Ngµy gi¶ng:
Líp: 6A:………...
Líp: 6B: ………..
Líp: 6C: ………..
Líp: 6D: ………..
Líp: 6E: ………..
ch¬ng i: ®o¹n th¼ng
TiÕt: 1
®iĨm. ®êng th¼ng
I. Mơc tiªu
1. KiÕn Thøc:
Hiểu điểm là gì ? Đường thẳng là gì ?
Hiểu quan hệ điểm thuộc ( không thuộc ) đường thẳng .
2. KÜ n¨ng:
Biết vẽ điểm , đường thẳng
- Biết đặt tên cho điểm , đường thẳng .
- Biết ký hiệu điểm , đường thẳng .
- Biết sử dụng ký hiệu ∈ ; ∉
3. Th¸i ®é:
Chó ý nghe gi¶ng vµ lµm c¸c yªu cÇu cđa gi¸o viªn ®a ra.
TÝch cùc trong häc tËp, cÈn thËn trong khi vÏ h×nh.
II. Chn bÞ
1.Gi¸o viªn:
Sách giáo khoa ,thước thẳng ,bảng phụ
2. Häc sinh:
SGK, B¶ng nhãm, thước thẳng.
III. TiÕn tr×nh tỉ chøc d¹y - häc
1.ỉn ®Þnh tỉ chøc (1 phót)
Líp: 6A:
Líp: 6B:
vậy, ngời ta gọi hai điểm đó là hai điểm trùng
nhau.
- Các điểm không trùng nhau gọi là các điểm
phân biệt.
*HS: Lấy các ví dụ minh họa về các điểm trùng
nhau và các điểm phân biệt
*GV: - Từ các điểm ta có thể vẽ đợc một hành
mong muốn không ?.
- Một hình bất kì ta có thể xác định đợc
có bao nhiêu điểm trên hình đó ?.
- Một điểm có thể coi đó là một hình
không ?.
*HS: Thực hiện.
*GV: Nhận xét:
Nếu nói hai điểm mà không nói gì nữa thì ta
hiểu đó là hai điểm phân biệt,
Với những điểm, ta luôn xây dựng đợc các
hình. Bất kì hình nào cũng là một tập hợp các
điểm. Một điểm cũng là một hình
*HS: Chú ý nghe giảng và ghi bài và tự lấy ví
dụ minh họa điểu nhận xét trên.
Hoạt động 2. Đ ờng thẳng .
*GV: Giới thiệu:
Ví dụ:
. A
. B .C
Những dấu chấm nhỏ ở trên gọi là ảnh của
điểm.
Ngời ta dùng các chữ cái in hoa A, B, C, để
- Hai điểm B và D nằm ngoài đờng thẳng a.
*GV: Nhận xét:
- Điểm A , điểm C gọi là các điểm thuộc đờng
thẳng.
Kí hiệu: A
a, C
a
- Điểm B và diểm D gọi là các điểm không
thuộc đờng thẳng.
Kí hiệu: B
a, D
a
*H: Chú ý nghe giảng và ghi bài. .
*GV:Yêu cầu học sinh lấy ví dụ về điểm thuộc
đờng thẳng và không thuộc đờng thẳng.
*HS: Thực hiện.
*GV: Yêu cầu học sinh làm ?
Sợi chỉ căng thẳng, mép bàn, mép bảng, cho ta
hình ảnh của một đờng thẳng. Đờng thẳng này
không giới hạn về hai phía.
Ngời dùng những chữ cái thờng a, b, c, d, để
đặt tên cho các đờng thẳng.
Ví dụ:
a b
2. Điểm thuộc đ ờng thẳng. Điểm không thuộc
∈
,
∉
thÝch hỵp vµo « trèng:
C a ; E a
c, VÏ thªm hai ®iĨm kh¸c thc ®êng th¼ng a vµ
hai ®iĨm kh¸c n÷a kh«ng thc ®êng th¼ng a
*HS: Ho¹t ®éng theo nhãm lín.
a
C
E
a, §iĨm C thc ®êng th¼ng a, cßn ®iĨm E
kh«ng thc ®êng th¼ng a.
b, §iỊn kÝ hiƯu
∈
,
∉
thÝch hỵp vµo « trèng:
C
∈
a ; E
∉
a
c,
4.Cđng cè (1 phót)
Củng cố từng phần như trên .
