Chương 11.Kỹ thuật an toàn điện trong xây dựng.
11-
1

Chương 11.
KỸ THUẬT AN TOÀN ĐIỆN TRONG XÂY
DỰNG.
11.1. Các khái niệm chung.
11.1.1. Điện trở của người.
Cơ thể người là một vật dẫn điện, dòng điện di qua nhiều hay ít phụ thuộc vào điện
trở của nó. Điện trở của người thay đổi từ 600-400.000 Ôm, phụ thuộc vào các yếu tố
sau.
- Tình trạng sức khoẻ
- Các bộ phận trên cơ thể, đặc biệt là lớp da, nếu mất lớp trai sừng thì điện trở chỉ
còn 600-800Ôm.
- Tính trạng da khô hay
ướt.
- Điện tích và áp suất tiếp xúc càng lớn thì điện trở người tương ứng giảm đi.
- Thời gian tác dụng của dòng điện càng lâu thì điện trở càng giảm.
- Điện áp đặt vào người tăng lên thì điện trở giảm.
11.1.2. Tác dụng của dòng điện đối với cơ thể người.
11.1.2.1. Tác dụng về nhiệt.
Khi cơ thể va chạm vào các bộ phận mang điện, ngay ở chỗ tiếp xúc dòng điện có
thể gây bỏng cháy. Đặc biệt là với điện áp cao.
11.1.2.2. Tác động về hoá.
Dòng điện đi qua cơ thể gây tác động điện phân như phân huỷ các chất lỏng trong
cơ thể đặc biệt là máu.
11.1.2.3. Tác động sinh học.
Dòng điện gây tác động kích thích tế bào làm co giật các cơ bắp.
11.1.3. Hậu quả của dòng điện gây ra.
11.1.3.1. Về cường độ dòng điện.

o
, không có bụi dẫn điện, sàn nhà bằng vật liệu không dẫn điện.
11.1.4.2. Nguy hiểm.
Là những nơi có độ ẩm lớn hơn 75%, nhiệt độ không khí lớn hơn 30
o
, trong không
khí có bụi dẫn điện, nhà sàn dẫn điện (kim loại, bêtông, gạch).
11.1.4.3. Rất nguy hiểm.
Nơi rất ẩm, độ ẩm thường xuyên đạt 100%, thường xuyên có hơi khí, bụi khí, nơi có
hai hay nhiều các yếu tố trong mục 11.1.4.2
11.2. Phân tích các trường hợp tiếp xúc với mạng điện và trị số dòng điện
qua người.
Xét mạng qua 3 pha:
11.2.1. Khi chạm vào 2 pha khác nhau.
Ud
1
2
3
Ng−êi.
§Êt.

Hình 11_ 1: Người chạm vào 2 pha khác nhau trong mạng điện.
Là trường hợp nguy hiểm nhất (với cả mạng điện bất kỳ) dòng điện vào người.

ng
p
ng
d
ng
R

§Êt.
R3
R2
R1
U31
U21
Rn

Hình 11_ 2: Người chạm vào 1 pha trong mạng ba pha với trung tính cách ly.
Điện trở vào nguồn là:
cdn
d
cd
n
d
ng
RR
U
R
R
U
I
+
=
+
=
3
3
3
3

- điện trở tính toán của cọc nối đất bằng 4Ω trong mạng, điện áp dưới 1000Ω
.
11.2.4. Điện áp bước
Nếu 1 điểm nào đó của mạng điện chạm đất, dòng điện sẽ rò (tản) vào trong đất tạo
ra "trường điện rò".
Ví dụ: khi dây điện đứt 1 đầu dây rơi chạm đất; chỗ chôn vật nối đất…
Chương 11.Kỹ thuật an toàn điện trong xây dựng.
11-
4

Bất kỳ 1 điểm nào đó của đất trong vùng điện rò sẽ xuất hiện điện áp, dòng điện sẽ
truyền qua từ chân này sang chân kia.
Vậy điện áp bước là hiệu số điện áp của các điểm trên mặt đất cách nhau một
khoảng bằng bước chân người.
- Trị số điện áp tại một điểm cách chỗ chạm đất 1 kho
ảng x là: U
x
.
U
x
= I
x
. δ
d

δ
d
điện trở suất của đất.
Tại điểm chạm đất đường điện lớn nhất, sau rò vào trong đất theo hướng nửa hình
cầu bán kính x.

điện bị hư hỏng…).

- Do điện áp bước: người đi vào vùng có đường điện rò trong đất, nước.
- Do bị phóng điện hồ quang khi đến gần mạng điện cao áp gây bị hỏng.
- Khi sửa chữa điện không cắt điện, không sử dụng dụng cụ cách điện.
- Không được huấn luyện an toàn về điện.
- Không nắm vững được phương pháp cấp cứu tai nạn đi
ện.
11.3.2. Các biện pháp phòng ngừa
11.3.2.1. Đề phòng tiếp xúc va chạm vào các bộ phận mang điện.
- Đảm bảo cách điện tốt: đối với các thiết bị điện và các đường dây điện.
- Phải có bao che, ngăn cách các bộ phận mang điện tránh được người va chạm
phải.
Chương 11.Kỹ thuật an toàn điện trong xây dựng.
11-
5

- Không được đặt dây điện, dây cáp trên mặt đất sàn nhà.
- Ở những nơi nguy hiểm về điện phải sử dụng điện áp theo quy định an toàn.
- Phải đề phòng dẫn điện bất ngờ: cấm đóng điện khi người đang làm việc (sửa
chữa, lắp đặt…)
11.3.2.2. Đề phòng tai nạn khi chạm vào các bộ phận, thiết bị có xuất hiện điện bất
ngờ.
- Nơi đất bảo vệ: áp dụng cho mạng điện 3 pha có trung tính cách ly nhằm giảm
điện áp chạm.
- Nơi không bảo vệ: áp dụng cho mạng 3 pha 4 dây với dây thứ 4 là dây trung tính
nối đất, dùng dây dẫn nối thân kim loại của máy với dây trung tính.
- Cắt điện bảo vệ: áp dụng cho cả mạng cách điện với đất và mang có dây trung tính
nối đất, để đảm bảo an toàn khi thiết bị xảy ra sự c
ố.