I. MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài.
“Văn học nghệ thuật, đặc biệt các tác phẩm văn học có vai trò to lớn
không gì có thể thay thế được trong việc hình thành phát triển nhân cách toàn
diện cho trẻ. Việc cho trẻ em lứa tuổi mầm non làm quen với các tác phẩm văn
học từ lâu đã được đặt ra như một nội dung, một phương tiện vô cùng quan
trọng trong chương trình giáo dục trẻ. Là nghệ thuật ngôn từ, văn học có khả
năng đi vào lòng người một cách tự nhiên và sâu sắc. Có thể nói, đó là một
trong những phương tiện hữu hiệu nhất để hình thành và phát triển nhân cách
cho trẻ em một cách toàn diện” [1].
Nhà văn M.Gorki cũng đã từng nói: “Văn học giúp con người hiểu được
bản thân mình, nâng cao niềm tin vào bản thân mình và làm nảy nở ở con người
khát vọng hướng tới chân lý”[2].
Có thể nói văn học là bộ môn học rất quan trọng đối với trẻ mầm non đặc
biệt là với lứa tuổi trẻ mẫu giáo 5 – 6 tuổi bởi giai đoạn trẻ mẫu giáo 5 – 6 tuổi
nó là giai đoạn cuối cùng của trẻ mẫu giáo với những đặc trưng riêng về tâm –
sinh lý lứa tuổi và với những yêu cầu cần phải đạt được để chuẩn bị tâm thế
trước khi bước vào lớp một. Thông qua các tác phẩm văn học mà trẻ có thể cảm
nhận được những vẻ đẹp trong mối quan hệ giữa người với người, vẻ đẹp trong
các hành động cao thượng của các nhân vật trong tác phẩm qua đó còn giáo dục
trẻ biết yêu quý người hiền lành, biết ơn và kính yêu ông bà, bố mẹ, anh chị em,
bạn bè, biết nhường nhịn em nhỏ. Thông qua việc cho trẻ làm quen với tác phẩm
văn học chúng ta còn mở rộng nhận thức cho trẻ về thế giới xung quanh, bồi
dưỡng cho trẻ những tình cảm lành mạnh, những ước mơ cao đẹp, giúp trẻ cảm
nhận được vẻ đẹp trong tự nhiên, trong quan hệ xã hội và vẻ đẹp của ngôn ngữ
văn học. Thông qua dạy trẻ các tác phẩm văn học còn rèn luyện cho trẻ kỹ năng
đọc, kể diễn cảm, thể hiện tác phẩm dưới các hình thức khác nhau. Văn học còn
giúp trẻ làm giàu vốn từ, phát triển khả năng diễn đạt rõ ràng, mạch lạc, sử dụng
ngôn ngữ giọng điệu phù hợp với đối tượng và hoàn cảnh giao tiếp.
Như vậy việc dạy trẻ làm quen với các tác phẩm văn học sẽ góp phần rất
lớn trong việc giáo dục thẩm mĩ, nhận thức, đạo đức đặc biệt là phát triển ngôn

Âm”
2. Mục đích nghiên cứu.
Tìm ra một số biện pháp tạo hứng thú cho trẻ, thu hút trẻ tham gia vào
hoạt động làm quen với tác phẩm văn học nhằm phát triển cho trẻ trí tuệ, đạo
đức, thẩm mĩ, ngôn ngữ, góp phần cùng các môn học khác để giúp cho trẻ phát
triển toàn diện về nhân cách, giúp trẻ chuẩn bị tốt về mọi mặt trước khi trẻ bước
vào lớp một.
3. Đối tượng nghiên cứu.
Một số biện pháp tạo hứng thú cho trẻ 5-6 tuổi làm quen với tác phẩm văn
học ở trường mầm non Sông Âm
4. Phương pháp nghiên cứu.
Phương pháp nghiên cứu, xây dựng cơ sở lý thuyết: Đọc, phân tích tổng
hợp lý thuyết để xác định cơ sở lý luận của đề tài cũng như nắm bắt được các
yêu cầu nội dung và cách hướng dẫn trẻ làm quen với các tác phẩm văn học, từ
đó làm căn cứ đưa ra hệ thống các biện pháp tác động đến trẻ.
Phương pháp điều tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin: Khảo sát tình
hình thực tế trên trẻ, những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân, từ đó lựa chọn các
biện pháp hữu hiệu nhất phù hợp với đặc điểm của trẻ ở lớp để tạo hứng thú
giúp trẻ học tốt môn làm quen với tác phẩm văn học.
Phương pháp thống kê, thực nghiệm, xử lý số liệu: Thống kê, thực
nghiệm trên trẻ, đánh giá kết quả đạt được, so sánh kết quả trước và sau khi áp
dụng biện pháp.

