I HC QUC GIA H NI
KHOA LUT

PHAN DIU LINH

PHáP LUậT BảO HIểM Y Tế BắT BUộC
Từ THựC TIễN THI HàNH TạI TỉNH PHú THọ

LUN VN THC S LUT HC

H NI - 2016


I HC QUC GIA H NI
KHOA LUT

PHAN DIU LINH

PHáP LUậT BảO HIểM Y Tế BắT BUộC
Từ THựC TIễN THI HàNH TạI TỉNH PHú THọ
Chuyờn ngnh: Lut Kinh t
Mó s: 60 38 01 07

LUN VN THC S LUT HC

Cỏn b hng dn khoa hc: TS. PHM TRNG NGHA

H NI - 2016


MỤC LỤC

bắt buộc .............................................. Error! Bookmark not defined.
1.3.2. Kinh nghiệm của Cộng hòa Pháp trong việc thực hiện bảo hiểm
y tế bắt buộc ....................................... Error! Bookmark not defined.
1.3.3. Kinh nghiệm của Thái Lan trong việc thực hiện bảo hiểm y tế
bắt buộc .............................................. Error! Bookmark not defined.
Tiểu kết Chương 1 ......................................... Error! Bookmark not defined.
3


Chương 2: THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VÀ THỰC TIỄN THI
HÀNH PHÁP LUẬT VỀ BẢO HIỂM Y TẾ BẮT BUỘC TẠI
TỈNH PHÚ THỌ ............................... Error! Bookmark not defined.
2.1.

Sự điều chỉnh của pháp luật đối với bảo hiểm y tế bắt buộcError! Bookmark

2.1.1. Nguyên tắc cơ bản của bảo hiểm y tế bắt buộcError! Bookmark not defined.
2.1.2. Đối tượng bảo hiểm y tế bắt buộc ...... Error! Bookmark not defined.
2.1.3. Chế độ hưởng bảo hiểm y tế bắt buộc Error! Bookmark not defined.
2.1.4. Quản lý và thực hiện bảo hiểm y tế bắt buộcError! Bookmark not defined.
2.1.5. Xử lý vi phạm bảo hiểm y tế .............. Error! Bookmark not defined.
2.2.

Khái quát về tỉnh Phú Thọ .............. Error! Bookmark not defined.

2.2.1.

Đặc điểm chung về vị trí địa lý, tự nhiên, dân số của tỉnh Phú ThọError! Bookmar

2.2.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội và dân số của tỉnh Phú ThọError! Bookmark not defi


Một số kiến nghị hoàn thiện pháp luật về bảo hiểm y tế
bắt buộc ............................................ Error! Bookmark not defined.

3.2.1. Hoàn thiện hệ thống văn bản hướng dẫn thực hiện luật BHYT

sửa đổi bổ sung năm 2014 và các văn bản liên quanError! Bookmark not defin

3.2.2. Sửa đổi, bổ sung mức đóng và mức hỗ trợ đóng bảo hiểm y tếError! Bookmark

3.2.3. Quy định rõ hơn phạm vi quyền lợi, mức hưởng BHYTError! Bookmark not d
3.3.

Một số đề xuất giải pháp bảo đảm thi hành pháp luật về bảo
hiểm y tế bắt buộc............................. Error! Bookmark not defined.

3.3.1. Về quản lý nhà nước và tổ chức thực hiệnError! Bookmark not defined.

3.3.2. Về giải pháp tăng tỷ lệ bao phủ BHYT đối với một số đối tượngError! Bookma
3.3.3. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách pháp luật
về BHYT ............................................ Error! Bookmark not defined.

3.3.4. Chú trọng giải pháp ràng buộc các cơ sở khám chữa bệnhError! Bookmark not

3.3.5. Tăng cường phối hợp giữa các cơ quan liên quanError! Bookmark not defined
Tiểu kết Chương 3 ......................................... Error! Bookmark not defined.
KẾT LUẬN .................................................... Error! Bookmark not defined.
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ..................................................... 11

