Một số biện pháp giáo dục kĩ năng sống cho trẻ mẫu giáo bé 3-4 tuổi ở trường Mầm non

UBND QUẬN HOÀN KIẾM
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

UBND QUẬN HOÀN KIẾM

TRƯỜNG MẦM NON HỌA MI
MÃ SKKN

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÁO DỤC KĨ NĂNG SỐNG CHO TRẺ MẪU
GIÁO BÉ 3 – 4 TUỔI Ở TRƯỜNG MẦM NON

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

Lĩnh vực/ Môn: Giáo dục mẫu giáo

BIỆNnon
PHÁP GIÁO DỤC KĨ NĂNG SỐNG CHO TRẺ
CấpMỘT
học:SỐ
Mầm
MẪU GIÁO BÉ 3 – 4 TUỔI Ở TRƯỜNG MẦM NON

Họ và tên: LÊ THỊ HÀ
Chức vụ: Giáo viên
ĐT:
Email:

0986460614

PHẦN III: Kết luận………………………...................................23
Tài liệu tham khảo……………………………………………….25

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
Cha mẹ nào cũng luôn mong muốn dành những điều tốt đẹp nhất cho con
của mình từ miếng ăn cho đến giấc ngủ. Tuy nhiên, phụ huynh bảo bọc con
mình quá kỹ, khiến bé không thích nghi được với môi trường xung quanh, khả
năng tự lập thấp và dẫn đến những sai lệch trong nhận thức lẫn hành động. Vì
thế nhà trường và gia đình cần phải tìm ra những phương pháp nuôi dạy trẻ từ 0
đến 6 tuổi phù hợp để trẻ rèn luyện tính tự lập ngay từ bậc học mầm non.
Đối với trẻ mầm non, mà đặc biệt là lứa tuổi mẫu giáo bé “điểm khởi đầu”
của quá trình hình thành nhân cách con người thì việc giáo dục kỹ năng sống
cho trẻ là quan trọng và rất cần thiết. Bởi trẻ đang chập chững bước những bước
đầu tiên vào đời, đang từng bước “ học làm người”. Nếu các kỹ năng sớm được
hình thành thì trẻ sẽ có nhân cách phát triển toàn diện và bền vững. Có nhiều

3/25


Một số biện pháp giáo dục kĩ năng sống cho trẻ mẫu giáo bé 3-4 tuổi ở trường Mầm non

khoa học chứng minh rằng: “Giáo dục kỹ năng sống cho trẻ từ lúc đầu đời là
chìa khoá thành công cho tương lai của mỗi đứa trẻ.”
Tuy nhiên hiện nay vẫn có nhiều giáo viên, phụ huynh chưa nhận thức rễ
ràng về việc dạy kỹ năng sống cho trẻ. Trên thực tế có rất nhiều trẻ thiếu kỹ
năng sống: Trẻ sống thụ động, không biết ứng phó trong những hoàn cảnh nguy
cấp, không biết cách tự chăm sóc, tự bảo vệ bản thân trước nguy hiểm, luôn tìm
kiếm sự giúp đỡ của người lớn….
Từ thực tế trên, từ đó trăn trở suy nghĩ nếu chúng ta làm tốt việc giáo dục
kỹ năng sống cho trẻ chính là giúp trẻ trở thành con người mới, năng động, sáng

Một số biện pháp giáo dục kĩ năng sống cho trẻ mẫu giáo bé 3-4 tuổi ở trường Mầm non

PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ (NỘI DUNG GIẢI PHÁP, CẢI
TIẾN)
1. Những nội dung lý luận có liên quan trực tiếp đến vấn đề nghiên cứu
tổng kết kinh nghiệm (các văn bản pháp quy, quy chế, định hướng, hướng
dẫn…) :
Khi xây dựng một toà nhà cao tầng thì việc xử lý nền móng là hết sức
quan trọng. Mà nền móng ngôi nhà lại là phần nằm sâu trong lòng đất, người ta
chỉ nhìn thấy những tầng cao ở trên. Chỉ có người xây dựng, người có chuyên
môn mới thấy tầm quan trọng, giá trị đích thực của nền móng đó. Bậc học mầm
non , nhất là lứa tuổi mẫu giáo bé cũng được coi như nền móng của “ngôi nhà
nhân cách trẻ” “ Ngôi nhà nhân cách ” ấy sẽ không phát triển bền vững nếu
không được giáo dục kỹ năng sống. Do vậy cần phải có một số giải pháp thích
hợp để nâng cao hiệu quả trong việc giáo dục kỹ năng sống cho trẻ.
Những nghiên cứu gần đây về trẻ cho thấy rằng khả năng giao tiếp với mọi
người, khả năng tự kiểm soát, thể hiện cảm giác của mình, biết cách ứng xử phù
hợp với yêu cầu, biết giải quyết vấn đề cơ bản một cách tự lập có những ảnh
hưởng rất quan trọng đối với kết quả học tập của trẻ tại trường.
Trên thực tế, nếu trẻ được giáo dục tốt về các kỹ năng như: tính tự tin, sự
hợp tác, tính tự lập, khả năng thấu hiểu và giao tiếp trong cuộc sống, điều này sẽ
giúp trẻ xử lý tốt các tình huống khi không có người lớn bên cạnh, tránh được
nhiều rủi ro đáng tiếc.
Học để cùng chung sống là một trong những vấn đề then chốt hiện nay của
giáo dục. Xu hướng giáo dục trên thế giới đang quan tâm đến vấn đề trang bị
cho thế hệ trẻ các kỹ năng sống. Vậy kỹ năng sống là gì? Kỹ năng sống là khả
năng tự chủ, khả năng tự đưa ra quyết định, khả năng nói không và khả năng
thích nghi, biết chấp nhận và hoá giải được những tác động tiêu cực trong cuộc
sống xung quanh.
Giáo dục trẻ kỹ năng sống là dạy trẻ góp phần bổ sung vào sự thiếu hụt những

và trao đổi với phụ huynh. Từ đó tôi quan sát xem trẻ làm ở mức độ nào? Thực
hiện có đúng không? Trẻ có tự giác làm hay do bắt buộc? Trẻ có mạnh dạn trong
giao tiếp với cô và bạn không? Sau đó ghi vào nhật ký hàng ngày để theo dõi,
uốn nắn kịp thời. Qua khảo sát tôi thu được kết quả như sau:
Tổng số
Mức độ % trên trẻ
Đạt
Chưa đạt
trẻ
Lĩnh vực khảo sát
Số
Tỉ lệ
Số
Tỉ lệ
trong
lượng
%
lượng %
lớp
1. Kỹ năng vận động
35
15
43
20
57
2.Kỹ năng nhận thức
35
14
40
21

- Trẻ hầu như chưa có kĩ năng vận động, chưa có kỹ năng giao tiếp với
người xung quanh .
Với thực trạng như vậy , khi ngiên cứu các biện pháp giáo dục kỹ năng
sống cho trẻ, tôi đó gặp những khó khăn và thuận lợi như sau:
a/ Thuận lợi
- Bản thân tôi cũng như các bạn đồng ngiệp luôn được sự chỉ đạo sát sao
của ban chuyên môn và sự quan tâm tạo điều kiện của nhà trường về cơ sở
vật chất.
- Các tài liệu về việc giáo dục kĩ năng sống cho trẻ đó được ban giám hiệu
nhà trường quan tâm đầu tư kịp thời
- Lớp học sạch sẽ, thoáng mát, các góc lớp được trang trí thuận tiện,
khoa học .
- Đặc biệt nhà trường có dàn máy vi tính kết nối internet tạo điều kiện cho
giáo viên cập nhật thông tin mới một cách nhanh chóng và thuận tiện.
- Bản thân tôi và đồng ngiệp của tôi đều có lòng yêu nghề, mến trẻ, có ý
thức tự học hỏi, bồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên môn, luôn phối hợp nhịp
nhàng trong việc chăm sóc, giáo dục trẻ .
- Cả 3 giáo viên trong lớp đều biết sử dụng máy vi tính.
- Giáo viên nắm bắt từng hoàn cảnh gia đình của trẻ để từ đó đưa ra biện
pháp giáo dục trẻ hợp lí .
b/ Khó khăn
Bên cạnh những thuận lợi trên khi đi vào thực tế quá trình giáo dục kỹ
năng sống cho trẻ mẫu giáo bé 3 - 4 tuổi cũng gặp nhiều khó khăn.:
Nhiều phụ huynh vẫn có suy nghĩ rằng ở độ tuổi mẫu giáo bé thì trẻ đến
trường chỉ cần cô chăm sóc giấc ăn, giấc ngủ, biết múa, biết hát vậy là đủ .
Phụ huynh cũng chưa ý thức được hết tầm quan trọng trong việc giáo dục
kĩ năng sống để hình thành nhân cách cho trẻ.
Chính vì vậy việc phối hợp với các bậc phụ huynh trong việc giáo dục
kỹ năng sống cho trẻ quả thật hết sức khó khăn
- Lớp tôi có 35 cháu nhưng có tới 10% cháu chưa qua lớp nhà trẻ nên

