1

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA KINH TẾ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG

PHẠM THANH DUYÊN

HOÀN THIỆN HỆ THỐNG
KIỂM SOÁT NỘI BỘ CHU TRÌNH
HÀNG TỒN KHO TẠI CÔNG TY
TNHH THƯƠNG MẠI ĐẦU TƯ
XÂY DỰNG LÂM VINH
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

HÀ NỘI, NĂM 2017


2

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA KINH TẾ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG

PHẠM THANH DUYÊN

HOÀN THIỆN HỆ THỐNG
KIỂM SOÁT NỘI BỘ CHU TRÌNH
HÀNG TỒN KHO TẠI CÔNG TY
TNHH THƯƠNG MẠI ĐẦU TƯ
XÂY DỰNG LÂM VINH
CHUYÊN NGÀNH: KẾ TOÁN KIỂM TOÁN VÀ PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH



MỤC LỤC

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
Tên viết tắt
CCDC
HTK
KSNB
PNK
PXK
SXKD

Tên đầy đủ
Công cụ dụngcụ
Hàng tồnkho
Kiểm soát nộibộ
Phiếu nhập kho
Phiếu xuất kho
Sản xuất kinh doanh


5

DANH MỤC BẢNG


6

DANH MỤC SƠ ĐỒ


8

1.2. Mục tiêu nghiên cứu
1.2.1 Mục tiêu chung
Nghiên cứu lý luận về kiểm soát nội bộ đối với chu trình hàng tồn kho.
Đánh giá thực trạng hệ thống kiểm soát nội bộ chu trěnh hŕng tồn kho trong
Công ty TNHH thương mại đầu tư xây dựng Lâm Vinh. Từ đó, đưa ra một số
giải pháp nhằm hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ chu trình này.
1.2.2 Mục tiêu cụ thể
- Nghiên cứu các vấn đề lý luận về hệ thống kiểm soát nội bộ đối với
chu trình hàng tồn kho.
- Trên cơ sở lý luận trên, tìm hiểu thực trạng hệ thống kiểm soát nội bộ
đối với chu trình hàng tồn kho tại Công ty TNHH thương mại đầu tư xây
dựng Lâm Vinh.
- Đánh giá thực trạng để rút ra những ưu, nhược điểm và đề xuất một số
giải pháp nhằm hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho
tại Công ty TNHH thương mại đầu tư xây dựng Lâm Vinh.
1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động kiểm soát trong quan hệ với các yếu
tố cấu thành HTKSNB đối với chu trình hàng tồn khotại Công ty TNHH
thương mại đầu tư xây dựng Lâm Vinh
- Phạm vi nghiên cứu: Công tác KSNB chu trình hàng tồn kho trong lĩnh
vực kinh doanh của Công ty TNHH thương mại đầu tư xây dựng Lâm Vinh
1.4 Phương pháp nghiên cứu
1.4.1 Phương pháp thu thập thông tin
•

Đối với dữ liệu sơ cấp:
Phương pháp quan sát: Quan sát một số quy trình luân chuyển chứng từ,
hoạt động kinh doanh cũng như việc thực hiện các công việc ghi chép nghiệp

yếu, các nguyên nhân chủ quan, khách quan, để từ đó em đưa ra các giải pháp
nhằm hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho tại Công
ty. Khóa luận cũng vận dụng các phương pháp cụ thể trong quá trình nghiên
cứu như: Phương pháp quy nạp, diễn giải, so sánh, phương pháp thống kế để
phân tích các vấn đề lý luận và thực tiễn. Trên cơ sở đó đánh giá và ra kết
luận từ đó đưa ra các giải pháp hoàn thiện phù hợp và khả thi.
1.4.2 Phương pháp xử lý thông tin
- Phương pháp so sánh và phân tích số liệu: Dùng lý luận và dẫn chứng
(chứng từ, giấy tờ làm việc) cụ thể, sau đó so sánh và phân tích từ đó thấy


