BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA
HỒ CHÍ MINH

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

NGÔ XUÂN DƯƠNG

VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
TRONG CÔNG TÁC GIÁO DỤC CHỦ NGHĨA YÊU NƯỚC
CHO THANH NIÊN VIỆT NAM HIỆN NAY

LUẬN ÁN TIẾN SĨ CHÍNH TRỊ HỌC

Hà Nội – 2019


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA
HỒ CHÍ MINH

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

NGÔ XUÂN DƯƠNG

VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
TRONG CÔNG TÁC GIÁO DỤC CHỦ NGHĨA YÊU NƯỚC
CHO THANH NIÊN VIỆT NAM HIỆN NAY


II. Các công trình nghiên cứu liên quan đến thực trạng vận dụng tư tưởng
Hồ Chí Minh trong công tác giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên
Việt Nam hiện nay.......................................................................................13
III. Các công trình nghiên cứu liên quan đến việc đề xuất giải pháp nhằm
tăng cường vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong công tác giáo dục chủ
nghĩa yêu nước cho thanh niên Việt Nam thời gian tới...............................16
IV. Giá trị cần tham khảo của các công trình nghiên cứu trên và những vấn
đề cần tiếp tục làm sáng tỏ...........................................................................20
Chương 1: VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH TRONG CÔNG
TÁC GIÁO DỤC CHỦ NGHĨA YÊU NƯỚC CHO THANH NIÊN VIỆT
NAM HIỆN NAY - MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN.....................................25
1.1. Một số khái niệm cơ bản.......................................................................25
1.2. Chủ nghĩa yêu nước Hồ Chí Minh, tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục
thanh niên và sự vận dụng vào việc xác định nội dung, phương thức giáo
dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên Việt Nam hiện nay........................30
1.3. Sự cần thiết của việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong công tác
giáo dục chủ nghĩa nước cho thanh niên Việt Nam hiện nay.......................56
Chương 2: VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH TRONG CÔNG
TÁC GIÁO DỤC CHỦ NGHĨA YÊU NƯỚC CHO THANH NIÊN VIỆT
NAM HIỆN NAY - THỰC TRẠNG VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA..........63


2.1. Những yếu tố tác động đến việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong
công tác giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên Việt Nam hiện nay. 63
2.2. Thực trạng vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong công tác giáo dục
chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên Việt Nam hiện nay..............................73
2.3. Những vấn đề đặt ra đối với việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong
công tác giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên Việt Nam hiện nay. 94
Chương 3: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG VẬN DỤNG TƯ
TƯỞNG HỒ CHÍ MINH TRONG CÔNG TÁC GIÁO DỤC CHỦ NGHĨA YÊU

TNCS:

Chính trị quốc gia
Lý luận chính trị
Nhà xuất bản
Thanh niên cộng sản


1
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng tư tưởng của Đảng, là tài sản tinh
thần to lớn của dân tộc ta, soi đường cho cuộc đấu tranh của nhân dân ta giành
thắng lợi. Đẩy mạnh việc học tập, vận dụng và làm theo tư tưởng của Người
là một việc làm vô cùng quan trọng và ý nghĩa đối với cách mạng Việt Nam
trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập
quốc tế ngày càng sâu rộng. Vì vậy, Đảng ta xác định: “làm cho tư tưởng, đạo
đức, phong cách của Hồ Chí Minh thật sự trở thành nền tảng tinh thần vững
chắc của đời sống xã hội” [21].
Chủ nghĩa yêu nước là sợi chỉ đỏ xuyên suốt chiều dài lịch sử, là sản
phẩm tinh thần cao quý, giữ vị trí chuẩn mực cao nhất của đạo lý và đứng đầu
trong bậc thang giá trị văn hóa tinh thần của dân tộc Việt Nam. Chủ nghĩa yêu
nước là động lực nội sinh to lớn của cộng đồng dân tộc Việt Nam, tạo nên sức
mạnh vô địch trong các cuộc kháng chiến chống ngoại xâm và trong sự
nghiệp dựng xây đất nước. Hồ Chí Minh từng nói:
“Nhân dân Việt Nam có truyền thống yêu nước nồng nàn.
Lịch sử ngàn năm của dân tộc Việt Nam đã ghi những trang oanh
liệt của nhân dân đấu tranh để xây dựng nước nhà và bảo vệ nền
độc lập của Tổ quốc mình” [64; tr.29].
Thanh niên là rường cột của nước nhà, chủ nhân tương lai của đất

