SỞ GIAO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUAN SƠN

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ GIẢI PHÁP VỀ RÈN KĨ NĂNG CHỮ VIẾT
CHO HỌC SINH LỚP 2

Người thực hiện: Hà Thị Nhương
Chức vụ:
Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Trung Hạ
SKKN thuộc lĩnh vực: Tiếng Việt

THANH HÓA NĂM 2018

1


MỤC LỤC
1. MỞ ĐẦU
1.1 Lí do chọn đề tài
1.2. Mục đích nghiên cứu
1.3. Đối tượng nghiên cứu
1.4. Phương pháp nghiên cứu
2. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2.1. Cơ sở lí luận
2. 2. Nghiên cứu thực trạng
2.2.1. Thuận lợi , khó khăn
2.2.2. Các nguyên nhân
2.3. Các biện pháp

9
10
8
9
9
10
10

1. PHẦN MỞ ĐẦU
1.1. Lí do chọn đề tài:
Đảng ta đã nhận định “Giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, là
sự nghiệp của Đảng, Nhà nước và của toàn dân”. Mục tiêu của giáo dục tiểu
học là “nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, chú trọng giáo dục lý tưởng,
truyền thống, đạo đức , lối sống , ngoại ngữ, tin học, năng lực và kĩ năng
thực hành, vận dụng kiến thức vào thực tiễn. phát triển khả năng sáng tạo, tự
học, khuyến khích học tập suốt đời” [1] nhằm hình thành cho học sinh cơ sở
ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về trí tuệ, thể chất, tình cảm và
các kĩ năng cơ bản. Giáo dục tiểu học tạo tiền đề cơ bản để nâng cao dân trí,
2


là cơ sở ban đầu hết sức quan trọng để đào tạo thế hệ trẻ trở thành người có
ích trong giai đoạn mới.
Ở Tiểu học, chữ viết đặc biệt quan trọng nhằm thực hiện mục tiêu của
môn học (Tiếng Việt) là rèn luyện kĩ năng nghe và viết, kết hợp rèn luyện một
số kĩ năng sử dụng Tiếng Việt và phát triển tư duy cho học sinh. Nó giúp mở
rộng vốn hiểu biết về cuộc sống, con người, góp phần hình thành nhân cách
con người mới, phát triển tiếng mẹ đẻ cho học sinh trong đó có năng lực chữ
viết. Rèn chữ viết còn giúp các em có một số phẩm chất như: Tính kỉ luật,
tính cẩn thận và óc thẩm mĩ… Đồng thời bồi dưỡng cho học sinh lòng yêu

phong trào “Vở sạch, chữ đẹp” trong nhiều năm nhưng kết quả thu được không
như mong muốn. Vẫn có em còn viết xấu, chưa đúng mẫu, thiếu dấu. Nhất là đối
3


với học sinh lớp 2. Bản thân giảng dạy lớp 2 tôi thiết nghĩ việc viết đúng, viết đẹp
là thực sự cần thiết. Đó chính là lý do tôi chọn đề tài: “ Một số biện pháp về rèn kĩ
năng chữ viết cho học sinh lớp 2”.
1.2. Mục đích nghiên cứu:
Mục đích của đề tài là nghiên cứu và giới thiệu những biện pháp tích cực
trong việc dạy chữ viết Tiếng Việt, góp phần giúp học sinh lớp 2 viết đúng và
đẹp. Thông qua các biện pháp này tôi có thể nâng cao kiến thức của bản thân và
ý thức được việc nghiên cứu, tìm tòi phương pháp giảng dạy là một nhu cầu
cũng như nhiệm vụ của mình.
Rèn chữ để giúp cho học sinh có tính cẩn thận, óc thẩm mĩ, kiên trì và chịu
khó. Qua đó, giáo dục các em ý thức tự trọng và tôn trọng người khác.
1.3. Đối tượng nghiên cứu:
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là những biện pháp góp phần rèn chữ viết
cho học sinh lớp 2.
Đề tài chỉ giới hạn phạm vi nghiên cứu là học sinh lớp 2 Trường Tiểu học
Trung Hạ nói chung và học sinh lớp 2 khu Lang nói riêng.
1.4. Phương pháp nghiên cứu:
Để thực hiện mục tiêu và nhiệm vụ của đề tài này tôi xây dựng nhóm
phương pháp như sau:
- Nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết: Nghiên cứu tài liệu và các
văn bản chỉ đạo của các cấp có liên quan đến đề tài.
- Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
+ Phương pháp điều tra.
+ Phương pháp quan sát.
+ Phương pháp trò chuyện.