10

được những ưu điểm, nhược điểm của công tác kiểm soát nội bộ chu trình
hàng tồn kho, nhận xét và đưa ra các giải pháp nhằm hoàn thiện.
- Phương pháp thống kê, mô tả: Thực hiện kiểm kê hóa đơn, chứng từ
mô tả hoạt động kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho.
- Phương pháp chuyên gia:Lấy ý kiến của giáo viên hướng dẫn, của các
chuyên gia đã từng nghiên cứu trong lĩnh vực mình đang nghiên cứu để phục
vụ cho khóa luận.
1.5 Tổng quan về các công trình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Hiện nay có rất nhiều đề tài nghiên cứu về kiểm soát nội bộ trong các
doanh nghiệp. Trong đó, em đã tham khảo, tìm hiểu các đề tài nghiên cứu
trong cùng lĩnh vực kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho. Các công trình
nghiên cứu này đã làm được cụ thể là:
1.

Đề tài: “Kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho tại công ty cổ phần cao su
Đà Nẵng”(2012)của tác giả Dương Thị Thúy Liễu. Đại học Đà Nẵng
- Nội dung:Khóa luận đã khảo sát thực trạng kiểm soát chu trình hàng

trình hàng tồn kho tại công ty trách nhiệm hữa hạn thương mại và dịch vụ
Minh Toàn từ đó đánh giá được những vấn đề còn tồn tại cần phải khắc phục
đối với kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho tại công ty
Tác giả đã đưa ra được một số giải pháp thiết thực nhằm hoàn thiện hệ
thống kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho tại công ty nhằm giúp cho công
ty quản lý tốt hơn hoạt động hàng tồn kho
- Nhược điểm
Khóa luận chưa nêu rõ được một số chứng từ để làm minh chứng cho bài
viết của mình
3.

Đề tài: ”Kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho tại chi nhánh hóa dầu Đà
Nẵng”(2012) của Tác giả Cao Thị Mai Ngọc. Đại học Đà Nẵng.
- Nội dung: khóa luận trình bày thực trạng kiểm soát nội bộ chu trình
hàng tồn kho tại chi nhánh hóa dầu,từ đó tìm ra những ưu nhươc điểm về hệ
thống kiểm soát nội bộ của công ty và kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn
kho tại công ty,để rồi từ đó giúp công ty đưa ra những giải pháp để hoàn thiện
kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho tại công ty


12

- Ưu điểm: Khóa luận đã nêu được hoạt động kiểm soát hàng tồn kho tại
công ty
- Nhược điểm: Tuy nhiên bài viết chưa nêu rõ được cơ sở lý luận,khái
niệm,mục tiêu,chức năng của hệ thống kiểm soát nội bộ cũng như chưa trình
bày kỹ được hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty mà mình đang
nghiên cứu
4. Đề tài:”Tăng cường hệ thống kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho
tại công ty cổ phần Petec Bình Định”(2013) của Tác giả Nguyễn Bích Trầm.