sự phản biện trong việc tiếp nhận và xử lý thông tin; nhiều tấm gương thanh
niên năng động, tích cực, bằng tài năng và trí tuệ đã vươn lên, vượt qua đói
nghèo, chiến thắng lạc hậu trên khắp mọi miền của Tổ quốc; tư tưởng chính
trị ở thanh niên ngày càng ổn định; v.v..
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực đó, công tác giáo dục chủ
nghĩa yêu nước cho thanh niên trên cơ sở vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vẫn
còn tồn tại những hạn chế: một số cấp ủy, chính quyền chưa thấy được tầm


3
quan trọng của công tác này do vậy chưa có sự quan tâm đúng mức; chất lượng
đội ngũ trực tiếp làm nhiệm vụ giáo dục vẫn còn “thiếu và yếu”; chương trình,
nội dung và phương thức giáo dục còn nhiều bất cập, chưa theo kịp sự phát
triển của tình hình thanh niên; khả năng chi phối và ảnh hưởng của Đoàn
TNCS Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam chưa sâu rộng, tỷ lệ
tập hợp thanh niên thấp; tính tiền phong gương mẫu của cán bộ đoàn, hội và
đoàn viên, hội viên chưa cao; cơ sở vật chất, kỹ thuật phục vụ công tác này
chưa được quan tâm đúng mức; môi trường văn hóa còn nhiều yếu tố chưa lành
mạnh; một bộ phận thanh niên còn có những biểu hiện suy thoái tư tưởng chính
trị, đạo đức, lối sống, phai nhạt lý tưởng, giảm sút niềm tin, ít quan tâm đến
tình hình đất nước, thiếu ý thức chấp hành pháp luật, sống thực dụng, xa rời
truyền thống văn hóa dân tộc...
Những hạn chế, khuyết điểm trên do nhiều nguyên nhân, trong đó có
nguyên nhân rất cơ bản là thiếu sự nghiên cứu một cách sâu sắc toàn diện
những giá trị của tư tưởng Hồ Chí Minh để từ đó vận dụng phù hợp với tình
hình thực tế hiện nay.
Từ thực tiễn giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên trên cơ sở vận
dụng tư tưởng Hồ Chí Minh và tầm quan trọng của công tác này đối với sự phát
triển của đất nước, nghiên cứu sinh chọn chủ đề Vận dụng tư tưởng Hồ Chí
Minh trong công tác giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên Việt Nam hiện

- Về nội dung khoa học:
+ Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu
sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, luận án không vận
dụng hết hệ thống quan điểm đó mà chỉ vận dụng chủ nghĩa yêu nước Hồ Chí
Minh và tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục thanh niên vào việc xác định nội
dung giáo dục, phương thức giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên.
+ Công tác giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên trên cơ sở vận
dụng tư tưởng Hồ Chí Minh được cấu thành bởi nhiều yếu tố: chủ thể giáo
dục; đối tượng giáo dục; mục đích giáo dục; nội dung giáo dục; phương thức
giáo dục; cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ giáo dục; hiệu quả giáo dục; v.v..,
luận án không nghiên cứu hết các yếu tố đó mà chỉ tập trung vào nội dung và