5.Híng dÉn häc sinh häc ë nhµ (1 phót)
Về nhà làm các bài tập 4 , 5 , 6 , 7 SGK trang 105
4
Ngµy gi¶ng:
2.KiĨm tra bµi cò (5 phót)
Ba học sinh làm các bài tập 4 , 5 , 6 SGK trang 105
Học sinh nhận xét . GV củng cố và cho điểm
Học sinh sữa bài (nếu làm sai)
3.Bµi míi
Ho¹t ®éng cđa thÇy vµ trß Néi dung
5
Hoạt động 1. Thế nào là ba điểm thẳng
hàng.
*GV: -Vẽ hình 1 và hình 2 lên bảng.
Hình 1 Hình 2
-Có nhận xét gì về các điểm tại hình 1 và hình
2.
*HS:
Hình 1: Ba điểm cùng thuộc một đờng thẳng a.
Hình 2: Ba điểm không cùng thuộc bất kì đờng
thẳng nào.
*GV: Nhận xét và giới thiệu:
Hình 1: Ba điểm A, D, C
a, ta nói chúng
thẳng hàng.
Hình 2: Ba điểm R, S, T
bất kì một đờng
thẳng nào, ta nói ba điểm đó không thẳng hàng.
*HS: Chú ý nghe giảng và ghi bài.
*GV: Để biết đợc ba điểm bất kì có thẳng hàng
hay không thì điều kiện của ba điểm đó là gì ?.
Vẽ hình minh họa.
C.
- Hai điểm A và C nằm khác phía đối với điểm
D.
- Điểm D nằm giữa hai điểm A và C.
Nhận xét:
Trong ba điểm thẳng hàng. có
6
*HS: Trả lời.
*GV: Nhận xét và khẳng định :
- Hai điểm D và C nằm cùng phía đối với điểm
A.
- Hai điểm A và D nằm cùng phía đối với điểm
C.
- Hai điểm A và C nằm khác phía đối với điểm
D.
- Điểm D nằm giữa hai điểm A và C.
*HS: Chú ý nghe giảng và ghi bài.
*GV: Trong ba điểm thẳng hàng có nhiều nhất
bao nhiêu điểm nằm giữa hai điểm còn lại ?.
*HS: Trả lời.
*GV: Nhận xét:
Trong ba điểm thẳng hàng. có một và chỉ một
điểm nằm giữa hai điểm còn lại
*HS: Chú ý nghe giảng và ghi bài.
*GV:
a
A
D
C
b
7
8
Ngµy gi¶ng:
Líp: 6A:………...
Líp: 6B: ………..
Líp: 6C: ………..
Líp: 6D: ………..
Líp: 6E: ………..
TiÕt: 3
®êng th¼ng ®i qua hai ®iĨm
I. Mơc tiªu
1. KiÕn thøc :
Có một và chỉ một đường thẳng đi qua hai điểm phân biệt .
2. KÜ n¨ng :
Biết vẽ đường thẳng đi qua hai điểm .
3. Th¸i ®é :
Vẽ cẩn thận và chính xác đường thẳng đi qua hai điểm .
II. Chn bÞ
1.Gi¸o viªn:
SGK, B¶ng phơ, thíc th¼ng.
2. Häc sinh:
SGK, B¶ng nhãm.
III. TiÕn tr×nh tỉ chøc d¹y - häc
1.ỉn ®Þnh tỉ chøc (1 phót)
Líp: 6A:
Líp: 6B:
Líp: 6C: .
Líp: 6D:
Líp: 6E:
2.KiĨm tra bµi cò (5 phót)
a
A
D
C
b
d
c
E
G
F
I
x
y
A
B
*HS: Chú ý và làm theo giáo viên.
*GV: Nếu hai điểm A và B trùng nhau thì ta có
thể vẽ đợc đờng thẳng đi qua hai điểm đó không
?.
*HS: Trả lời.
*GV: Cho ba điểm A, B, C phân biệt. Hãy vẽ
tất cả các đờng thẳng đi qua hai trong ba điểm
đã cho ?.