Khóa luận đã chỉ ra cụ thể hoạt động kiểm soát được thực hiên một cách
bài bản,đưa ra được các hoạt động,chính sách trong công ty từ đó đưa ra được
một số giải pháp như càn thay đổi phần mềm kế toán để phù hợp hơn với hoạt
động của công ty.
- Nhược điểm:Tuy nhiên khóa luận vẫn chưa trình bày được các chứng
từ thực tế tại công ty,do đó chưa có sự xác thực về thực tế. Khóa luận cũng
chưa trình bày cấu tạo của hệ thóng kiểm soát nội bộ theo Coso,mới trình bày
được cấu tạo gồm ba bộ phận,nhưng theo coso thì HTKSNB cấu tạo gồm 5 bộ
phận:môi trường kiểm soát,các hoạt động kiểm soát,đánh giá rủi ro,truyền
thông và thông tin,giám sát.
6. Đề tài:”Hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho
tại công ty TNHH vận tải và xếp dỡ Hải An”(2012) của Tác giả Trần Quang
Chiến. Đại học Kinh tế quốc dân.
- Nội dung: Khóa luận tập trung nghiên cứu thực trạng kiểm soát nội bộ
chu trình hàng tồn kho tại công ty,đồng thời cũng trình bày bộ máy hoạt động
và hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty nhưng đi sâu vào hoạt động
hàng tồn kho,để từ đó có thể tìm ra ưu nhược điểm và đưa ra các giải pháp
giúp HTKSNB cũng như kiểm soát nội bộ hàng tồn kho tại công ty hoạt động
tốt hơn
- Ưu điểm:Khóa luận đã làm nổi bật được điểm mạnh của hệ thóng kiểm
soát nội bộ trong công ty,chỉ rõ được tầm ảnh hưởng của hệ thống kiểm soát
nội bộ cũng như của ban kiểm soát đối với công ty.
Các giải pháp hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ mà tác giả đưa ra rất
sát với thực trạng,phần nào khắc phục được những tồn đọng trọng công ty
- Nhược điểm:tác giả đã nêu được cơ sở lý luận phù hợp với vấn đề
nghiên cứu phần ưu điểm đã chỉ ra được cụ thể như hoạt động kiểm soát được
thực hiện một cách bài bản,đưa ra các văn bản,chính sách hoạt động cụ thể


14


Đề tài: ”Kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho tại trung tâm kinh doanh mô
tô-xe máy Đà Nẵng”(2013) của Tác giả Nguyễn Quang Sơn. Đại học Đà
Nẵng.


15

- Nội dung: Khóa luận trình bày hoạt động tại trung tâm,quy trình,cách
thức bán hàng tại trung tâm,cách thức HTKSNB hoạt động và chỉ ra ưu nhược
điểm trong hệ thóng đó và đưa ra những giải pháp để trung tâm cũng như
HTKSNB của trung tâm hoạt động tốt hơn
- Ưu điểm
Khóa luận đã đưa ra được cơ sở lý luận về hệ thống kiểm soát nội
bộ,trình bày được khái niệm,cấu tạo,mục tiều chức năng và những hạn chế
tiềm tàng của hệ thống kiểm soát nội bộ.
Khóa luận cũng đã trình bày được thực trạng hoạt đông sản xuất kinh
doanh và hoạt động kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho tại công ty
Khóa luận cũng đã đưa ra được một số giải pháp nhằm hoàn thiện hệ
thống kiểm soát nội bộ của công ty
- Nhược điểm
Khóa luận chưa đưa ra được cơ sở lý luận của đề tài,chưa có đưa ra
những khóa luận mà tác giả đã nghiên cứu để từ đó nhận xét được ưu nhược
điểm của khóa luận đó và rút kinh nghiệm trong khóa luận của mình
Khóa luận mặc dù có đưa ra được một số giải pháp nhằm hoàn thiện hệ
thống kiểm soát nội bộ tại trung tâm,tuy nhiên những giải pháp đó vẫn còn rất
chung chung,chỉ để hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ của công ty,chứ
chưa đi sâu vào những giải pháp để hoàn thiện kiểm soát nội bộ chu trình
hàng tồn kho.
9.


