SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUAN HOÁ
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI
MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TỔ CHỨC
HOẠT ĐỘNG VUI CHƠI CHO TRẺ 5-6 TUỔI THEO QUAN
ĐIỂM GIÁO DỤC LẤY TRẺ LÀM TRUNG TÂM.
Người thực hiện: Hà Thị Đại.
Chức vụ: Giáo viên.
Đơn vị công tác: Trường mầm non Nam Xuân.
SKKN thuộc lĩnh vực: Hoạt động vui chơi.
THANH HOÁ, NĂM 2018.
MỤC LỤC
TT
NỘI DUNG
TRANG
Mục lục
I
1
2
3
4
dục lấy trẻ làm trung tâm
Tổ chức các hoạt động vui chơi cho trẻ theo quan điểm giáo
dục lấy trẻ làm trung tâm
Phối hợp với phụ huynh và nhà trường trong việc tạomôi
trườngbên trong và bên ngoài lớp học cho trẻ hoạt động vui
chơi
Vai trò của giáo viên trong việc tổ chức hoạt động vui chơi
cho trẻ.
Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm với hoạt động giáo dục,
với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường.
KẾT LUÂN VÀ KIẾN NGHỊ
Kết luận
Kiến nghị
Tài liệu tham khảo
1
1
1
2
2
2
2
3
3
4
5
5
12
12
19
lấy trẻ làm trung tâm” năm học 2017-2018, bản thân Tôi là một Giáo viên được
phân công dạy lớp Mẫu giáo 5 - 6 tuổi khu Nam Tân Trường mầm non Nam
Xuân Tôi luôn suy nghĩ, trăn trở và tìm cách để có thể vận dụng kỹ năng và khả
năng của mình vào việc giảng dạy, lồng ghép các nội dung giáo dục một cách
hấp dẫn, hứng thú nhất đối với trẻ nhằm đạt hiệu quả giáo dục cao nhất. Việc tạo
môi trường cho trẻ hoạt động bao gồm môi trường bên trong và môi trường bên
ngoài lớp học sẽ là một môi trường hấp dẫn và lôi cuốn trẻ nếu chúng ta biết
nắm bắt, sắp xếp linh hoạt, sáng tạo và vận dụng có hiệu quả các nội dung chơi
phù hợp với độ tuổi, tác động vào chúng thông qua các trò chơi đểtrẻ đượctrực
tiếp trải nghiệm trong các tình huống, trẻ được khám phá những câu hỏi như: vì
sao?, làm thế nào?,… Và từ sự tò mò ham hiểu biết ở trẻ chúng ta giáo dục trẻ
hình thành những hành vi đẹp, thói quen tốt, góp phần phát triển hình thành tốt
nhân cách cho trẻ sau này.
Chính vì muốn trẻ được khám phá, trải nghiệm nhiều hơn khi tham gia hoạt
động vui chơi nên trong năm học 2017 - 2018 Tôi mạnh dạn lựa chọn đề tài:
“Một số biện pháp nâng cao chất lượng tổ chức hoạt động vui chơi cho trẻ 56 tuổi theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm”
2. Mục đích nguyên cứu
1
Có thể nói, việc xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non là thực
sự cần thiết và quan trọng. Việc này được ví như người giáo viên thứ hai trong công
tác tổ chức, hướng dẫn cho trẻ nhằm thoải mái nhu cầu vui chơi và hoạt động của trẻ,
thông qua đó nhân cách của trẻ được hình thành và phát triển toàn diện [4].
Tổ chức hoạt động vui chơi sẽ tạo điều kiện cho trẻ được trải nghiệm, tìm
tòi, khám phá môi trường xung quanh dưới nhiều hình thức đa dạng, đáp ứng
nhu cầu, hứng thú của trẻ theo phương châm “chơi mà học, học bằng chơi”. Chú
trọng đổi mới môi trường giáo dục nhằm kích thích và tạo cơ hội cho trẻ tích
cực khám phá thử nghiệm và sáng tạo ở các khu vực, góc chơi trẻ được hoạt
2
nhiều nội dung chơi từ nhiều góc hoạt động khác nhau để học như: Học theo
cặp, nhóm nhỏ,một mình hoặc cùng cả lớp.