5

6


có vị trí thuận lợi hơn, kinh tế phát triển, dân cư đông đúc, trình độ dân trí
cao. Số hộ nghèo và cận nghèo của Phú Thọ hiện còn chiếm tỷ lệ khá cao
(trên 12,4% dân số của tỉnh). Nhận thức sâu sắc điều kiện tự nhiên và đặc
điểm kinh tế - xã hội của địa phương, công tác BHYT của Phú Thọ những
năm qua đã bám sát đã chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của nhà
nước để triển khai thực hiện và đạt được nhiều kết quả quan trọng, có nhiều
kinh nghiệm tốt trong tổ chức thực hiện phù hợp với đặc điểm của một tỉnh
miền núi, trung du. Tuy nhiên, công tác BHYT bắt buộc trên địa bàn Phú Thọ
cũng còn những tồn tại, bất cập, nhất là trong tình hình hiện nay, cần được
phân tính, làm rõ nguyên nhân, trên cơ sở đó đề xuất, kiến nghị các giải pháp
góp phần hoàn thiện pháp luật về BHYT nói chung và nâng cao chất lượng,
hiệu qủa công tác BHYT bắt buộc trên địa bàn tỉnh Phú Thọ.
Từ những lý do trên, tác giả chọn nhiên cứu đề tài “PHÁP LUẬT BẢO
HIỂM Y TẾ BẮT BUỘC TỪ THỰC TIỄN THI HÀNH TẠI TỈNH PHÚ
THỌ” làm luận văn Thạc sĩ Luật học, chuyên ngành Luật kinh tế.
2. Mục đích nghiên cứu
Luận văn hướng đến mục đích làm sáng tỏ trên cơ sở phân tích và đánh
giá các quy định của pháp luật Việt Nam về bảo hiểm y tế, bảo hiểm y tế bắt
buộc. Luận văn góp phần xây dựng quan điểm lý luận pháp lý chuyên ngành
về bảo hiểm y tế bắt buộc trên cơ sở thực tiễn thi hành pháp luật Bảo hiểm y
tế bắt buộc tại tỉnh Phú Thọ. Từ đó đề ra giải pháp nhằm hoàn thiện pháp luật,
đồng thời, đóng góp ý kiến cụ thể để nâng cao hiệu quả thi hành pháp luật bảo
hiểm y tế bắt buộc tại tỉnh Phú Thọ.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Luận văn xin được đề cập đến vấn đề thực tiễn thi hành pháp luật về
bảo hiểm y tế bắt buộc tại tỉnh Phú Thọ dựa trên các quy định pháp luật về
bảo hiểm y tế bắt buộc. Luận văn có đối tượng nghiên cứu chủ yếu là những

bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, Nxb Tài chính trong công trình này tác giả
nêu ra những nghị định, thông tư, nghị quyết, quyết định của chính phủ, của
Bộ Tài chính về quy định về điều chỉnh mức lương tối thiểu, lương hưu, trợ

8


cấp bảo hiểm xã hội, chế độ lương trong khu vực hành chính, trong doanh
nghiệp. Bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế.
Tác giả, Nguyễn Văn Lỷ (2000), với luận án tiến sỹ y học Đánh giá
thực trạng và hiệu quả áp dụng phương thức chi trả bảo hiểm y tế bắt buộc tại
một số bệnh viện tuyến huyện thuộc tỉnh Thanh Hóa, trong công trình này tác
giả đã Đánh giá thực trạng tình hình thực hiện phương thức chi trả theo giá
ngày giường và phí dịch vụ bảo hiểm y tế bắt buộc tại hai bệnh viện huyện
Hoằng Hóa và thị xã Thanh Hóa năm 1993-1996. Đánh giá hiệu quả áp dụng
phương thức chi trả khoán quĩ định suất theo thẻ BHYT bắt buộc tại hai bệnh
viện thí điểm trong hai năm 1997-1998.
Cuốn sách, Luật bảo hiểm xã hội - Luật bảo hiểm y tế và các văn bản
hướng dẫn về bảo hiểm thất nghiệp, chế độ chi trả bảo hiểm mới nhất (2015)
của nhà xuất bảo lao động xã hội. Trong cuốn sách đã giới thiệu nội dung luật
bảo hiểm xã hội và luật bảo hiểm y tế năm 2014 quy định về quản lý thu chi,
quản lý tài chính của bảo hiểm xã hội; quy định về hồ sơ, quy trình, thủ tục
chi trả bảo hiểm xã hội, danh mục bệnh nghề nghiệp.
Có thể thấy vấn đề BHYT có rất nhiều công trình nghiên cứu khác
nhau, các tác giả đã trình bày một cách khoa học những vấn đề nghiên cứu
của mình. Tác giả lựa chọn và kế thừa những nghiên cứu của các công trình
nghiên cứu trước đó, đồng thời xây dựng hướng nghiên cứu của riêng mình
trong đề tài luận văn.
Tuy nhiên, trong bối cảnh Việt Nam đang tích cực tiến hành các hoạt
động tiến tới BHYT toàn dân hiện nay chưa có đề tài nào đề cập đến thực tiễn

