BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP. HỒ CHÍ MINH

NGUYỄN MINH DŨNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ ĐỊA LÍ HỌC

Thành phố Hồ Chí Minh – 2011


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP. HỒ CHÍ MINH

Nguyễn Minh Dũng

Chuyên ngành : Địa lí học
Mã số
: 60 31 95

LUẬN VĂN THẠC SĨ ĐỊA LÍ HỌC

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
PGS.TS. ĐẶNG VĂN PHAN

Thành phố Hồ Chí Minh – 2011


LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan rằng, các số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn là
trung thực và chưa được sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Mọi thông tin trích dẫn



MỤC LỤC
Trang phụ bìa
Lời cam đoan
Lời cảm ơn
Mục lục
Danh mục các chữ viết tắt
Danh mục các bảng
Danh mục các biểu đồ, bản đồ
MỞ ĐẦU ....................................................................................................................1
Chương 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG
NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN BỀN VỮNG ....................................8
1.1. Cơ sở lí luận về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp ................................8
1.1.1. Cơ cấu kinh tế và cơ cấu kinh tế nông nghiệp ...........................................8
1.1.2. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp....10
1.1.3. Mối quan hệ giữa chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp với tăng
trưởng và phát triển nông nghiệp bền vững .......................................................12
1.1.4. Lý thuyết về chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong quá trình công nghiệp hóa
...........................................................................................................................14
1.1.5. Các nhân tố tác động đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp ........17
1.1.6. Các chỉ tiêu phản ánh chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp ..............22
1.2. Cơ sở lí luận về phát triển bền vững ..............................................................24
1.2.1. Khái niệm phát triển bền vững ................................................................24
1.2.2. Lí luận về phát triển nông nghiệp bền vững ............................................25
1.2.3. Mối quan hệ giữa an ninh lương thực với phát triển bền vững ...............29
1.3. Cơ sở lí luận về phát triển nông thôn .............................................................30
1.3.1. Khái niệm nông thôn ...............................................................................30
1.3.2. Khái niệm phát triển nông thôn ...............................................................32




2.4.6. Chuyển dịch cơ cấu hàng xuất khẩu ........................................................95
2.5. Đánh giá chung về quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tỉnh
Bạc Liêu giai đoạn 2000 – 2010 ............................................................................97
2.5.1.Thành tựu ..................................................................................................97
2.5.2. Hạn chế ....................................................................................................98
2.5.3. Cơ hội phát triển ......................................................................................99
2.5.4. Khó khăn và thách thức ...........................................................................99
2.6. Phát triển nông thôn tỉnh Bạc Liêu ...............................................................100
2.6.1. Phát triển nông thôn theo 19 tiêu chí quốc gia về nông thôn mới .........100
2.6.2. Phát triển nông thôn mới ở Phước Long (huyện được chọn thí điểm
huyện nông thôn mới) ......................................................................................105
2.7. Mối quan hệ giữa chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp với việc phát triển
nông thôn ở Bạc Liêu ..........................................................................................110
2.8. Đánh giá sự bền vững của chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và phát
triển nông thôn tỉnh Bạc Liêu thời kì 2000 – 2010 .............................................111
2.8.1. Bền vững về mặt tự nhiên và môi trường ..............................................111
2.8.2. Bền vững về mặt kinh tế - xã hội ...........................................................112
2.9. Một số mô hình sản xuất có triển vọng tác động đến chuyển dịch cơ cấu kinh
tế nông nghiệp theo hướng bền vững. .................................................................114
2.9.1. Mô hình lúa – tôm..................................................................................114
2.9.2. Mô hình lúa – cá ....................................................................................117
Chương 3: QUAN ĐIỂM, ĐỊNH HƯỚNG VÀ CÁC GIẢI PHÁP CHỦ YẾU
THÚC ĐẨY CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT
TRIỂN NÔNG THÔN TỈNH BẠC LIÊU ...........................................................120
3.1. Quan điểm, mục tiêu chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp....................120
3.1.1. Quan điểm chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp .............................120
3.1.2. Mục tiêu tổng quát .................................................................................120
3.1.3. Mục tiêu cụ thể ......................................................................................120

2. Kiến nghị .........................................................................................................152
TÀI LIỆU THAM KHẢO ....................................................................................154


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
CN&BCN : Công nghiệp và bán công nghiệp
CNH

: Công nghiệp hóa

GDP

: Tổng sản phẩm trong nước

GTSX

: Giá trị sản xuất

HĐH

: Hiện đại hóa

HTX

: Hợp tác xã

KTTS

: Khai thác thủy sản


Bảng

Trang

Bảng 2.1: Diện tích các loại đất tỉnh Bạc Liêu

51

Bảng 2.2: Đóng góp của các ngành vào tăng trưởng chung (giá so sánh 1994)

65

Bảng 2.3: Tăng trưởng và chuyển dịch cơ cấu kinh tế tỉnh Bạc Liêu

66

Bảng 2.4: Đóng góp của các thành phần kinh tế vào GDP (Theo giá thực tế)

67

Bảng 2.5: Tăng trưởng GDP và GTSX nông, lâm nghiệp và thủy sản (Theo giá 70
so sánh năm 1994)
Bảng 2.6: Tăng trưởng và cơ cấu GTSX ngành nông nghiệp

73

Bảng 2.7: Kết quả sản xuất lúa tỉnh Bạc Liêu

75


91

Bảng 2.16: Diện tích và cơ cấu sử dụng đất nông nghiệp Bạc Liêu

93

Bảng 2.17: Vốn đầu tư trong nông nghiệp

94

Bảng 2.18: Kim ngạch và sản phẩm xuất khẩu chủ lực của tỉnh Bạc Liêu

96

Bảng 3.1: Định hướng một số chỉ tiêu ngành trồng trọt đến năm 2020

125

Bảng 3.2: Dự báo diện tích nuôi trồng thủy sản

128

Bảng 3.3: Dự báo một số chỉ tiêu cơ bản của nông, lâm, ngư nghiệp đến năm 2020

130

Bảng 3.4: Quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020

131



Biểu đồ 2.7: Sản lượng lúa từng mùa vụ

77

Biểu đồ 2.8: Sản lượng thủy sản 2005 - 2010

90

Biểu đồ 2.9: Cơ cấu lao động trong nông nghiêp tỉnh Bạc Liêu 2000 - 2010

92

Biểu đồ 2.10: Cơ cấu vốn đầu tư cho nông nghiệp

95

Bản đồ
1. Bản đồ hành chính tỉnh Bạc Liêu
2. Bản đồ hiện trạng và qui hoạch hệ thống kết cấu hạ tầng chủ yếu, hệ thống đô thị
và các điểm dân cư tỉnh Bạc Liêu
3. Bản đồ qui hoạch sử dụng đất nông nghiệp đến năm 2020 tỉnh Bạc Liêu
4. Bản đồ tổ chức lãnh thổ các hoạt động kinh tế - xã hội chủ yếu tỉnh Bạc Liêu đến
năm 2020
5. Bản đồ qui hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Bạc Liêu đến năm 2020
6. Bản đồ qui hoạch tổng thể phát triển hệ thống đô thị và khu dân cư nông thôn
tỉnh Bạc Liêu đến năm 2020
(Nguồn: Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bạc Liêu, riêng bản đồ 2, 6 có nguồn:
Sở Xây dựng tỉnh Bạc Liêu)




2. Mục tiêu đề tài và nhiệm vụ nghiên cứu.
Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là:
- Đúc kết cơ sở lí luận về phát triển bền vững nông nghiệp, nông thôn và
thực tiễn phát triễn bền vững nông nghiệp ở một số nước.
- Đánh giá thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và phát triển
nông thôn của tỉnh Bạc Liêu liên quan đến phát triển bền vững.
- Đề xuất những giải pháp chủ yếu nhằm thực hiện có hiệu quả quá trình
chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và phát triển nông thôn.
Để đạt được các mục tiêu trên của luận văn này tác giả đã đề ra các nhiệm vụ
sau:
- Hệ thống hoá cơ sở lí luận và kinh nghiệm chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông
nghiệp, phát triển nông thôn theo hướng phát triển bền vững ở một số nước. Từ đó
rút ra những vấn đề có tính phương pháp luận cho việc nghiên cứu chuyển dịch cơ
cấu kinh tế nông nghiệp, phát triển nông thôn Bạc Liêu.
- Xem xét các nhân tố ảnh hưởng đến quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế
nông nghiệp và phát triển nông thôn Bạc Liêu trên quan điểm phát triển bền vững.
- Xác định mục tiêu, phương hướng và đề xuất những giải pháp chủ yếu về
kinh tế, kỹ thuật và cơ chế, chính sách nhằm thức đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế
nông nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh Bạc Liêu.
- Đánh giá các mô hình kinh tế nông thôn điển hình có triển vọng phát triển
bền vững thích ứng với biến đổi khí hậu.
3. Phạm vi nghiên cứu.
3.1 .Về nội dung:
Tỉnh Bạc Liêu là tỉnh được tái lập năm 1997 nên phạm vi nghiên cứu của
luận văn chỉ giới hạn ở những nội dung sau:
- Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh Bạc
Liêu giai đoạn 2000 – 2010.
- Đánh giá thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và phát triển