2


II. NỘI DUNG.
1. Cơ sở lý luận.
Theo nhà tâm lý học Nguyễn Ánh Tuyết [3]: Đặc điểm tư duy, ngôn ngữ,
tình cảm, hành vi, động cơ xã hội của trẻ 5-6 tuổi có sự phát triển vượt bậc. Ở

đọc, kể của cô làm cho tác phẩm văn học đến với trẻ và nó trở thành nhân tố
giúp trẻ phát triển tư duy, trí tưởng tượng, ngôn ngữ, thẩm mĩ, hình thành nhân
cách và giáo dục đạo đức cho trẻ”[4]. Cho nên để có thể tạo hứng thú, thu hút
được trẻ vào hoạt động làm quen với tác phẩm văn học thì cô giáo cần phải có
kiến thức văn học, say mê văn học, tích lũy kiến thức hiểu biết về văn học nói
chung và cụ thể là các bài thơ, câu chuyện,các bài ca dao, đồng dao trong
chương trình phù hợp với từng độ tuổi. Hơn nữa giáo viên còn phải linh hoạt,
hướng dẫn và rèn luyện cho trẻ nghe, đọc, kể một cách diễn cảm, hình thành ở
trẻ trí nhớ có chủ định, tính bạo dạn và không ngừng làm giàu thêm vốn từ cho
trẻ để giúp trẻ vận dụng vốn từ ấy vào cuộc sống. Bên cạnh đó, để tạo hứng thú
cho trẻ, giúp trẻ học tốt hơn môn học thì tôi còn lồng ghép các tác phẩm văn học
3


vào trong các hoạt động khác cũng như các môn học khác để củng cố thêm cho
trẻ, khơi gợi thêm hứng thú của trẻ về các tác phẩm văn học.
Ngoài ra, cũng theo nhà tâm lý học Nguyễn Ánh Tuyết thì “Ở trẻ 5 – 6
tuổi phát triển cả 3 loại tư duy song tư duy hành động trực quan vẫn chiếm ưu
thế”[3]. Chính vì vậy trẻ chỉ tập trung chú ý, ghi nhớ những gì mà trẻ cảm thấy
thích thú cho nên xuất phát trong quá trình tổ chức hoạt động cho trẻ làm quen
với tác phẩm văn học thì những hình ảnh minh họa, đồ dùng trực quan để giúp
trẻ hứng thú, thu hút trẻ vào hoạt động cũng là vấn đề mà tôi rất quan tâm.
2. Thực trạng của việc tổ chức cho trẻ 5-6 tuổi làm quen với tác phẩm văn
học ở trường mầm non Sông Âm trước khi áp dụng sáng kiến.
Năm học 2018 - 2019, tôi được nhà trường phân công trực tiếp dạy lớp
mẫu giáo 5 - 6 tuổi, với tổng số cháu là 25 cháu, trong đó có 10 cháu nữ, 15
cháu nam. Ngay từ đầu năm học tôi đã đưa ra các chỉ tiêu phấn đấu làm thế nào
để chất lượng chăm sóc và giáo dục của lớp tôi đạt kết quả cao nhất, và một
trong những vấn đề tồn tại của lớp mà tôi quan tâm nhất đó là làm sao để có thể
tạo hứng thú cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học để giúp trẻ học tốt môn học.



động khác cũng như các môn học khác để củng cố thêm kiến thức cho trẻ cũng
như khơi gợi ở trẻ sự say mê, hứng thú về các tác phẩm văn học.
Phần lớn phụ huynh chưa nhận thức được đầy đủ về tầm quan trọng của
giáo dục mầm non, phụ huynh còn nặng quan tâm xem đến lớp con có chịu ăn,
chịu ngủ hay không, con có tăng cân không...Một số phụ huynh cũng có quan
tâm đến con có thuộc bài thơ, câu chuyện nào không nhưng phụ huynh lại chưa
quan tâm đến việc trẻ tuy thuộc nhưng trẻ có cảm nhận hết được ý nghĩa của tác
phẩm văn học đó không và phụ huynh chưa biết cách giúp trẻ làm quen với tác
phẩm văn học được hiệu quả…Vì vậy chưa tạo điều kiện để trẻ được phát huy
hết khả năng.
2.3. Kết quả thực trạng trước khi áp dụng sáng kiến
Từ những nguyên nhân trên tôi bắt đầu khảo sát chất lượng trên trẻ để
nắm rõ tình hình ngay từ đầu năm học.
Với tổng số trẻ ở lớp là 25 trẻ và chất lượng khảo sát mới chỉ
đạt được như sau:
Kết quả trước khi áp dụng
Số
sáng kiến
trẻ
Nội dung đánh giá
Đạt
Chưa đạt
khảo
sát
Số trẻ %
Số trẻ %
Trẻ hứng thú tham gia hoạt động làm
25