Hoạt động lấy trẻ làm trung tâm trong hoạt động vui chơi giúp giáo dục và
phát triển đạo đức cho trẻ. Vì chơi là hoạt động có ảnh hưởng mạnh mẽ đến tâm
tư, tình cảm, đạo đức của trẻ. Thông qua các trò chơi đóng vai theo chủ đề, trẻ
biết đối xử nhẹ nhàng, yêu thương, che chở các em nhỏ hơn, biết chăn sóc, lo
lắng cho người thân khi người thân bị ốm đau, biết cảm thông, chia sẻ, quan
tâm, thật thà, dũng cảm, lòng nhân ái,… [1].
Hoạt động vui chơi còn giúp giáo dục và phát triển thể chất: Trò chơi mang
lại niềm vui cho trẻ giúp phát triển thể lực và tinh thần khỏe mạnh, sảng khoái,
giúp đẩy mạnh trao đổi chất, tăng cường hô hấp và tuần hoàn máu, giúp trẻ phát
triển hoàn thiện các vận động cơ bản, cảm nhận được cái đẹp trong hành vi, cách
ứng xử, lời nói khi trẻ thực hiện vai chơi [1].
Giáo dục và phát triển lao động: Trong quá trình chơi, dưới sự hướng dẫn
của cô, trẻ hình thành được một số kỹ năng sử dụng đồ dùng, đồ chơi và hình
thành các phẩm chất đạo đức của người lao động trong tương lai như tính mục
đích, sánh tạo, kiên trì, yêu lao động [1].
Trong quá trình chơi trẻ học hỏi được cách ứng xử giao tiếp, thấu hiểu
được tình cảm của con người với con người, con người với thiên nhiên và với
thế giới đồ vật,… góp phần hình thành hành vi kỹ năng xã hội cho trẻ.
=> Hoạt động vui chơi theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm cũng
góp một phần quan trọng đối với cuộc sống của trẻ giúp trẻ hoà nhập với thế
giới người lớn đồng thời giúp trẻ hình thành và phát triển các quá trình tâm lý và
tính mục đích, tính kỷ luật, tính đồng đội. Đó chính là giai đoạn đầu tiên của quá
trình hình thành nhân cách, chuẩn bị cho những bước phát triển sau này.
2. Thực trạng vấn đề
Trường mầm non Nam Xuân nằm ở phía Tây của huyện Quan Hoá, cách
Trẻ rất hứng thú, tích cực tham gia vào các hoạt động vui chơi.
2.2. Khó khăn
Nhà trường chưa có đủ điều kiện về vật chất cũng như thời gian để tổ chức
cho trẻ các hoạt động tham quan, dã ngoại để trẻ được khám phá về các nghề
nghiệp ở địa phương hoặc các danh lam thắng cảnh ở địa phương….
Mặc dù đó được đầu tư đồ dùng đồ chơi trong và ngoài lớp, tuy nhiên số
lượng đồ dùng đồ chơi chưa đa dạng phong phú. Nhiều đồ chơi đã bị xuống cấp.
Chưa phong phú về học liệu cho trẻ sử dụng theo nhiều cách sáng tạo khác
nhau để trẻ hoạt động và trải nghiệm trong giờ chơi.
90% phụ huynh của lớp là lao động nông nghiệp chưa nhận thức đúng đắn
vai trò của hoạt động vui chơi đối với trẻ, nên việc trò chuyện với trẻ về thế giới
xung quang còn hạn chế, phần đa là cô cung cấp kiến thức cho trẻ.
* Bảng thống kê số liệu kết quả phân loại sự hứng thú tích cực tham gia
vào hoạt động vui chơi của trẻ đầu học 2017 – 2018.
TT
NỘI DUNG
Đạt
1
2
3
Hứng thú tham gia vào các góc
hoạt động trong lớp.
Hứng thú trong hoạt động quan sát
ngoài trời
Hứng thú tham gia trò chơi dân
gian
Qua đánh giá thực trạng và kết quả trên, tôi thấy kết quả đánh giá của lớp
mình chưa đạt theo đúng mục tiêu đánh giá cuối năm trong Lĩnh vực phát triển
tình cảm và kỹ năng xã hội. Với kết quả đầu năm được đánh giá chưa đạt 50%
4
Tôi tập trung nghiên cứu, tìm tòi và áp dụng “một số biện pháp để nâng cao chất
lượng tổ chức tốt hoạt động vui chơi cho trẻ 5-6 tuổi theo quan điểm giáo dục
lấy trẻ làm trung tâm” như sau:
3. Các biện pháp để giải quyết vấn đề
3.1. Biện pháp 1. Tạo môi trường cho trẻ hoạt động vui chơi theo quan
điểm lấy trẻ làm trung tâm
Mỗi một đứa trẻ là một cá thể riêng biệt, chúng khác nhau về thể chất, tình
cảm, xã hội, trí tuệ, hoàn cảnh gia đình, văn hóa và tâm lý [4]. Do đó, mỗi trẻ
em có hứng thú, cách học và tốc độ học tập khác nhau và chúng đều có thể thành
công. Trẻ học bằng chơi tốt nhất khi có người lớn hỗ trợ và mở rộng những gì
chúng đang hứng thú và đang thực hiện. Song song với việc lập kế hoạch giáo
dục lấy trẻ làm trung tâm, mỗi nhà trường cũng cần phải xây dựng môi trường
hoạt động cho trẻ được trải nghiệm.
