Câu : Bánh trôi nước
1. Nội dung
Nét độc đáo của bài thơ là sự tương đồng rất tài tình giữa nghĩa tả thực chiếc bánh
trôi nước và ý nghĩa tượng trưng về thân phận người phụ nữ trên nhiều
phương diện : hình dạng, màu sắc, sự chìm nổi… trong từng câu chữ.
+ Hai câu thơ đầu:
“Thân em vừa trắng lại vừa tròn
Bảy nổi ba chì với nước non”
- Hình ảnh chiếc bánh trôi nước: “vừa trắng lại vừa tròn”, một vẻ đẹp
trắng trong, tinh khiết
- Chiếc bánh phải “bảy nổi ba chìm”: khi làm xong bánh thì thả vào nước sôi, bao
giờ bánh nổi thì nghĩa là bánh đã chín.
Chiếc bánh trôi ẩn dụ cho nét đẹp bên ngoài và số phận của người phụ nữ thời
phong kiến:
-

Người phụ nữa xưa thường có vẻ bề ngoài xinh đẹp như: Thúy Kiều, Thúy
Vân, Tiểu Thanh, Người cung nữ,...
Nhưng số phận lại chìm nổi lên đênh và rơi vào những bi kịch của cuộc đời
như: góa bụa, làm lẽ, ép gả,...

+ Hai câu thơ cuối:
“Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn
Mà em vẫn giữ tấm lòng son”
-

Chiếc bánh trôi “tròn hay méo”, “lành lặn hay nát” là do sự khé léo, do đôi
bàn tay của người làm ra chiếc bánh.

- Khi chiếc bánh đã chín: lớp bên ngoài mềm, trắng mịn, lớp bên trong thơm,
ngon.


III. Kết luận

-

- Với nghệ thuật ẩn dụ độc đáo, nhà thơ đã khẳng định vẻ đẹp bên ngoài
và bên trong của người phụ nữ, tố cáo xã hội phong kiến cướp đi quyền tự
quyết và tự chủ của người phụ nữ. Họ không có quyền quyết định hạnh phúc
của bản thân mình, không có quyền chọn chồng hay cuộc sống của mình.
- Tuy nhiên dù cuộc sống long đong lận đận thì họ vẫn giữ được tấm lòng
son sắt thủy chung và luôn chân thành trong tình yêu

-

1. Phần 1
- Nỗi cô đơn lẻ loi của người chinh phụ
4 câu thơ đầu:


. - Tả tâm trạng qua hành động: người chinh phụ đi ra đi vào, cuốn lên buông
xuống tấm rèm nhiều lần:
“Dạo hiên vắng thầm gieo từng bước,
Ngồi rèm thưa rủ thác đòi phen.”
Đó là hành động lặp đi lặp lại, không có mục đích rõ ràng, thể hiện
tâm trạng nặng nề, tù túng, ngóng trông.
• - Nàng ngón chờ chim thước (chim khách) báo tin lành, báo tin có người
phương xa trở về nhưng chim khách lại “chẳng mách tin”.Nỗi ngóng trông
tin tức trong vô vọng.
8 câu thơ tiếp:
•

của nàng.
Phần 2: Nỗi lòng của người chinh phụ
•

- Tâm trạng của người chinh phụ được thể hiện trực tiếp:
“Lòng này gửi gió đông có tiện,
Nghìn vàng xin gửi đến non Yên.
Non Yên dù chẳng tới miền,
Nhớ chàng thăm thẳm đường lên bằng trời
Trời thăm thẳm xa vời khôn thấu,
Nỗi nhớ chàng đau đáu nào xong.
Cảnh buồn người thiết tha lòng,
Cành cây sương đượm, tiếng trùng mưa phun”

+ “Gió đông”, “non Yên”: hình ảnh ước lệ, khátvọng gửi nỗi lòng theo ngọn gió
đông tới nơi chồng đang chinh chiến.

+ Người chinh phụ bắt gặp ngọn gió đông, trong nàng loé lên một nguồn hi
vọng. Nàng van nài cả gió đông để gửi thương nhớ tới nơi chồng “Lòng này
gửi gió đông…non Yên”. Câu hỏi ở đầu cùng việc sử dụng nhiều từ trang
trọng: có tiện, nghìn vàng, xin thể hiện sự nhún mình, sự năn nỉ ngọn gió.
Kết luận:
1. Nội dung
Đoạn trích miêu tả những sắc thái và cungbậc khác nhau của nỗi cô đơn,
buồn khổ củangười chinh phụ khao khát được sống trong tìnhyêu và trong
hạnh phúc lứa đôi, qua đó cũng thểhiện được sự oán ghét, lên án chiến tranh
phinghĩa của tác phẩm.
2. Nghệ thuật




-

-

Chuyện tình của hai người vẫn còn đang ở giữa chừng chưa đi đâu về đâu
cả
Bây giờ “keo loan chắp mối tơ thừa” cho em, chị se duyên kết tóc mong em
có thể tiếp tục mối lương duyên này
“Kể từ khi gặp chàng Kim
Khi ngày quạt ước khi đêm chén thề
Sự đâu sóng gio bất kì
Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai”
- Kể từ khi Kiều gặp chàng Kim rồi đến khi thề nguyền bên nhau. Nhưng
sự đời oan trái sóng gió bất ngờ ập đến, hai chữ tình hiếu được đặt lên bàn
cân. Mà nàng thì không thể vẹn cả hai chữ được
“Ngày xuân em hãy còn dài
Xót tình máu mủ thay lời nước non
Dù chị thịt nát xương mòn
Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây”
- Thúy Vân vẫn còn trẻ thôi thì em hãy giúp chị làm tròn chữ tình

-

- Dẫu cho thân chị có tan nát thì vẫn còn thơm lây sự hi sinh của em
-> Cách nhờ cậy của kiều cũng rất khôn khéo hợp tình nên Vân chắc chắn
không thể không chấp nhận. Từ chuyện sóng gió gia đình Kiều hi sinh vì gia
đình và bây giờ đến Vân hi sinh chấp nhận thay chị chăm sóc cho chàng
Kim


Trông ra ngọn cỏ lá cây

-

Thấy hiu hiu gió thì hay chị về”
–

-

–
-

Mai này “đốt lò hương ấy so tơ phim này”
->
hạnh
phúc
thì
hãy
nhớ
đến
Kiều
Kiều hơn một lần nghĩ đến cái chết, “thấy hiu hiu gió” thì hay chị về

“Hồn cò mang nặng lời thề
Nát thân bồ liễu đền nghì trúc mai
Dạ đài cách mặt khuất lời
Rưới xin giọt nước cho người thác oan”
- Kiều không thể quên được ân tình của mình. Nàng muốn trở về với tình
yêu bằng linh hồn bất tử. => Khát vọng tình yêu và hạnh phúc không nguôi
trong

tâm trạng đau đớn khi mất đi người yêu