1/12/2016

TRẦN THỊ PHƯƠNG THANH

NỘI DUNG CHƯƠNG HỌC
2.1 NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG
2.2 KT CÁC GIAO DỊCH BẰNG NGOẠI TỆ
-

Nguyên tắc

-

Kế toán

2.3 ĐẶC ĐIỂM KD XUẤT NHẬP KHẦU & NHỮNG QUY
ĐỊNH KẾ TOÁN
2.4 KT NHẬP KHẨU
-

Nhập khẩu trực tiếp

-

Nhập khẩu ủy thác
#

NỘI DUNG CHƯƠNG HỌC
2.5 KT XUẤT KHẨU
-



#

NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG
•
•
•
•

Khái niệm:
Tỷ giá hối đoái cuối kỳ
Các khoản mục tiền tệ (cash account)
Các khoản mục phi tiền tệ (noncash account)
Giá trị hợp lý (fair value)

#

NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG
Kế toán ghi nhận ban đầu các giao dịch bằng ngoại tệ
• Giao dịch bằng ngoại tệ: giao dịch được xác định bằng
ngoại tệ hoặc yêu cầu thanh toán bằng ngoại tệ, bao gồm:
i. Mua hoặc bán sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ mà giá cả được
xác định bằng ngoại tệ;
ii. Vay hoặc cho vay các khoản tiền mà số phải trả hoặc phải
thu được xác định bằng ngoại tệ;
iii. Trở thành một đối tác (một bên) của một hợp đồng ngoại hối
chưa được thực hiện;
iv. Mua hoặc thanh lý các tài sản; phát sinh hoặc thanh toán
các khoản nợ xác định bằng ngoại tệ;
v. Dùng một loại tiền tệ này

- Khi hình thành (phát sinh tăng): ghi nhận theo tỷ
giá ngày giao dịch (TG mua, TG bán).
- Khi sử dụng (phát sinh giảm): theo tỷ giá ghi sổ KT.
- Theo dõi nguyên tệ.
- Phải đánh giá lại cuối kỳ để lập & trình bày BCTC.
#

3


1/12/2016

Nguyên tắc ghi nhận các nghiệp vụ kinh tế
phát sinh bằng ngoại tệ
 Các khoản mục phi tiền tệ:
- Là các khoản mục không phải là khoản mục tiền tệ
(VD: HTK, TSCĐ,…)
- Phản ánh theo ghi nhận theo tỷ giá ngày giao dịch
(TG mua, TG bán).

- Không theo dõi nguyên tệ
- Không đánh giá lại cuối kỳ.

#

Nguyên tắc ghi nhận các nghiệp vụ kinh tế
phát sinh bằng ngoại tệ
Kế toán ghi nhận ban đầu các giao dịch bằng
ngoại tệ
• Ghi nhận ban đầu: áp dụng tỷ giá hối đoái giữa đơn

VD: Tình hình tiền gửi ngân hàng bằng USD trong
tháng 01/20x0 của công ty A như sau:
Ngày

Nội dung

Nguyên tệ
(USD)
10.000

Tỷ giá
(đ/USD) *
20.500

1/1

Dư đầu kỳ

5/1

Thu tiền bán hàng

20.000

20.600

10/1

Chi mua hàng


#

Yêu cầu: Trình bày nghiệp vụ phát sinh trên vào TK
TGNH bằng đơn vị tiền tệ KT là đồng. Công ty A sử
dụng PP bình quân gia quyền liên hoàn
Tài khoản TGNH (ngoại tệ)
Tháng 01/ 20x0
Ngày

Nội dung

Nguyên
tệ (USD)

Tỷ giá
(đ/USD)

Nợ

Có

1/1
5/1
10/1
15/1

20/1
25/1

#

Lãi tỷ giá

Lỗ tỷ giá
331...

Tỷ giá Tỷ giá thực tế
ghi sổ
Thanh toán nợ phải trả bằng ngoại Nhận hàng mua chưa
thanh toán (gốc ngoại
tệ
tệ)

#

511,711,…

111(1112),112(1122)
...
Doanh thu bán hàng, thu nhập khác.. thu
bằng ngoại tệ Tỷ giá thực tế
131,138...