Vào đầu năm học Tôi đã được nhà trường chỉ đạo đi tiếp thu chuyên đề
“Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non”
tại Phòng Giáo Dục Và Đào Tạo Quan Hoá, Và đến tháng 8/2017 Tổ chuyên
môn nhà trường đã tổ chức triển khai chuyên đề tới tập thể cán bộ giáo viên,
nhân viên trong trường, nhằm giúp giáo viên nắm được vai trò của việc xây
dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm: Cần phong phú các góc hoạt
động trong lớp và ngoài lớp học, có nhiều học liệu cho trẻ sử dụng theo nhiều
cách sáng tạo khác nhau, tạo cơ hội cho trẻ được chủ động vui chơi, thực hành,
trải nghiệm, trò chuyện và chia sẻ nhiều ý kiến. Đối với hoạt động vui chơi thì
xây dựng môi trường vật chất bên trong và bên ngoài đáp ứng nhu cầu chơi của
trẻ, tạo điều kiện cho trẻ chơi mà học, học bằng chơi là điều vô cùng quan trọng.
vào kế hoạch của nhà trường, bản thân tôi đã xây dựng kế hoạch phù hợp với trẻ
ở nhóm lớp của mình. Nhằm tiến tới hội thi “ Xây dựng môi trường giáo dục lấy
trẻ làm trung tâm” cấp trường vào tháng 1/2018. Lớp Tôi đã được phụ huynh và
nhà trường quan tâm mua sắm thêm một số đồ dùng, đồ chơi ở các nhóm lớp và
nguyên vật liệu để trang trí phòng nhóm lớp mang tính mở cho trẻ hoạt động.
Tôi cũng cố gắng dành nhiều thời gian rảnh để làm thêm đồ dùng, đồ chơi tự tạo
cho hoạt động ở môi trường bên trong lớp và ngoài lớp học. Cách làm cụ thể đã
được tôi thực hiện như sau:
+ Tạo môi trường hoạt động có chủ đích trong hoạt động chơi ngoài trời
bao gồm: Các hoạt động quan sát, trải nghiệm, thực hành, thí nghiệm… Chính
vì thế, việc chuẩn bị cho hoạt động này là vô cùng quan trọng. Tùy theo mỗi chủ
đề khác nhau có các hoạt động khác nhau thì tôi đã chuẩn bị môi trường, nguyên
vật liệu, đồ dùng, dụng cụ khác nhau cho trẻ hoạt động.
Đối với việc tạo môi trường hoạt động có chủ đích cho trẻ ở ngoài trời
chúng tôi xây dựng góc thiên nhiên, và trồng cây cảnh xung quanh hàng rào,
hành lang đi lại. Tôi đi xin lốp xe đạp, xe máy về trồng cây cảnh, hoa cho trẻ
quan sát. Hoạt động như vậy vừa tiết kiệm được chi phí hoạt động của lớp, của
nhà trường. Nhờ có sự cố gắng không ngừng của bản thân, tôi đã tạo được môi
trường bên ngoài có cây xanh, cây cảnh, rau và một số loại hoa thông dụng cho
trẻ hoạt động trải nghiệm thực tế.
Ví dụ: Chủ đề “Thế giới thực vật” tôi tổ chức cho trẻ quan sát cây xanh,
quan sát vườn rau, vườn hoa… thì môi trường hoạt động tôi cần chuẩn bị cho trẻ
phải bao gồm các loại cây xanh, vườn rau của bé, các loại hoa khác nhau… Mỗi
loại cây, loại rau, loại hoa …phải có kí hiệu tên riêng qua đó trẻ vừa được quan
sát và vừa có thể được phát âm chữ cái trong các từ có nghĩa chỉ tên các loại cây,
loại hoa. Không những chỉ quan sát cây, rau, hoa… mà tôi còn có thể tổ chức cho
trẻ nhặt lá cây rụng để làm các con vật hoặc tham gia xới đất trồng rau, trồng hoa;
tưới nước cho cây, rau, hoa; nhổ cỏ, bắt sâu; hái rau để cho các cô nhà bếp nấu
ăn…Để trẻ được trải nghiệm những hoạt động đó thì những đồ dùng dụng cụ tôi
phải chuẩn bị như là xô, chậu, xẻng, cuốc, bình tưới nước, rổ rá... bằng nhựa,
thông qua thực hành quá trình học tập, một trong những cách tốt nhất để trẻ học
hỏi, tìm tòi, trải nghiệm thực tế.