Đề tài: “Tăng cường kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn khotại công ty sữa
đậu nành Việt Nam – Vinasoy”(2013)Tác giả Trần Thị Thu Phường. Đại học
quốc gia Hà Nội
- Nội dung: Khóa luận trình bày quy mô, cơ cấu tổ chức.hoạt động sản
xuất kinh doanh tại công ty sữa Việt Nam,đặc biệt là chu trình hàng tồn
kho,cách thức họ kiểm soát chu trình hàng tồn kho,đồng thời đưa ra những
giải pháp thiết thực để hoạt động kiểm soát nội bộ chu trình hàng tồn kho tốt
hơn
- Ưu điểm
Khóa luận đã đưa ra được cơ sở lí luận chung về hoàn thiện HTKSNB
chu trình hàng tồn kho, thực trạng kiểm soát nội bộ tại công ty như các chính
sách về nhân sự được tuân thủ đầy đủ, công việc được hoàn thành đúng kế
hoạch


17

Tác giả nắm khá rõ về hoạt động kiểm soát nội bộ của công ty tư môi
trường kiểm soát đến giám sát,các hoạt động kiểm soát và đánh giá rủi ro
Kiến nghị mà khóa luận đưa ra phù hợp với những vấn đề mà công ty
hiện đang gặp phải
- Nhược điểm
Tuy nhiên khóa luận chưa chú trọng về việc đánh giá các rủi ro có thể
xảy ra trong công ty.
Các giải pháp đưa ra còn chung chung,không đi sâu vào giải quyết
những tồn tại mà hệ thống kiểm soát nội bộ của công ty còn mắc phải.
11. Đề tài: “Tăng cường kiểm soát nội bộ với chu trình tiền lương và
nhân viên tại công ty Thông tin di động (VMS)” của Vũ Ngọc Nam (Đại học
kinh tế quốc dân 2012).

Đề tài nghiên cứu sâu về kiểm soát nội bộ chu trình tiền lương, có nhiều
chứng từ và bảng biểu làm nổi bật nội dung của bài luận văn. Đánh giá tốt
thực trạng kiểm soát nội bộ chu trình tiền lương tại Viễn thông Quảng Ngãi.
Có nhiều dẫn chứng và số liệu cụ thể qua các bảng biểu trong bài.
- Nhược điểm: Chưa nói đến các khoản ngoài lương, các khoản trích
theo lương, chưa đưa ra các cơ sở lý luận chung về tiền lương. Quá đi sâu vào
thực tế mà không quan tâm đến lý thuyết nên bài chưa đạt được hiệu quả cao
nhất.
14.Đề tài: “Kiểm soát nội bộ đối với chu trình tiền lương tại Công ty
TNHH Lâm nghiệp Quy Nhơn” của Nguyễn Hồng Anh (Đại học kinh tế Quy
Nhơn 2014)
- Ưu Điểm: Có chính sách lương riêng biệt cho một bộ phận lao động tại
công ty để đảm bảo tính công bằng về mặt đóng góp của từng cá nhân,
khuyến khích tăng năng suất lao động.
-Đã nêu ra được những kết quả đạt được như góp phần hệ thống hóa và
làm rõ các lý luận cơ bản về KSNB, KSNB chu trình tiền lương và các khoản
trích theo lương. Luận văn đã phân tích, đánh giá thực trạng KSNB chu trình
tiền lương và các khoản trích theo lương tại công ty TNHH Lâm Nghiệp Quy
Nhơn, chỉ ra được những tồn tại, hạn chế đối vs KSNB về tiền lương và các
khoản trích theo lương


19

- Nhược điểm: Phần thực trạng đánh giá về kiểm soát nội bộ của công ty
chưa được phân tích và nghiên cứu kỹ, các số liệu đưa ra còn chưa cụ thể,
chưa làm rõ được thực trạng kiểm soát nội bộ tại công ty.
15.Đề tài: “Kiểm soát nội bộ đối với chu trình tiền trong Công ty TNHH
MTV cấp thoát nước Bình Định” của Nguyễn Hoàng Nam (Đại học kinh tế
quốc dân 2012)