12
48
chuyện diễn cảm, mạch lạc, rõ ràng…
Trẻ có khả năng sáng tạo thơ, truyện
25
13
52
12
48
đơn giản theo trí tưởng tượng.
Trẻ hứng thú với trò chơi đóng kịch
và biết diễn xuất theo tính cách các
25
12
48
13
52
nhân vật.
Thực tế vào đầu năm học qua tổ chức một số hoạt động cho trẻ làm quen
với tác phẩm văn học kết quả trên trẻ còn nhiều hạn chế:
Còn nhiều trẻ chưa hứng thú tham gia vào hoạt động làm quen với tác
phẩm văn học; trẻ nghe, hiểu và cảm nhận tác phẩm rất hạn chế. Nhiều trẻ chưa
nhớ được tên tác giả, tác phẩm và hiểu nội dung tác phẩm... ít trẻ có khả năng
sáng tác thơ truyện theo trí tưởng tượng, ít trẻ biết chơi đóng kịch… Chính vì
vậy mà tôi rất băn khoăn lo lắng và suy nghĩ để tìm ra một số biện pháp tối ưu
nào đó để lôi cuốn trẻ hứng thú tham gia vào hoạt động làm quen với tác phẩm
văn học để nâng cao hiệu quả của môn học.
5



xem tranh minh họa hoặc làm các động tác minh họa. Cho trẻ nghe nhiều lần,
đọc thơ theo cá nhân, theo nhóm, luyện tập cách đọc diễn cảm. Cho trẻ biết tên
bài thơ, tác giả của bài thơ. Hay đối với các bài đồng dao, ca dao, tục ngữ thì lời
các bài đồng dao thường ít có ý nghĩa, nhưng lại có tính nhịp điệu rất cao, giáo
viên không cần giảng nội dung mà chủ yếu luyện cho trẻ học thuộc và thể hiện
được nhịp điệu, nhận ra tiếng lặp lại tạo nên nhịp điệu của bài đồng dao, ca dao;
nhận biết lối nói ngược trong đồng dao, ca dao. Trước khi đọc các bài đồng dao,
ca dao, tục ngữ giáo viên gợi cho trẻ nhớ lại mối liên hệ giữa các sự vật, hiện
tượng trong cuộc sống theo đúng lôgic của nó, sau đó đọc cho trẻ nghe, truyền
đạt đến trẻ sắc thái hóm hỉnh của nó.
Ngoài ra để lựa chọn được các tác phẩm văn học phù hợp với trẻ tôi nhận
thấy: Đối với trẻ ở lớp mà có khả năng sử dụng được ngôn ngữ mạch lạc để kể
lại chuyện thì các câu chuyện dùng để kể cho trẻ giáo viên nên lựa chọn những
câu chuyện không nên quá dài, cần phải lưu ý tới đặc điểm về trí nhớ, sự chú ý
của trẻ. Các câu chuyện cần phải phù hợp với trẻ về nội dung, phát triển ở trẻ
6


những đặc tính cần thiết của nhân cách. Chủ đề của câu chuyện cần phải rõ ràng,
các sự kiện trong chuyện diễn ra theo một trình tự nhất định. Từ ngữ cần phải dễ
hiểu, chính xác, kết cấu ngữ pháp không phức tạp, hành văn phải sáng sủa giàu
hình ảnh. Sau khi nghe, và hiểu nội dung truyện thì trẻ có thể kể lại và thể hiện
được thái độ của mình đối với các sự kiện trong chuyện. Khi kể lại trẻ có thể bỏ
sót một vài khía cạnh, một vài tình tiết nhưng không làm mất tính lôgic của các
sự kiện trong chuyện. Trẻ có thể thay các từ của tác giả bằng từ tương tự nhưng
phải đạt. Một số tác phẩm dùng để dạy trẻ kể lại chuyện cho trẻ 5 - 6 tuổi mà tôi
đã lựa chọn để dạy trẻ kể lại như: Ví dụ: Với chủ đề “Gia đình”, các câu chuyện
nên lựa chọn đó là: “Ba cô gái”, “Ai đáng khen nhiều hơn”, “Hai anh em”…Với
chủ đề thế giới thực vật: “Quả bầu tiên”. Với chủ đề thế giới động vật: “Chú dê
đen”, “chàng Rùa”…