tay, mắt: Thực hiện được các vận động: uốn ngón tay, bàn tay, xoay cổ tay
- Biết một số nguy cơ không an toàn và phòng tránh: Biết bàn là, bếp
điện, phích nước nóng là những vật dụng nguy hiểm khi đến gần, không nghịch
các vật sắc nhọn. Biết ao, hồ, bể chứa nước, giếng là nơi nguy hiểm.
- Biết tránh một số nguy cơ không an toàn: Khi người lạ bế ẵm, cho kẹo
bánh, rủ đi chơi.Biết gọi người lớn khi gặp trường hợp khẩn cấp: cháy, ngã
chảy máu.
- Thực hiện một số quy định ở trường, nơi công cộng về an toàn: sau giờ
học về nhà ngay, không tự ý đi chơi, không leo trèo cây, tường rào.
- Biết một số nhóm ăn, thực phẩm thông thường và lợi ích của chúng.
( VD: nhóm thực phẩm chứa đạm, nhóm thực phẩm chứa chất bột, nhóm
thực phẩm chứa vitamin và muối khoáng...)
-Thực hiện được một số việc tự phục vụ trong sinh hoạt, có một số thói
quen và hành vi tốt trong sinh hoạt.

8/25


Một số biện pháp giáo dục kĩ năng sống cho trẻ mẫu giáo bé 3-4 tuổi ở trường Mầm non

( VD: rửa tay trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh, ăn xong biết cất bát, thìa, cất
ghế, xúc miệng nuớc muối, lau mặt )
b. Kỹ năng nhận thức:
- Xem xét và tìm hiểu đặc điểm của các sự vật, hiện tượng: tò mò, khám
phá các sự vật xung quanh như đặt câu hỏi “ Tại sao?, Vì sao?”
- Nhận biết mối quan hệ đơn giản của sự vật, hiện tượng và giải quyết vấn
đề đơn giản.
- Nhận biết số đếm, số lượng, sắp xếp theo quy tắc, so sánh 2 đối tượng,,,
( VD: nhận biết nhóm có 3, 4 đối tượng, xếp tương ứng 1-1)
- Nhận biết bản thân, gia đình, trường lớp mầm non và cộng đồng, nhận


- Tự tin, tự lực, cố gắng hoàn thành công việc được giao.
- Nhận biết và thể hiện cảm xúc, tình cảm với con người, sự vật,
hiện tượng.
( VD: yêu thiên nhiên, yêu quý các con vật, yêu quý, giúp đỡ bạn khi gặp
khó khăn)
- Nhận biết và thể hiện cảm xúc, tình cảm với con người, sự vật, hiện
tượng xung quanh: nhận biết được một số trạng thái vui, buồn, sợ hãi, tức giận,
ngạc nhiên qua nét mặt, cử chỉ, giọng nói..
- Biểu lộ cảm xúc: vui, buồn, tức giận, ngạc nhiên, xấu hổ.
- Biết quan tâm, chia sẻ, an ủi, động viên bạn bè và người thân.
( VD: biết dỗ dành bạn, an ủi bạn khi bạn buồn, biết chia sẻ, nhường nhịn
đồ chơi cho bạn )
e. Kỹ năng thẩm mỹ.
- Cảm nhận và thể hiện cảm xúc trước vẻ đẹp của thiên nhiên, cuộc sống
và các tác phẩm nghệ thuật.
- Hát, vận động theo nhạc, biết vẽ, nặn, cắt, xé, dán, ghép hình
- Thể hiện sự sáng tạo khi tham gia hoạt động nghệ thuật (âm nhạc, tạo
hình).
( VD vẽ, xé dán, nặn, hát, vận động theo nhạc)
Thông qua việc nghiên cứu kỹ tài liệu, lựa chọn nội dung đảm bảo tính vừa
sức, phù hợp với trẻ, tôi tin rằng tất cả trẻ lớp tôi đều có những kỹ năng sống cơ
bản một cách tốt nhất.
3.2. Biện pháp 2: Lồng ghép giáo dục kĩ năng sống cho trẻ thông qua các
hoạt động giáo dục trẻ trong ngày .
a. Giáo dục kĩ năng sống cho trẻ thông qua giờ học :
- Lí luận: Trước đây, trong việc giáo dục kĩ năng sống cho trẻ bao gồm cả
việc giáo dục trẻ những thứ không an toàn và cách phòng tránh thì giáo viên
thường giáo dục trẻ với những lời dặn dò nhắc nhở đơn giản thông qua nội dung
các bài thơ, câu chuyện, bài hát Tuy nhiên trong chương trình giảng dạy, những