- Làm rõ những vấn đề lý luận về cơ cấu kinh tế nông nghiệp; tính tất yếu
khách quan của chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo hướng CNH, HĐH.


- Vai trò và nội dung của chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp trong quá
trình chuyển từ nền nông nghiệp truyền thống sản xuất nhỏ, tự túc, tự cấp thành nền
nông nghiệp hàng hóa sản xuất lớn.
- Trình bày về các nhân tố chủ quan và khách quan tác động trực tiếp và gián
tiếp đến quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn. Trong đó đặc
biệt nhấn mạnh đến vai trò và xu hướng tác động của khoa học và công nghệ cũng
như của quá trình toàn cầu hóa và khu vực hóa.
- Đánh giá kết quả chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn ở
nước ta và kinh nghiệm của một số nước trên thế giới, từ đó rút ra những xu hướng
mang tính quy luật, những nội dung có liên quan đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế
nông nghiệp, nông thôn tại thời điểm nghiên cứu; xác định phương hướng và giải
pháp nhằm thúc đẩy quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn cả
nước hay một vùng, một địa phương.
- Đối với vùng Đồng bằng sông Cửu Long, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông
nghiệp nhằm gia tăng hiệu quả sản xuất, đáp ứng yêu cầu cải thiện đời sống nông
dân luôn là vấn đề được nhiều nhà khoa học quan tâm và đã có khá nhiều công trình
nghiên cứu trong đó đáng chú ý là các công trình:
- Đề tài nghiên cứu: "Chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông nghiệp – nông thôn
vùng Đồng bằng sông Cửu Long " do Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế miền Nam
thực hiện năm 2000, đã xoáy sâu phân tích các yếu tố tác động đến phát triển và
chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp - nông thôn; thực trạng, định hướng và giải
pháp chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn.
- Luận án tiến sỹ (2001) của tác giả Bùi Văn Sáu với đề tài: "Chuyển dịch cơ
cấu kinh tế nông nghiệp - nông thôn theo hướng CNH - HĐH ở tỉnh Vĩnh Long", đã
đi sâu phân tích và dự báo các nhân tố tác động, đánh giá thực trạng và đề xuất
phương hướng giải pháp thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông

thôn thích ứng với biến đổi khí hậu trong thời gian sắp tới trên địa bàn tỉnh Bạc
Liêu.
5.2.4. Phương pháp bản đồ - biểu đồ
Nhằm thể hiện cô đọng, xúc tích, trực quan các đối tượng nghiên cứu trong
chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và phát triển nông thôn của tỉnh Bạc Liêu.


5.2.5. Phương pháp khảo sát thực địa
Giúp ta đánh giá, xác định lại một cách đầy đủ, chính xác tài liệu đã có, nhằm
tránh những kết luận chủ quan, thiếu cơ sở thực tế.
6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
Trước đây cũng có nhiều công trình nghiên cứu về sự chuyển dịch cơ cấu
kinh tế và chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, phát triển nông thôn. Nhưng
thực sự chưa có một đề tài nào nghiên cứu về sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông
nghiệp và phát triển nông thôn theo hướng phát triển bền vững ở tỉnh Bạc Liêu. Đề
tài nghiên cứu tác động của các nhân tố đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp
và phát triển nông thôn của tỉnh trong bối cảnh hội nhập hiện nay như thế nào? tìm
ra những hạn chế trong quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và phát
triển nông thôn của tỉnh Bạc Liêu và đưa ra những giải pháp cho sự phát triển bền
vững nông nghiệp – nông thôn.
7. Bố cục của đề tài
Ngoài phần mở đầu và kết luận, nội dung của luận văn gồm ba chương
chính:
Chương 1. Cơ sở lí luận về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và phát
triển nông thôn bền vững.
Chương 2. Thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và phát triển
nông thôn trên quan điểm phát triển bền vững ở tỉnh Bạc Liêu.
Chương 3. Quan điểm, định hướng và các giải pháp chủ yếu thúc đẩy
chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh Bạc Liêu.