7
Với việc tạo môi trường bên trong lớp cho trẻ hoạt động theo đúng chủ đề,
chủ điểm và còn phù hợp với thực tế lớp. Tôi thực hiện trang trí theo hướng mở
đúng nội dung của chuyên đề tạo môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, khi
đến chủ đề nào trẻ có thể thực hiện bóc ra dán vào cho phù hợp với chủ đề đó.
Các góc chơi Tôi bố trí phù hợp mang tính kết hợp tĩnh và động, do lớp tôi có
nhiều cửa sổ nên có rất nhiều ánh sáng, nên cần tạo môi trường thân thiện đối với
trẻ, giúp trẻ có cảm giác đầm ấm. Tôi tự làm đồ chơi tự tạo, các đồ dùng tôi làm
đều bằng nguyên liệu bằng sốp, dạ, bằng len móc và tôi đã cố gắng làm tương đối
đầy đủ để cho trẻ thực hiện hoạt động góc theo đúng yêu cầu của bài học.
Hình ảnh môi trường trong lớp học
Ví dụ: Chủ đề “Thế giới thực vật” tổ chức cho trẻ khám phá, trải nghiệm
về các loại rau, quả… cô cần chuẩn bị các loại rau, quả có cấu tạo hình dạng,
mùi vị khác nhau để trẻ có thể được trực tiếp tri giác bằng cách sờ, ngửi, nếm vị
qua đó giúp phát triển các giác quan ở trẻ.
Góc chơi phân vai: Trẻ đóng vai bán hàng, cô chuẩn bị các loại rau, củ, quả
cho trẻ trực tiếp mua bán như: các loại quả bằng nhựa, quả bằng vải nỉ..có các
hình dáng, màu sắc khác nhau để trẻ được trực tiếp sử dụng ngôn ngữ giao tiếp,
trao đổi giữa người bán và người mua hàng. Vai người bán hàng: Trẻ phải thể
hiện được thái độ niềm nở chào hỏi khách mua hàng. Với người lớn tuổi: Cháu
chào bác. Bác muốn mua gì ạ? Vai người mua hàng: Trẻ đóng vai người mua
phải nhẹ nhàng lựa chọn đồ cần mua thật khéo léo, không làm đổ vỡ, biết tôn
trọng người bán hàng. Mối quan hệ giữa trẻ với trẻ là mối quan hệ bạn bè cùng
học cùng chơi, đoàn kết, đồng cảm, học hỏi lẫn nhau.
8
đóng góp ngày công và luồng để thực hiện.Tôi đã xây dựng được một số trò chơi
như sau: Chơi ô ăn quan, bật chụm tách chân, đường hẹp, đường ngoằn nghèo,
đường dích dắc; bật qua suối; hái quả, nhảy sạp, to lẹ (Bàm bàm)….
9
Hình ảnh trò chơi ô ăn quan, trò chơi vận động
Các đồ dùng dụng cụ cần chuẩn bị không thể thiếu cho trẻ chơi các trò chơi
đó là: Dây thừng chơi kéo co; khăn để bịt mắt bắt dê; bóng để chơi chuyền bóng,
lăn bóng, đá bóng, tung bóng, sạp luồng để chơi nhảy sạp…; quả bôing, bôing
để chơi ném bôing, chướng ngại vật, lương thực để chơi vận chuyển lượng thực;
bao bố để chơi nhảy bao bố; dây để chơi nhảy dây; các loại cây có quả để chơi
hái quả, quả bàm bàm để chơi to lẹ…
Bên cạnh việc tự chuẩn bị đồ dùng đồ chơi cho trẻ chơi trò chơi vận động,
trò chơi dân gian, tôi khuyến khích phụ huynh cùng tham gia chuẩn bị đồ dùng,
đồ chơi: Xích đu bằng lốp xe, phụ huynh nộp luồng nhỏ để trẻ tham gia nhảy sạp,
nộp bàm bàm để trẻ được hoà mình vào trò chơi truyền thống của dân tộc mình .