với bố mẹ. Vì có thể người đó là kẻ xấu lợi dụng cơ hội đó bắt cóc hoặc làm hại
con
Với tình hình phức tạp trong xã hội hiện nay, nhiều tình huống bất trắc có
thể xảy ra đối với trẻ như bị bắt cóc, xâm hại .. Tôi đó đưa ra những tình huống
để dạy trẻ như:
- “ Nếu có người không quen biết cho con quà con nên làm như
thế nào ? ”
Ở tình huống này, với lứa tuổi của trẻ trên thực tế trẻ rất thích khi được
cho quà và sẽ không biết tại sao không được nhận.
Khi trẻ thảo luận, tôi đưa ra những giả thiết, những tình huống xấu “ Nếu
đó là kẻ xấu thì sẽ rất nguy hiểm cho con”. Tôi phân tích, giải thích cho trẻ và
giúp trẻ có phương án giải quyết đó là :
Tuyệt đối không nhận quà, ăn bánh kẹo của người lạ vì có thể bị người
xấu tẩm thuốc mê và trúng mưu của kẻ xấu.
Khi gặp trường hợp này con nên núi “ Cháu cám ơn, nhưng bố mẹ cháu
không cho nhận quà của người lạ”.
- Kết quả: Với phương pháp giáo dục mới này, trẻ sẽ hình thành được kỹ
năng sống cơ bản đó là nhận biết được những mối nguy hiểm bên cạnh mình và
11/25


Một số biện pháp giáo dục kĩ năng sống cho trẻ mẫu giáo bé 3-4 tuổi ở trường Mầm non

biết cách suy nghĩ phòng tránh và có thể tự giải quyết được khi gặp phải các
tình huống như vậy
Môn: Khám phá khoa học
Đề tài: Một số đồ dùng trong gia đình
Với đề tài này, Tôi chuẩn bị một số đồ dùng gia đình: phích nước, dao kéo,
xoong nồi, để trẻ quan sát và nhận xét về chất liệu, tác dụng của những đồ dùng
đó. Hỏi trẻ: xoong nồi dùng để làm gì? nếu khi đang đun hoặc trong nồi có canh

-“ Nếu bé thấy có khói, hoặc cháy ở đâu đó con sẽ phải làm thế nào ?”
Qua tình huống này tôi dạy trẻ :
Khi thấy có khói hoặc cháy ở đâu, trước hết bé phải chạy xa chỗ cháy,
hãy hét to để báo với người nhà và những người xung quanh có thể nghe thấy.
Nếu không có người ở nhà thì chạy báo cho hàng xóm.
Từ những tình huống cụ thể mà rất dễ xảy ra đối với trẻ, bằng cách cho
trẻ thảo luận, yêu cầu trẻ suy nghĩ, vận dụng vốn hiểu biết của mình để tìm cách
giải quyết vấn đề. Thông qua đó cô giúp trẻ tìm ra phương án tối ưu nhất, đó
cũng chính là kinh nghiệm mà ta cần dạy trẻ . Thông qua hoạt động giáo dục
kỹ năng sống cho trẻ trong các giờ hoạt động chung cũng là cách giúp trẻ có
sự tư duy lôgích, biết cách diễn đạt suy nghĩ của mình, và giúp trẻ có thêm kinh
nghiệm trong cuộc sống.
* Kết quả: trẻ đó có những kiến thức cơ bản trong việc phòng tránh
những nguy cơ không an toàn có thể xảy ra với trẻ, trẻ biết cách ứng xử hợp lí
trong các tình huống khẩn cấp: gặp người lạ, gặp đám cháy..
Môn: Tạo hình
Đề tài : Vẽ về công trình xây dựng
Bằng sự yêu nghề, mến trẻ và khả năng của mình, tôi tạo ra nhiều bức
tranh các công trình xây dựng khác nhau với bố cục đẹp, màu sắc tươi sáng để
kích thích sự hứng thú của trẻ để tạo ra các bức tranh nghệ thuật. Tôi cho trẻ
quan sát, nhận xét hình ảnh, bố cục, màu sắc trong bức tranh, tôi hỏi trẻ để trẻ
nêu ý tưởng, cách thực hiện để tạo ra bức tranh đó. Qua ý kiến trẻ đưa ra tôi
động viên, hướng dẫn trẻ làm hoàn thiện bức tranh có sáng tạo. Trong khi trẻ
làm tôi sưu tầm những đĩa nhạc không lời có nội dung phù hợp với nội dung trẻ
đang thực hiện, bật nhỏ nhằm kích thích, tạo hứng thú cho trẻ. Đặc biệt khi trẻ
hoàn thành xong bức tranh của mình, tôi cho trẻ trưng bày các sản phẩm đó lên
để cho các bạn và trẻ cùng quan sát. Cho trẻ cùng chia sẻ về bài của mình, của
bạn. Qua đó giáo dục trẻ cảm nhận được vẻ đẹp của bức tranh. Đây cũng là cách
để giáo dục kỹ năng thẩm mĩ cho trẻ.
* Kết quả: Với cách làm này trẻ có kỹ năng cảm nhận và thưởng thức cái