- Số lượng và tỷ trọng của các nhóm ngành và các yếu tố cấu thành hệ thống
kinh tế trong tổng thể nền kinh tế đất nước.
- Các mối quan hệ tương tác lẫn nhau giữa các nhóm ngành, các yếu tố…
hướng vào các mục tiêu đã xác định.
Mặt khác, cơ cấu kinh tế thể hiện 3 khía cạnh:
- Tính khách quan của cơ cấu kinh tế: Một cơ cấu kinh tế hợp lí là một cơ
cấu kinh tế phù hợp với quy luật vận động khách quan của nền kinh tế quốc dân.
- Tính lịch sử cụ thể về thời gian, không gian và điều kiện kinh tế xã hội:
Mỗi quốc gia, mỗi vùng miền, địa phương khác nhau thì cơ cấu kinh tế khác nhau.
Việc xây dựng cơ cấu kinh tế phải dựa vào điều kiện kinh tế - xã hội của mỗi quốc
gia, vùng miền, địa phương trong một thời kì nhất định.
- Tính có mục tiêu trong từng giai đoạn phát triển nhất định: Mục tiêu phát
triển kinh tế - xã hội của đất nước, vùng miền, địa phương trong từng giai đoạn
quyết định hình thành cơ cấu kinh tế trong thời kì đó. Cơ cấu kinh tế là thuộc tính
có ý nghĩa quyết định của nền kinh tế, nó phản ánh tính chất và trình độ phát triển
của nền kinh tế, phản ánh số lượng và chất lượng của các phần tử hợp thành trong
mối liên kết chặt chẽ với nhau để tạo nên hệ thống kinh tế vận động và phát triển
không ngừng. Cơ cấu kinh tế biểu hiện hình thức của nó thông qua tỷ trọng của các
phần tử tạo nên cơ cấu và biểu hiện qua nội dung, các quan hệ chặt chẽ hay lỏng lẻo
giữa các phần tử hợp thành. Chính quan hệ này sẽ chi phối sự phát triển hài hòa,
nhịp nhàng của tất cả các phần tử tạo nên cơ cấu. Và cuối cùng là đem lại kết quả và
hiệu quả cho nền kinh tế.
Xác định cơ cấu kinh tế hợp lí và thúc đẩy sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế là
vấn đề có ý nghĩa chiến lược quan trọng phụ thuộc vào sự hiểu biết sâu sắc các nhân
tố kinh tế - xã hội ở từng vùng trong từng thời gian và khả năng tổ chức sản xuất,
quản lí kinh tế, trên cơ sở đó khai thác và sử dụng có hiệu quả nhất tài nguyên, đất
đai, sức lao động, tư liệu sản xuất, tạo ra sự phát triển trên mọi vùng đất nước.


1.1.1.2.Cơ cấu kinh tế nông nghiệp

trong nông nghiệp, nhất là đất đai và lao động ở các quốc gia phát triển mất dần so
với các quốc gia có trình độ phát triển thấp hơn.
Từ những phân tích nêu trên cho thấy chuyển dịch cơ cấu kinh tế thực chất là
quá trình cải biến kinh tế - xã hội từ lạc hậu, mang tính chất tự cấp, tự túc bước vào
chuyên môn hóa hợp lý, trang bị kỹ thuật, công nghệ hiện đại, trên cơ sở tạo ra năng
suất lao động cao và nhịp độ tăng trưởng mạnh cho nền kinh tế . Quá trình chuyển
dịch này diễn ra bắt đầu từ nội bộ của từng ngành theo những xu hướng nhất định
và trong nông nghiệp, quá trình chuyển dịch cơ cấu các ngành ở hầu hết các quốc
gia thường diễn ra theo xu hướng có tính quy luật như sau:
Trong dài hạn, cầu nông sản chịu tác động mạnh bởi thu nhập của dân cư
theo hướng: khi mức thu nhập thấp, cầu về các nông sản thông thường lớn hơn và
khi thu nhập tăng lên, cầu về các nông sản có chất lượng cao tăng lên. Kết quả điều
tra ở Indonesia thời điểm 1969 – 1970 cho thấy, nhu cầu các thức ăn có tinh bột
(gạo, ngô, khoai mì) trong tổng calory của nhóm hộ có thu nhập thấp chiếm trên
85%, của nhóm hộ có thu nhập trung bình giảm còn 77% và của nhóm hộ có thu
nhập cao giảm cao còn 68% và tỉ lệ này có thể giảm còn 35 - 40% khi thu nhập bình
quân đầu người đạt 2.500 USD/năm .
- Một nghiên cứu khác cho rằng, thịt, trứng. sữa và thủy sản là loại thực
phẩm có nguồn gốc động vật. Mức độ tiêu dùng các loại thực phẩm này có quan hệ
trực tiếp đến bồi bổ sức khỏe và phát triển trí tuệ nhân loại, vì thế hầu hết các nước
đều quan tâm đến đầu tư phát triển chăn nuôi và nghề cá.
Như vậy, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp là quá trình chuyển dịch
các nguồn lực trong nông nghiệp nhằm gia tăng sản lượng các ngành, trong đó các
ngành có năng suất lao động cao hơn sẽ có tỉ trọng tăng và xu hướng chung đối với
sản xuất nông nghiệp của hầu hết các nước là tỉ trọng giá trị sản lượng nông sản phi
lương thực, nhất là các sản phẩm chăn nuôi và thủy sản ngày càng tăng khi thu nhập
của dân cư tăng lên.


