TRÁI ĐẤT NÓNG LÊN
I. QUAN NIỆM
Bạn nghĩ rằng chính các nhà máy, xí nghiệp đã gây nên hiệu ứng nhà kính? Nhưng thực tế, hiệu
ứng nhà kính đã hiện hữu từ bao đời nay trên trái đất, khi các nhà máy chưa xuất hiện.
Chính các chất khí có sẵn trong bầu khí quyển như mêtan, dioxyde cacbon, CO2 và khối lượng
nước đại dương khổng lồ đã “giam” sức nóng từ ánh nắng mặt trời lại bên trong bầu khí quyển. Nhờ đó,
trái đất tự điều hoà được nhiệt độ của mình, vì nếu không thì nhiệt lượng từ mặt trời đã thoát hết ra không
gian, và hành tinh của chúng ta phải chịu lạnh cóng ở -100 độ C. Hiệu ứng nhà kính lúc này có tác dụng
tích cực.
Kể từ năm 1860, sau khi những nhà máy đầu tiên ra đời gây tiêu thụ nhiều than, dầu mỏ và khí đốt,
và khi các loại xe hơi xuất hiện, chúng đã thải ra bầu khí quyển một lượng CO2 quá lớn khiến hiệu ứng
nhà kính ngày càng trở nên trầm trọng.
Sau đây là những quan niệm sai lầm khác về hiện tượng nóng lên của trái đất:
Không có bằng chứng về sự nóng lên của trái đất
Các nhà khí tượng học đã có nhiều phương pháp đo đạc để có được biểu đồ nhiệt độ trong một giai
đoạn dài của lịch sử. Họ đã kết luận rằng hành tinh của chúng ta hiện nay đã nóng lên 0,8 độ C kể từ sau
thời kỳ công nghiệp hoá 1860, và hiện tượng nóng lên này ngày càng tăng mạnh. Chưa bao giờ bàn tay
con người lại tác động lên môi trường sống mạnh mẽ như hiện nay.
Trái đất đã có lúc còn nóng hơn hiện nay, nên không cần lo lắng
Cách đây 55 triệu năm, một vụ bùng nổ núi lửa khổng lồ đã gây ra hiện tượng nóng lên toàn cầu
tương tự như hiện nay. Nhiều giống loài không kịp thích nghi với sự thay đổi khí hậu quá đột ngột nên đã
chết đi.
Giờ đây cũng vậy, sự nóng lên của bầu khí quyển đã làm thay đổi quá nhanh chóng môi trường
sống tự nhiên đến nỗi nhiều loài sinh vật không có thời gian và điều kiện để thích nghi hay trốn thoát đi
nơi khác. Sự đe doạ tuyệt chủng là điều hiển nhiên.
Đã quá muộn cho việc bảo vệ môi trường sống
Không có gì sai lầm hơn quan niệm này! Chúng ta không thể nhìn vào quá khứ của 150 năm trước
để sống mà phải nhìn vào 50 năm sắp đến. Trong vòng 50 năm tới, chỉ cần áp dụng một cách khoa học
nhất và cải thiện một cách tối đa thành tựu của công nghệ là có thể bảo vệ môi trường sống.
Chỉ cần trồng nhiều cây để chúng hấp thu CO2 là đủ
Ở những vùng nhiệt đới, cây xanh sẽ quang hợp và mang lại nhiều lợi ích. Trong khi đó, ở những

xử” đối với trái đất, con số này sẽ nhỏ hơn.
Mặt khác, các nhà xã hội học cho rằng một khi có biến cố, ý thức của con người sẽ dạy cho chúng
ta biết cách đoàn kết lại để sinh tồn, để thích nghi với hoàn cảnh mới một cách tốt nhất.
II.HẬU QUẢ
1. Bão lớn, lốc xoáy gieo tai họa
Cuối tháng 9 vừa qua các nhà khí tượng thế giới cảnh báo rằng, những trận bão lớn và lốc xoáy với sức tàn
phá dữ dội sẽ xảy ra thường xuyên hơn do sự nóng lên không đồng đều của các đại dương của Trái đất. Một trận
bão lớn đổ bộ vào Algeria gây mưa to hai ngày 13 và 14-11 ở nhiều vùng nước này tới 140 mm làm đắm ba con
tàu khiến ít nhất một thủy thủ chết, 18 người mất tích, làm sập nhiều căn nhà, làm ba người chết và 10 người bị
thương, gây thiệt hại vật chất nghiêm trọng.
Các nhà khí tượng thế giới dự báo, hiện tượng nóng lên của Trái đất làm cho từ 30 -50 năm tới, thời tiết sẽ
rất khác so với hiện nay; nhân loại cần hành động khẩn cấp để giảm 70% lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính
nhằm hạn chế đến mức thấp nhất những thay đổi của thời tiết.
