www.thuvienhoclieu.com
CHUYÊN ĐỀ - CÁC BÀI TOÁN VỀ ĐỊNH LÍ TA-LÉT
A.Kiến thức:
A
1. Định lí Ta-lét:
M
ABC �
AM
AN
=
��
MN // BC �
AB
AC
* Định lí Ta-lét:
N
C
B
* Hệ quả: MN // BC �
AM
AN MN
=
(1)
OB
OC
BG // AC �
OB
OG
=
(2)
OD
OA
Nhân (1) với (2) vế theo vế ta có:
C
D
OE
OG
� EG // CD
=
OD
OC
b) Khi AB // CD thì EG // AB // CD, BG // AD nên
AB
OA OD
CD
Giải
Đặt AB = c, AC = b.
BD // AC (cùng vuông góc với AB)
www.thuvienhoclieu.com
B
C
Trang 1
www.thuvienhoclieu.com
nên
AH AC b
AH b
AH
b
�
�
HB BD c
HB c
HB + AH b + c
Hay
AK
b
AK
c
b.c
�
� AK
(2)
AC b + c
b
b+c
b+c
Từ (1) và (2) suy ra: AH = AK
b) Từ
AH AC b
AK AB c
AH KC
AH KC
và
suy ra
�
AD // BK, theo hệ quả của định lí Ta-lét ta có:
EK
EB
AE
EK AE
=
=
�
� AE 2 EK.EG
AE
ED
EG
AE EG
b) Ta có:
K
E
C
D
G
AE
DE AE
BE
=
AB
BK
a
KC
CG
KC
CG
=
�
=
=
�
=
(1);
(2)
KC
CG
KC
CG
AD
DG
b
DG
Nhân (1) với (2) vế theo vế ta có:
BK
a
=
� BK. DG = ab không đổi (Vì
G
Trang
2
C
www.thuvienhoclieu.com
a) EG = FH
b) EG vuông góc với FH
Giải
Gọi M, N theo thứ tự là trung điểm của CF, DG
Ta có CM =
1
1
BM
1
BE
BM
1
�
=
=
=
CF = BC �
2
3
BC
3
Tương tự như trên ta có: MG // BD, NH // AC và MG = NH =
1
AC (b)
3
�
Mặt khác EM // AC; MG // BD Và AC BD � EM MG � EMG
= 900 (4)
� = 900 (5)
Tương tự, ta có: FNH
�
� = 900 (c)
Từ (4) và (5) suy ra EMG
= FNH
Từ (a), (b), (c) suy ra EMG = FNH (c.g.c) � EG = FH
b) Gọi giao điểm của EG và FH là O; của EM và FH là P; của EM và FN là Q thì
� = 900 � QPF
� + QFP
� = 900 mà QPF
� = OPE
�
� = QFP
�
(đối đỉnh), OEP
( EMG = FNH)
PQF
� = PQF
� = 900 � EO OP � EG FH
Suy ra EOP
I
M
P
Trang 3
www.thuvienhoclieu.com
A
K
F
B
www.thuvienhoclieu.com
AF = DC, FB = AK (3)
Kết hợp (1), (2) và (3) ta có
CP CM
� MP // AB (Định lí Ta-lét đảo) (4)
PB AM
b) Gọi I là giao điểm của BD và CF, ta có:
Mà
K
Gọi K là giao điểm của CF và AB; M là giao điểm của DF và BC
M
G
F
KBC có BF vừa là phân giác vừa là đường cao nên KBC cân
tại B � BK = BC và FC = FK
A
D
E
Mặt khác D là trung điểm AC nên DF là đường trung bình của
AKC � DF // AK hay DM // AB
Suy ra M là trung điểm của BC
DF =
1
AK (DF là đường trung bình của AKC), ta có
2
BG
BK
BG
DE
DE
DE
CE AE - DE
AE
AB
AE AB
1
2
2 (vì
=
: Do DF // AB)
DE
DE
DE
DF
DE DF
Suy ra
CE AK + BK
2(AK + BK)
1
CE 2(AK + BK)
2BK
2
2 (Do DF = AK) �
OG
OE � FO �
=
�=
�� OG = OE
MC
MB � FM �
Bài tập về nhà
Bài 1:
Cho tứ giác ABCD, AC và BD cắt nhau tại O. Đường thẳng qua O và song song với BC cắt AB ở E;
đường thẳng song song với CD qua O cắt AD tại F
a) Chứng minh FE // BD
b) Từ O kẻ các đường thẳng song song với AB, AD cắt BD, CD tại G và H.
