TUYỂN TẬP CÁC ĐỀ THI THPT QUỐC GIA CÁC NĂM
CHUYÊN ĐỀ NGHỊ LUẬN XÃ HỘI – CÓ ĐÁP ÁN


ĐỀ VĂN NGHỊ LUẬN XÃ HỘI
ĐƠN VỊ: TRƯỜNG THPT ĐA SAR
(NHÓM 4)
ĐỀ
“Gập máy tính lại, tắt điện thoại đi. Hãy giao tiếp hơn với xã hội và tận hưởng cuộc sống
thực tại”. Anh /chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) bày tỏ suy nghĩ của mình về ý
kiến trên.
ĐÁP ÁN – THANG ĐIỂM
NỘI DUNG
Viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) bày tỏ suy nghĩ về ý kiến : “Gập
máy tính lại, tắt điện thoại đi. Hãy giao tiếp hơn với xã hội và tận hưởng cuộc
sống thực tại”.
a. Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận
Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài. Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển
khai được vấn đề, kết bài kết luận được vấn đề.
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
“Gập máy tính lại, tắt điện thoại đi. Hãy giao tiếp hơn với xã hội và tận hưởng
cuộc sống thực tại”: con người cần phải thoát khỏi thế giới ảo để sống với cuộc
đời thực.
c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; vận dụng tốt các thao tác lập
luận; kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng; rút ra bài học nhận thức và hành
động
- Giải thích:
+ Máy tính, điện thoại là những phương tiện thiết yếu phục vụ nhu cầu giao tiếp,
trao đổi, tìm kiếm, khai thác thông tin,… trong cuộc sống hiện đại.
+ “Gập máy tính lại, tắt điện thoại đi. Hãy giao tiếp nhiều hơn với xã hội và tận
hưởng cuộc sống thực tại” nêu ra một thông điệp giàu ý nghĩa, kêu gọi con

( Lí lẽ và dẫn chứng phù hợp, có sức thuyết phục)
- Bài học nhận thức và hành động: rút ra bài học phù hợp cho bản thân (cần xác
định rõ tác động hai mặt của các phương tiện công nghệ thông tin và mạng xã
hội để sử dụng hợp lý, hài hòa ; không lạm dụng để công nghệ số gây tác hại cho
mình ; giao tiếp với mọi người, tham gia các hoạt động tập thể nhiều hơn ..)
d. Sáng tạo : có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn
đề nghị luận.
e. Chính tả, dung từ, đặt câu
Đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ, đặt câu.
…………HẾT……….

0,25

0,25

0,25


Nhóm 4
Trường THPT Lộc Phát
ĐỀ NGHỊ LUẬN XÃ HỘI
Viết một bài văn (khoảng 600 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý kiến sau:
“Ý chí là con đường về đích sớm nhất”.
DÀN Ý THAM KHẢO
1. Giải thích:
- Ý chí: Là ý thức, là tinh thần tự giác, là khả năng tự xác định mục đích cho hành động và hướng hoạt

động của mình, khắc phục mọi khó khăn nhằm đạt mục đích đó;
- Đích: Là điểm đến, là mục tiêu cần đạt được cho mọi hoạt động.
- Ý chí là con đường để về đích: Ý chí có vai trò quan trọng trong việc quyết định sự thành công cho mọi