2. Hạn làm lúa héo, rau khô
Hạn kéo dài hằng tháng không còn là hiện tượng hiếm ở nhiều khu vực trên thế giới. Giữa tháng 11, Thái-
lan thông báo 2/3 số tỉnh của nước này bị hạn nặng, gây thiệt hại khoảng 74 triệu USD cho nông dân. 27.000 làng ở
51 trên tổng số 76 tỉnh của Thái-lan thiếu nước nghiêm trọng từ đầu tháng 10.
Bên Tây bán cầu, cuối tháng 10, miền Đông Cuba tiếp tục bị hạn kéo dài 15 tháng qua, là đợt hạn hán
nghiêm trọng nhất trong 10 năm nay tại khu vực này.Tỉnh Las Tunas, là một trong những địa phương bị hạn nặng
nhất, lượng mưa chỉ đạt 57% lượng mưa bình quân hằng năm, phải chuyển sang trồng các loại cây lương thực và
rau màu ngắn ngày, hơn 100.000 trên tổng số 532.000 người dân hằng ngày phải sử dụng nước do xe chở đến. Các
tỉnh Camaguey, Granma và Honguin... cũng thiếu nước nghiêm trọng.

Theo Viện Thủy lợi quốc gia Cuba đợt hạn năm nay, kéo dài nhất và trầm trọng nhất trong vòng hơn nửa
thế kỷ qua làm hàng trăm ha cây lương thực, hoa màu và cây ăn quả khô héo, mùa màng thất bát, hàng nghìn đàn
gia súc, gia cầm phải đem giết thịt; đời sống của nhân dân các vùng hạn gặp nhiều khó khăn.
3. San hô biến mất dần
Các dải san hô ở vùng biển Caribe không chỉ đem lại vẻ đẹp tự nhiên. Viện Tài nguyên Thế giới (WRI)
cho biết, năm 2002, các dải san hô đã đem lại nguồn thu từ 3,1 đến 4,6 tỷ USD cho các nước Caribe, tiết kiệm từ
700 triệu USD đến 2,2 tỷ USD khoản chi phí ngăn chặn sự xâm thực của biển vào đất liền. Tuy nhiên, rác thải, hậu

2
tăng sẽ kích thích tăng trưởng của những loài cây có hoa. Do đó,
các bệnh liên quan đến hô hấp và dị ứng cũng sẽ phát triển. Số lượng côn trùng có hại cũng tăng, mỗi năm
toàn cầu có ít nhất 300 triệu loại virus gây bệnh xuất hiện, gây tử vong cho hơn 1 triệu người.
• Gấu, chim Bắc cực bị xóa sổ
Chương trình Môi trường LHQ (UNEP), trong báo cáo đánh giá tác động của khí hậu Bắc cực (ACIA)
công bố tại trụ sở LHQ New York ngày 8/11 vừa qua cho biết, Bắc cực rộng hơn 30 triệu km
2
, chiếm 1/6 diện tích
trái đất, vẫn được coi là "phong vũ biểu" của hiện tượng biến đổi khí hậu trên toàn cầu, là "dấu hiệu cảnh báo sớm"
đối với Trái đất. Băng ở Bắc cực tan nhanh sẽ cướp đi nơi trú ngụ và sinh trưởng của nhiều loài động vật như gấu
Bắc cực, tuần lộc, nai tuyết, hải mã, hải cẩu, chim cánh cụt, hơn thế nữa sẽ tác động nhiều cộng đồng bản xứ.
WB cảnh báo tình trạng suy thoái môi trường thiên nhiên Ðông Á là hết sức nghiêm trọng, cam kết đầu tư
300 triệu USD bảo vệ đa dạng sinh học ở khu vực này.
5. Băng cực tan chảy, nước biển dâng cao.
Khí thải, nhất là CO
2,
có thể làm thủng tầng ôzôn của khí quyển, làm nhiệt độ bề mặt trái đất tăng lên.
Cuối thời kỳ băng hà, nồng độ khí thải CO
2
trong không khí chỉ có 180 ppm nhưng qua nửa thế kỷ, con số
này đã lên đến 380 ppm. Căn cứ vào số liệu của Cơ quan Hàng không vũ trụ Mỹ (NASA) thì năm 2005 là
năm nóng nhất trong lịch sử 100 năm trở lại đây.