*HS: Thực hiện.
*GV: Qua hai điểm phân biệt ta có thể xác định
đợc nhiều nhất bao nhiêu đờng thẳng đi qua hai
điểm đó ?.
*HS:
Qua hai điểm phân biệt ta luôn xác định đợc
một và chỉ một đờng thẳng đi qua hai điểm đó.
A C
B
Ví dụ 2:
Với ba điểm A, E, F phân biệt ta luôn vẽ đợc:
A
E
F
x
y
A
B
Nhận xét:
Có một đờng thẳng và chỉ một đờng
thẳng đi qua hai điểm phân biệt A
và B.
2. Tên đ ờng thẳng .
Ví dụ3:
Ta gọi tên đờng thẳng của hình vẽ trên là:
- Đờng thẳng AB hoặc đờng thẳng BA ( Đờng
thẳng này đi qua hai điểm A và B).
Hoặc:
- Đờng thẳng xy (hoặc yx).
Ví dụ 4.
a
A
D
C
b
d
c
- Đờng thẳng AB có vị trí nh thế nào với đờng
thẳng AC ?.
c,
Đờng thẳng xy có vị trí nh thế nào với đờng
thẳng AB ?.
*HS: Trả lời.
*GV: Nhận xét và giới thiệu:
a, Hai đờng thẳng AB và BC gọi là hai đờng
thẳng trùng nhau.
Kí hiệu: AB
BC
b, Hai đờng thẳng AB và AC đều đi qua điểm B,
khi đó hai đờng thẳng AB và AC gọi là hai đ-
ờng thẳng cắt nhau.
Kí hiệu: AB
AC
c, Hai đờng xy và AB gọi là hai đờng thẳng
song song.
Kí hiệu: xy // AB
*HS: Chú ý nghe giảng.
*GV: Thế nào là hai đờng thẳng trùng nhau, hai
3. Đ ờng thẳng trùng nhau, cắt nhau, song
song.
a,
a
A
D
điểm chung hoặc không có một điểm chung
nào.
11
đờng thẳng cắt nhau, hai đờng thẳng song song
nhau ?.
*HS: Trả lời.
*GV: Nhận xét và khẳng định :
- Hai đờng thẳng gọi là trùng nhau, nếu tất cả
các điểm của đờng thẳng này cũng là các điểm
của đờng thẳng kia.
- Hai đờng thẳng gọi là cắt nhau, nếu chúng chỉ
có một điểm chung.
- Hai đờng thẳng gọi là song song, nếu hai đờng
thẳng đó không có điểm nào chung.
*HS: Chú ý nghe giảng và ghi bài.
*GV: Đa ra chú ý lên bảng phụ.
- Hai đờng thẳng không trùng nhau còn gọi
là hai đờng thẳng phân biệt.
- Hai đờng thẳng phân biệt hoặc chỉ có một
điểm chung hoặc không có một điểm chung
nào.
4.Củng cố (1 phút)
Baứi taọp 16 SGK trang 109
5.Hớng dẫn học sinh học ở nhà (1 phút)
Ve nhaứ laứm caực baứi taọp 17 , 18 , 19 , 20 , 21 SGK trang 109 vaứ 110
12
Ngµy gi¶ng:
Líp: 6A:………...
Líp: 6B: ………..
Líp: 6C: ………..
hàng rào nằm
giữa hai cột mốc
A và B .
- Đào hố trồng
cây thẳng hàng
- Phân công thực hành theo
tổ .
- Mỗi tổ chia nhóm , mỗi
nhóm 3 học sinh lần lượt
thực hành .
- Hướng dẫn thực hành
- Bước 1 : Cắm cọc
tiêu thẳng đứng với mặt
đất tại hai điểm A và B
(dùng dây dọi kiểm tra
thật thẳng đứng )
- Bước 2 : Em thứ 1
- Tổ trưởng
mỗi tổ phân
công mỗi
nhóm lần
lượt thực
hành .
13
với hai cây A và
B đã có .
theo 3 bước đúng ở A , em thứ 2
cầm cọc tiêu dựng
thẳng đứng ở một điểm
Biết phát biểu gẫy gọn các mệnh đề toán học .