* Tạo môi trường cho trẻ chơi tự do ngoài trời.
Nhắc đến hoạt động chơi tự do ngoài trời trẻ cũng vô cùng thích thú, trẻ
được tự do lựa chọn những đồ chơi, trò chơi mà trẻ thích trên sân trường. Hiểu
được hứng thú của trẻ khi chơi tự do ngoài trời, tôi nhờ phụ huynh làm một số
loại xe bằng luồng, đu quay bằng lốp xe, cầu bập bênh bằng luồng…. chuẩn bị
sân sạch sẽ, rộng rãi, đảm bảo an toàn.
Trước khi cho trẻ chơi tôi đã kiểm tra các đồ dùng, đồ chơi để tránh sảy ra
tai nạn thương tích cho trẻ trong quá trình chơi. Nếu có đồ dùng đồ chơi đã hư
hỏng thì báo lên Nhà trường để nhà trường sửa chữa và không cho trẻ chơi đồ
dùng, đồ chơi đó.
Thường xuyên làm vệ sinh sạch sẽ một số đồ chơi, Tôi còn tổ chức cho trẻ
tham gia lau chùi các đồ chơi ngoài trời sao cho sạch sẽ, và nhặt lá cây tạo môi
giáo dục lấy trẻ làm trung tâm
Từ việc tạo môi trường và xây dựng kế hoạch cụ thể cho từng hoạt động
vui chơi cho phù hợp với yêu cầu của chương trình giáo dục mầm non, và theo
đúng mục tiêu lấy trẻ làm trung tâm trong năm học 2017 - 2018. Tôi đã đưa ra
biện pháp thứ 3 là tổ chức tốt hoạt động vui chơi cho trẻ theo quan điểm giáo
dục lấy trẻ làm trung tâm. Vậy thì, để tổ chức được các hoạt động vui chơi cho
trẻ bản thân Tôi cũng cần có sự chuẩn bị thật tốt về Môi trường, xây dựng được
kế hoạch. Khi thực hiện tôi cần bám sát các kế hoạch và môi trường mà mình đã
đưa ra trước đó. Điều đó đã được tôi áp dụng, thực hiện cụ thể trong từng hoạt
động như sau:
*Tổ chức hoạt động vui chơi ngoài trời có chủ đích cho trẻ
Là giáo viên trực tiếp thực hiện việc tổ chức hoạt động ngoài trời có chủ
đích cho trẻ ở độ tuổi 5 – 6 tuổi. Bản thân cần phải nắm bắt và hiểu được tâm
sinh lý trẻ, nắm vững kiến thức của độ tuổi mình cần cung cấp. Nên ở độ tuổi
này, thông qua việc tổ chức cho trẻ quan sát, tìm hiểu kiến thức tự nhiên, xã hội
sẽ giúp trẻ đạt hiệu quả cao. Tổ chức tốt hoạt động vui chơi ngoài trời có chủ
đích là một hình thức kích thích óc tìm tòi, khám phá của trẻ rất. Nội dung quan
sát thường dựa vào khả năng của từng trẻ để có thể nâng cao hay hạ thấp yêu
cầu cho từng trường hợp quan sát.
Trong quá trình tổ chức cho trẻ quan sát, tôi luôn chú trọng lấy trẻ làm
trung tâm, giáo viên chỉ là người hướng dẫn, gợi mở cho trẻ ( trẻ được tự nhận
xét đánh giá, được trực tiếp sờ, nắn, cầm vào vật thật…. và trẻ tự nói lên suy
11
nghĩ, ý kiến của mình về những gì quan sát thấy, những gì trẻ được trực tiếp hoạt
động…). Vì vậy, qua quá trình cho trẻ thực hiện đòi hỏi bản thân Tôi cần có kiến
thức sâu rộng về thế giới xung quanh để cung cấp cho trẻ.
+ Ví dụ: Hoạt động quan sát vườn rau, vườn hoa, cây cảnh: Trẻ được quan
sát, nhận biết gọi tên 1 số loại rau xanh, loại hoa trên sân trường. Đồng thời trẻ
+ Cây rau này như thế nào? (Khô héo)
+ Vì sao nó lại bị khô héo? (Không được tưới nước, chăm sóc)
+ Vậy muốn cây rau không bị khô héo nữa chúng ta phải làm gì? …
+ Chuyện gì xảy ra với cây rau này vậy? (Bị rách lá)
+ Theo các con vì sao mà lá của cây rau này bị rách vậy? (Sâu ăn)
+ Giờ chúng ta phải làm gì để giúp cho cây rau này không bị sâu ăn nữa?