A! Đây rồi , vẫn là những thứ đồ chơi mà Lâm thích , Lâm mải mê chơi đùa
với bao nhiêu là đồ chơi.
Bỗng nghe tiếng mẹ gọi : “ Lâm ơi , con đang làm gì đấy , mẹ con mình
chào bác Hoa đi về nào ”
- “ Vâng ạ ” Tiếng Lâm đáp lại
Lâm vội vàng chạy ra, mà cũng quên mất không cất dọn đồ chơi của
anh Bin .
-“ Ơ , cái gì thế này ! Phòng anh Bin có ổ khóa lạ quá, chẳng giống như
khóa nhà Lâm ”.
Lâm nắm vào ổ khóa rồi xoay xoay , vặn vặn . Tiếng ổ khóa kêu lách tách
làm cho Lâm thấy thích thú .
Lâm cầm vào ổ khoa và đóng cửa lại . “ Kẹt ” ổ khúa chặt lại và cánh của
cũng bị khóa.
Lâm xoay tay nắm để mở cửa giống như ở nhà mình mà không tài nào
mở được. Cậu loay hoay xoay đi xoay lại mà không được. Cu cậu sợ quá khóc
14/25


Một số biện pháp giáo dục kĩ năng sống cho trẻ mẫu giáo bé 3-4 tuổi ở trường Mầm non

oà lên. Mẹ và bác Hoa vội vàng chạy lại hướng dẫn Lâm cách mở khoá nhưng
cu cậu càng khóc to hơn. Cuối cùng bác Hoa phải thuê thợ cắt kính vào cắt để
có thể thò tay vào mở khoá cửa.
Cửa vừa mở, Lâm ào ra ôm chầm lấy mẹ khóc nức nở “Mẹ ơi, con
sợ quá ”.
Đợi Lâm bình tĩnh, mẹ mới ôn tồn giải thích và nhắc nhở: “ Lần sau, đi
đâu con không được nghịch khoá như thế nữa nhé, khoá mỗi nhà có các cách sử
dụng khác nhau. Nếu hôm nay ,mẹ và bác Hoa không biết thì sẽ nguy hiểm thế
nào. Mà con xem bây giờ bác Hoa phải chữa lại cửa rồi. Còn nữa con cũng
chưa cất dọn đồ chơi trả anh Bin kìa . Con vào cất đồ chơi của anh đi ”