đình, sự kèm cặp sát sao của phụ huynh học sinh, cần xây dựng được nề nếp và
kĩ thuật viết chữ đúng đó là cơ sở để viết chữ đẹp và cũng chính là yếu tố có tính
quyết định việc rèn chữ viết đẹp của các em trong quá trình học tập.
2.2. Nghiên cứu thực trạng:
2.2.1. Thuận lợi, khó khăn:
* Thuận lợi:
- Được sự chỉ đạo và quan tâm của Ban giám hiệu nhà trường, luôn tạo điều
kiện thuận lợi cho giáo viên trong công tác giảng dạy. Bên cạnh đó còn có sự trợ
giúp của tổ chuyên môn cùng đồng nghiệp luôn trao đổi, rút kinh nghiệm trong các
tiết dự giờ, thao giảng nhằm tìm ra những biện pháp hay để cùng nhau học hỏi.
- Chương trình phân môn Chính tả - Sách HD học Tiếng việt 2 (sách thử
nghiệm) có nội dung phong phú, hấp dẫn; mỗi bài văn, đoạn văn, bài thơ viết
chính tả đều có tính giáo dục cao.
- Về phía học sinh, đa số các em chăm ngoan, có ý thức, tự tin trong học tập
Mục 2.1: Đoạn từ: “ Chữ viết.......đến của mình” tác giả tham khảo từ TLTK”[2].

phần đa học sinh trong lớp đã biết đọc, to, rõ, nắm được các quy tắc, mẹo luật
chính tả để áp dụng vào bài viết cũng như bài tập từ năm lớp 1. Trình bày vở
sạch, đẹp.
- Trong giảng dạy, giáo viên vận dụng đổi mới phương pháp dạy học, có
sử dụng đồ dùng học tập trong giảng dạy, bài soạn phù hợp với đối tượng học
sinh trong lớp, luôn cố gắng tìm tòi nghiên cứu biện pháp tốt để giúp học sinh
viết đúng chính tả.
5


* Khó khăn:
Bên cạnh những thuận lợi bản thân tôi còn nhận thấy những khó khăn sau:
- Qua các tiết giảng dạy và dự giờ phân môn Chính tả ở trường thì hầu hết
các tiết dạy Chính tả được giáo viên đầu tư nhiều nhưng chủ yếu dựa vào Sách

và các bạn, đồ dùng học tập còn thiếu, một vài học sinh mắc bệnh về mắt.
- Ngoài ra, một số học sinh chưa ý thức giữ gìn đồ dùng học tập, hay ra
mồ hôi tay nên cũng ảnh hưởng đến chất lượng chữ viết.
6


