Bài tập: Cho các đề bài sau:
Đề 1: Giới thiệu về tác giả Nam Cao
Đề 2: Thuyết minh về chiếc nón lá Việt Nam
Đề 3: Giới thiệu về hoa ngày Tết ở Việt Nam
Đề 4: Thuyết minh đặc điểm của thơ lục bát
Yêu cầu:
Xác định đối tượng thuyết minh ở mỗi đề vào bảng sau:
Con người
Con người
Đồ vật
Đồ vật
Loài hoa, loài
Loài hoa, loài
cây
cây
Thể loại văn
Thể loại văn
học
học
1
1
2
2
3
3
4
4
Đề bài
Đối tượng

Lừng lẫy cho làm lở núi non.
Xách búa đánh tan năm bảy đống,
Xách búa đánh tan năm bảy đống,
Ra tay đập bể mấy trăm hòn.
Ra tay đập bể mấy trăm hòn.
Tháng ngày bao quản thân sành sỏi,
Tháng ngày bao quản thân sành sỏi,
Mưa nắng càng bền dạ sắt son.
Mưa nắng càng bền dạ sắt son.
Những kẻ vá trời khi lỡ bước,
Những kẻ vá trời khi lỡ bước,
Gian nan chi kể việc con con!
Gian nan chi kể việc con con!

I. Từ quan sát đến mô tả thuyết minh đặc điểm một thể loại văn học
Đề bài: Thuyết minh đặc điểm thể thơ thất ngôn bát cú.
1. Quan sát
a. Số câu, số tiếng:
- Mỗi bài có 8 câu, mỗi câu có 7 tiếng.
b. Vần
- Gieo vần ở tiếng thứ 7 của các câu: 1,2,4,6,8 thường là vần “bằng”
c. Nhịp
- Nhịp : 4/3 ; 3/4 ; 2/2/3 …
d. Bố cục
4 phần

Đề: câu 1-2 ; Thực: câu 3-4 ; luận: câu 5-6 ; Kết: câu 7-8

e. Nghệ thuật
Đối : Câu 3/4 ;câu: 5/6 . (Đối vế, Đối ý, đối thanh,)

23
34
45
5 6
67
71
1
B
B
ước
ước
tới

C
ây
ây
Chen
Chen
Đá,
Đá,
L
L
á
á
chen
chen
hoa
hoa3
3
Lom
Lom
khom
khom
D
D
ưới
ưới
N
N
úi

quốc
quốc,
quốc,6
6
Thương
Thương
nhà
nhà
mỏi
mỏi
miệng
miệng
cái
cái
gia
gia
gia.
gia.7
7
Dừng
Dừng
chân
chân
đứng