PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP THÚC ĐẨY XUẤT
KHẨU HÀNG NÔNG SẢN CỦA CÁC ĐỊA PHƯƠNG VÀ
THÀNH PHỐ Ở NƯỚC TA
Nguyễn Ngọc Hưng 1 Lớp: Thương mại 46B
1. Phương hướng và mục tiêu xuất khẩu nông sản phẩm Việt Nam trong
những năm tới
Nông sản xuất khẩu đặt mục tiêu 15 tỷ USD
Mục tiêu đến năm 2010 đạt 15 tỷ USD giá trị kim ngạch xuất khẩu các
mặt hàng nông - lâm - thủy sản. Đồng thời ngành cũng phấn đấu đạt tốc độ
tăng trưởng giá trị nông nghiệp từ 4-4,5%/năm, GDP nông nghiệp tăng từ
3,3-3,5%/năm, tốc độ tăng trưởng kinh tế nông thôn 7,5-8%/năm.
Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, với vị thế là một trong
những nước xuất khẩu nhiều loại nông sản giá trị cao, bước sang giai đoạn
hội nhập sâu rộng vào đời sống kinh tế quốc tế, đây chính là thời cơ vàng đối
với nền nông nghiệp Việt Nam trong những năm đầu gia nhập WTO. Bằng
cách tận dụng tối đa các cơ hội và giảm thiểu các thách thức, tác động tiêu
cực, ngành nông nghiệp đặt ra mục tiêu tiếp tục phát triển với tốc độ nhanh
và bền vững.
Để đạt được mục tiêu đó, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cũng
đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực cạnh tranh sản phẩm của ngành nông
nghiệp và đẩy nhanh tiến trình đô thị hóa nông thôn.
Trong đó quan trọng là phải thay đổi nhận thức của nông dân về sản
xuất sản phẩm an toàn và đáp ứng nhu cầu thị trường. Triển khai xây dựng
các vùng sản xuất hàng hóa lớn áp dụng IPM và GAP (cơ chế thực hành sản
xuất tốt) đảm bảo chất lượng, an toàn vệ sinh thực phẩm, đáp ứng nhu cầu
của thị trường trong nước và xuất khẩu. Tăng cường công tác kiểm tra, giám
sát chất lượng sản phẩm nông, lâm, thủy sản và vật tư phục vụ sản xuất
nông nghiệp, giảm thiểu ô nhiễm và bảo vệ môi trường. Hoàn thiện quy trình
kiểm soát chất lượng, vệ sinh hàng nông, thủy sản theo mô hình từ trang trại
đến bàn ăn.
Nguyễn Ngọc Hưng 2 Lớp: Thương mại 46B

động sản xuất và xuất khẩu của nước ta nhiều năm qua cho thấy qui mô
chưa lớn, vẫn mang tính chất của một nền sản xuất nhỏ, thị trường xuất
khẩu chưa vững chắc. Do vậy, nâng cao năng lực cạnh tranh xuất khẩu nông
sản phẩm là hoàn toàn mang tính chất cấp thiết với nhiều lý do về chính trị -
xã hội, văn hoá, kinh tế, mở rộng hợp tác quốc tế.
1. Nâng cao năng lực cạnh tranh - phát triển sản xuất và xuất khẩu nông
sản góp phần cải biến cơ cấu kinh tế, thúc đẩy sản xuất theo hướng CNH-
HĐH.
Trước hết, việc nâng cao năng lực cạnh tranh mặt hàng xuất khẩu sẽ tạo ra
một khu vực sản xuất ổn định, góp phần xoá đói giảm nghèo cho dân tộc
miền núi và trung du (các vùng sâu vùng xa).
Nguyễn Ngọc Hưng 4 Lớp: Thương mại 46B
Thứ hai, khi năng lực cạnh tranh mặt hàng nông sản xuất khẩu được
nâng cao lên sẽ làm hiệu quả kinh tế ngày càng cao, kim ngạch xuất khẩu
ngày càng lớn, góp phần vào tăng thu ngân sách, cải thiện cán cân thanh
toán quốc tế, đảm bảo nguồn thu ngoại tệ ổn định cho nhập khẩu, phục
CNH, HĐH đất nước.