- Xin Ngài nặn cho con hạnh phúc.
Thượng đế, dù thấy hết, biết hết nhưng cũng không hiểu được hạnh phúc là gì.
Ngài trao cục đất cho con người và nói:
- Này, tự đi mà nặn lấy cho mình hạnh phúc.
(Trích Những giai thoại hay nhất về tình yêu và cuộc sống, Tập 2, NXB
Công an Nhân Dân)
Viết bài văn trình bày suy nghĩ của anh (chị) về ý nghĩa câu chuyện trên.
ĐÁP ÁN VÀ BIỂU ĐIỂM:
* Yêu cầu chung: Thí sinh biết kết hợp kiến thức và kĩ năng về dạng bài nghị luận
xã hội để tạo lập văn bản. Bài viết phải có bố cục đầy đủ, rõ ràng; lời văn có cảm xúc;
diễn đạt trôi chảy, bảo đảm tính liên kết; không mắc lỗi chính tả, từ ngữ, ngữ pháp.
* Yêu cầu cụ thể:
a) Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận (0,25 điểm):
- Điểm 0,25 điểm: Trình bày đầy đủ các phần Mở bài, Thân bài, Kết luận. Phần Mở
bài biết dẫn dắt hợp lí và nêu được vấn đề; phần Thân bài biết tổ chức thành nhiều đoạn văn
liên kết chặt chẽ với nhau
cùng làm sáng tỏ vấn đề; phần Kết bài khái quát được vấn đề và thể hiện được nhận thức của
cá nhân.
- Điểm 0: Thiếu Mở bài hoặc Kết luận, Thân bài chỉ có 1 đoạn văn hoặc cả bài viết chỉ có 1
đoạn văn.
b) Xác định đúng vấn đề cần nghị luận (0,25 điểm):
- Điểm 0,25: Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: vai trò của đời sống tâm hồn đối với
con người.
- Điểm 0: Xác định sai vấn đề cần nghị luận, trình bày lạc sang vấn đề khác.
c) Chia vấn đề cần nghị luận thành các luận điểm phù hợp; các luận điểm được triển khai
theo trình tự hợp lí, có sự liên kết chặt chẽ; sử dụng tốt các thao tác lập luận để triển khai
các luận điểm (trong đó phải có thao tác giải thích, phân tích, chứng minh, bình luận); biết
kết hợp giữa nêu lí lẽ và đưa dẫn chứng hợp lí; dẫn chứng phải lấy từ thực tiễn đời sống,
cụ thể và sinh động (2,0 điểm):
- Điểm 2,0: Đảm bảo các yêu cầu trên; có thể trình bày theo định hướng sau:

và ý nghĩa đích thực của cuộc sống. Đó cũng chính là thứ hạnh phúc có giá trị bền vững
nhất.
- Phê phán lối sống dựa dẫm, ỷ lại trông chờ hoặc theo đuổi những hạnh phúc viển
vông, mơ hồ.Bên cạnh đó, có một số người không biết đón nhận hạnh phúc khi mang
những suy nghĩ bi quan,tiêu cực
* Bài học nhận thức và hành động
- Cần có nhận thức đúng đắn về hạnh phúc trong mối quan hệ với cuộc sống của bản
thân. Biết cảm thông, chia sẻ, hài hòa giữa hạnh phúc cá nhân với hạnh phúc của mọi
người.
- Biết vun đắp hạnh phúc bằng những việc làm cụ thể, biết trân trọng, gìn giữ hạnh
phúc.
- Điểm 1,5: Cơ bản đáp ứng được các yêu cầu trên, song một trong các luận điểm (giải
thích, chứng minh, bình luận) còn chưa đầy đủ hoặc liên kết chưa thật chặt chẽ.
- Điểm 1,0: Đáp ứng 1/2 đến 2/3 các yêu cầu trên.
- Điểm 0, 5: Đáp ứng được 1/3 các yêu cầu trên.
- Điểm 0: Không đáp ứng được bất kì yêu cầu nào trong các yêu cầu trên.
d) Sáng tạo (0,25 điểm)
- Điểm 0,25: Có nhiều cách diễn đạt độc đáo và sáng tạo (viết câu, sử dụng từ ngữ,
hình ảnh và các yếu tố biểu cảm,…) ; thể hiện được quan điểm và thái độ riêng, sâu sắc
nhưng không trái với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.