Mẹ nói : “ tại con cứ vội cuống lên đấy mà. Thôi , mẹ con mình quay lại
để lấy nhé. ”
- “ Không , bây giờ mà quay về thì muộn mất mẹ ạ. ”
Bảo nhất định không chịu quay lại để lấy mũ, mẹ đành phải nhượng bộ
không quay về nữa.
Đang đi, bỗng chiếc xe phía trước chở thùng hoa quả bị rơi xuống đường,
làm hoa quả rơi tung toé. Mẹ vội vàng phanh gấp làm xe loạng choạng rồi đổ
kềnh làm hai mẹ con ngã lăn ra đường. Bảo bị đập đầu xuống đường.Chú công
an đang đứng bên đường nhìn thấy bước sang đỡ 2 mẹ con dậy, chú lo lắng hỏi :
“ Chị và cháu có sao không ”.
Mẹ xem xét chỗ vết thương của Bảo và nói: “ Cảm ơn anh, mẹ con tôi
không sao ạ ”
Chú ôn tồn nhắc nhở :
-“ Chị không cho cháu đội mũ bảo hiểm là vi phạm luật ATGT rồi. Trẻ em
cũng phải đội mũ bảo hiểm để đảm bảo ATGT. Nếu hôm nay mà va chạm mạnh
thì sẽ rất nguy hiểm. Cháu đội mũ thì những trấn thương vùng đầu giảm đi rất
nhiều. Tránh được những trấn thương để lại những hậu quả đáng tiếc. ”
Mẹ ân hận xin lỗi chú công an và nói với Bảo :
“ Mẹ con mình lần sau dù có vội hay muộn đến mấy cũng phải nhớ đội
mũ bảo hiểm con nhỉ. ”
* Kết quả: Sau khi cho trẻ nghe chuyện và toạ đàm với trẻ về nội dung
câu chuyện, tôi thấy có nhiều cháu cũng nhận là thường xuyên không đội mũ
bảo hiểm khi đi xe máy . Sau đó, nhiều bậc phụ huynh đó chia sẻ với cô giáo :
Bản thân phụ huynh cũng ít khi nhớ cho con đội mũ bảo hiểm khi đi xe máy, bởi
một phần vướng, một phần công an thường không phạt trường hợp này nên các
phụ huynh cũng hay bỏ qua. Nhưng bây giờ, các con đũi đội mũ bảo hiểm khi
đi xe máy . Qua trên tôi thấy rằng, qua câu chuyện trẻ đó nhận thức được sự cần
thiết của việc đội mũ bảo hiểm khi đi xe. Biết được nếu không thực hiện tốt thì
có thể xảy ra rủi ro như thế nào. Từ đó tạo cho trẻ ý thức chấp hành LLATGT

quay ra ngoài đồng thời lấy tay che miệng, biết nhặt cơm rơi bỏ vào đĩa và
lau tay)

Trẻ ngồi vào bàn trước giờ ăn
* Kết quả: trẻ của lớp tôi đó hình thành đuợc những kỹ năng tự phục vụ
bản thân ( Lau mặt ,rửa tay), hình thành được những thói quen tốt trong ăn uống
( Ăn hết xuất, xúc ăn gọn gàng, biết mời cô, mời bạn khi ăn ..).
17/25


Một số biện pháp giáo dục kĩ năng sống cho trẻ mẫu giáo bé 3-4 tuổi ở trường Mầm non

Tất cả những đỉều đó trở thành nề nếp trong sinh hoạt của trẻ ở tại lớp
cũng như khi ở nhà.
b. Giáo dục kỹ năng sống cho trẻ thông qua hoạt động vui chơi:
- Lí luận: Đối với trẻ mầm non, hoạt động vui chơi chiếm vai trò chủ đạo
trong hoạt động của trẻ ở trường. Thông qua giờ chơi, trẻ được đóng các vai
khác nhau trong xó hội, trẻ đóng vai và tái hiện lại những gì trẻ nhìn thấy trong
cuộc sống. Tất cả những kiến thức và kinh nghiệm cuộc sống mà trẻ có sẽ được
trẻ thể hiện qua họat động vui chơi.
- Cách làm:
+ Ở góc phân vai tôi đặt câu hỏi gợi mở: Hôm nay gia đình có dự định gì?
bố làm gì? còn mẹ sẽ làm gì? như thế nào? con phải như thế nào? Qua đó giáo
dục trẻ phải biết quan tâm, chia sẻ, yêu mến bạn bè và người thân, muốn đi chơi
phải xin phép. Bên cạnh đó, qua góc chơi phân vai mẹ con, trẻ học được các kỹ
năng như: Kỹ năng giao tiếp ( giao tiếp giữa mẹ với con, trẻ biết nói nựng con,
dặn dò con), kỹ năng chăm sóc (biết lấy nước cho con uống, xúc bột cho con
ăn), kỹ năng hợp tác ( trẻ học được cách chơi trong nhóm như biết trò chuyện
chia sẻ với bạn bên cạnh…. Sau khi chơi xong trẻ biết cất đồ chơi đúng nơi
quy định.