Các tác phẩm đó nội dung phải mạch lạc, dễ hiểu, các nhân vật thì giàu màu sắc
thẩm mỹ về tính cách, hành động, ngôn ngữ; Lời thoại của nhân vật rõ ràng dễ
hiểu, hành động kịch đa dạng, kịch tính để trẻ có thể diễn xuất theo tính cách
7


của nhân vật. Một số tác phẩm mà tôi lựa chọn để chuyển thể thành kịch bản cho
trẻ chơi đóng kịch đó là: Truyện “Chú dê đen”, “Ba cô gái”, “Ba chú lợn con”…
Có thể nói việc tự học tập, bồi dưỡng để nâng cao kiến thức về văn học
cho bản thân và lựa chọn các tác phẩm văn học phù hợp với trẻ ngay từ đầu năm
học đã tạo cơ sở vững chắc và tạo tiền đề bước đầu cho việc tạo hứng thú cho trẻ
làm quen với tác phẩm văn học để nâng cao chất lượng giúp trẻ học tốt môn làm
quen với tác phẩm văn học.
3.2. Chuẩn bị đồ dùng minh họa, học liệu đa dạng hấp dẫn để lôi cuốn
trẻ vào hoạt động và tạo môi trường văn học xung quanh trẻ.
Nếu việc trang bị cho bản thân một hệ thống kiến thức vững vàng xoay
quanh việc tổ chức hoạt động cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học và lựa
chọn các tác phẩm thơ và truyện phù hợp với trẻ được xem như là cơ sở vững
chắc và tiền đề bước đầu cho việc tạo hứng thú nâng cao chất lượng giúp trẻ học
tốt môn làm quen với tác phẩm văn học thì việc chuẩn bị đồ dùng minh họa, học
liệu đa dạng hấp dẫn cũng như tạo môi trường văn học xung quanh trẻ sẽ giúp
trẻ phát triển tư duy, trí tưởng tượng đặc biệt sẽ lôi cuốn trẻ vào hoạt động và
kích thích sự hứng thú, sáng tạo của trẻ.
Mặc dù trẻ 5 - 6 tuổi tư duy trìu tượng bắt đầu phát triển nhưng tư duy
trực quan hành động vẫn chiếm ưu thế. Chính vì vậy trẻ chỉ tập trung chú ý, ghi
nhớ những gì mà trẻ cảm thấy thích thú cho nên giáo viên cần chuẩn bị đồ dùng
dạy và học gồm những hình ảnh sống động, những mô hình đa dạng, phong phú
và sinh động phù hợp với từng bài dạy.
Có thể nói một công cụ hỗ trợ đắc lực trong việc chuẩn tranh minh họa,
học liệu đa dạng hấp dẫn để lôi cuốn trẻ vào hoạt động trong việc cho trẻ làm

liệu tự tạo cũng gây hứng thú cho trẻ không kém và nó còn giúp cho trẻ làm
quen với các tác phẩm văn học được sinh động hơn, trẻ cảm nhận được tác phẩm
sâu sắc hơn, đa chiều hơn. Chính vì tầm quan trọng đó mà ngoài việc thiết kế
chuẩn bị các hình ảnh sinh động trên powerpoint tôi còn thu thập các nguyên vật
liệu, phế liệu khác nhau để làm các mô hình, sa bàn, sân khấu hóa theo nội dung
của các bài thơ, câu chuyện.
Ví dụ: Từ những nguyên liệu rất dễ kiếm tìm: Phế liệu chai, lọ các loại,
quả bóng,… keo dán, sơn, cọ…Sau khi vệ sinh sạch sẽ, tôi chọn từ các phế liệu
trên có hình phù hợp với từng con vật, côn trùng cần làm (gà con, cá, bọ dừa,
cánh cam…) cắt tạo thành cánh, đính mắt, mỏ, mào, chân…và sơn màu, vẽ các
chi tiết vào tạo thành những con vật đáng yêu. Tôi sử dụng các con vật vào mô
hình các bài thơ, câu chuyện có liên quan tới các con vật.

