dân sự .
2


Những nội dung cần làm rõ về hoạt động của VKSND khi

đối với việc kiểm sát trực tiếp, Pháp luật đã mở rộng phạm vi cho Viện kiểm sát
không chỉ là kiểm sát việc tuân theo pháp luật của Cơ quan thi hành án mà còn
đối với các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan như: tổ chức thẩm định giá, tổ
chức bán đấu giá tài sản trong việc thẩm định giá và bán đấu giá tài sản để thi
hành án; cơ quan tổ chức có nhiệm vụ đăng ký giao dịch, quyền sỏ hữu, quyền
sử dụng khi thực hiện các hoạt động liên quan đến THADS… Tuy nhiên, không
phải trong bất kỳ trường hợp nào Viện kiểm sát cũng có thể tiến hành kiểm sát
mà chỉ thực hiện hoạt động kiểm sát trực tiếp đối với các cơ quan, tổ chức, cá
nhân có liên quan đến hoạt động THADS khi có căn cứ cho rằng có vi phạm
pháp luật nghiêm trọng trong hoạt động của cơ quan, tổ chức có liên quan đến
hoạt động THADS.
Viện kiểm sát có thể tiến hành trực tiếp kiểm sát thường kỳ hoặc đột xuất
đối với hoạt động THADS của cơ quan thi hành án, Chấp hành viên. Việc
thường kỳ trực tiếp kiểm sát được thực hiện dựa trên Chỉ thị của Viện trưởng
VKSND tối cao hoặc theo kế hoạch, chương trình công tác của Viện kiểm sát
trên của đơn vị mình, tùy vào yêu cầu công tác kiểm sát tình hình, đặc điểm của
hoạt động THADS để Viện kiểm sát xác định phạm vi của nội dung kiểm sát
trực tiếp thường kỳ là hoạt động toàn diện hoạt động THADS hay kiểm sát các
nội dung trọng tâm trong hoạt động THADS. Đây là hoạt động có kế hoạch sẵn
từ trước và là một trong những kế hoạch công tác của đơn vị, thể hiện tính chủ
động hơn trong việc áp dụng phương thức này khi kiểm sát THADS, Viên kiểm
sát tiến hành trực tiếp kiểm sát trong trường hợp có yêu cầu của cấp ủy hoặc Hội
1 Khoản

2 Điều 28 Luật tổ chức VKSND năm 2014; Điểm c Khoản 2 Điều 12, Điều 59 Luật
thi hành án dân sự 2014
4


Những nội dung cần làm rõ về hoạt động của VKSND khi



Những nội dung cần làm rõ về hoạt động của VKSND khi
trực tiếp kiểm sát thi hành án dân sự
II. Những nội dung cần làm rõ của Viện kiểm sát nhân dân khi trực
tiếp kiểm sát thi hành án dân sự
Để cho hoạt động kiểm sát trực tiếp của VKSND diễn ra thuận tiện thì kế
hoạch trực tiếp kiểm sát cũng như những nội dung cần làm rõ về hoạt động của
VKSDN khi trực tiếp kiểm sát THADS cần phải được chuẩn chị một cách cụ thể
và rõ ràng. Theo đó, nội dung trực tiếp kiểm sát THADS của VKSND bao gồm
những nội dung chủ yếu như sau:
1. Kiểm sát sổ giao nhận bản án, quyết định
Khi kiểm sát hoạt động THADS của cơ quan thi hành án thì trước hết việc
kiểm sát sổ giao nhận bản, quyết định là hoạt động không thể thiếu. Trong đó,
Viện kiểm sát sẽ tiến hành:
- Kiểm sát bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án đã
chuyển giao cho cơ quan thi hành án để thi hành và kiểm sát việc ra quyết định
thi hành án của cơ quan thi hành án.
- Kiểm sát sổ nhận đơn yêu cầu thi hành án để kiểm sát việc ra quyết định
thi hành án theo đơn yêu cầu.
- Kiểm sát sổ nhận ủy thác để kiểm sát việc ra quyết định thi hành án.
Thông qua việc kiểm sát có thể phát hiện một số vi phạm xay ra như: việc
chậm ra quyết định thi hành án, chưa ra quyết định thi hành án sau khi nhận
quyết định ủy thác; những bản án có hiệu lực pháp luật nhưng Tòa chưa kịp thời
chuyển giao hoặc không chuyển giao theo quy định của pháp luật để Cơ quan thi
hành án ra quyết định thi hành án phần chủ động.
Khi phát hiện, cần lập biên bản với Cơ quan thi hành án, đối chiếu việc
chuyển giao bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật với Tòa án để xác định vi
phạm và ban hành kiến nghị, yêu cầu đối với Tòa án chuyển giao theo quy định.
6