Doanh thu, thu nhập Thu hồi khoản phải thu
khác bằng ngoại tệ Tỷ giá bằng ngoại tệ
Tỷ giá thực tế
chưa thu
ghi sổ
Tỷ giá thực tế
515
635

- Khoản mục tài sản: TG mua
- Khoản mục nợ phải trả: TG bán

#

Kế toán chênh lệch tỷ giá đánh giá lại cuối
năm tài chính
Khoản chênh lệch giữa tỷ giá sau khi quy đổi
với tỷ giá đang hạch toán trên sổ kế toán được
xử lý như sau:
• Khoản chênh lệch tỷ giá hối đoái do việc đánh giá lại
số dư cuối kỳ sau khi bù trừ chênh lệch tăng và
chênh lệch giảm, số chênh lệch còn lại được hạch
toán vào doanh thu hoạt động tài chính hoặc chi phí
tài chính trong kỳ.
• Doanh nghiệp không được chia lợi nhuận hoặc trả cổ
tức trên lãi chênh lệch tỷ giá do đánh giá lại số dư
ngoại tệ cuối kỳ kế toán của các khoản mục tiền tệ có
gốc ngoại tệ.
#

7


1/12/2016

331,341...

413(4131)



Đặc điểm hoạt động nhập khẩu
• Hàng hóa nhập khẩu có thể tiến hành theo
phương thức trực tiếp hoặc ủy thác.
• Điều kiện giao hàng: doanh nghiệp VN
thường mua hàng theo điều kiện CIF.

#

8


1/12/2016

Nguyên tắc đánh giá hàng hóa
nhập khẩu
Giá gốc của hàng nhập khẩu:
= (1) Giá mua thực tế ghi trên hóa đơn của
người bán (quy đổi ra VND)
+ (2) Thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt
hàng nhập khẩu (nếu có)
+ (3) Chi phí thu mua hàng hóa.

#

Nguyên tắc đánh giá hàng hóa
nhập khẩu
(1) Giá mua thực tế ghi trên hóa đơn của người
bán (quy đổi ra VND)
- Giá mua (VND) = lượng ngoại tệ thanh toán


Nguyên tắc đánh giá hàng hóa
nhập khẩu
Lưu ý: Thuế GTGT hàng nhập khẩu:
- Trường hợp hàng NK thuộc đối tượng chịu
thuế GTGT theo PP khấu trừ thuế: Thuế
GTGT phải nộp của hàng NK sẽ được coi là
thuế GTGT đầu vào được khấu trừ.
- Trường hợp hàng NK thuộc diện chịu thuế
GTGT theo PP trực tiếp: thuế GTGT phải
nộp của hàng NK được tính vào giá gốc.
#

Nguyên tắc đánh giá hàng hóa
nhập khẩu
Lưu ý: Thuế GTGT hàng nhập khẩu:
Thuế GTGT hàng NK
= (Giá tính thuế NK + thuế NK + Thuế TTĐB)
x Thuế suất thuế GTGT.

#

10


1/12/2016

KT nhập khẩu trực
tiếp



#

11


1/12/2016

Bước 1. Ký quỹ mở L/C
1112, 1122

244

TG xuất
ngoại tệ

Mở L/C

TG thực tế

515 / 635

#

Bước 1. Ký quỹ mở L/C
Lưu ý:
- Nếu xuất tiền VND để ký quỹ: Sử dụng tỷ giá
bán ngoại tệ của ngân hàng tại thời điểm ký
quỹ.
 Không phát sinh C/L tỷ giá.


133
Thuế GTGT hàng
nhập khẩu

#

Bước 4. Thanh toán
244
TG ghi sổ

331
TG ghi sổ

Dùng ký quỹ thanh toán
515 / 635

#

Ví dụ
Công ty M thuộc đối tượng chịu thuế GTGT theo PP
khấu trừ. Trong kỳ có tình hình sau:
1. Ngày 1: Chuyển 10.000 USD từ TK ngoại tệ sang TK
ký quỹ mở L/C. TGTT: 20.500 VNĐ/USD; TG xuất
ngoại tệ: 20.000VNĐ/USD.
2. Ngày 10: Hàng về đến cảng, giá trị trên HĐ
10.000USD, thuế NK phải nộp là 5%, thuế GTGT
hàng nhập khẩu 10%. Chi phí lưu kho, bãi và vận
chuyển chưa VAT 5.000.000đ, VAT 10%, đã thanh
toán bằng tạm ứng. Hàng nhập kho đủ. Công ty thanh


#

42

Sơ đồ hạch toán_Giao ủy thác nhập khẩu
111,112
Nnnn

1388/3388-331,333
Trả trước

152,156, 211..

