VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌCHỌC
VIỆNVIỆN
KHOAKHOA
HỌC XÃ
HỘI
HỌC
XÃVIỆT
HỘINAM
KHOA LUẬT

LÊ THỊ VÂN ANH

HOẠT ĐỘNG TRỢ GIÚP PHÁP LÝ TỪ THỰC TIỄN
THÀNH PHỐ HÀ NỘI

HOẠT ĐỘNG TRỢ GIÚP PHÁP LÝ TỪ THỰC TIỄN
THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Ngành: Luật Hiến pháp và Luật Hành chính
Mã số: 8.38.01.02

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC
TS. HOÀNG THỊ NGÂN

HÀ NỘI, 2018



KẾT LUẬN ........................................................................................................ 75
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ......................................................... 77


DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

TGPL

: Trợ giúp pháp lý

TW

: Trung ương

UBND

: Ủy ban nhân dân

XHCN

: Xã hội chủ nghĩa


MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Hơn 20 năm về trước, tại văn bản số 485/CV-VPTW ngày 31/5/1995 của
Văn phòng Trung ương Đảng, Ban Bí thư TW Đảng đã chỉ đạo: “... Cần phải
mở rộng loại hình tư vấn pháp luật phổ thông, đáp ứng nhu cầu rộng rãi, đa
dạng của các tầng lớp nhân dân nhằm góp phần nâng cao ý thức pháp luật và
ứng xử pháp luật của công dân trong quan hệ đời sống hàng ngày...; cần

thành phố. Và Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Hà Tây được thành lập thí
điểm ngày 28/01/1997 theo Quyết định số 74/QĐ-UBND của UBND tỉnh Hà
Tây, là một trong 2 Trung tâm TGPL thành lập, triển khai thí điểm đầu tiên
của cả nước (Cần Thơ và Hà Tây). Đến ngày 01/8/2008, Hà Nội được mở
rộng trên cơ sở hợp nhất toàn bộ tỉnh Hà Tây, huyện Mê Linh-Vĩnh Phúc và 4
xã của huyện Lương Sơn - Hoà Bình theo Nghị quyết số 15/2008/QH12 ngày
29/5/2008 của Quốc hội về việc điều chỉnh địa giới hành chính thành phố Hà
Nội và một số tỉnh có liên quan. Trên cơ sở địa giới hành chính mới, ngày
30/10/2008 UBND thành phố Hà Nội đã ký ban hành Quyết định số
1672/QĐ-UB về việc thành lập Trung tâm Trợ giúp pháp lý Nhà nước thành
phố trên cơ sở hợp nhất Trung tâm TGPL Nhà nước thuộc thành phố Hà Nội
và Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Hà Tây.
Từ quan điểm chủ trương của Đảng đến chính sách pháp luật của Nhà
nước, đến nay, hoạt động TGPL đã xây dựng và phát triển qua hơn 20 năm
với những kết quả đáng trân trọng. Trải qua những thay đổi từ chính sách đến
quy định của pháp luật cho thấy, hoạt động TGPL tại Hà Nội cần nhiều bước
tiến mới và chiều sâu hơn nữa trong hoạt động để xứng tầm với nhiệm vụ của
chính sách TGPL trong giai đoạn mới và đặc biệt là mục tiêu mà Luật Trợ
giúp pháp lý năm 2017 đề ra. Xuất phát từ tình hình thực tế, việc nghiên cứu
đề tài “Hoạt động trợ giúp pháp lý từ thực tiễn thành phố Hà Nội” là yêu
2


cầu khách quan, cần thiết cả về phương diện lý luận và thực tiễn nhằm đảm
bảo hiệu quả của hoạt động TGPL tại Hà Nội nói riêng và hoạt động TGPL
nói chung. Góp phần xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của
nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân.
2. Tình hình nghiên cứu đề tài
Trước những bước tiến nhất định và quan trọng của hoạt động TGPL đã
khẳng định quan điểm, chủ trương về chính sách pháp luật của Đảng và Nhà