Kết quả chữ viết ở lớp tôi đầu năm học 2017-2018
Sĩ số
14

Xếp loại A

Xếp loại B

Xếp loại C

Không xếp loại

SL

%

SL

%

SL

%


tươi, thoải mái, nhẹ nhàng, khuyến khích học sinh tham gia phát biểu ý kiến xây
dựng bài và giúp các em tự tin hơn trong học tập.
2.3.2. Biện pháp 2: Rèn kĩ năng viết đúng chính tả:
* Luyện phát âm:
Xuất phát từ tình hình thực tế của học sinh trường Tiểu học Trung Hạ. Từ
đó, bản thân tôi đã hình thành nội dung giảng dạy, xác định các trọng điểm chính
tả cần dạy cho học sinh theo khu vực, địa phương mình. Như chúng ta đã biết,
cách phát âm địa phương đều có những chỗ chưa chuẩn xác, còn sai lệch đã ảnh
hưởng trực tiếp đến việc viết chính tả của các em. Từ đó, tôi tập trung vào các
lỗi phát âm sai của học sinh để nhắc nhở các em lưu ý đọc cho đúng. Trong phần
luyện phát âm tôi yêu cầu học sinh tăng cường luyện đọc bất kì một đoạn văn,
bài văn nào có trong chương trình hoặc không có trong chương trình, kết hợp
với tìm hiểu nghĩa của từ có trong đoạn văn. Song song với luyện đọc giáo viên
cũng cần dành một chút thời gian để hướng dẫn các em nghe đọc, nghe nói để
các em dần dần có được kĩ năng phân biệt cách phát âm. Trong các tiết học giáo
viên phải chú ý nhiều hơn việc luyện phát âm cho học sinh bằng cách đọc nhấn
giọng hoặc kết hợp khẩu hình miệng. Để phân biệt các thanh (thanh ngã đọc
nhấn giọng và dài hơi hơn thanh hỏi), âm đầu (âm tr cần đưa lưỡi lên vòm
miệng, âm s đọc cong lưỡi, phát hơi, âm r đọc cong lưỡi, lấy hơi, âm gi đọc xì
hơi ra…), âm chính, âm cuối…Ngoài ra tôi còn chọn một số học sinh có giọng
phát âm tương đối chuẩn để đọc mẫu trước lớp và hỗ trợ tôi trong việc rèn phát
âm cho các bạn trong lớp.
Việc rèn phát âm không chỉ được thực hiện trong tiết Tập đọc mà còn phải
thực hiện thường xuyên, liên tục và lâu dài trong tất cả các tiết học như Chính tả,
7


Luyện từ và Câu, Tập làm văn,…Với những học sinh có vấn đề về mặt phát âm
(nói ngọng, nói lắp,…) thì giáo viên lưu ý nhiều hơn cho các em chú ý nghe cô
phát âm để viết cho đúng. Vì vậy, giáo viên phải phát âm rõ ràng, tốc độ đọc vừa

để giải nghĩa từ.
* Ghi nhớ mẹo, luật chính tả:

8


Muốn học sinh học tốt phân môn chính tả thì trước hết giáo viên phải viết
tốt chính tả và phải thật am hiểu về các mẹo, luật chính tả đồng thời luôn rèn
chữ viết đúng, đẹp. Đây là biện pháp hữu hiệu và lâu bền nhất. Bên cạnh đó,
giáo viên phải luôn nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ sư phạm để áp
dụng vào bài dạy nhằm hạn chế đến mức thấp nhất việc học sinh viết sai lỗi
chính tả. Mẹo luật chính tả là các hiện tượng chính tả mang tính quy luật chi
phối hàng loạt từ. Khi giáo viên hướng dẫn kĩ phần này cho học sinh nắm vững
sẽ giúp học sinh khắc phục lỗi chính tả một cách rất hữu hiệu. Ngay từ lớp 2, các
em đã được học với luật chính tả đơn giản. Để đạt được hiệu quả cao trong việc
rèn viết đúng chính tả cho học sinh lớp 2 thì giáo viên phải tiếp tục củng cố và
truyền đạt thêm cho học sinh những mẹo, luật chính tả.
2.3.3. Biện pháp 3: Rèn chữ viết cho học sinh thông qua các môn
học khác:
Ngoài các giờ học Tập viết giáo viên còn phải luôn nhắc nhở học sinh rèn
luyện chữ viết trong các môn học khác. Có như vậy việc luyện tập viết chữ mới
được củng cố đồng bộ thường xuyên, chất lượng chữ viết của học sinh cũng
được nâng lên và những phẩm chất tốt như: tính kiên trì, cẩn thận, khiếu thẩm
mĩ của học sinh cũng được hình thành. Việc làm này đòi hỏi người giáo viên
ngoài trình độ về chuyên môn nghiệp vụ còn cần phải có sự kiên trì, cẩn thận và
lòng yêu nghề mến trẻ.
2.3.4. Biện pháp 4: Quan tâm, nhắc nhở, theo dõi học sinh thiếu tập
trung hoặc viết theo thói quen:
Việc học sinh thiếu tập trung trong giờ viết Chính tả cũng là một nguyên
nhân dẫn đến việc viết sai chính tả. Vì các em không chú ý lắng nghe giáo viên