Châu Bắc cực và châu Nam cực là hai khu vực nhạy cảm nhất đối với hiện tượng trái đất nóng lên,
những núi băng, tảng băng không ngừng tan chảy. Theo số liệu khí tượng trong vòng 30 năm gần đây của
Trạm khảo sát Nam cực Anh thì tốc độ nóng lên của Nam cực cao gấp 4 lần trái đất. Từ năm 2002 cho đến
nay, băng tan ở Nam cực khiến cho mực nước biển tăng mỗi năm khoảng 0,4 mm. Tình hình ở Bắc cực
còn tồi tệ hơn. Tốc độ băng tan của đảo Greenland trong 5 năm gần đây tăng gấp 2 lần. Theo ước tính, nếu
cả băng đảo Greenland tan chảy thì nước biển sẽ dâng cao lên 7m. Khi ấy, cả đất nước Bănglađet sẽ chìm
ngập dưới biển.

nay xảy ra nhiều gấp 2 lần so với thập kỷ 70 của thế kỷ trước.
6. Quốc đảo đối mặt với sự “thôn tính”
Gần đây, các nhà khoa học ôxtrâylia cảnh báo, trái đất nóng lên sẽ làm mực nước biển tăng, 3 đảo
quốc là Tuvalu, Kiribati, Maldives không bao lâu sẽ bị nước biển xâm nhập. Hơn 1 vạn dân ở Tuvalu chỉ
còn 26 km
2
, nơi cao nhất ở đây cũng chỉ cao hơn mực mặt nước biển 4,5 m. Cứ khoảng 2-3 tháng lại có
một đợt triều cường, mỗi lần như thế, quốc đảo này lại bị nước biển xâm nhập 30% diện tích, rất nhiều
nhà bị nước biển ngập đến sân. Tuvalu đã sớm phải ký hiệp định di dân với New Zealand, mỗi năm di dân
sang đó 80 người. Niue của Nam Thái Bình Dương cũng mong muốn giúp đỡ nhân dân Tuvalu, nhưng nếu
tốc độ trái đất nóng lên nhanh như thế này thì Niue cũng sẽ chịu chung số phận như Tuvalu.
III. GIẢI PHÁP
Trong các báo cáo của mình WB và UNEP cũng ghi nhận các nước đã cố gắng thực hiện nhiều biện pháp
nhằm quản lý nguồn tài nguyên, bảo tồn đa dạng sinh học. EU đang thực hiện là các chương trình Cuộc sống -
Thiên nhiên; Cuộc sống - Môi trường và Cuộc sống - Các nước thứ ba, với ngân sách tổng cộng 240 triệu
euro/năm. Ủy ban châu Âu cuối tháng 9 đề nghị một chương trình mới về bảo vệ môi trường sẽ được thực hiện
năm 2007; ngân sách thực hiện chương trình giai đoạn 2007 - 2012 lên tới 2,17 tỷ euro. Với nhiệm vụ cụ thể là đấu
tranh chống sự biến đổi của khí hậu, ngăn chặn việc làm thoái hóa đa dạng sinh học, giảm thiểu tác hại của môi
trường đối với sức khỏe con người, xử lý các nguồn nguyên liệu thiên nhiên và chất thải. Vừa qua tại Viêng Chăn
(Lào) Ủy hội Mê Công quốc tế (MRC - gồm Lào, Việt Nam, Campuchia và Thái Lan) đã họp thảo luận chính sách
về quản lý các hồ ở lưu vực sông Mê Công để cân đối các yếu tố kinh tế xã hội trong quá trình quy hoạch nguồn tài
nguyên nước, đất và rừng trong vùng hồ. Cục Phòng vệ Nhật Bản vừa lập kế hoạch mới trong vòng 24 giờ có thể
huy động 19.100 quân nhân, thậm chí 85.000 quân nhân khi cần thiết, tham gia cứu hộ và khắc phục thiên tai trong
trường hợp xảy ra động đất ở vùng Nam Can-tô. Cục cho biết có thể huy động 5.000 lính thủy, 50 máy bay, 50 tàu
của lực lượng phòng vệ biển và 5.000 quân nhân, 75 máy bay của lực lượng không quân tham gia hoạt động này...
Bảo vệ môi trường sinh thái, làm sạch quả đất ngày càng được nhiều nước coi là nhiệm vụ quan trọng cấp
bách không chỉ vì lợi ích một quốc gia mà còn vì sự sống của cả loài người. Chính vì thế Tổng Thư ký LHQ K.
Annan, dư luận Nhật Bản, Ôxtrâylia, Mỹ, các tổ chức môi trường hoan nghênh quyết định của Nga (ngày 22/10)
phê chuẩn Nghị định thư Kyoto về vấn đề biến đổi khí hậu, khẳng định đây là bước đi quan trọng trong việc góp
phần vào nỗ lực chung đối phó những nguy cơ quá trình biến đổi của khí hậu Trái đất gây ra.