TGPL và các giải pháp nhằm đảm bảo quyền dược TGPL của người dân;
Luận văn Thạc sĩ Luật học: “Hoạt động trợ giúp pháp lý trong các
chương trình giảm nghèo” của Lê Thị Thúy, năm 2012 nghiên cứu cơ sở lý
luận, thực trạng thực hiện hoạt động TGPL trong các chương trình giảm
nghèo và một số giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện hoạt động TGPL trong
các chương trình giảm nghèo;
Luận văn Thạc sĩ Luật học: “Hoạt động trợ giúp pháp lý của Luật sư ở
Việt Nam hiện nay” của Trần Thị Việt Hà, năm 2015 tập trung nghiên cứu cơ
sở lý luận, pháp lý, thực trạng pháp luật và hoạt động TGPL của Luật sư Việt
Nam. Đưa ra một số yêu cầu và giải pháp nhằm nâng cao vai trò của Luật sư
trong hoạt động TGPL ở Việt Nam;
Luận văn Thạc sĩ Luật học: “Thực hiện pháp luật về TGPL từ thực tiễn
thành phố Hà Nội”, của Nguyễn Thị Kim Dung, năm 2016 tập trung nghiên
cứu cơ sở lý luận của thực hiện pháp luật về trợ giúp pháp lý; Thực trạng thực
hiện pháp luật về trợ giúp pháp lý ở thành phố Hà Nội và quan điểm và giải
pháp bảo đảm thực hiện pháp luật về trợ giúp pháp lý ở thành phố Hà Nội.
Luận văn Thạc sĩ Luật học “Quản lý nhà nước đối với hoạt động TGPL
ở Việt Nam hiện nay”, của Hồ Bích Phương, năm 2017 tập trung nghiên cứu
các quy định của pháp luật về quản lý nhà nước đối với hoạt động TGPL ở
Việt Bam hiện nay. Đưa ra một số giải pháp nhằm nâng cao vai trò quản lý
của nhà nước trong hoạt động TGPL;

4


Bài viết “Chỉ tiêu tham gia tố tụng của Trợ giúp viên pháp lý, đôi điều
cần bàn”, của Huỳnh Văn Chưa trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Tư pháp
ngày 07/10/2016 nêu những quy định của Bộ Tư pháp về việc chỉ đạo thực
hiện chỉ tiêu tham gia tố tụng của Trợ giúp viên pháp lý năm 2016. Từ đó, chỉ
ra sự cần thiết phải giao chỉ tiêu và giải pháp để thực hiện trên thực tế;

3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
Luận văn sẽ tập trung vào những vấn đề lý luận, cơ sở pháp lý nói
chung; thực tiễn về hoạt động TGPL tại Hà Nội. Trên cơ sở đó, đưa ra những
đánh giá về hiệu quả cũng như những điểm còn hạn chế, nguyên nhân của
những hạn chế của hoạt động này để có những giải pháp, định hướng nhằm
nâng cao hiệu quả của hoạt động TGPL tại thành phố Hà Nội.
Luận văn có nhiệm vụ nghiên cứu những nội dung sau:
Khái niệm, đặc điểm, tính chất và ý nghĩa của hoạt động trợ giúp pháp lý.
Phân tích và đánh giá thực trạng các hoạt động TGPL tại Hà Nội trong
thời gian qua. Nêu lên những ưu điểm, thế mạnh cũng như những hạn chế,
khó khăn, vướng mắc, bất cập và nguyên nhân.
Tác giả sẽ đưa ra các giải pháp chung, giải pháp riêng nhằm nâng cao
hiệu quả của hoạt động TGPL tại Hà Nội nói riêng và trên cả nước nói chung.
4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu:
Đề tài tập trung nghiên cứu về hoạt động trợ giúp pháp lý từ thực tiễn
thành phố Hà Nội.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
Về nội dung: Tác giả luận văn vận dụng lý luận chung về hoạt động
TGPL trên các mặt: Tổ chức bộ máy, các kết quả hoạt động từ thực tiễn thành
phố Hà Nội.
Về thời gian: Luận văn nghiên cứu được giới hạn về không gian là thành
phố Hà Nội và thời gian là từ khi Luật TGPL năm 2006 có hiệu lực cho đến nay.

6


5. Phƣơng pháp luận và phƣơng pháp nghiên cứu
5.1. Phương pháp luận
Đề tài nghiên cứu dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác – Lê nin và

nhiệm vụ kinh tế - xã hội như Hà Nội.
7. Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nội dung
của luận văn gồm 3 chương:
Chương 1. Những vấn đề chung về hoạt động trợ giúp pháp lý.
Chương 2. Thực trạng pháp luật về hoạt động TGPL tại thành phố Hà Nội.
Chương 3. Giải pháp hoàn thiện và đảm bảo hiệu quả hoạt động trợ giúp
pháp lý tại thành phố Hà Nội.

8


Luận vận đậy đu ở file:Luận vận Full