Một số biện pháp giáo dục kĩ năng sống cho trẻ mẫu giáo bé 3-4 tuổi ở trường Mầm non

Bé tưới nước cho cây

Bé nhặt rác bỏ vào thùng
* Kết quả: thông qua việc giỏo dục kỹ năng sống cho trẻ trong các giờ
hoạt động ngoài trời, tôi thấy trẻ lớp tôi rất mạnh dạn,tự tin, luôn thích chia
sẻ, giao lưu cùng bạn. Trẻ thực hiện tốt các quy định của trường lớp : nhặt
20/25


Một số biện pháp giáo dục kĩ năng sống cho trẻ mẫu giáo bé 3-4 tuổi ở trường Mầm non

rác bỏ vào thùng, không dẫm chân lên hoa, thảm cỏ, khi chơi đồ chơi ngoài
trời biết nhường nhịn, chia sẻ với bạn.
3.4. Biện pháp 4 : Cô luôn là tấm gương để cho trẻ noi theo
Ở lứa tuổi của trẻ, trẻ luôn thích được cô yêu thương, gần gũi, mọi hành vi
của cô đều được trẻ chú ý. Vì vậy, cô phải luôn là tấm gương cho trẻ soi. Trẻ 3-4
là lưa tuổi đang học bắt chước , nhất là những hành vi, hành động của cô. Nên,
trước hết cô giáo phải là tấm gương mẫu mực trong lời ăn tiếng nói, trong các cử
chỉ, hành động của mình, trong cách giải quyết vấn đề, luôn yêu thương, tôn
trọng, đối xử công bằng với trẻ và đảm bảo an toàn cho trẻ.
Ý thức được điều đó nên tôi luôn chú ý đến cách đi đứng, lời nói, hành
vi, cử chỉ của mình. Giao tiếp với trẻ luôn nhẹ nhàng, xưng hô cô và con. Giờ
đón trả trẻ luôn ân cần với trẻ, khiêm tốn lịch sự trong giao tiếp với phụ huynh.
Phải giữ đúng lời hứa với trẻ nếu tôi đã hứa, nếu trẻ có hành vi, lời nói
không hay, tôi nhẹ nhàng góp ý và khuyến khích trẻ tránh sai phạm lần sau. Trẻ
rất thích cô giáo trẻ trung, xinh tươi vì thế tôi luôn chú ý đến cách ăn mặc sao
cho đẹp và lịc sự, phù hợp với môi trường sư phạm.
Đây là những yêu cầu rất cao và đòi hỏi mỗi cô giáo cũng luôn phải tự rèn

thực trạng và đề ra những biện pháp thực hiện, tôi đã đạt kết quả. Đó là sự nỗ
lực cố gắng của bản thân tôi. Bên cạnh đó tôi luôn nhận được sự chỉ đạo sát sao
của ban giám hiệu nhà trường cùng các bạn đồng nghiệp giúp đỡ tạo điều kiện
thuận lợi về cơ sở vật chất, tinh thần, động viên cô và trò sớm hoàn thành nhiệm
vụ. Tôi đã thu được một số kết quả đáng mừng sau:
- Trẻ lớp tôi đều khỏe mạnh, sạch sẽ, mạnh dạn, hồn nhiên, có ý thức học
tập tốt, biết lao động tự phục vụ bản thân, có thói quen vệ sinh ở mọi lúc, mọi
nơi. Nắm chắc kiến thức yêu cầu từng độ tuổi đề ra.
- Tự tin, tự lập, chủ động, sáng tạo trong các hoạt động
- Trẻ ngoan ngoãn, biết vâng lời ông bà, bố mẹ và người lớn tuổi.
- Trẻ biết giới thiệu về bản thân và gia đình mình với mọi người, biết
mình đang học lớp nào, thích cái gì và địa chỉ nhà mình ở đâu.
- Biết cách ứng xử với mọi người xung quanh. Biết cảm ơn khi nhận được
sự giúp đỡ từ người khác, khi được người khác tặng quà. Biết nói lời xin lỗi khi
làm điều sai trái. Biết lắng nghe, chia sẻ, yêu quý, giúp đỡ ông bà, bố mẹ, bạn
bè, cô giáo và những người xung quanh.
- Trẻ biết hợp tác, chơi với bạn, biết liên kết với các bạn khác trong lớp,
biết chia sẻ, chăm sóc, lắng nghe, trình bày và diễn đạt ý trong nhóm bạn.
- Trẻ biết nhận xét, đánh giá các ưu khuyết điểm của bản thân mình và
của bạn.
- Nhận biết những hoàn cảnh không an toàn và cách giữ an toàn cho mình
và nơi công cộng ( trong sân trường, ngoài đường, trong công viên, khi gặp
người lạ)
Bảng tổng hợp kết quả so sánh chất lượng kĩ năng sống của trẻ
Trẻ
Kỹnăng
Kỹnăng
Kỹnăng Kỹ năng thể
Kỹnăng
lớp