Hình ảnh một số con vật làm từ phế liệu để sử dụng trong các mô hình
Ngoài việc sử dụng phế liệu để làm các con vật phù hợp với các bài thơ,
câu chuyện thì tôi còn chú trọng sử dụng các phế liệu khác và các nguyên vật
liệu khác để tạo thành nhiều mô hình, hay sa bàn thật sinh động hấp dẫn để minh
họa phù hợp với từng tác phẩm văn học.
Ví dụ: Câu chuyện “Cây rau của thỏ út” Tôi làm một mô hình sa bàn từ
các miếng phộp thừa xin từ cửa hàng làm nhôm kính. Sau đấy đóng thành cái sa
bàn có thể xoay được. Các hình ảnh, nhân vật thì được vẽ rồi sơn màu hoặc làm
từ giấy đề can, giấy xốp, đất nặn, sau đấy dán lên các bìa cát tông cứng và làm
đế đứng cho các nhân vật...
9


Hình ảnh hai cảnh trong sa bàn tròn chuyện “Cây rau của thỏ út”
Tùy theo từng bài thơ, câu chuyện mà tôi chuẩn bị và làm các hình ảnh
minh họa đa dạng, phong phú theo nhiều kiểu, nhiều cách khác nhau.
Ví dụ: Câu chuyện “Ai đáng khen nhiều hơn” tôi muốn kể với rối tay nên

giáo dục cao…
11


Có thể nói qua biện pháp này khi tổ chức cho trẻ hoạt động làm quen với
tác phẩm văn học ở lớp thì trẻ đã rất hứng thú tham gia, đặc biệt thu hút được sự
chú ý của trẻ từ đó mà chất lượng khi cho trẻ làm quen với hoạt động làm quen
với tác phẩm văn học được tăng lên rõ rệt. Tuy nhiên để có thể làm tốt được thì
giáo viên cũng cần nắm được đặc điểm của trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi đó là trẻ rất
thích cái đẹp, cái mới lạ hấp dẫn nên khi sử dụng đồ dùng trực quan cô phải chú
ý lựa chọn những đồ dùng đẹp, màu sắc rõ ràng, rực rỡ, tươi tắn để gây sự hấp
dẫn đối với trẻ. Để khi cô đưa ra những đồ dùng minh họa đẹp thì những đồ
dùng minh họa đó sẽ nổi bật lên trong lớp, khiến trẻ thích thú ngắm nhìn, quan
sát cũng kỹ hơn. Như vậy mới có thể tạo hứng thú cho trẻ vào hoạt động.
3.3. Tổ chức tiết học cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học trong hoạt
động học một cách nhẹ nhàng, linh hoạt thu hút trẻ bằng nhiều hình thức và
phương pháp khác nhau.
Khi cô giáo đã có kiến thức chắc, lựa chọn được tác phẩm phù hợp với trẻ
và đã chuẩn bị tốt, đầy đủ đồ minh họa, các học liệu đa dạng hấp dẫn thì có thể
nói những việc làm đó được xem như là khâu chuẩn bị tốt cho việc giúp trẻ làm
quen với tác phẩm văn học . Nhưng nếu chỉ có chuẩn bị tốt thì chưa đủ mà muốn
tạo hứng thú để trẻ học tốt được môn làm quen với tác phẩm văn học thì tôi nghĩ
tiến hành cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học trên tiết học là một trong
những hoạt động tác động đến trẻ thu được kết quả tốt nhất và vai trò của người
giáo viên khi tổ chức tiết học cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học là vô cùng
quan trọng. Tuy nhiên cô giáo cần phải dạy trẻ như thế nào thì mới phát huy hết
được tính tích cực của trẻ và giúp trẻ hiểu sâu được tác phẩm thì đó là một vấn
đề không phải giáo viên nào cũng làm được. Chính vì vậy để hoạt động học đạt
hiệu quả cao thì tôi đã lựa chọn các hình thức tổ chức khác nhau phù hợp với
từng tác phẩm và sử dụng nhiều phương pháp một cách linh hoạt, nhẹ nhàng và

hợp với hình ảnh minh họa: Lần thứ nhất đọc thơ kết hợp với hình ảnh thiết kế
trên powerpoint: Đó là thiết kế các slide hình ảnh mô phỏng nội dung của bài
thơ bằng những hình ảnh sinh động, đọc thơ đến nội dung nào thì kích chuột
tương ứng với hình ảnh trong từng slide. Lần thứ hai đọc thơ kết hợp với mô
hình: Đó là từ các đồ dùng, đồ chơi đã chuẩn bị sẵn được sắp xếp, mô phỏng các
hình ảnh lần lượt xuất hiện theo trình tự nội dung của tác phẩm. Khi đọc đến khổ
thơ nào có hình ảnh minh họa thì tôi đưa lần lượt cho các hình ảnh xuất hiện ra
và kết hợp với lời bài thơ.

