t r ì n h đ ộ đ à o t ạ o
1
bộ lao động - thơng binh và x hộiã
Tổng cục dạy nghề
Dự án giáo dục kỹ thuật và dạy nghề (VTEP)
Giáo trình
a)
b)
c)
Hà Nội - 2004
kiểm tra tình trạng kỹ thuật
động cơ và ôtô
M sốã : HAR. 01 34
Nghề : sửa chữa ôtô
Trình độ lành nghề
Logo
(Mặt sau trang bìa)
Mã tàI liệu: .
Mã quốc tế ISBN : ..
2
Tuyên bố bản quyền :
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình
Cho nên các nguồn thông tin có thể đợc
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho
các mục đích về đào tạo và tham khảo
Mọi mục đích khác có ý đồ lệch lạc hoặc
sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành
mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
Tổng Cục Dạy nghề sẽ làm mọi cách để
2- Mục lục 4
3- Giới thiệu về mô đun 5
4- Sơ đồ quan hệ theo trình tự học nghề 6
5- Các hình thức học tập chính trong mô đun 7
6- Bài 1 : Vận hành Động cơ xăng 8
7- Bài 2 : Vận hành Động cơ điêzen 13
8- Bài 3 : Kiểm tra tình trạng kỹ thuật 18
9- Bài 4 : Vận hành ôtô 23
10- Đáp án các câu hỏi và bài tập 28
11- Các thuật ngữ chuyên môn 30
12- Tài liệu tham khảo 304
giới thiệu về mô đun
Vị trí, ý nghĩa, vai trò mô đun :
Kiểm tra tình trạng kỹ thuật của động cơ và ôtô là công việc thờng xuyên của ngời thợ
vận hành động cơ và vận hành ôtô. Vì vậy ngời vận hành động cơ và vận hành ôtô cần có
các kiến thức hiểu biết cơ bản về cấu tạo, nguyên tắc hoạt động của các loại động cơ
động cơ và ôtô. Đồng thời có đủ kỹ năng phân định về cấu tạo để tiến hành kiểm tra, bảo
dỡng các bộ phận của động cơ và ôtô đảm bảo đúng quy trình, đúng yêu cầu kỹ thuật và
an toàn.
Mục tiêu của mô đun:
Nhằm đào tạo cho học viên có đầy đủ kiến thức về yêu cầu,nhiệm vụ của cộng việc
vận hành, kiểm tra tình trạng kỹ thuật động cơ và ôtô.Đồng thời có đủ kỹ năng phân định
cấu tao, tiến hành vận hành, kiểm tra bảo dỡng thờng xuyên động cơ và ôtô với việc sử
dụng đúng và hợp lý các trang thiết bị,dụng cụ đảm bảo đúng quy trình, yêu cầu kỹ
thuật ,an toàn và năng suất cao.
Mục tiêu thực hiện của mô đun:
Học xong mô đun này học viên có khả năng:
Vật liệu cơ
khí
HAR 01 11
Dung sai
lắp ghépvà
ĐLKT
HAR 01 12
Vẽ kỹ thuật
HAR 01 13
An toàn
HAR 01 17
Nhập môn
nghề s/c ô tô
HAR 01 14
Thực hành
nghề bổ trợ
HAR 01 20
SC- BD phần
C/động động cơ
HAR 01 21
SC-BD Cơ cấu
phân phối khí
HAR 01 22
SC-BD Hệ thống
bôi trơn
HAR 01 23
SC-BD Hệ
thống làm mát
HAR 01 24
SC-BD Hệ thống
K.tra tình trạng kỹ
thuật Đcơ và ô tô
HAR 01 36
nâng cao hieụ quả
công việc
Bằngcông
nhân lành
nghề
HAR 02 06
Xác suất thống kê
HAR 02 07
Kỹ thuật tự động điều
khiển bằng điện tử
HAR 02 08
Vẽ Auto CAD
HAR 02 19
Tổ chức
quản lý và
sản xuất
Chứng chỉ
bậc cao
HAR 02 11
Chẩn đoán
động cơ
HAR 02 12
Chẩn đoán
HT truyền
động ôtô
HAR 02 14
SC-BD bộ
SC-BD Biến
mô thủy lực
Các hình thức học tập chính trong mô đun
1 . Học trên lớp về :
- Nhiệm vụ, yêu cầu của công việc vận hành và kiểm tra tình trạng kỹ thuật
động cơ và ôtô.
- Phơng pháp kiểm tra vận hành và bảo dỡng bên ngoài động cơ và ôtô.
- Quy trình kiểm tra, bảo dỡng và vận hành động cơ, ôtô
2 . Thực tập tại xởng trờng về :
- Thực hành kiểm tra, bảo dỡng và vận hành động cơ và ôtô.
3 - Tự nghiên cứu và làm bài tập về :
- Các tài liệu tham khảo về cấu tạo các bộ phận, hệ thống của động cơ và ôtô.