- Điểm 0: Không có cách diễn đạt độc đáo và sáng tạo; không có quan điểm và thái độ
riêng hoặc quan điểm, thái độ trái với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.
e) Chính tả, dùng từ, đặt câu (0,25 điểm):
- Điểm 0,25: Không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu.
- Điểm 0: Mắc nhiều lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu.


Trường THPT Quang Trung


Liên hệ bản thân

Nguyễn Thị Thu Sương – Nhóm 3


Sở giáo dục và Đào tạo Lâm Đồng
Trường THPT Lê Thị Pha.

ĐỀ VĂN NGHỊ LUẬN XÃ HỘI
ĐỀ : Suy nghĩ về câu nói: “ Học mà không suy nghĩ thì luôn u tối, suy nghĩ mà

không học thì luôn nghi ngờ”.
Dàn ý :
1. Mở bài :
- Dẫn dắt vấn đề.
- Trích dẫn ý kiến.
2. Thân bài:
* Giải thích:
- Học là quá trình tiếp thu kiến thức của nhân loại một cách tự giác hoặc bắt
buộc, biến nó thành kiến thức của bản thân
-Câu nói nêu lên phương pháp và các thức học tập của học sinh trong quá trình
tiếp thu kiến thức.
* Phân tích, chứng minh:
- Học mà không suy nghĩ thì luôn u tối:
+ Học là một quá trình tiếp thu tri thức một cách tự giác, người học phải tự mày
mò ,tìm hiểu , không học một cách thụ động , máy móc , phụ thuộc hoàn toàn vào
lời giảng của thầy cô .
+ Trong quá trình học bắt buộc người học muốn biết được điều gì thì phải suy nghĩ
một cách thấu đáo như thế mới hiểu được những điều mình học, nếu không dễ

Câu 1: (3,0 điểm)
“Trong quyển lưu bút cuối năm học, học sinh viết:“Nhưng mìn hứa sẽ
mãi lè bẹn thân đeng wên teo dzà mái trừng iu zấu nì nha”. Xin tạm dịch:
“ Nhưng mình hứa sẽ mãi là bạn thân, đừng quên tao và mái trường yêu dấu
này nha”. Và đây nữa:“Gửi mail nhớ thim cái đuôi @ da heo chấm cơm
nha, mi u bit ko, năm nay lại ko được học chung dzới nhau gùi”.Tạm dịch
là: “Gửi mail nhớ thêm cái đuôi @ da heo chấm cơm nha, mấy bạn biết
không, năm nay lại không được học chung với nhau rồi”.
Phần chữ in đậm trong đoạn văn trên là những câu trích trong cuốn lưu
bút của học sinh lớp 8 một trường chuyên Quận 1, Thành phố Hồ Chí
Minh”.
(Trích “Ngôn ngữ chat” - Việt Báo - 18/5/2006 - Tác giả Ngọc Mai)
Hiện nay, trong sinh hoạt và học tập, một bộ phận lớp trẻ có thói quen sử
dụng tiếng lóng trên mạng, còn gọi là “ngôn ngữ chat”, “ngôn ngữ SMS”,
“ngôn ngữ @”,… như trong đoạn trích trên. Anh (chị) hãy bày tỏ ý kiến của
mình về việc này.
Câu
Đáp án
Điểm
“Trong quyển lưu bút cuối năm học, học sinh viết:“Nhưng mìn hứa
sẽ mãi lè bẹn thân đeng wên teo dzà mái trừng iu zấu nì nha”. Xin
tạm dịch: “Nhưng mình hứa sẽ mãi là bạn thân, đừng quên tao và mái
trường yêu dấu này nha”. Và đây nữa: “Gửi mail nhớ thim cái đuôi
@ da heo chấm cơm nha, mi u bit ko, năm nay lại ko được học
chung dzới nhau gùi”.Tạm dịch là: “Gửi mail nhớ thêm cái đuôi @
da heo chấm cơm nha, mấy bạn biết không, năm nay lại không được
học chung với nhau rồi”.
Phần chữ in đậm trong đoạn văn trên là những câu trích trong
cuốn lưu bút của học sinh lớp 8 một trường chuyên Quận 1, Thành
phố Hồ Chí Minh”.