soát nội bộ chu trình tiền lương và các khoản trích theo lương tại công ty cổ
phần Thành Hiếu là một đề tài hoàn toàn mới so với các đề tài trước đây.
17.Đề tài: Hệ thống Kiểm soát nội bộchu trình Nhân sự tiền lương tại
công ty cô phần Thành Hiếu”của Trần Thị Thanh Tâm, trường đại học Nông
Nghiệp Hà Nội, năm 2011.
- Ưu điểm: Đánh giá được hệ thống kiểm soát nội bộ tại công ty, các
phần như quy trình hay thủ tục kiểm soát đều nêu rõ. Đi sâu vào phân tích
thực trạng kiểm soát nội bộ chu trình nhân sự tiền lương tại công ty, đưa ra
các bảng biểu phân tích làm nội dung có tính thuyết phục cao
- Nhược điểm: Chưa đi sâu vào các khoản trích theo lương, các phần
hành của công ty chưa được nêu rõ. Phần giới thiệu về công ty quá chi tiết,
không cần thiết khiến phần giới thiệu này rườm rà.
18. Đề tài: Kiểm soát chu trình tiền lương của diễn đàn Kế Toán Misa
năm 2012”.
- Ưu điểm: Đã chỉ ra được các nội dung cơ bản, nêu được cơ sở lý luận,
đánh giá được tổng quan của chu trình tiền lương, có các chứng từ....
- Nhược điểm: Chưa đi sâu vào thực tế, về các khoản trích theo lương
chưa nêu được, còn nặng làm về bên kế toán chưa đi sâu vào kiểm soát, chưa
chỉ ra được quy trình kiểm soát nội bộ tại diễn đàn cũng như đánh giá thực tế
kiểm soát nội bộ chu trình tiền lương đây còn qua loa, đại khái. Không bám
sát với thực tế.
19. Đề tài: Hoàn thiện hoạt động quản lý tiền lương tại công ty cổ phần
Xây Dựng số 12” của Nguyễn Thị Thu Hà- khoa quản lý kinh tế 47A trường
kinh tế quốc dân năm 2013
- Ưu điểm: Nội dung rõ ràng, phản ánh đúng thực trạng của công ty, nêu
được các mục tiêu hướng tới, đã nêu ra được những kết quả đạt được như góp
phần hệ thống hóa và làm rõ các lý luận cơ bản về KSNB, KSNB chu trình


21



22

CHƯƠNG 2: LÝ LUẬN CHUNG VỀ KIỂM SOÁT NỘI BỘ
ĐỐI VỚI CHU TRÌNH HÀNG TỒN KHO
2.1 Khái quát chung về hệ thống KSNB trong doanh nghiệp
2.1.1 Khái niệm và mục tiêu của hệ thống KSNB
2.1.1.1 Khái niệm về hệ thống KSNB
Trong mọi hoạt động của doanh nghiệp, chức năng kiểm tra, kiểm soát
luôn giữ vai trò quan trọng trong quá trình quản lý. Do đó khi tổ chức bất kì
hoạt động nào của doanh nghiệp, bên cạnh việc sắp xếp cơ sở vật chất, nhân
sự, các nhà quản lý luôn lồng vào đó sự kiểm soát của mình về các phương
tiện thông qua các thủ tục quy định về hoạt động. Đó chính là hệ thống KSNB
của một doanh nghiệp.
Hệ thống KSNB là công cụ chủ yếu để thực hiện chức năng kiểm soát
trong mọi quy trình quản lý của đơn vị. Hệ thống KSNB cung cấp thông tin
cho cả bên trong và bên ngoài của tổ chức. Vì vậy để người sử dụng có thể tin
vào chính xác và trung thực của thông tin đòi hỏi tổ chức phải có một hệ
thống KSNB hiệu quả. Để có thể tổ chức được hệ thống KSNB cần hiểu được
bản chất của hệ thống KSNB. Quá trình nhận thức và nghiên cứu về Kiểm
soát nội bộ đã dẫn đến các định nghĩa khác nhau từ giản đơn đến phức tạp về
hệ thống này nhưng dựa trên thực tế hoạt động của hệ thống KSNB tại Việt
Nam thì hệ thống KSNB có thể được định nghĩa như sau:
Theo định nghĩa do COSO (Committe of Sponsoring Organization) là
một Ủy ban thuộc hội đồng quốc gia Hoa Kỳ về chống gian lận báo cáo tài
chính (National Commission on Fraudulent Financial Reporting) đưa ra đã
được thừa nhận rộng rãi thì hệ thống kiểm soát nội bộ được xác định như sau:
“ Kiểm soát nội bộ là một quá trình do Hội đồng quản trị, người điều hành và
các nhân viên chi phối, nó được thiết lập để cung cấp một sự đảm bảo hợp lý