5
phương thức giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên trên cơ sở vận
dụng tư tưởng Hồ Chí Minh.
- Về đối tượng: Tùy theo góc độ tiếp cận mà thanh niên được phân loại
thành nhiều đối tượng (thanh niên dân tộc thiểu số; thanh niên tôn giáo; thanh
niên nông thôn; thanh niên đô thị; thanh niên học sinh, sinh viên; thanh niên
công nhân; thanh niên lực lượng vũ trang; v.v..), luận án không khảo sát, điều
tra tất cả đối tượng đó mà chỉ tập trung vào đối tượng thanh niên nông thôn,
thanh niên công nhân và thanh niên học sinh, sinh viên.
- Về không gian: Luận án khảo sát việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh
trong công tác giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên ở 09 tỉnh, thành
phố: Bắc Ninh; Hà Nội; Nam Định; Nghệ An; Nha Trang; Đắk Lắk; Bà Rịa Vũng Tàu; Đồng Tháp; Sóc Trăng.
- Về thời gian: Từ năm 2008 đến nay.
4. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
4.1. Cơ sở lý luận: Việc nghiên cứu đề tài luận án dựa trên các nguyên lý
của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng, chính
sách, pháp luật của Nhà nước về thanh niên và công tác giáo dục thanh niên.

nghiên cứu có liên quan.
+ Các phương pháp phân tích và phương pháp tổng hợp, phương pháp
lịch sử và phương pháp lô-gích được sử dụng để nghiên cứu tổng quan tình
hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án (Tổng quan) và đề xuất quan
điểm, một số giải pháp chủ yếu nhằm tăng cường vận dụng tư tưởng Hồ Chí
Minh trong công tác giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên Việt Nam
trong thời gian tới (Chương 3).
+ Phương pháp hệ thống, phương pháp lô-gích, lịch sử phương pháp
tiếp cận hệ thống - cấu trúc để hệ thống hóa, khái quát hóa, nghiên một số
vấn đề lý luận của việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong công tác giáo
dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên (Chương 1).
+ Phương pháp thu thập thông tin được sử dụng gồm phương pháp
nghiên cứu tài liệu, phương pháp điều tra xã hội học để khảo sát, đánh giá
thực trạng vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong công tác giáo dục chủ nghĩa
yêu nước cho thanh niên Việt Nam hiện nay (Chương 2).


7
Phương pháp nghiên cứu tài liệu được dùng để thu thập, phân tích các
tư liệu, tài liệu liên quan.
Phương pháp điều tra xã hội hội học được sử dụng nhằm thu thập
những thông tin sơ cấp về thực trạng vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong
công tác giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho thanh niên Việt Nam hiện nay để
có cơ sở khoa học đánh giá những chuyển biến về chủ nghĩa yêu nước, về
giáo dục chủ nghĩa yêu nước trong quan niệm, nhận thức, ứng xử của thanh
niên và xã hội hiện nay. Việc điều tra được tiến hành theo ba khâu: chuẩn bị
điều tra, tiến hành điều tra, xử lý và sử dụng kết quả điều tra.
Quá trình điều tra được tiến hành theo 04 loại phiếu hỏi: phiếu hỏi dành
cho cán bộ Đảng, chính quyền, đoàn thể; phiếu hỏi dành cho thanh niên;
phiếu hỏi dành cho thanh niên học sinh trung học phổ thông; phiếu hỏi dành



9
TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN
I. Các công trình nghiên cứu liên quan đến cơ sở lý luận của việc
vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong công tác giáo dục chủ nghĩa yêu
nước cho thanh niên Việt Nam hiện nay
I.1. Các công trình nghiên cứu về công tác tư tưởng
M.I.Kalinin, tác giả cuốn Về giáo dục cộng sản chủ nghĩa [37] nhấn
mạnh một trong những phương pháp giáo dục chủ nghĩa cộng sản quan trọng
là sử dụng và phát huy hiệu quả vai trò của giáo dục đối với ý thức con người.
Theo tác giả, giáo dục và bồi dưỡng những phẩm chất cao quí đó là một yếu
tố hết sức quan trọng trong sự nghiệp giáo dục chủ nghĩa cộng sản; cần phải
đến với từng người, đánh giá họ, làm nổi bật những mặt tốt của họ bởi vì
không thể chỉ giáo dục dựa trên mặt tiêu cực.
Trong cuốn Giáo dục và quản lý - Sự phối hợp công tác tư tưởng [88],
tác giả I.Đ.Tơrốtchencô đã làm rõ sự lãnh đạo của Đảng nói chung, coi đó là
hình thức quản lý một cách có ý thức sự phát triển xã hội, còn việc quản lý
quá trình tư tưởng là một bộ phận hợp thành không thể tách rời của sự lãnh
đạo của Đảng. Theo quan điểm đó, hoạt động tư tưởng là một hình thức quản
lý, có nội dung phong phú đa diện và những khía cạnh khác nhau, cần được
rọi sáng bằng nghiên cứu khoa học và tổng kết kinh nghiệm từ thực tiễn. Hoạt
động tư tưởng giải quyết nhiệm vụ tuyên truyền và hình thành ý thức mới,
hoàn thiện tư cách đạo đức của con người Xô-viết.
Trong cuốn Công tác tuyên truyền tư tưởng trong thời kỳ mới [8] của Ban
Tuyên huấn Trung Quốc, với những luận cứ hết sức chặt chẽ và súc tích, các tác
giả trình bày một loạt những vấn đề quan trọng liên quan đến công tác tuyên
truyền, công tác lý luận, công tác truyền thông báo chí, công tác văn học nghệ
thuật, công tác xuất bản, công tác điều tra, nghiên cứu thông tin,... Các tác giả



11
Cuốn Hồ Chí Minh với công tác tư tưởng [103] của Hồng Vinh và Đào
Duy Quát, là tập hợp các bài nghiên cứu của các tác giả về các vấn đề phát
triển về lý luận công tác tư tưởng của Hồ Chí Minh, về các lĩnh vực của công
tác tư tưởng (nghiên cứu, giáo dục lý luận, tuyên truyền, cổ động); báo chí;
công tác tư tưởng trong các tầng lớp xã hội khác nhau; phương pháp và nghệ
thuật làm công tác tư tưởng; phát huy di sản tư tưởng của Hồ Chí Minh vào
công tác tư tưởng trong giai đoạn hiện nay.
Trong bộ sách Nguyên lý công tác tư tưởng do Lương Khắc Hiếu làm
chủ biên [31], các tác giả khái quát những vấn đề chung về công tác tuyên
truyền, đặc biệt đề cập đến những quan điểm có tính nguyên tắc đổi mới công
tác tuyên truyền và phương hướng cơ bản đổi mới công tác tuyên truyền hiện
nay. Đây là “công cụ'' rất quý cho người học, người đọc muốn tìm hiểu,
nghiên cứu và tham gia hoạt động trong lĩnh vực tư tưởng.
Trong cuốn Lý luận và phương pháp nghiên cứu, giáo dục lý luận
chính trị do Phạm Huy Kỳ làm chủ biên [41], với mục đích góp phần nâng
cao tính khoa học, chất lượng và hiệu quả công tác nghiên cứu và giáo dục lý
luận chính trị của Đảng ta, tác giả trình bày một số vấn đề lý luận và phương
pháp nghiên cứu, giáo dục lý luận chính trị; các phương pháp giảng dạy lý
luận chính trị - một hoạt động quan trọng và thường xuyên trong công tác
giáo dục lý luận chính trị của Đảng ta.
Cuốn Một số vấn đề về công tác lý luận, tư tưởng và tổ chức của Đảng
trong thời kỳ đổi mới của Tô Huy Rứa [77] là tập hợp 70 bài viết và bài nói
của tác giả. Các bài viết đó đã phản ánh thực tiễn tình hình đất nước trong hơn
25 năm tiến hành công cuộc đổi mới do Đảng khởi xướng và lãnh đạo. Bên
cạnh việc phân tích các thành tựu đã đạt được, một số lĩnh vực đã được làm
sáng tỏ hơn về mặt lý luận, tác giả đã làm rõ những hạn chế và các vấn đề đặt
ra của công tác lý luận, tư tưởng và tổ chức của Đảng hiện nay, đồng thời chỉ

thời đại [2].


13
Trong luận án tiến sĩ Chủ nghĩa yêu nước Hồ Chí Minh, Nguyễn Mạnh
Tường cho rằng nội dung cơ bản của chủ nghĩa yêu nước truyền thống là: Yêu
quê hương, xứ sở và sự gắn bó, cố kết cộng động; có sự khẳng định lịch sử
riêng và bản sắc văn hóa riêng của dân tộc, khẳng định về độc lập dân tộc,
chủ quyền quốc gia và sự bình đẳng của nước ta, vua ta đối với phương Bắc
và các vua phương Bắc; khẳng định tính chính nghĩa của những cuộc đấu
tranh bảo vệ Tổ quốc và quyết tâm đánh đuổi kẻ thù, bảo vệ độc lập và sự
toàn vẹn lãnh thổ; có tư tưởng coi trọng vai trò của nhân dân và thân dân
trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc. Chủ nghĩa yêu nước Hồ Chí Minh
là sự kết hợp chủ nghĩa Mác - Lênin với chủ nghĩa yêu nước truyền thống;
thống nhất độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội; thống nhất chủ nghĩa yêu
nước với chủ nghĩa quốc tế vô sản [99].
Trần Xuân Trường, tác giả cuốn Chủ nghĩa yêu nước Việt Nam thời đại
Hồ Chí Minh cho rằng chủ nghĩa yêu nước thời đại Hồ Chí Minh có nội hàm
đậm nét của một hệ tư tưởng, của một lý luận và đường lối cứu nước theo lập
trường của giai cấp công nhân, của chủ nghĩa Mác - Lênin, đó là chủ nghĩa
yêu nước xã hội chủ nghĩa. Chủ nghĩa yêu nước xã hội chủ nghĩa là chủ nghĩa
yêu nước Việt Nam trong giai đoạn cách mạng xã hội chủ nghĩa. Nó là sự tiếp
nối của chủ nghĩa yêu nước truyền thống, hấp thụ tất cả những gì ưu việt mà
truyền thống bốn nghìn năm để lại đồng thời phát triển truyền thống đó lên
một trình độ mới trong thời đại nhân loại đang dần từng bước, bằng các con
đường khác nhau quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội và chủ
nghĩa cộng sản. Chủ nghĩa yêu nước xã hội chủ nghĩa thuộc phạm trù chủ
nghĩa yêu nước thời đại Hồ Chí Minh, chủ nghĩa yêu nước kiểu mới trên lập
trường chủ nghĩa Mác - Lênin [92].
Trong đề tài khoa học Chủ nghĩa yêu nước Hồ Chí Minh trong thời kỳ mở

mang tính cá thể sâu sắc; biết trân trọng những giá trị thiêng liêng của Tổ
quốc và của xã hội cộng sản chủ nghĩa như những giá trị của cá nhân và
những giá trị thiêng liêng của khối óc và trái tim mình; thiết tha yêu cuộc


15
sống và hoạt động vì những mục đích cao cả; có ý thức về phẩm giá con
người, có lòng tự trọng, biết quý trọng danh dự cá nhân.
Trong luận án tiến sĩ Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục đào tạo thanh niên ở nước ta hiện nay của mình, Đoàn Nam Đàn trình bày
tương đối hệ thống tư tưởng cơ bản của Hồ Chí Minh về giáo dục - đào tạo
thanh niên: Về nội dung giáo dục (giáo dục lý tưởng cách mạng; giáo dục đạo
đức cách mạng; giáo dục văn hóa, kỹ thuật và nghề nghiệp; giáo dục sức khỏe
và thể chất); về phương châm, phương pháp giáo dục thanh niên [13].
Trong cuốn Hồ Chí Minh, nhà tư tưởng lỗi lạc [82], tác giả Song Thành
trình bày nội dung khái quát tư tưởng Hồ Chí Minh về sự nghiệp giáo dục đào tạo và “bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau”: luôn đánh giá cao vai
trò, vị trí của thanh niên trong tiến trình cách mạng của Đảng và dân tộc; luôn
coi trọng việc chăm sóc, bồi dưỡng thế hệ trẻ; trong nội dung bồi dưỡng thế
hệ cách mạng cho đời sau; bồi dưỡng lý tưởng, chí khí và đạo đức cách mạng
phải đặt lên hàng đầu; về phương châm, phương thức giáo dục: phải hiểu
thanh niên; đưa thanh niên vào rèn luyện trong thực tiễn đấu tranh cách mạng;
các thế hệ đi trước phải nêu gương mẫu mực cho thanh niên; đề cao quá trình
tự giáo dục, tự rèn luyện của thanh niên.
II. Các công trình nghiên cứu liên quan đến thực trạng vận dụng tư
tưởng Hồ Chí Minh trong công tác giáo dục chủ nghĩa yêu nước cho
thanh niên Việt Nam hiện nay
II.1. Thực trạng lối sống, đạo đức và tinh thần yêu nước của thanh niên
Trong bài Một số nét tâm lý đặc trưng về định hướng giá trị của thanh
niên hiện nay [114], từ kết quả nghiên cứu trên 1700 đối tượng thanh niên
trên cả nước, tác giả Đỗ Ngọc Hà nêu 3 vấn đề: giá trị trong cuộc sống hàng
ngày; giá trị xã hội; giá trị đối với cuộc sống. Tác giả đưa ra 3 nhận xét về

cách mạng cho thanh niên và việc vận dụng trong thực tiễn cách mạng hiện
nay [29], các tác giả nêu lên hạn chế trong việc giáo dục lý tưởng cách mạng
cho thanh niên: Cấp ủy Đảng và chính quyền địa phương, nhất là cấp cơ sở


17
chưa đầu tư đúng mức cho công tác giáo dục chính trị - tư tưởng cho thanh
niên; nhận thức về vai trò, vị trí của thanh niên, công tác thanh niên nói chung
và công tác giáo dục lý tưởng cách mạng cho thế hệ trẻ nói riêng chưa sâu
sắc, chưa nhất quán từ trong Đảng, trong các cơ quan Nhà nước đến toàn xã
hội. Vẫn còn có một số cấp ủy cho rằng công tác thanh niên là của tổ chức
Đoàn, công tác thanh niên là công tác phong trào; chậm cụ thể hóa nghị quyết
của Đảng về công tác thanh niên; nhiều địa phương sẵn sàng đầu tư hàng tỷ
đồng để xây dựng trụ sở, nhà khách nhưng vẫn rất khó khăn trong việc duyệt
kinh phí để nâng cấp trường học, nhà văn hóa thanh niên; nhiều cấp ủy
“khoán trắng” công tác thanh niên cho ủy viên phụ trách thanh niên; tình
trạng thoái hóa, biến chất, cơ hội, tham nhũng của một bộ phận đảng viên làm
cho niềm tin của lớp trẻ đối với Đảng giảm sút, v.v..
Cuốn Giáo dục truyền thống yêu nước cho thế hệ trẻ hiện nay của
Nghiêm Đình Vỳ [105] là tập hợp các bài viết về việc giáo dục truyền thống
yêu nước cho thế hệ trẻ. Nhiều bài viết nêu ra những khó khăn, những hạn chế
trong công tác giáo dục này, như: nhận thức về chủ nghĩa yêu nước ở một số
thanh, thiếu niên còn có những điểm mơ hồ; lối sống, định hướng, lý tưởng
cách mạng, lòng tin vào Đảng cách mạng có nhiều lệch lạc, giảm sút. Một tỉ
lệ nhỏ thích biết về những lời đồn đại không có cơ sở khoa học, xuyên tạc, do
đó có những biểu hiện hoài nghi, kém tin tưởng; một phần rất nhỏ không nhiệt
tình trong việc trong việc tìm hiểu về cuộc đời và sự nghiệp Hồ Chí Minh, mà
chỉ biết học thuộc để trả bài; việc cung cấp kiến thức về Hồ Chí Minh chưa
sâu, thiếu hấp dẫn, đơn điệu, nên tác động đến tình cảm, tư tưởng, hành động
của học sinh không cao, không đáp ứng được yêu cầu đề ra là “Sống, làm

cách mạng cho đoàn viên, thanh niên: tiếp tục nâng cao hơn nữa nhiệt tình
cách mạng cho toàn thể đoàn viên và thanh niên; nắm vững mục tiêu phấn
đấu của Đoàn Thanh niên Lao động; nhận rõ vị trí của Đoàn Thanh niên trong
cách mạng; ra sức củng cố sự lãnh đạo của các cấp bộ Đoàn, củng cố và phát
triển tổ chức của Đoàn Thanh niên.