Hình ảnh đọc thơ kết hợp vơi mô hình bài thơ: “Đàn gà con”
Mặt khác để thu hút, lôi cuốn trẻ vào giờ học tôi dùng các thủ thuật khác
nhau để gây hứng thú cho trẻ. Chẳng hạn đối với tiết 3 của truyện: “Chú dê đen”
thì tôi cho 2 trẻ giả làm hoạt cảnh 1 trẻ đóng chú dê trắng và 1 trẻ đóng Sói, sau
đó cô cho sói đang đuổi bắt dê trắng và dê trắng vừa chạy vừa kêu “Cứu tôi
với…” Khi sói đuổi bắt dê trắng chạy ra ngoài thì cô trò truyện với trẻ về tình
huống và dẫn dắt trẻ vào câu chuyện một cách linh hoạt để rồi từ chỗ trẻ chăm
chú lắng nghe cô giới thiệu dẫn đến trẻ nắm bắt được nội dung tiết học một cách
chủ động…
Ngoài ra trong quá trình dạy tôi cũng luôn chú ý đến sự khen thưởng,
khích lệ trẻ và cũng luôn chú ý đến những trẻ nhút nhát, trẻ cá biệt để có biện
pháp quan tâm giáo dục kịp thời, giúp trẻ tiến bộ.
Tóm lại trong một tiết dạy trẻ làm quen với văn học cần đảm bảo các nội
dung, thay đổi các hình thức giới thiệu, cô kể chuyện hoặc đọc thơ hay, kết thúc
cho trẻ chơi một trò chơi nhẹ có nội dung phù hợp. Trong một tiết học được tổ
13


chức thực hiện như trẻ được chơi với cô, được gần gũi trò chuyện cùng cô để trẻ
thoải mái không gò bó trẻ. Về đội hình không cứng nhắc mà thay đổi nhiều đội
hình khác nhau trong một giờ học để trẻ thấy thoải mái, nhanh nhẹn.

+ Trong giờ khám phá khoa học: Khi cho trẻ làm quen với một số loại quả
cho trẻ đọc bài thơ "Chùm quả ngọt..." để gây hứng thú trước khi vào bài học.
+ Trong giờ tạo hình: Có thể cho trẻ đọc các bài thơ có nội dung tương đối
phù hợp về đề tài đó vào phần hướng dẫn và đàm thoại trước khi trẻ vào thực
hành.
Ví dụ: Khi cho trẻ vẽ mưa thì cho trẻ đọc bài thơ "Mưa". Hỏi trẻ vừa đọc
bài thơ gì? Bài thơ nói về gì? Từ đó dẫn dắt trẻ vào bài, hay vừa cho trẻ đọc thơ,
đồng dao vừa đi lấy đồ dùng với sự tham gia của văn học trong hoạt động tạo
hình đã kích thích sự sáng tạo, gợi mở phát triển trí tưởng tượng khi trẻ vẽ, nặn,
cắt, xé dán...
+ Thông qua hoạt động ở các góc: Tùy vào từng góc mà tôi lồng ghép
khác nhau.
14


Ví dụ: Cho trẻ về góc sách-thư viện tổ chức cho trẻ xem tranh truyện, tập
kể chuyện sáng tạo theo tranh, tạo cho trẻ cảm giác là trẻ có thể đọc được một
quyển truyện hoặc có thể cho trẻ biết rằng quyển truyện trẻ đang xem nói về cái
gì? Trẻ có thể dựa vào tranh để khám phá ra các nhân vật, khám phá nghĩa của
từ của câu, hoặc trẻ có thể tự vẽ, cắt dán tập làm sách, truyện tranh theo chủ
điểm…Đối với góc phân vai thì tổ chức cho trẻ chơi trò chơi: "Cô giáo", một
cháu làm cô giáo dạy cháu đọc thơ hoặc kể chuyện giúp trẻ nhớ lại trình tự
chuyện hoặc cũng cố những bài thơ đã được học.
Tôi nhận thấy qua giờ họat động góc trẻ mạnh dạn, thích giao tiếp và phát
triển nhiều vốn từ, cũng cố lại những kiến thức đã học. Đặc biệt là trẻ rất thích
tự lập trong lúc tự làm sách truyện tranh, phấn khởi, thích tham gia hoạt động.
+ Thông qua các ngày hội, ngày lễ: có thể nói cho trẻ tham gia kể chuyện,
đọc thơ, đóng kịch trong các hội thi, ngày hội, ngày lễ là một trong những hình
thức tuyên truyền ngành học rất lớn. Điều này sẽ giúp trẻ phát triển về trí tuệ,
nhanh nhẹn, mạnh dạn trước mọi người và cảm nhận sâu sắc được cái hay cái