- Vẽ sơ đồ cấu tạo, trình bày đợc nguyên tắc hoạt động của một số loại động
cơ và các hệ thống của ôtô.
Yêu cầu về đánh giá hoàn thành mô đun
KIếN THứC:
- Trình bày đầy đủ các yêu cầu, nhiệm vụ và nguyên tắc kiểm tra tình trạng kỹ
thuật động cơ và ôtô.
- Giải thích đúng các quy trình kiểm tra, vận hành động cơ và ôtô.
kỹ năng:
- Kiểm tra và vận hành bảo dỡng đợc các động cơ và ôtô đúng quy trình,quy phạm
và đúng các tiêu chuẩn kỹ thuật.
- Sử dụng đúng,hợp lý các dụng cụ kiểm tra,bảo dỡng đảm bảo chính xác và an
toàn.
- Chuẩn bị,bố trí và sắp xếp nơi làm việc vệ sinh,an toàn và hợp lý.
Thái độ:
- Chấp hành nghiêm túc các quy định về kỹ thuật,an toàn, tiết kiệm trong bảo d-
ỡng và vận hành.
- Có tinh thần trách nhiệm hoàn thành công việc đảm bảo chất lợng và đúng thời
Hình 1-1. Động cơ xăng 4 kỳ kéo máy phát điện
Thùng nước làm mát
Biến trở chất lỏng
Động cơ kiểm tra Bảng đồng hồ
Động cơ điện (tải)
Bệ thử
8
học trên lớp
I. Nhiệm vụ, yêu cầu của công việc kiểm tra và vận hành động cơ
1. Nhiệm vụ
Kiểm tra và vận hành động cơ xăng là công việc sử dụng các dụng cụ, trang thiết
bị và những kinh nghiệm của ngời thợ vận hành động cơ và của ngời thợ sửa chữa,
bảo dỡng động cơ. Nhằm tiến hành kiểm tra tình trạng kỹ thuật các bộ phận của động
cơ và bảo dỡng, vận hành động cơ hoạt động đảm bảo công suất và an toàn.
2. Yêu cầu
- Kiểm tra đầy đủ các bộ phận và hệ thống của động cơ
- Vận hành động cơ đúng quy trình, có năng suất cao và an toàn
- Bảo dỡng các bộ phận và hệ thống thờng xuyên và đúng định kỳ.
II. Phơng pháp kiểm tra, vận hành và bảo dỡng động cơ xăng.
1. Phơng pháp kiểm tra chung
- Làm sạch bên ngoài các bộ phận và chi tiết của động cơ
- Quan sát và kiểm tra các bộ phận và chi tiết bên ngoài động cơ
- Quan sát và kiểm tra các vết nứt, gảy và chảy rỉ bên ngoài các chi tiết, bộ phận.
- Kiểm tra mức dầu bôi trơn, mức nớc làm mát và mức nhiên liệu
- Vận hành động cơ và kiểm tra áp suất dầu bôi trơn, nghe tiếng gõ của động cơ và
quan sát các vết chảy rỉ bên ngoài các bộ phận của động cơ.
2. Phơng pháp bảo dỡng bên ngòài
- Làm sạch bên ngoài các bộ phận và chi tiết của động cơ
- Kiểm tra và vặn chặt các đầu nối và các đai ốc, bu lông bên ngoài động cơ.
- Tổ chức nơi làm việc khoa học, ngăn nắp, gọn gàng.
3. Chuẩn bị:
a) Dụng cụ:
- Các bộ phận và chi tiết của động cơ dùng nhận dạng cấu tạo
- Các động cơ bốn kỳ dùng nhận dạng cấu tạo và vận hành
- Dụng cụ tháo lắp, bảo dỡng
- Khay đựng dụng cụ, chi tiết
- Bộ dụng cụ kiểm tra áp suất, độ chân không, nhiệt độ và thể tích
b) Vật t:
- Giẻ sạch
- Giấy nhám
- Nhiên liệu vận hành, rửa, dầu mỡ bôi trơn
- Các đầu nối, joăng đệm....
- Tài liệu phát tay về các quy trình và tra cứu các yêu cầu kỹ thuật về kiểm tra và
bảo dỡng, vận hành động xăng 4 kỳ.
- Bố trí nơi làm việc cho nhóm học viên đủ diện tích, ánh sáng và thông gió
II. Quy trình vận hành động cơ
1. Kiểm tra bên ngoài động cơ và giao nhận sổ vận hành.
2. Chuẩn bị khởi động
3. Tiến hành vận hành động cơ
4. Kiểm tra sau khi vận hành động cơ
5. Ngừng động cơ và giao nhận động cơ
Hình 1-2: Sơ đồ cấu tạo chung động cơ xăng 4 kỳ
Thùng xăngĐộng cơ
Bầu lọc không khí
Máy khởi động
Bộ chế hoà khí
Bàn đạp ga
Bộ chia điện