Chứng minh: CG. DH = BG. CH
Bài 2:
Cho hình bình hành ABCD, điểm M thuộc cạnh BC, điểm N thuộc tia đối của tia BC sao cho BN =
CM; các đường thẳng DN, DM cắt AB theo thứ tự tại E, F.
Chứng minh:
a) AE2 = EB. FE
2
�AN �
b) EB = � �. EF
�DF �
CHUYÊN ĐỀ – CÁC BÀI TOÁN SỬ DỤNG ĐỊNH LÍ TALÉT VÀ
TÍNH CHẤT ĐƯỜNG PHÂN GIÁC
A. Kiến thức:
B. Bài tập vận dụng
A
1. Bài 1:
Cho ABC có BC = a, AB = b, AC = c, phân giác AD
a) Tính độ dài BD, CD
c
b
I
www.thuvienhoclieu.com
B
Trang 5
D
a
C
www.thuvienhoclieu.com
b) Tia phân giác BI của góc B cắt AD ở I; tính tỉ số:
AI
=
b+c
b+c
AI AB
ac
b+c
�
c:
b) BI là phân giác của ABC
nên
ID BD
b+c
a
2. Bài 2:
� < 600 phân giác AD
Cho ABC, có B
a) Chứng minh AD < AB
b) Gọi AM là phân giác của ADC. Chứng minh rằng BC > 4 DM
Giải
A
0 �
�
� �
� =C
� + A > A + C = 180 - B 600
a)Ta có ADB
D
M
B
abd
CD.AD
CD. d
ab
; CD =
( Vận dụng bài 1) � DM =
(b + c)(b + d)
AD + AC b + d
b+c
Để c/m BC > 4 DM ta c/m a >
4abd
hay (b + d)(b + c) > 4bd (1)
(b + c)(b + d)
Thật vậy : do c > d � (b + d)(b + c) > (b + d)2 �4bd . Bất đẳng thức (1) được c/m
Bài 3:
Cho ABC, trung tuyến AM, các tia phân giác của các góc AMB , AMC cắt AB, AC theo thứ tự ở
D và E
A
DB MA
EA MC
�
ME là phân giác của AMC
nên
(2)
EC MA
Từ (1), (2) và giả thiết MB = MC ta suy ra
b) DE // BC �
c) Ta có: MI =
DA EA
� DE // BC
DB EC
x
DE AD AI
mx
�
. Đặt DE = x
2 � x = 2a.m
BC AB AM
a
AC
AE
AD AE
=
> EDB
> EDB
> EDB
� + ECB
� = EDB
� + DEC
�
� > ECB
�
� > DCE
�
�
� )
� DEC
� DEC
Ta lại có CBD
(Vì DCE
= ECB
www.thuvienhoclieu.com
Trang 7
www.thuvienhoclieu.com
Suy ra CD > ED � CD > ED > BE
5. Bài 5:
Cho ABC với ba đường phân giác AD, BE, CF. Chứng minh
a.
�
=
a)AD là đường phân giác của BAC
nên ta có:
(1)
DC
AC
Tương tự: với các phân giác BE, CF ta có:
F
E
EC
BC
FA
CA
=
=
(2) ;
EA
BA
FB
CB
(3)
DB EC FA
AB BC CA
.
.
=
1 b c 1 �1 1 � 1 1 �1 1 �
2bc
�
� ��
� �
d a 2bc 2 �b c � d a 2 �b c �
bc
1 1 �1 1 �
1 1 �1 1 �
� � Và
� � Nên:
db 2 �a c �
d c 2 �a b �
1
1
1 1 �1 1 1 �
�
1
1
1 1�
�1 1 � �1 1 � �1 1 �
�
.2 � �
