Cõu 2: S tin húa trong h tiờu húa ca cỏc
nghnh sinh vt.
H tiờu húa trong ng tiờu húa cựng vi
mt s t chc khỏc trong c th nh
gan, tuyn ty l c quan tip nhn v
ch vin mi dng vt cht cho nhu cu
sinh trng v phỏt trin ca c th.
VD:
. lp cỏ xng :
h tiờu húa ó phỏt trin v cỏc
tuyn tiờu húa cng phỏt trin miệng có
răng, mọc ở phần dới cung mang cuối,
thực quản ngắn, phần cuối thực quản hơi
phình rộng, cha thành dạ dày chính
thức. Ruột dài, ngắn tùy từng loài cá.
Ruột thông ra ngoài qua lỗ hậu môn
riêng biệt ( Trừ cá phổi qua huyệt). Gan
3 lá, có túi mật, tỳ ( lá lách) khá lớn.
. lp lng c:
+ Khoang miệng rộng, có nhiều tuyến
nhày để nuốt thức ăn
+ Luỡi có tác dụng đẩy thức ăn vào
họng, lỡi linh hoạt và có thể thò ra ngoài
bắt mồi.
+ Răng nhỏ hình nón nằm trên xơng tr-
ớc hàm và xơng hàm trên.
+ Thực quản ngắn không phân biệt với
dạ dày. Dạ dày cha phân hóa rõ, có hệ
cơ khỏe và đổ vào ruột.
+ Ruột có sự phân hóa rõ thành ruột non
và ruột già là nơ chứa phân và đổ trực

thiếu nơi dự trữ phân.
. lp thỳ: ng v tuyn tiờu húa ó
rt phỏt trin:
+Khoang ming có rng phân hóa dị
hình. và có tuyến nớc bọt làm nhuyễn
thức ăn và có men tiêu hóa thức
ăn( amylase)
+ Luỡi linh hoạt có tác dụng đa thức ăn
vào hầu và đảo thức ăn và là cơ quan vị
giác sau đó thức ăn đến hầu và thực
quản.
+ Dạ dày phân hóa rõ ràng so với thực
quản, thành trong có nhiều ống tiêu hóa.
ở ĐV nhai lại dạ dày phức tạp gồm 4
ngăn.
+ Ruột phân hóa rõ ràng thành ruột trớc,
giữa và sau. Hậu môn có 2 vòng cơ thắt(
cơ trơn và cơ vân)
+ Có các tuyến tiêu hóa: Từ gan cho ra
dịch mật và tụy cho dịch tụy đổ vào
ruột non.
.NGNH RUTKHOANG
-ó hỡnh thnh khoang v vi mc
cu to phc tp dn t thy tc n
sa.
-Thu tc: Cú khoang v thụng vi bờn
ngoi qua l ming.
- Sa: quanh l ming cú cỏc tua b dự
v 4 thu ming giỳp ly thc n
-San hụ: C quan bt mi l cỏc tua

thức i2/2c1/1p2/2m3/3. Mỗi răng gồm 3
phần: Chân răng, thân răng và cổ răng.
Trong lòng răng có chứa tủy răng cùng
với mạch máu và dây thần kinh. Lỡi là
khối cơ vân chắc, phủ ngoài bằng lớp
màng nhầy. Lỡi có nhiều mạch máu và
dây thần kinh. Lỡi có 2 mặt trên và dới (
Mặt trên nhám do cấu tạo của gai cảm
giác), Phần đầu mỏng cử động tự do,
phần gốc dày dính với nền khoang
miệng.
Hầu là một ống ngắn nối tiếp với
khoang miệng pnần hầu có liên quan với
khoang mũi phía trên thanh quản, khí
quản và thực quản phía dới. ở dây có
cấu tạo sụn thanh thiệt làm nhiệm vụ
đóng kín khí quản khi nuốt thức ăn.
Các tuyến nớc bọt: Các tuyến
nhỏ nằm rải rác trong niêm mạc khoang
miệng và 3 đôi tuyến lớn.
Dạ dày: là phần phình lớn nhất
của ống tiêu hóa nằm trong khoang
bụng ở ngời trởng thành thể tích đạt
khoảng 3l. Thành dạ dày đợc cấu tạo bởi
3 lớp cơ trơn ( cơ dọc ở ngoài, cơ vòng ở
giữa, cơ chéo ở trong). Bao phủ toàn bộ
mặt trong niêm mạc có rất nhiều nếp
nhăn. ở giữa nếp cơ và niêm mạc có tổ
chức thần cay và đám rối meissner và
auerbach. Dạ dày có bờ cong bé phía

Hậu môn : Có 2 vòng cơ thắt là
cơ trơn và cơ vân.

* Trình bày hoạt động của hệ
tiêu hóa?
- Để tiêu hóa đợc hêt thức ăn cơ thể sử
dụng 10% NL hàng ngày. 70% duy tri
cho sự tồn tại và phát triển. 20% để thực
hiện tất cả các hoạt động. Thức ăn mất
24h để tiêu hóa hết tính từ khi ăn cho tới
khi thải ra ngoài. Quá trình tiêu hóa bắt
đầu từ việc đa thức ăn vào miêng khi đó
nớc bọt phun ra lần thứ nhất. Răng phá
vỡ cấu trúc vật lý của thức ăn cứng, nớc
bọt chàn ra lần thứ 2, nó chứa 2 enzym
đó là enzym amilase và lyzozym. Một
trong 2 enzym này chuyển hóa bột
thành đờng đó là enzym amilase. Có 3
cặp tuyến nớc bọt tiết ra khoảng một lít
nớc bọt mỗi ngày, nó phun ra qua những
vòi nhỏ xíu nằm ở phía dới lỡi làm trôi
thức ăn và nuốt đợc dễ dàng hơn. Nó giữ
cho miệng và lỡi luôn ớt. Nớc bọt thực
sự phun ra khi thức ăn ở trong miệng và
khi nghĩ tới nó.
- Miệng có 32 cái răng có t/d
nghiền, cắt va xé thức ăn. Quá trình tiêu
hóa ở miêng kết thúc. Một phản xạ nuốt
làm cho quá trình thở ngừng lại để phần
vồm miệng nâng lên ngăn không cho

khác tiết ra chất nhày bảo vệ nó khỏi bị
hủy hoại. Những đờng rãnh trong dạ dày
mỗi ngày tiểt ra khoảng 4,5 l dịch vị
giống nh nớc bọt nhng tuyến này có thể
tiết ra dịch vị ngay khi nghĩ tới thức ăn.
Chất dịch vị cũng chứa 1 enzym có tên
là pepxin nó phá vỡ protein thành các
phân tử cơ bản là a.a. Một lợng chất
dinh dỡng đợc hấp thụ ở đây nhng thức
ăn sẽ nằm lại trong khoảng từ 2 -6h,
những đợt co bóp của dạ dày sẽ ép và
nhào trộn thức ăn thành một chất bột
nhão gọi là dịch dỡng nhờ đó dịch tiêu
hóa bắt đầu làm việc. HTH ko thể sử lý
đợc tất cả những gì chúng ta đa vào, một
số loại thức ăn nếu nh không có sự tác
động từ bên ngoài thì không có thể tiêu
hóa đợc nh một số loại đậu.
- Sau khi ăn 3h phần lớn thức ăn rời
khỏi dạ dày bắt đầu lộ trình dài khoảng
6m trong ruột non, sự vận động nhu
động vẫn tiếp tục thực hiện vận hành
băng tải của mình đẩy thức ăn ra khỏi
dại dày qua chiếc van một chiều nhỏ xíu
của mình, một lần co bóp nó đẩy 1 thía
cà phê dịch dỡng về phía đỉnh của ruột
non, tá tràng. ở đây bề mặt trong hình
rãnh của dạ dày lại trở thành một bề mặt
ẩm và mịn, nó đợc cấu tạo đặc biệt để
hấp thụ chất dinh dỡng đã đợc phân giải

vì thế các dây TK trên thành ruột đã t/đ
vào tuyến tụy để tạo ra một dung dịch
kiềm trung hòa axit. Chất dịch do tụy
tiết ra này có chứa đựng 1 enzym mạnh
mẽ nó làm kết thúc quá trình phá vỡ các
thành phần của dịch dỡng thành các
phân tử đơn giản. Gan là cơ quan lớn
nhất trong cơ thể với hơn 500 chức năng
khác nhau, nó lọc ra các chất dinh dỡng
do máu mang tới từ ruột non. ở đây các
chất dinh dỡng kết hợp lại thành những
Pr phức tạp và các phân tử béo mà cơ
thể yêu cầu, nó cũng là kho dự trữ đờng
để tạo ra năng lợng khi cần thiết.
- 6h sau khi ăn thức ăn đã giải
phóng hết chất dinh dỡng và bớc vào gia
đoạn cuối cùng trong ruột già. Một số vi
khuẩn trú ngụ trong ruột già nhờ vào
những gì còn lại trong thức ăn đã tiêu
hóa. Phần lớn những vi khuẩn này là vô
hại đối với HTH, đặc biệt chúng còn
giúp tạo ra 1 lợng nhỏ VTM. Chính vi
khuẩn gom lại chất thải trong cơ thể . ở
ruột già xảy ra quá trình tái hấp thu nớc.
Dịch tiêu hóa đã biến thức ăn ban đầu
thành 1 chất thải và cơ thể cần lấy lại n-
ớc từ nó. Hàng ngày mạch máu trong
thành ruột hút khoảng 5l nớc mỗi ngày.
1 mạng lới mao mạch dày đặc vận
chuyển số nớc và những dỡng chất khác