sáng kiến viết tắt một cách tùy tiện cho nhanh. Hiện tượng này lan
dần theo thời gian. Đến nay, trở thành một thói quen trong một bộ
phận không nhỏ của lớp trẻ hiện nay.
2,25
b) Bàn luận, mở rộng vấn đề:
- Tình trạng hiện nay của hiện tượng trên: (0,5 điểm)
+ Lúc đầu xuất hiện trên mạng trên điện thoại, chat trên máy tính,
nay lan dần sang các lĩnh vực khác như nói, viết các loại văn bản
khác nhau trong sinh hoạt và học tập.
+ Lớp trẻ tuổi teen 9x, 8x mắc phải nhiều nhất. Nguy hiểm hơn, căn
bệnh này là căn bệnh mới trong học đường và lây lan rất mạnh.
Nhiều thầy cô, nhiều phụ huynh, nhiều Sở giáo dục đã lên tiếng
việc này trên các phương tiện thông tin..
- Nguyên nhân của hiện tượng trên: (0,5 điểm)
+ Do thời gian gấp gáp trên mạng.
+ Do tuổi trẻ nhạy bén với cái mới và muốn có một thế giới riêng,
hoặc muốn tự khẳng định mình hoặc nũng nịu với bạn bè và người
thân cho vui.
+ Do tuổi trẻ vô tư, vô tình không thấy hết tác hại của hiện tượng
trên…
- Hậu quả của hiện tượng trên: (0,5 điểm)
+ Tạo nên một thói quen nói và viết chệch chuẩn, làm mất đi sự
trong sáng, giàu đẹp của tiếng Việt, hủy hoại giá trị truyền thống.
+ Ảnh hưởng đến tư duy, ảnh hưởng đến tâm lí của lớp trẻ. Đó là
thói xấu nói năng, tư duy một cách tùy tiện, cẩu thả.
- Cách khắc phục hiện tượng trên: (0,5 điểm)
+ Vì đây là một hiện tượng xã hội phát sinh từ cuộc sống cho nên


không thể tẩy chay một cách máy móc một chiều, tránh cách xử lí

Nguyễn Khải đã nói: “Tao đau đớn mà bằng lòng vì tao không muốn nó sống bám vào sự hy sinh của bạn. Nó
dám đi cũng là biết tự trọng”.
Viết một bài văn ngắn (khoảng 600 chữ), trình bày suy nghĩ của anh/ chị về vấn đề trên?