II. Chn bÞ
1.Gi¸o viªn:
SGK, B¶ng phơ, thíc th¼ng.
2. Häc sinh:
SGK, B¶ng nhãm.
III. TiÕn tr×nh tỉ chøc d¹y - häc
1.ỉn ®Þnh tỉ chøc (1 phót)
Líp: 6A:
Líp: 6B:
Líp: 6C: .
Líp: 6D:
Líp: 6E:
2.KiĨm tra bµi cò (5 phót)
Vẽ hình theo cách diễn đạt sau : Điểm O thuộc đường thẳng xy ( O ∈ xy )
3.Bµi míi
Ho¹t ®éng cđa thÇy vµ trß Néi dung
Ho¹t ®éng 1. Tia .
*GV: Yªu cÇu mét häc sinh lªn b¶ng vÏ mét ®-
êng th¼ng ®i qua ®iĨm O cho tríc.
*HS:
1. Tia
VÝ dơ 1:
15
*GV: - Nếu ta cắt đờng thẳng xy tại điểm O ta
xẽ đợc hai nửa đờng thẳng: Ox và Oy.
Khi đó nguời ta nói:
Ox và Oy là các tia.
Vậy tia số là gì ?.
*HS: Chú ý và trả lời.
* Chú ý :
Khi đọc hay viết một tia thì ta phải đọc gốc tr-
ớc.
Ví dụ: Ox, Oy, Oz,
Ví dụ 2:
Các tia: Ax, Ay,Ox, Oy, Bx, By.
2. Hai tia đối nhau
Ví dụ 3.
Hai tia Ox và Oy chung gốc O và cùng nằm
trên một đờng thẳng xy. Khi đó ta nói:
Hai tia Ox và tia Oy là hai tia đối nhau.
Nhận xét:
Mỗi điểm trên đờng thẳng là gốc
chung của hai tia đối nhau
?1.
16
y
A
B
y
A
B
*GV: Yêu cầu học sinh làm ?1.
Trên đờng thẳng xy lấy hai điểm A và B.
a, Tại sao hai tia Ax và By không phải là hai tia
đối nhau.
b, Có những tia nào đối nhau ?.
*HS: Một học sinh lên bảng.
a, Hai tia Ax và By không phải là hai tia đối
nhau.
* Chú ý:
Hai tia không trùng nhau gọi là hai tia phân
biệt.
?2.
a, Hai tia Ox và OA có trùng nhau ,
còn tia OB trùng với tia Oy.
b, Hai tia Ox và Ax có không trùng nhau .
Vì : Hai tia này không chung gốc
c, Hai tia chung gốc Ox và Oy không đối nhau.
Vì: Hai tia này không cùng nằm trên một đờng
17
th¼ng.
4.Cđng cè (1 phót)
Từng phần như trên .
5.Híng dÉn häc sinh häc ë nhµ (1 phót)
Bài tập về nhà 24 và 25 trang 113 .
18
Ngµy gi¶ng:
Líp: 6A:………...
Líp: 6B: ………..
Líp: 6C: ………..
Líp: 6D: ………..
Líp: 6E: ………..
TiÕt: 6
lun tËp
I. Mơc tiªu
1. KiÕn thøc :
Biết đònh nghóa , mô tả tia bằng các cách khác nhau .
Biết thế nào là hai tia đối nhau , hai tia trùng nhau .
b) Có thể điểm M nằm giữa hai điểm A ,
B hoặc điểm B nằm giữa hai điểm A , M
Bài tập 27 / 113
a) Tia AB là hình gồm điểm A và tất cả
các điểm nằm cùng phía với B đối
với A
b) Hình tạo thành bỡi điểm A và phần
đường thẳng chứa tất cả các điểm nằm
cùng phía đối với A là một tia gốc A
Bài tập 28 / 113
a) Hai tia đối nhau gốc O là : Ox và Oy
x N O M y
b) Điểm O nằm giữa hai điểm M và N
Bài tập 29 / 114
a) Điểm A nằm giữa hai điểm M và C .
M B A N C
b) Điểm A nằm giữa hai điểm N và B .