hợp với nhà trường không. Và quan trọng hơn là phụ huynh có điều kiện tiếp
xúc với môi trường học tập sinh hoạt của trẻ, có điều kiện gần gũi với các cô
giáo từ đó tạo sợi dây liên kết giữa gia đình và nhà trường, giúp trẻ được sống
trong một môi trường giáo dục tốt. Chính vì vậy công tác phối kết hợp giữa phụ
huynh và giáo viên là một vấn đề rất quan trọng, nó góp phần nâng cao chất
lượng chăm sóc, giáo dục trẻ.
Nhận thức được điều đó, ngay từ đầu năm học tôi xây dựng kế hoạch phối
hợp với gia đình ngay từ đầu năm học với các nội dung phối hợp cụ thể, tôi lồng
ghép việc phối kết hợp vào các hoạt động sau:
* Trao đổi trực tiếp với cha mẹ trẻ trong các giờ đưa đón, trả trẻ.
Tôi gặp gỡ cha mẹ trẻ tại trường vào những lúc đón và trả trẻ, tôi trao đổi
với cha mẹ trẻ một số thông tin cần thiết như tình hình sức khỏe, các thói quen,
hành vi, và sự tiếp thu của trẻ về những vấn đề liên quan đến môn học làm quen
với tác phẩm văn học.
- Trước hết, tôi trao đổi với cha mẹ trẻ về một số thông tin của trẻ ở gia
đình như: Ở nhà con có hay đọc thơ, kể chuyện cho bố mẹ nghe không? Con có
thích các hoạt động đóng vai, đóng kịch theo hành động của các nhân vật
không?
- Sau đó, tôi thông báo với cha mẹ trẻ về một số thông tin của trẻ ở
trường, lớp để phụ huynh nắm được và về nhà phụ huynh khuyến khích, động
viên, củng cố thêm kiến thức cho trẻ như: Ở lớp con rất ngoan tuy nhiên còn
nhút nhát, rụt rè, chưa tự tin thể hiện đọc thơ hay kể chuyện trước các bạn, bố
mẹ về khuyến khích con mạnh dạn hơn và tự tin hơn nhé...hay hôm nay trên lớp
cô dạy bài thơ “Mèo đi câu cá” nhưng con chưa thuộc về nhà mẹ đọc cho con
nghe và dạy cho con học thêm nhé…
* Xây dựng góc văn học dành cho cha mẹ trẻ theo từng chủ đề trẻ học.
Tôi chọn một góc thuận lợi và thích hợp ngoài hành lang làm góc để trao
đổi với cha mẹ trẻ lúc đưa, đón trẻ.
Về hình thức: Tôi thiết kế góc này ở vị trí thuận tiện trong mảng tuyên
truyền với phụ huynh để tất cả mọi cha mẹ trẻ đều có thể nhìn thấy. Cách trang

phụ huynh có thể làm được ngay chứ không cần hướng dẫn hay đưa mẫu nữa.
Qua việc thường xuyên giao tiếp với phụ huynh thì tôi thấy phụ huynh cũng rất
vui và phấn khởi.
Bên cạnh đó, tôi còn xin ý kiến ban giám hiệu để thực hiện một số giờ dạy
và mời phụ huynh tham dự. Được trực tiếp xem con hoạt động, xem các đồ chơi
phục vụ giờ hoạt động được làm từ các nguồn nguyên vật liệu do phụ huynh
cung cấp, xem khả năng tiếp thu của con em mình và khả năng thể hiện của con.
Phụ huynh đã quan tâm đến con em nhiều hơn, chăm lo cung cấp kiến thức cho
trẻ nhiều hơn.
Tóm lại là một người giáo viên nếu chúng ta có thể tạo được sợi dây liên
kết giữa trẻ, cô giáo và gia đình thì chẳng những giúp trẻ được học tập tốt hơn
mà nó còn là cầu nối giúp cho mối quan hệ giữa giáo dục trong nhà trường và
giáo dục trong gia đình càng khăng khít hơn từ đó góp phần nâng cao chất lượng
giáo dục của nhà trường ngày càng đi lên.
4. Kết quả đạt được sau khi áp dụng sáng kiến.
4.1. Đối với trẻ: Qua áp dụng trên trẻ ở lớp tôi “Một số biện pháp
giúp trẻ 5 – 6 tuổi học tốt môn làm quen với tác phẩm văn học” ngay từ đầu
năm học 2018-2019 đến nay tôi thấy chất lượng của trẻ đối với bộ môn làm
quen với tác phẩm văn học đã có chuyển biến rất hiệu quả: Tất cả trẻ đều
hứng thú, thích thú tham gia vào hoạt động làm quen với tác phẩm văn học.
17