•

Bảo vệ tài sản của đơn vị:
Tài sản của đơn vị bao gồm cả tài sản hữu hình và tài sản vô hình, chúng
có thể bị đánh cắp, lạm dụng và những mục đích khác nhau hoặc bị hư hại
nếu không được bảo vệ bởi các hệ thống kiểm soát thích hợp. Việc bảo vệ tài
sản càng trở nên cần thiết hơn trong quá trình hội nhập và phát triển.


24
•

Bảo đảm độ tin cậy của các thông tin:
Thông tin kinh tế, tài chính do bộ máy kế toán xử lý và tổng hợp và căn
cứ quan trọng trong việc hình thành các quyết định của nhà quản lý. Do đó
các thông tin cung cấp phải đảm bảo tính kịp thời về thời gian, tính chính xác
và tin cậy về thực trạng hoạt động và phản ánh đầy đủ khách quan các nội
dung chủ yếu của mọi hoạt động kinh tế.

•

Bảo đảm việc thực hiện các chế độ pháp lý và những quy định:
Hệ thống kiểm soát nội bộ được thiết kế trong doanh nghiệp phải đảm
bảo các quyết định và chế độ pháp lý liên quan đến hoạt động sản xuất kinh
doanh của doanh nghiệp được tuân thủ đúng mức.

•

Đảm bảo tính hiệu quả và hiệu năng của các hoạt động:
Các quá trình kiểm soát trong một đơn vị thiết kế nhằm ngăn ngừa sự lặp

Ở nước ta hệ thống kiểm soát nội bộ chưa có được một quy chế tổ chức
và hoạt động sao cho hiệu quả và thường xuyên chưa tách ra thành một hệ
thống độc lập. Vì vậy, nó sẽ ảnh hưởng đến niềm tin của người quan tâm, tạo
môi trường cho việc thao túng các thông tin tài chính và che đậy các hành vi
gian lận. Hoạt động kiểm tra, kiểm soát tại các doanh nghiệp được đặt ra chỉ
mang tính chất hình thức chưa có quy chế hoạt động và trình độ nhân viên
chưa tương xứng với bộ máy, kiểm toán chưa được xây dựng hoặc đã được
xây dựng nhưng lại không có tính độc lập, chưa có quy trình và phương
pháp kỹ thuật tiến hành riêng, chưa quan tâm đào tạo bồi dưỡng cho đội ngũ
thực hiện.
Nền kinh tế nước ta đang mở cửa hội nhập với nền kinh tế thế giới,
cơ hội và thách thức đối với các doanh nghiệp trong nước ngày càng lớn.
Các doanh nghiệp muốn đứng vững trong nền kinh tế thị trường phải nâng
cao năng lực cạnh tranh, phải sử dụng một cách tiết kiệm, có hiệu quả các
nguồn lực kinh tế. Muốn làm được như vậy doanh nghiệp phải hạn chế tối đa
các rủi ro có thể xảy ra trong các hoạt động của mình. Những rủi ro đó chỉ
có thể được khắc phục nhờ hệ thống kiểm soát nội bộ khoa học và hữu hiệu.
Chính vì vậy, việc thiết lập hệ thống kiểm soát nội bộ đang trở thành nhu cầu
cấp thiết trong quản lý tại mỗi doanh nghiệp.