Việc tổ chức hoạt động vui chơi có chủ đích cho trẻ bản thân tôi đã phân
chia rõ ràng một số loại trò chơi như sau: Trò chơi vận động giúp phát triển thể
lực ở trẻ; trò chơi tăng cường nhận thức cho trẻ; trò chơi phát triển giác quan;
Sưu tầm một số trò chơi dân gian địa phương và trò chơi theo chương trình cho
trẻ hoạt động ngoài trời; tổ chức cho trẻ tham gia hoạt động chơi tự do…các trò
chơi đó được cụ thể như sau:
* Trò chơi vận động giúp phát triển thể lực cho trẻ
Giáo viên lựa chọn những trò chơi vận động khác nhau như: bập bênh, ghế
thể dục, đu quay, cầu trượt… Và những hình ảnh đường ngoằn nghèo, đường
dích dắc, đường hẹp, ô bật chụm tách chân, …được vẽ trên sân trường giáo viên
có thể tổ chức cho trẻ chơi nhiều trò chơi vận động khác nhau phong phú, đa
dạng phù hợp từng chủ đề, chủ điểm.
Hình ảnh trẻ tham gia chơi trò chơi kéo co, to lẹ (Bàm bàm).
- Ngoài những trò chơi quen thuộc như kéo co, bịt mắt bắt dê, rồng rắn lên
mây, nhảy dây, chuyền bóng, tó lẹ….Tôi đã sáng tạo thêm nhiều trò chơi mới
cho trẻ chơi như vận chuyển lương thực, chuyền chai nước qua đầu qua chân…
* Trò chơi tăng cường nhận thức cho trẻ
Ở nhóm trò chơi này giáo viên có thể tổ chức cho trẻ được tham gia trồng
cây và chăm sóc vườn cây xung quanh khu vực trường nhằm phát triển óc tò mò
ở trẻ như: Quan sát sự thay đổi hàng ngày của cây xanh trong trường và phân
loại chúng theo nhóm: Nhóm cây có hoa, nhóm không có hoa, nhóm ăn quả,
nhóm cây cho bóng mát nhóm cây lấy gỗ….
13
Trên sân trường, với những đồ chơi như đu quay, cầu trượt, bập bênh, nhà
bóng, …trẻ rất thích thú khi được chạy nhảy leo trèo trên các đồ chơi. Tuy
nhiên, sẽ không tránh khỏi những va chạm đáng tiếc khiến trẻ có thể bị thương
nhẹ. Chính vì vậy, trước khi tổ chức cho trẻ chơi tự do ngoài trời giáo viên phải
luôn nhắc nhở trẻ không được chạy nhảy, xô đẩy bạn, tranh đồ chơi với bạn. Đặc
biệt cô có thể gợi ý để trẻ chia nhóm ra chơi trên những đồ chơi khác nhau.
Đồng thời cô phải bao quát, giám sát làm sao đó đảm bảo an toàn tuyệt đối cho
trẻ, Xử lý kịp thời những tình huống xảy ra.
* Tổ chức hoạt động chơi ở các góc cho trẻ.
Bản thân Tôi nhận thức được đối với trẻ ở lứa tuổi mầm non chơi ở hoạt
động góc là vô cùng quan trọng, bởi lẽ trẻ sẽ được phát triển kỹ năng ở tất cả các
lĩnh vực: Nhận thức, xã hội, tình cảm và thể chất. Thông qua các góc chơi trẻ
14
lĩnh hội được các kiến thức như: Ngôn ngữ, toán, khoa học và hiểu biết về
những gì con người có thể làm được.
Để tổ chức tốt hoạt động góc cho tất cả các trẻ trong lớp được trực tiếp
tham gia trải nghiệm ở các góc chơi, trước hết tôi xây dựng các góc chơi, bố
trí sắp xếp các góc chơi hợp lí, góc động không liền kề với góc tĩnh sau đó
lựa chọn nội dung chơi, chuẩn bị đồ dùng phù hợp với từng góc chơi, lựa
chọn góc chơi phù hợp với chủ đề. Sau đó, xác định mục đích trẻ sẽ đạt được
qua từng nội dung chơi: Góc xây dựng, góc phân vai, góc học tập, góc nghệ
thuật, góc thiên nhiên.