15

20

14

21

15

20

13

22

12

23

43%

57%

40%

60%

43%

94%

2
5,7%

32
92%

Kết quả khảo sát trên cho thấy, % trẻ có kỹ năng sống ở mức đạt tăng lên
nhanh. Trẻ đó có được những kỹ năng tương đối bền vững. Đáng mừng là % trẻ
ở mức chưa đạt giảm xuống. Kết quả này đó chứng minh ưu điểm của việc thực
hiện có hiệu quả các biện pháp trên. Trẻ lớp tôi có được những kỹ năng sống cơ
bản, cần thiết của lứa tuổi này. Đồng thời cũng lĩnh hội được những kỹ năng kỹ
xảo, thói quen hành vi, nếp sống văn hoá, làm nền tảng cho việc phát triển nhân
cách trẻ toàn diện, bền vững, có khả năng thích ứng với mọi biến động của xã
hội, biết tự khẳng định mình trong xã hội. Góp phần làm cho xã hội ngày càng
phát triển vững mạnh.
Về phía phụ huynh, sự chuyển biến tích cực từ phía trẻ đã làm cho phụ
huynh cảm thấy vui mừng, phấn khởi, tin tưởng vào kết quả giáo dục của nhà
trường. Các bậc phụ huynh đã có thói quen phối hợp với giáo viên, tích cực
tham ra các hoạt động giáo dục trẻ ở nhà trường.
Bản thân, qua việc tổ chức hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho trẻ tôi
cũng có điều kiện để rèn luyện các kỹ năng sống của mình, có một số kinh
nghiệm và tự tin hơn khi tổ chức các hoạt động giáo dục cho trẻ trong đó có hoạt
động giáo dục kỹ năng sống.

PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
1. Kết luận:
Để giáo dục trẻ có kỹ năng sống tốt thì:
- Giáo viên cần nắm vững khái niệm, mục đích, nội dung và phương pháp

- Qua kết quả đó đạt được ở trên tôi thấy rằng để giáo dục kỹ năng sống
cho trẻ đạt kết quả tốt giáo viên cần :
- Lắng nghe ý kiến của trẻ không gò bó ép đặt trẻ. Cô luôn là người chỉ
dẫn, chuyền cho trẻ những kinh nghiệm sống đó được đúc kết từ lâu.
- Cần tích cực đổi mới phương pháp dạy nhằm khuyến khích sự tích cực ở
trẻ. Khai thác tiểm năng sáng tạo ở mỗi trẻ. Giáo dục trẻ như thế nào để trẻ cảm
thấy thoải mái trong mọi tình huống của cuộc sống. Luôn tạo cho trẻ cơ hội để
trẻ được thể hiện mình, được bộc lộ bản thân mình trước mọi người.
- Cần thường xuyên tổ chức các hoạt động giáo dục phát huy tính tích
cực ở trẻ, giúp trẻ hứng thú chủ động khám phá, biết vận dụng vốn kiến thức, kỹ
năng vào việc giải quyết các tình huống khác nhau .
- Để giáo dục trẻ kỹ năng, cô giáo cần đưa ra các tình huống cụ thể để trẻ
trải nghiệm chứ không nên lý thuyết dập khuôn hoặc chỉ “cấm đoán” như :
“Con không được làm như thế này” sẽ khiến trẻ mất đi khả năng tự phán đoán
và tự đưa ra quyết định giải quyết .
- Tuyên truyền với các bậc phụ huynh để cùng tham gia giáo dục trẻ .
2. Kiến nghị và đề xuất:
Để trẻ có được các kĩ năng sống hoàn thiện, rất mong muốn lãnh đạo cấp
trên quan tâm nhiều hơn nữa trong việc tổ chức nhiều buổi chuyên đề tập huấn
nội dung giáo dục kỹ năng sống cho trẻ mầm non để giáo viên học tập, trao đổi,
học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau.
24/25


Một số biện pháp giáo dục kĩ năng sống cho trẻ mẫu giáo bé 3-4 tuổi ở trường Mầm non

Bản thân giáo viên chúng tôi sẽ luôn cố gắng và cố gắng hơn nữa trong công tác
giáo dục kĩ năng sống cho trẻ để trẻ phát triển toàn diện về nhân cách. Cô giáo
phải không ngừng học hỏi, tự bồi dưỡng chuyên môn, trau dồi học hỏi kinh
nghiệm với bạn bè đồng nghiệp để cùng đưa ra các biện pháp thiết thực, hiệu