Những nội dung cần làm rõ về hoạt động của VKSND khi
trực tiếp kiểm sát thi hành án dân sự
- Kiểm sát việc tống đạt các quyết định về thi hành án và các văn bản thông
báo về thi hành án cho đương sự (cả người có quyền và người có nghĩa vụ, cơ
quan thi hành án dân sự thường chỉ thông báo cho người có nghĩa vụ mà không
thông báo cho người có quyền lợi liên quan).
- Kiểm sát các hoạt động tổ chức thi hành án khác của Chấp hành viên như:
việc triệu tập các đương sự để thỏa thuận giải quyết thi hành án, biên bản làm
việc của Chấp hành viên với các đương sự, việc xác minh điều kiện thi hành
án…
Tùy từng trường hợp cụ thể, nếu tống đạt trực tiếp thì hồ sơ phải lưu biên
bản giao, nhận hoặc tống đạt quyết định thi hành án, có ký nhận của đương sự;
nếu gửi bằng đường bưu điện thì hồ sơ phải lưu phiếu gửi bưu điện; nếu niêm
yết công khai thì hồ sơ phải lưu biên bản về việc niêm yết, nếu đăng tin trên cơ
quan truyền thông, báo chí thì hồ sơ phải lưu hợp đồng truyền thông hoặc các
hình thức khác thể hiện việc đã giao, nhận hợp lệ các quyết định và thông báo về
thi hành án.
Đối với những hồ sơ chưa có thông báo về thi hành án, chưa thu được tiền
thi hành án, xác định cơ quan thi hành án chưa thực hiện tổ chức thi hành án,
Viện kiểm sát cần phải ban hành văn bản kiến nghị yêu cầu cơ quan thi hành án
thực hiện đúng theo quy định.
- Kiểm sát việc thu, chi của Chấp hành viên tại hồ sơ thi hành án: khi kiểm
sát việc thu, chi của Chấp hành viên cần lưu ý đến biên lai lưu tại hồ sơ không
được tẩy xóa, Kiểm sát viên đối chiếu biên lai, phiếu thu mà kế toán lập lưu ở hồ
sơ THA xem có trùng khớp về ngày tháng thu, số tiền đã thu không. Tránh
trường hợp Chấp hành viên thu tiền nhưng không kịp thời nộp quỹ theo quy
định.

8

Công Thương, Ngân hàng đầu tư và phát triển…) có văn bản yêu cầu đình chỉ
9


Những nội dung cần làm rõ về hoạt động của VKSND khi
trực tiếp kiểm sát thi hành án dân sự
một phần hoặc toàn bộ quyền, lợi ích được hưởng, cần nghiên cứu kỹ các tài liệu
liên quan đến yêu cầu đình chỉ và có văn bản yêu cầu Ngân hàng cung cấp kết
quả thi hành án của đương sự, đồng thời Kiểm sát viên xác minh trực tiếp việc
thi hành án của người phải thi hành án, xác định số tiền thực tế họ đã thi hành để
kiểm sát việc ra quyết định thu phí thi hành án của Cơ quan THADS đã đúng, đủ
theo quy định chưa và yêu cầu Ngân hàng cung cấp văn bản miễn, giảm lãi
khoản tiền phải thi hành án, kiểm sát việc miễn giảm lãi đó có đúng theo quy
định miễn, giảm lãi của Ngân hàng nhà nước không?
+ Đối với việc ủy thác thi hành án cần xem xét xem đã có xác nhận của nơi
được ủy thác chưa? Cơ quan thi hành án nhận ủy thác đã ra quyết định kịp thời
không tránh trường hợp không ra quyết định thi hành án đối với những việc
không có điều kiện thi hành án để giảm số lượng việc mà Viện kiểm sát không
phát hiện được. Do đó, các đơn vị sau khi nhận được thông báo ủy thác phải
theo dõi việc ra quyết định của thi hành án, để thực hiện chức năng kiểm sát.
Việc xác minh một số trường hợp cơ quan thi hành án ra quyết định về việc
chưa có điều kiện thi hành án, đình chỉ, ủy thác…là rất quan trọng bởi thực tiễn
thông qua việc xác minh cũng đã phát hiện được nhiều vi phạm pháp luật của cơ
quan thi hành án
3. Kiểm sát tài sản tang vật
Việc kiểm sát tài sản tang vật bao gồm hai nội dung chính:
- Đối chiếu Phiếu nhập kho, xuất kho với Sổ theo dõi vật chứng, tài sản bị
kê biên, tạm giữ.
- Kiểm sát phiếu xuất, nhập kho cụ thể xem số thứ tự phiếu xuất, nhập kho
có liên tục không, có trùng với sổ theo dõi tang vật không.