---------------Hết-----------------TRƯỜNG THPT TRƯỜNG CHINH
------------------------------------------

ĐÁP ÁN – THANG ĐIỂM
ĐỀ THI THỬ THPT QUỐC GIA
NĂM HỌC 2015 – 2016

Môn : Ngữ văn
Phần II: Làm văn
Câu 1. (3,0 điểm)
* Yêu cầu chung: Thí sinh biết kết hợp kiến thức và kĩ năng về dạng bài nghị luận xã hội để tạo lập văn
bản. Bài viết phải có bố cục đầy đủ, rõ ràng; văn viết có cảm xúc; diễn đạt trôi chảy, bảo đảm tính liên
kết; không mắc lỗi chính tả, từ ngữ, ngữ pháp.
* Yêu cầu cụ thể:
a) Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận (0,5 điểm):
- Điểm 0,5 điểm: Trình bày đầy đủ các phần Mở bài, Thân bài, Kết luận. Phần Mở bài biết dẫn dắt hợp lí
và nêu được vấn đề; phần Thân bài biết tổ chức thành nhiều đoạn văn liên kết chặt chẽ với nhau cùng làm
sáng tỏ vấn đề; phần Kết bài khái quát được vấn đề và thể hiện được nhận thức của cá nhân.
- Điểm 0,25: Trình bày đầy đủ ba phần Mở bài, Thân bài, Kết luận, nhưng các phần chưa thể hiện được
đầy đủ yêu cầu như trên; phần Thân bài chỉ có 1 đoạn văn.
- Điểm 0: Thiếu Mở bài hoặc Kết luận, Thân bài chỉ có 1 đoạn văn hoặc cả bài viết chỉ có 1 đoạn văn.
b) Xác định đúng vấn đề cần nghị luận (0,5 điểm):
- Điểm 0,5: Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: sự đánh giá/thái độ/quan điểm đối với ước mơ, ước
vọng của mỗi người.
- Điểm 0, 25: Xác định chưa rõ vấn đề cần nghị luận, nêu chung chung.
- Điểm 0: Xác định sai vấn đề cần nghị luận, trình bày lạc sang vấn đề khác.

- Điểm 0,5: Đáp ứng 1/2 đến 2/3 các yêu cầu trên.
- Điểm 0,25: Đáp ứng được 1/3 các yêu cầu trên.
- Điểm 0: Không đáp ứng được bất kì yêu cầu nào trong các yêu cầu trên.
d) Sáng tạo (0,5 điểm)
- Điểm 0,5: Có nhiều cách diễn đạt độc đáo và sáng tạo (viết câu, sử dụng từ ngữ, hình ảnh và các yếu tố
biểu cảm,…) ; thể hiện được quan điểm và thái độ riêng, sâu sắc nhưng không trái với chuẩn mực đạo
đức và pháp luật.
- Điểm 0,25: Có một số cách diễn đạt độc đáo và sáng tạo; thể hiện được một số suy nghĩ riêng sâu sắc
nhưng không trái với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.
- Điểm 0: Không có cách diễn đạt độc đáo và sáng tạo; không có quan điểm và thái độ riêng hoặc quan
điểm, thái độ trái với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.
e) Chính tả, dùng từ, đặt câu (0,5 điểm):
- Điểm 0,5: Không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu.
- Điểm 0,25: Mắc một số lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu.
- Điểm 0: Mắc nhiều lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu.


SỞ GD- ĐT LÂM ĐỒNG
TRƯỜNG THPT HOÀNG HOA THÁM
ĐỀ THI THỬ KÌ THI THPT QUỐC GIA
Phần: Nghị luận xã hội
Đề bài: Diễn giả nổi tiếng Nick Vujicic – chàng trai khuyết tật kỳ diệu nhất thế giới đã
từng nói:“Nếu tôi thất bại tôi sẽ thử làm lại, làm lại và làm lại nữa. Nếu bạn thất bại,
bạn sẽ cố làm lại chứ ? Tinh thần con người có thể chịu đựng được những điều tệ hơn
là chúng ta tưởng. Điều quan trọng là cách bạn đến đích. Bạn sẽ cán đích một cách
mạnh mẽ chứ ?”
Anh (chị) sẽ đối thoại với Nick như thế nào? Hãy trình bày quan điểm của mình
bằng một bài văn nghị luận khoảng 600 từ.

-

ý chí, niềm tin và lòng lạc quan tích cực, không lùi bước trước khó khăn, biết vượt lên
chính mình.
- Bình luận