Bài tập 30 / 114
Nếu điểm O nằm trên đường thẳng xy thì :
a) Điểm O là gốc chung của hai tia đối
nhau
b) Điểm O nằm giữa một điểm bất kỳ
khác O của tia Ox và một điểm bất kỳ
khác O của tia Oy .
Bài tập 31 / 114
A
N B M C
20
4.Cđng cè (1 phót)
KiĨm tra c¸c bµi tËp cßn l¹i.
3.Bµi míi
Ho¹t ®éng cđa thÇy vµ trß Néi dung
Ho¹t ®éng 1. §o¹n th¼ng AB lµ g× ?.
*GV: Híng dÉn häc sinh lµ quen víi kh¸i
niƯm ®o¹n th¼ng AB.
1. §o¹n th¼ng AB lµ g× ?.
- C¸ch vÏ ®o¹n th¼ng AB.
21
- Cách vẽ đoạn thẳng AB.
Cho hai điểm A, B. Đặt thớc thẳng đi qua hai
điểm A, B. Dùng bút nối hai điểm đó với nhau.
Khi đó nét mực trên bảng chính là ảnh của
đoạn thẳng AB.
*HS: Chú ý và thực hiện theo.
*GV: Yêu cầu một học sinh lên bảng vẽ đọa
thẳng EF.
cho biết có bao nhiêu điểm nằm trên đoạn thẳng
AB ?.
*HS: Thực hiện.
Đoạn thẳng AB là gì?.
*HS: Trả lời.
*GV: Nhận xét và khẳng định :
- Đoạn thẳng AB là hình gồm điểm A, điểm B
và tất cả các điểm nằm giữa A và B.
- Đoạn thẳng AB còn gọi là đoạn thẳng BA.
- Hai điểm A, B là hai đầu mút( hoặc hai đầu)
của đoạn thẳng AB.
*HS: Chú ý nghe giảng và ghi bài.
Hoạt động 2. Đoạn thẳng cắt đoạn thẳng, cắt
c, Giao điểm H
*GV:Nhận xét và khẳng định :
a,Đoạn thẳng AB cắt đoạn thẳng CD tại I.
Kí hiệu: AB
CD.
b, Đoạn thẳng AB cắt tia Ox tại K.
Kí hiệu: AB
Ox.
c, Đoạn thẳng AB cắt đờng thẳngxy tại H.
Kí hiệu: AB
xy.
*HS: Chú ý nghe giảng và ghi bài.
*GV: - Điều kiện để một đoạn thẳng cắt một
đoạn thẳng, cắt tia, cắt đờng thẳng gì ?.
- Hãy chỉ ra các đoạn thẳng cắt một đoạn
thẳng, cắt tia, cắt đờng thẳng ở hình vẽ dới đây:
Kí hiệu: AB
Ox.
c, Đoạn thẳng cắt đờng thẳng.
Hình 35.
Kí hiệu: AB
xy.
Ví dụ:
Giải:
3. Th¸i ®é :
Cẩn thận trong khi đo .
II. Chn bÞ
1.Gi¸o viªn:
SGK, B¶ng phơ, thíc th¼ng.
2. Häc sinh:
SGK, B¶ng nhãm.
III. TiÕn tr×nh tỉ chøc d¹y - häc
1.ỉn ®Þnh tỉ chøc (1 phót)
Líp: 6A:
Líp: 6B:
Líp: 6C: .
24
Lớp: 6D:
Lớp: 6E:
2.Kiểm tra bài cũ (5 phút)
Kiểm tra các bài tập về nhà.
3.Bài mới
Hoạt động của thầy và trò Nội dung
Hoạt động 1. Đo đoạn thẳng.
*GV:
Cho đoạn thẳng AB sau:
Dùng thớc đo khoẳng cách hai điểm A, B ?.
*HS: Một học sinh lên bảng thực hiện.
*GV: Nhận xét:
Khoảng cách hai điểm A, B là 5,00 cm, khi đó
ngời ta nói đó cũng chính là độ dài đoạn
thẳng AB.
Kí hiệu: AB = 5,00 cm.
Đơn vị: mm, cm ,dm, m, Km, inch.