Ví dụ:
Chủ đề Thế giới thực vật tôi lựa chọn nội dung chơi cho các góc:
Góc Phân vai: Bán hàng, Bé làm nội chợ.
Góc Xây dựng: Rừng xanh của bé.
Góc Nghệ thuật: Vẽ vườn cây nhà bé
Góc Học tập: Tô màu cây có nhiều quả hơn.
có gì? (cây xanh, muông thú..) Ai sẽ xây dựng rừng xanh của bé? Rừng có nhiều
cây xanh, rừng sạch đẹp mới đem lại cho con người môi trường trong sạch, giúp
con người khoẻ mạnh.
- Cây xanh đem lại không khí trong lành cho con người vì vậy mọi người
bảo vệ rừng. Và rất nhiều nhà trồng cây. Cây có những ích lợi gì? (trẻ kể). Nhà
ai có vườn cây? Ai sẽ vẽ vườn cây nhà mình? Nếu không có thì bé vẽ vườn cây
mơ ước của mình.
- Cây xanh cho con người bóng mát, quả ngọt, không khí xanh sạch. Qủa
đem lại cho con người chất gì?
- Ai giúp cây đếm xem có bao nhiêu quả? Đếm xem mỗi cây có mấy quả?
Cây nào có nhiều quả hơn. Tô màu cây có nhiều quả cho màu sắc của cây thêm
đẹp. Tô như thế nào? Lá cây, quả tô màu gì? ( Trẻ nêu).
- Cây có nhiều ích lợi, vậy muốn có nhiều cây ta phải làm gì? Trồng như
thế nào? Khi dưới gốc cây có lá rụng ta phải làm gì? Vì sao?
=>Cho trẻ tự chọn nhóm chơi, về góc chơi nhẹ nhàng, cô bao quát giúp đỡ
trẻ trong khi trẻ chơi..
* Quá trình chơi:
- Chúng mình cùng về vị trí chơi và thực hiện nội dung chơi của mình nào!
- Cô đến từng góc, gợi mở để trẻ hình thành vai chơi, cách chơi.
- Đến góc xây dựng: Cháu đang chơi gì vậy? (Xây vườn cây nhà bé)
- Ai làm thợ cả? Ai xây hàng rào?...( Trẻ tự phân công bạn trong nhóm chơi)
- Chào các họa sĩ nhí! Ai sẽ vẽ vườn cây nhà mình? Nếu ở nhà bé không có
vườn cây thì bé vẽ vườn cây mơ ước của mình……
* Nhận xét sau khi chơi:
- Cô đến từng góc chơi nhận xét: Hôm nay nhóm chơi của mình chơi như
thế nào? Bạn nào chơi tích cực nhất? Nếu lần sau chơi trò chơi này các cháu bổ
sung thêm gì cho trò chơi? ( Trẻ nhận xét)
- Cô khái quát chung, tuyên dương trẻ: Trong quá trình trẻ tham gia hoạt
động trong các góc chơi tôi tạo cơ hội cho trẻ được sử dụng học liệu mở theo
các cách khác nhau. Thường xuyên bổ sung vật liệu mới để đáp ứng với những
ngoài cho trẻ hoạt động, huy động phụ huynh góp những nguyên liệu phế thải:
Lốp xe, ống bia, chai, lọ, can…..
Ảnh phụ huynh tham gia tạo môi trường bên ngoài cho trẻ hoạt động
Tôi luôn khuyến khích cha mẹ tham gia và giúp đỡ nhà trường: Hỗ trợ,
hướng dẫn trẻ tập làm nội trợ, cùng các con làm đồ chơi và sửa đồ chơi, cha mẹ
làm vườn cùng trẻ, cha mẹ cùng giáo viên dẫn trẻ đi chơi ngoài khuôn viên nhà
17
trường. Cha mẹ hỗ trợ sửa chữa bàn ghế, đồ dùng, đồ chơi trong lớp bị hư hỏng,
tham gia trồng cây, trồng rau ở trường.
Phụ huynh còn cung cấp cho giáo viên một số bài hát, trò chơi, câu chuyện
đặc trưng cho dân tộc mình: Đồ dùng phục vụ trò chơi dân gian như quả cù, bàm
bàm (To lẹ); nhảy sạp.
3.5. Biện pháp 5: Vai trò của giáo viên trong việc tổ chức hoạt động vui
chơi cho trẻ.