1.1.3. Mối quan hệ giữa chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp với tăng

trưởng. Do đó, cơ cấu kinh tế được xem là phương tiện để thực hiện mục đích là
thúc đẩy nhịp độ tăng trưởng kinh tế và khi nói đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế đã
bao hàm cả tăng trưởng kinh tế và ngược lại.
Chuyển dịch cơ cấu với phát triển nông nghiệp bền vững: phát triển nông
nghiệp bền vững luôn là mục tiêu phấn đấu của mọi quốc gia và là một quá trình
biến đổi lâu dài theo xu hướng ngày càng hoàn thiện. Phát triển nông nghiệp bền
vững có ý nghĩa rộng lớn, bao hàm cả bốn mục tiêu cơ bản là: tăng trưởng kinh tế tăng về quy mô số lượng, thay đổi về cơ cấu kinh tế - thay đổi về chất lượng, tiến bộ
về xã hội - nâng cao chất lượng cuộc sống của đại bộ phận dân cư, cải thiện về môi
trường tự nhiên - đảm bảo cân bằng sinh thái và chỉ khi nào đồng thời đạt hiệu quả
cao cả bốn mục tiêu này thì nền nông nghiệp mới được xem là phát triển bền vững.
Ngày nay, hầu hết các nhà kinh tế học coi chuyển dịch cơ cấu kinh tế là một
trong những nội dung trụ cột phản ánh mức độ phát triển của một nền kinh tế. Bởi
vì, có những quốc gia đạt được mức tăng trưởng nông nghiệp rất cao nhưng vẫn còn
một bộ phận lớn người dân sống ở nông thôn có thu nhập dưới mức nghèo đói. Đây
là hệ quả của sự chuyển dịch thiếu cân đối giữa các ngành kinh tế, giữa các thành
phần kinh tế và giữa các vùng lãnh thổ của nền kinh tế đó. Mặt khác, sự tăng trưởng
nhanh chóng của nền kinh tế có thể kéo theo sự khai thác tài nguyên thiên nhiên bừa
bãi, khiến cho các nguồn tài nguyên bị kiệt quệ, làm phá vỡ cân bằng môi trường
sinh thái hoặc cùng với tăng trưởng là sự bất bình đằng về kinh tế, chính trị và nhiều
giá trị truyền thống tốt đẹp bị hạ thấp hoặc mất đi, dẫn tới cơ cấu xã hội bị đảo lộn
và bất ổn định. Tuy nhiên, nếu chỉ nhấn mạnh đến công bằng xã hội và bền vững
môi trường tự nhiên sẽ dẫn tới phát triển dàn trải giữa các ngành và giữa các vùng,
dẫn tới tăng trưởng và chuyển dịch cơ cấu diễn ra chậm, không đáp ứng được các
mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Vì thế, để bảo đảm hài hòa cả mục
tiêu trước mắt và lâu dài, nhiều nước chọn con đường phát triển toàn diện thông qua
tăng trưởng kinh tế nhanh đi đôi với nâng cao chất lượng tăng trưởng và chuyển
dịch cơ cấu kinh tế.


Tóm lại, có thể thấy được mối quan hệ giữa chuyển dịch cơ cấu với tăng