đề tài có kết cấu gồm 3 chương:
Chương 1: Một số vấn đề cơ bản về bảo hiểm y tế bắt buộc và sự điều
chỉnh của pháp luật đối với bảo hiểm y tế bắt buộc.
Chương 2: Thực trạng pháp luật và thực tiễn thi hành pháp luật về bảo
hiểm y tế bắt buộc tại tỉnh Phú Thọ.
Chương 3: Một số kiến nghị hoàn thiện pháp luật về bảo hiểm y tế bắt
buộc và đề xuất giải pháp bảo đảm thi hành pháp luật tại tỉnh Phú Thọ.

10


DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
I. Tài liệu tiếng Việt
1.

Bảo hiểm xã hội Đà Nẵng (2012), “Tiến tới BHYT toàn dân: Hiện trạng
Việt Nam và kinh nghiệm từ Hàn Quốc”, Đà Nẵng.

2.

Bảo hiểm xã hội Việt Nam (2010), Quyết định số 82/QĐ-BHXH ngày
20/01/2010 về tổ chức thực hiện hợp đồng khám chữa bệnh, giám định
chi trả chi phí khám, chữa bệnh, quản lý và sử dụng quỹ BHYT, Hà Nội.

3.

Bảo hiểm xã hội Việt Nam (2014), Kế hoạch 2800/KH-BHXH năm 2014
thực hiện Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi, Hà Nội.

4.

11. Chính phủ (2009), Nghị định số 62/2009/NĐ-CP ngày 27/7/2009, quy
định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật BHYT, Hà Nội.

11


12. Chính phủ (2013), Báo cáo số 314/BC-CP ngày 29/8/2013 về Kết quả thực
hiện chính sách, pháp luật về bảo hiểm y tế giai đoạn 2009-2012, Hà Nội.
13. Chính phủ (2014), Nghị định 105/201/NĐ-CP ngày 15/11/2014, quy định
chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật BHYT, Hà Nội.
14. Hội đồng Bộ trưởng (1992), Nghị định số 299/HĐBT, ngày 15/8/1992
ban hành điều lệ Bảo hiểm y tế, Hà Nội.
15. Hội đồng Quốc gia chỉ đạo biên soạn Từ điển bách khoa Việt Nam (1995),
Từ điển Bách Khoa Việt Nam, Tập 1, Nxb Từ điển Bách Khoa, Hà Nội.
16. Nguyễn Thị Thanh Hương (2007), Cơ sở lý luận và thực tiễn xây dựng
Luật BHYT, Tạp chí BHXH.
17. Nguyễn Thị Thanh Hương (2012), Cơ sở lý luận và thực tiễn hoàn thiện
pháp luật BHYT ở Việt Nam, Luận án tiến sỹ Luật học, Học viện Chính
trị - Hành chính quốc gia Hồ Chí Minh, Hà Nội.
18. Hải Nguyên (2007), "Đôi nét về pháp luật bảo hiểm y tế một số nước",
Tạp chí Bảo hiểm xã hội, (8).
19. Nguyễn Vinh Quang (2005), "Kinh nghiệm BHYT toàn dân", Tạp chí
BHXH Việt Nam, (05), tr.57.
20. Quốc hội (2015), Luật Bảo hiểm xã hội, tr.8, Nxb Chính trị quốc gia.
21. Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2008), Luật BHYT
số 25/2008/QH12 ngày 14/11/2008 quy định về Bảo hiểm y tế, Hà Nội.
22. Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2014), Luật BHYT
sửa đổi, bổ sung sửa đổi bổ sung một số điều của Luật BHYT số
25/2008/QH12.
23. Sở Y tế (2010), Quyết định số 163/QĐ-SYT ngày 27/4/2010 về việc ban

III. Tài liệu trang Web
35. bhxhphutho.gov.vn.
36. www.baodientu.chínhphu.vn.
37. />38. />
13