Bản thân là 1 giáo viên trực tiếp đứng lớp 5 – 6 tuổi khu Nam Tân, tôi nhận
thức rõ được vai trò của mình trong việc tổ chức hoạt động vui chơi cho trẻ,
nhằm giúp trẻ học bằng chơi, chơi mà học. Trẻ được trải nghiệm, khám phá,
quan sát, bắt chước, thực hành… Để làm được điều đó yêu cầu bản thân Tôi
phải làm được những điều sau [3]:
+ Phải có tình yêu thương thật sự đối với trẻ, luôn luôn nêu cao tinh thần
trách nhiệm của mình, thực sự là người mẹ thứ 2 và kiên trì trong quá trình dạy
trẻ, có lòng nhiệt tình và lòng ham muốn trong công việc.
+ Nắm vững phương pháp giáo dục dành cho trẻ, phải tìm các giải pháp, và
sử dụng các biện pháp dạy trẻ sao cho phù hợp, sáng tạo, và thường xuyên thay
đổi các hình thức tổ chức linh hoạt cho trẻ tránh sự nhàm chán, biết xử lý tình
huống tốt. Ngoài ra, bản thân tôi cũng cần có kiến thức chuyên môn vững vàng,
tích cực tìm tòi, học hỏi kinh nghiệm qua mạng và từ bạn bè đồng nghiệp.
trường xanh, sạch đẹp, thân thiện. Phụ huynh và học sinh vô cùng thích thú khi
đến trường.
- Qua một năm tiến hành và sửa đổi theo nhiều cách khác nhau để tìm ra
những hướng tốt nhất cho trẻ khi hoạt động vui chơi tôi nhận thấy:
+ Vốn từ của trẻ thêm phong phú hơn, sử dụng ngôn ngữ mạch lạc hơn,
biết diễn đạt câu và sử dụng đúng ngữ điệu giọng điệu… qua đó trẻ nhận thức
thế giới xung quanh dễ dàng hơn.
+ Trẻ rất hứng thú, tập trung chú ý hơn trong hoạt động, ghi nhớ chính xác
các kiến thức.
Đến gần cuối năm học các trẻ trở nên mạnh dạn và tự tin hơn trong giao
tiếp, hoạt bát hơn và không còn rụt rè nhút nhát như đầu năm học, hơn thế nữa
nhận thức của trẻ về thế giới xung quanh cũng phát triển rõ rệt, trẻ chăm học
hơn và luôn chủ động trong mọi hoạt động khám phá về thế giới xung quanh.
* Bảng thống kê số liệu kết quả phân loại sự hứng thú tích cực tham gia
vào hoạt động vui chơi của trẻ cuối năm học 2017 – 2018.
T
T
1
2
3
NỘI DUNG
Hứng thú tham gia
vào các góc hoạt
động trong lớp.
Hứng thú trong
hoạt động quan
sát ngoài trời
Hứng thú tham gia
43
19/21
90,5 2/21
9,5
9/21
43
12/21
57
20/21
95,2 1/21
4,8
III. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
1. Kết luận:
Qua một năm cho trẻ hoạt động vui chơi theo chuyên đề xây dựng môi
trường lấy trẻ làm trung tâm bằng các biện pháp trên tôi nhận thấy: Hoạt động
19
vui chơi có ảnh hưởng quyết định đến sự hình thành và phát triển nhân cách của
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết, không sao chép nội dung
………………………………………. của người khác.
Người viết SKKN
…………………………………….....
……………………………………....
……………………………………....
Hà Thị Đại
20
PHỤ LỤC
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1]. Chương trình giáo dục mầm non – Nhà xuất bản giáo dục
[2]. Hướng dẫn chương trình giáo dục mầm non độ tuổi 5-6 tuổi - Nhà xuất
bản giáo dục Việt nam.
[3]. Cổng thông tin điện tử - Mamnon.com.vn
[4]. Tài liệu hướng dẫn thực hành áp dụng quan điểm giáo dục lấy trẻ làm
trung tâm trong trường mầm non - Nhà xuất bản giáo dục Việt Nam.
21
DANH MỤC
CÁC ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐÃ ĐƯỢC HỘI ĐỒNG
ĐÁNH GIÁ XẾP LOẠI CẤP PHÒNG GD&ĐT, CẤP SỞ GD&ĐT VÀ CÁC
CẤP CAO HƠN XẾP LOẠI TỪ C TRỞ LÊN
2012 - 2013
2.
Một số kinh nghiệm giúp trẻ
hứng thú trong các bữa ăn của trẻ
5-6 tuổi tại Trường mầm non
Nam Xuân
Phòng
A
2014 - 2015
TT
22