Nhận hàng BNUT giao
133

Bên ủy thác trực
tiếp nộp thuế
Thanh toán số
còn lại cho BNUT

Phí ủy thác, khoản bên nhận

ủy thác chi hộ phải trả
Nhận HĐơn

33312

#


Nhận bên giao UT thanh toán số còn lại

244

Mở L/C

388/1388, 131 giao ủy thác
Thanh toán cho bên nước ngoài

Thực nộp thuế hộ cho bên giao ủy thác
511
Hoa hồng ủy thác được hưởng
Khoản chi hộ bên ủy thác
#

45

Ví dụ:
Công ty A nhận nhập khẩu ủy thác cho công ty B:
03/01/N Công ty B chuyển tiền ứng trước cho công ty A
bằng TGNH 100.000 USD (Tỷ giá ngày giao dịch: 20/USD).
07/01/N Công ty A nhập kho hàng hóa nhập khẩu và thanh
toán tiền hàng nhập khẩu cho người bán: 100.000 USD, tỷ
giá ngày giao dịch 20,5/USD.
• Thuế Nhập khẩu 10% theo giá hóa đơn, thuế GTGT 10%.
Công ty A kê khai và nộp thuế hộ bằng TGNH. Công ty B
đã thanh toán tiền thuế bằng TGNH. Tỷ giá 20,5/USD
• Công ty A bàn giao hàng hóa cho công ty B. Phí ủy thác
nhập khẩu tính theo 5% giá hóa đơn, thuế GTGT 10%,



1/12/2016

Tổ chức thực hiện
Ký hợp đồng
xuất khẩu

Nhắc KH
mở L/C

Chuẩn bị
hàng

KH thanh
toán

Làm thủ tục
hải quan

Giao hàng
cho người
vận tải

#

TK sử dụng
•
•
•

 Thời điểm này đủ điều kiện ghi nhận doanh
thu và giá vốn hàng xuất khẩu.

#

Bước 4. Giao hàng cho người vận
tải
- Bút toán:
Doanh thu:
Nợ 131 / Có 511: Gtrị hàng (ngoại tệ) x TGTT
Giá vốn:
Nợ 632 / Có 157

#

Bước 5. Thủ tục hải quan
- Nội dung: đóng các khoản phí, thuế liên
quan đến hàng xuất khẩu tại hải quan như:
chi phí kiểm nghiệm bốc dỡ, chi phí lưu bãi,
thuế xuất khẩu.
- Bút toán:
Chi phí phát sinh khi bán hàng:
Nợ 641
Nợ 133 (nếu có)
Có 11*, 331
#

18




19


1/12/2016

Ví dụ
Công ty N thuộc đối tượng chịu thuế GTGT theo PP
khấu trừ. Trong kỳ có tình hình sau: (ĐVT: 1.000đ)
1. Xuất hàng gửi ra cảng chờ xuất khẩu, giá XK:
120.000, giá bán chưa thuế 10.000USD/FOB.HCM.
2. Giao hàng lên tàu cho KH A, tiền chưa thanh toán.
Thuế xuất khẩu 5%. TGTT: 21.000 VND/USD.
3. Chi phí bốc dỡ tại cảng trả bằng tiền mặt chưa
thuế 1.000, thuế suất thuế GTGT 10%.
4. Nhận được giấy báo Có của ngân hàng về việc KH
A thanh toán, đồng thời trừ thủ tục phí ngân hàng
chưa thuế 0,5% trên giá trị giao dịch, thuế GTGT
phí giao dịch 10%. TGTT: 21.500 VND/USD
#

KT xuất khẩu ủy
thác

#

60

Xuất khẩu ủy thác



3333

BNUT nộp
hộ TXK

Khi đã xuất khẩu
511

TXK
phải nộp (nếu
không tách riêng)

131-BNUT
DT khi XK

111,112

Nhận tiền
hàng còn lại

641

HHUT, khoản BNUT chi hộ phải trả
133

Bù trừ khoản phải trả BNUT với khoản phải thu tiền hàng

#


3388-giao UTXK

Bù trừ

111,112,…

Thu hộ tiền
hàng xuất hàng
ủy thác

131-giao UTXK
Bù trừ

33311

Phí ủy
thác
xuất
khẩu

Thanh toán tiền
hàng sau khi bù
trừ công nợ #

21


1/12/2016

64

Doanh thu
hóa đơn - Giảm giá hàng bán +
Hàng bán bị trả lại)

-

Thuế XK
(nếu không
tách riêng

#

66

TRÌNH BÀY THÔNG TIN TRÊN
BÁO CÁO TÀI CHÍNH

#

22


1/12/2016

67

MINH HỌA Thuyết minh BCTC
Vinamilk 1/1 – 31/03/2015

Báo cáo lưu chuyển tiền tệ

toán xử
lý mức
CL tỷ giá
hối đoái

Vận dụng
kế toán các
giao dịch
ngoại tệ để
tổ chức và
hạch toán
XNK

Kế toán
kho bảo
quan thuế

#

24