Trẻ không đọc theo kiểu máy móc nữa mà trẻ nhớ, hiểu sâu nội dung của
tác phẩm, trẻ biết kể lại câu chuyện rõ ràng và còn biết diễn xuất theo tính
cách các nhân vật. Nhiều trẻ đã mạnh dạn tự tin và hơn nữa còn biết kể
chuyện, đọc thơ sáng tạo theo trí tưởng tượng của trẻ... So với đầu năm học,
kết quả cụ thể như sau:
Kết quả trước khi
Kết quả sau khi


10

40

25 100 0

0

Trẻ nghe, hiểu và cảm nhận
25 13 52 12 48 25 100 0
0
được tác phẩm.
Trẻ nhớ được tên tác giả, tác
phẩm, hiểu nội dung tác 25 13 52 12 48 25 100 0
0
phẩm.
Trẻ đọc thuộc thơ, ca dao,
đồng dao kể được truyện đơn 25 14 56 11 44 25 100 0
0
giản…
Trẻ biết đọc thơ, ca dao, đồng
dao, kể chuyện diễn cảm, 25 13 52 12 48 24 96 1
4
mạch lạc, rõ ràng…
Trẻ có khả năng sáng tạo thơ,
truyện đơn giản theo trí tưởng 25 13 52 12 48 23 92 2
8
tượng.
Trẻ hứng thú với trò chơi

hút sự chú ý của trẻ một cách tối đa nhất. Luôn xây dựng môi trường xung
quanh trẻ phù hợp với chủ đề để tạo cho trẻ cảm giác thoải mái, vui vẻ khi được
đến lớp, đến trường và cảm giác như học mà chơi, chơi mà học.
Nên lồng ghép các tác phẩm văn học ở mọi lúc, mọi nơi, qua các hoạt
động trong ngày, qua các môn học khác và thông qua các ngày hội, ngày lễ để
củng cố thêm kiến thức cho trẻ. Tuy nhiên việc lồng ghép phải nhẹ nhàng, phù
hợp với từng nội dung tránh tình trạng lạm dụng, tích hợp một cách ôm đồm.
Trong quá trình chăm sóc giáo dục trẻ cần chú ý đến sự khen thưởng,
khích lệ trẻ và cũng cần chú ý đến những trẻ nhút nhát, trẻ cá biệt để có biện
pháp quan tâm giáo dục kịp thời, giúp trẻ tiến bộ.
Trong bất kỳ sự giáo dục nào nếu thiếu sự gắn kết giữa giáo viên và phụ
huynh hay nói chính xác hơn là nếu thiếu sự phối hợp giữa gia đình và nhà
trường thì sự giáo dục đó không thể hoàn mỹ.
Những gì chúng ta biết chưa bao giờ là đủ. Chính vì vậy chúng ta cần phải
luôn học hỏi thêm từ bạn bè, đồng nghiệp, chịu khó tham khảo các tài liệu, sách
báo, băng đĩa để sáng tạo ra phương pháp giảng dạy và các hình thức tổ chức
trong giờ cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học một cách hay nhất, phù hợp với
trẻ nhất.
2. Kiến nghị:
Để nâng cao hơn chất lượng môn làm quen với tác phẩm văn học tôi xin
được đề xuất :
+ Đối với các ban ngành ở địa phương đặc biệt là đối với ban văn hóa và
ban công tác Đoàn đội: Khi tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ ở địa
phương chào mừng các ngày lễ lớn của đất nước, các ngày lễ dành cho thiếu nhi
như: Tết thiếu nhi 1/6; Tết Trung Thu... thì nên khuyến khích đưa các hoạt động
đóng kịch, sáng tác thơ, sáng tác truyện vào các nội dung thi đua và không giới
hạn độ tuổi để tất cả trẻ nói chung được tham gia trong đó có cả trẻ mầm non
nhằm phát tuy tố chất, sự say mê văn học của trẻ.
+ Đối với nhà trường: Tăng cường thêm trang thiết bị phục vụ cho môn
học như máy chiếu và cũng thường xuyên tổ chức hoạt động trong các ngày lễ,