11


Những nội dung cần làm rõ về hoạt động của VKSND khi
trực tiếp kiểm sát thi hành án dân sự
-Yêu cầu kế toán cung cấp số của quyển biên lai đã chuyển giao cho các
Chấp hành viên quản lý, sử dụng.
- Yêu cầu cung cấp sổ quỹ tiền mặt của Kế toán in từ máy tính ra.
- Yêu cầu cung cấp bảng cân đối tài khoản và báo cáo phân tích số dư của
các đầu tài khoản để biết chi tiết số việc còn tiền tồn chưa giải quyết xong, kiểm
sát hồ sơ thi hành án để xác định lý do chưa giải quyết là khách quan hay chủ
quan. Qua đó, xác định được số tiền chậm nộp ngân sách, chậm chi trả cho công
dân, chậm gửi vào tài khoản tạm giữ, tài khoản phí thi hành án mở tại Kho bạc.
- Yêu cầu cung cấp báo cáo hoạt động thu thi hành án để kiểm sát việc đối
chiếu kết quả thi hành án của Chấp hành viên và Kế toán THA có thường xuyên
không, có trùng khớp với báo cáo thu của Kế toán không?
- Yêu cầu cung cấp chứng từ thu, chi trong thời điểm kiểm sát và rà soát
phiếu thu, phiếu chi của Kế toán với sổ quỹ tiền mặt của thủ quỹ có trùng nhau
không, để xác định kế toán có kịp thời lập phiếu thu không, số thứ tự của các
phiếu thu, chi có liên tục không? Nếu có việc đứt quãng của số phiếu thu, lý do
nhảy số trên phần mềm kế toán có được phát hiện và lập biên bản có xác nhận
của thủ trưởng cơ quan THA không?.
- Yêu cầu cung cấp giấy Xác nhận số dư tài khoản tiền gửi của kho bạc.
- Sổ gửi tiền tiết kiệm (nếu có).
- Giấy nộp tiền, giấy xác nhận số dư của kho bạc… phải là bản có dấu đỏ.
Trước khi thực hiện kiểm sát công tác thu, chi tiền thi hành án cần xác định
số dư còn lại quỹ thi hành án. Số dư còn lại quỹ thi hành án thể hiện trên Sổ quỹ
tiền mặt; Sổ tiền gửi ngân hàng, kho bạc; Sổ tiền gửi tiết kiệm (nếu có). Khi
kiểm sát phải so sánh với Báo cáo của cơ quan THADS có bằng nhau không.
* Đối với Chấp hành viên

nhân thủ quỹ thi hành án; trích lại 10% của khoản tiền nộp ngân sách…

13


Những nội dung cần làm rõ về hoạt động của VKSND khi
trực tiếp kiểm sát thi hành án dân sự
Pháp lệnh Án phí, lệ phí Toà án ngày 27/02/2009 quy định Cơ quan thi
hành án dân sự có thẩm quyền thu án phí. Điều 18 Pháp lệnh này quy định toàn
bộ án phí, lệ phí Tòa án thu được phải nộp đầy đủ, kịp thời vào ngân sách nhà
nước tại kho bạc nhà nước. Viện kiểm sát có thể trực tiếp xác minh thông tin tài
khoản của Cơ quan Thi hành án dân sự tại Ngân hàng, Kho Bạc, để xác định số
tiền thực có tại tài khoản tiền gửi và thời gian thực nộp tiền và cơ quan Thuế để
xác định có việc trích lại 10% của khoản tiền án phí không?
Khi thấy cần thiết mở rộng phạm vi nội dung hoặc gia hạn thời hạn kiểm
sát so với kế hoạch đã được duyệt, Trưởng đoàn trực tiếp kiểm sát phải báo cáo
lãnh đạo Viện duyệt và ban hành quyết định gia hạn thời gian hoặc mở rộng
phạm vi nội dung trực tiếp kiểm sát. Trình tự trực tiếp kiểm sát tại cơ quan
THADS được thực hiện theo quy định tại Khoản 4 Điều 32 Quy chế công tác
kiểm sát THADS.
Kết thúc việc kiểm sát, Viện kiểm sát phải có kết luận trực tiếp kiểm sát tùy
theo phạm vi kiểm sát , kết quả tính chất , mức độ vi phạm được kiểm sát để xây
dựng nội dung trong bản kết luận như quá trình trực tiếp kiểm sát, hoạt động đã
thực hiện, những hạn chế vi phạm còn tồn tại và cách khắc phục vi phạm,…
Sau khi kiểm sát trực tiếp, nếu thấy cần thiết, Viện kiểm sát ban hành
Thông báo rút kinh nghiệm về các dạng vi phạm pháp luật trong hoạt động
THADS, về nhận thức và áp dụng quy định pháp luật, về kỹ năng kiểm sát và
gửi cho các Viện kiểm sát cấp dưới để rút kinh nghiệm chung; gửi Viện kiểm sát
cấp trên để báo cáo.


Luật thi hành án dân sự năm 2008 sửa đổi bổ sung năm

2014;
3.

Quy chế công tác kiểm sát THADS (Kèm theo Quyết định số

255 ngày 19/6/2013 của Viện trưởng VKSND tối cao).
4.
Giáo trình kiểm sát thi hành án dân sự, Trường đại học Kiểm
sát hà nội, 2017.

16