2.3.7. Giải pháp 7: Giáo viên đọc mẫu hướng dẫn cách viết:
Việc đọc đúng, rõ ràng, mạch lạc, đọc chuẩn của giáo viên cũng rất
quan trọng. Không những đọc đúng mà còn phải viết đúng, đẹp, trình bày
khoa học, đúng quy cách chữ hiện hành do Bộ giáo dục quy định. Trong dạy
học khi ghi trên bảng lớp thì chữ viết của giáo viên chính là dụng cụ trực
quan hữu hiệu mà các em có thể dựa vào đó để bắt chước, rèn luyện. Vì vậy,
khi hướng dẫn học sinh viết chính tả thì giáo viên phải hướng dẫn thật cụ
thể, tỉ mỉ. Thông thường các em hay viết nhanh dẫn đến chữ viết chưa đẹp,
chưa đúng mẫu, cách trình bày vở chưa thẩm mĩ. Với trường hợp này giáo
viên phải thật kiên nhẫn rèn chữ viết cho học sinh, phải nhắc nhở thường
xuyên, dần dần hình thành cho các em có tính thẩm mĩ, kĩ năng viết đúng
chính tả và trình bày đẹp. Ví dụ: Đối với bài thơ 4, 5 tiếng thì các chữ cái đầu
dòng thơ phải viết hoa. Bài thơ lục bát thì dòng thơ 6 tiếng viết lùi vào 2 ô li so
với lề vở. Dòng thơ 8 tiếng viết lùi vào 1 ô li so với lề vở và cứ như thế cho đến
hết bài thơ. Các chữ đầu dòng thơ đều phải viết hoa…Với cách này sẽ giúp học
sinh hạn chế tối đa việc viết sai chính tả và trình bày vở có khoa học. Như câu
nói “Mưa dầm thấm đất”.
2.4. Hiệu quả đạt được:
Qua quá trình giảng dạy, áp dụng các giải pháp “Một số biện pháp về
rèn kĩ năng chữ viết cho học sinh lớp 2”. dạy học nhằm tích cực hóa hoạt động
của học sinh, tôi nhận thấy học sinh lớp tôi hứng thú học tập. Các em mạnh
dạn tự tin, các nhóm phối hợp và hoàn thành tốt nội dung kiến thức theo bài
học. Học sinh hứng thú học tập, chất lượng chữ viết được nâng lên một cách
rõ rệt. Trong các tiết học, học sinh chiếm lĩnh kiến thức mới và giải quyết
các vấn đề gần gũi với đời sống. Sự tiến bộ của các em biểu hiện cụ thể qua
kết quả như sau:
Kết quả khảo sát về viết chữ đẹp đến cuối năm học 2017-2018:
Sĩ số
14



35,5

1

7,1

0

0

Qua một thời gian áp dụng những biện pháp trên, kết quả giữ vở và rèn
viết chữ đẹp của tập thể lớp 2 Khu Lang đã đạt được những kết quả cao như sau:
- Học sinh rất chăm và có ý thức trong việc rèn chữ viết và trình bày vở
sạch đẹp, chữ viết của các em có tiến bộ hơn hẳn so bới đầu năm học.
- Đa số các em nắm được cấu tạo chữ, mẫu chữ và kĩ thuật viết chữ.
- Học sinh viết chữ thành thạo, đẹp, chữ viết đúng quy định, chữ đứng nét
đều.
- Học sinh còn biết tự mình thể hiện bài viết sang tạo như bài viết chữ
nghiêng, có nét thanh, nét đậm.
Ngoài ra, qua cuộc giao lưu viết chữ đẹp cấp trường, cấp huyện đã đạt kết
quả khá cao như em: Hà Thị như Quỳnh, Vi Thị Khánh Ly, Hà Thị Mai.

11


Một số bài viết đẹp của học sinh

12


Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình, không sao chép nội dung của
người khác
Người thực hiện

13


TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1],[2]. Nghị quyết số 29 – NQ/TW ngày 4/11/2013 hội nghị Trung ương 8
khóa XI.
[3]. Báo Giáo dục và thời đại

14


15


16