+ Trong cuộc sống, mỗi người đều có ước muốn, mục đích để vươn tới. Trên con
đường vươn tới mục đích, bạn có thể bị thất bại do nhiều nguyên nhân…
+ Điều quan trọng là đứng trước thất bại chúng ta không bỏ cuộc, dũng cảm đương
đầu với thử thách, biết đứng dậy làm lại từ đầu thì sẽ có động lực, niềm tin…
+ Câu nói của Nick đã đánh thức dậy lòng dũng cảm, sự tự tin trong mỗi chúng ta để
mạnh dạn đối mặt với những thử thách của cuộc đời. Sức mạnh tinh thần lớn lao có thể
giúp con người vượt qua được những giới hạn của cuộc sống như một kỳ tích. “Nơi
nào có ý chí, nơi đó có con đường”
- Chứng minh: nêu dẫn chứng phù hợp, từ thực tiễn cuộc sống.
- Bài học nhận thức và hành động:
+ Câu nói bao hàm một quan niệm sống tích cực và là lời khuyên đúng đắn: Hãy làm
lại sau mỗi lần thất bại, không bỏ cuộc, hãy dũng cảm, lạc quan, nỗ lực vươn lên,
không đầu hàng số phận… Bản lĩnh thép sẽ dẫn bước thành công.
+ Trả lời Nick: Bạn sẽ làm lại nếu bạn thất bại? Bạn sẽ cán đích một cách mạnh mẽ?
(HS cần liên hệ với tinh thần cầu tiến)
- Điểm 0,75: Cơ bản đáp ứng được các yêu cầu trên, song một trong các luận điểm
(giải thích, chứng minh, bình luận) còn chưa đầy đủ hoặc liên kết chưa thật chặt chẽ.
- Điểm 0,5: Đáp ứng 1/2 đến 2/3 các yêu cầu trên.
- Điểm 0,25: Đáp ứng được 1/3 các yêu cầu trên.
- Điểm 0: Không đáp ứng được bất kì yêu cầu nào trong các yêu cầu trên.
d) Sáng tạo (0,5 điểm)
- Điểm 0,5: Có nhiều cách diễn đạt độc đáo và sáng tạo (viết câu, sử dụng từ ngữ, hình
ảnh và các yếu tố biểu cảm,…) ; thể hiện được quan điểm và thái độ riêng, sâu sắc
nhưng không trái với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.
- Điểm 0,25: Có một số cách diễn đạt độc đáo và sáng tạo; thể hiện được một số suy

Nhà văn Nguyễn Khải cho rằng: “Để sống được hàng ngày tất nhiên
phải nhờ vào những “giá trị tức thời”. Nhưng sống cho có phẩm hạnh, có
cốt cách nhất định phải dựa vào những “giá trị bền vững”. Viết một bài
văn (khoảng 600 từ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý kiến trên.

3.0

a. Yêu cầu về kĩ năng:
- Biết cách làm bài văn nghị luận xã hội.
- Lập luận chặt chẽ, văn có hình ảnh, diễn đạt rõ ràng, mạch lạc, có chính
kiến, có tính biểu cảm. Hạn chế tối đa các lỗi: chính tả, dùng từ, viết câu…
- Chữ viết rõ ràng, bài sạch sẽ…
b. Yêu cầu về kiến thức: Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách nhưng
cần đạt được các ý sau :
Giải thích ý kiến
- Giá trị tức thời: là những giá trị vật chất và tinh thần chưa trải qua thử
thách, sàng lọc của thời gian, có ý nghĩa trong thời điểm hiện tại, thoả mãn
những nhu cầu cuộc sống sinh hoạt hàng ngày. Đây là những giá trị rất cần
thiết vì thiếu nó con người không thể tồn tại.
0.5
- Giá trị bền vững: Chỉ những giá trị tinh thần đã trải qua thử thách, sàng lọc
của thời gian, có ý nghĩa lâu bền, trở thành nền tảng văn hoá, đạo lí của dân
tộc và nhân loại như: tinh thần yêu nước, lòng nhân ái, tình cảm tri ân, sự
ngay thẳng trong sạch, thẩm mỹ tinh tế… Đây là những giá trị quan trọng
giúp con người sống có phẩm hạnh, cốt cách.


Ý kiến này có hai khía cạnh: Con người cần có những giá trị tức thời để
duy trì cuộc sống, cũng rất cần những giá trị bền vững để sống có ý nghĩa.