Thứ ba, nâng cao năng lực cạnh tranh còn là một vấn đề cần thiết
nhằm cải biến cơ cấu kinh tế theo hướng CNH-HĐH. Một đặc điểm đáng chú
ý là muốn có được sản phẩm nông sản xuất khẩu hoàn hảo, phải cần đến
nhiều công nghệ của những ngành khác liên quan như: Công nghệ sinh học,
hoá học, cơ khí, thiết kế mỹ thuật... Chính vì vậy, khi năng lực cạnh tranh của
mặt hàng nông sản xuất khẩu cao cũng là lúc đòi hỏi phải có sự đổi mới về
công nghệ, về quản trị sản xuất và kinh doanh của những ngành khác.
2. Nâng cao năng lực cạnh tranh – phát triển sản xuất và xuất khẩu
nông sản chính là một cơ sở quan trọng để mở rộng hợp tác kinh tế, khoa
học kỹ thuật với nước ngoài, đẩy mạnh quá trình hội nhập kinh tế quốc tế.
Để thực hiện được định hướng chiến lược về xuất khẩu nông sản,
chúng ta cần có một hệ thống các giải pháp đồng bộ trên cả 3 phương diện:
Nhà nước – Các địa phương ( Thành phố )– Các doanh nghiệp sản xuất và

bách cần tập trung chỉ đạo trong năm 2008 để đạt mục tiêu kim ngạch xuất
khẩu đạt 13,5 tỷ USD. Theo đó, diện tích đất nông nghiệp trồng cây lương
thực (lúa, ngô) sẽ tiếp tục giảm do chuyển đổi mục đích sử dụng nên công
tác giống, chống sâu bệnh được đặt lên hàng đầu để sản lượng của 7,25
triệu ha lúa đạt 36-36,5 triệu tấn, sản lượng ngô đạt 5 triệu tấn. Các loại cây
công nghiệp chủ lực (cà phê, cao su, chè, mía...) duy trì diện tích hiện tại, chỉ
phát triển mới ở những khu vực có điều kiện thuận lợi, tập trung chủ yếu vào
cải tạo, đưa các giống mới để cải thiện đáng kể năng suất, chất lượng. Diện
tích các loại cây ăn quả đặc sản sẽ được mở rộng theo hướng xây dựng các
vùng nguyên liệu tập trung, thực hiện quy trình sản xuất GAP với diện tích dự
kiến khoảng 800.000ha.
Trên cơ sở nhận diện những thuận lợi và hạn chế sau một năm gia
nhập WTO, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn xác định tiếp tục xây
dựng một nền nông nghiệp sản xuất hàng hoá có năng suất, chất lượng,
hiệu quả và có sức cạnh tranh cao gắn với hội nhập kinh tế quốc tế.
1.2. Đẩy mạnh hoạt động thông tin, dự báo thị trường, xúc tiến thương mại và xây
dựng thương hiệu
Phương hướng chung trong chiến lược xuất khẩu của nông sản Việt
Nam đến năm 2010 là đạt tốc độ tăng trưởng cao và bền vững; khai thác cao
nhất tiềm năng, lợi thế về nguyên liệu sẵn có; đầu tư, đổi mới công nghệ chế
biến hiện đại; mở rộng khả năng tiếp thị, hội nhập và tăng nhanh kim ngạch
xuất khẩu. Theo đó, phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng về kim ngạch xuất khẩu
bình quân hơn 21%/năm ; giá trị kim ngạch xuất khẩu đến năm 2010 đạt
khoảng 15 tỷ USD. Tất nhiên, các mặt hàng hải sản và các nông sản lợi thế
của các địa phương và Thành phố vẫn giữ vai trò chủ lực.
Nguyễn Ngọc Hưng 7 Lớp: Thương mại 46B
Xây dựng cơ cấu thị trường theo hướng đa dạng hoá thị trường, đa
dạng hoá bạn hàng. Quan tâm nghiên cứu, tìm hiểu nhu cầu nông sản của
các thị trường xuất khẩu chủ lực. Từ đó có những cơ chế, chính sách, biện
pháp cụ thể để phát triển, điều chỉnh cơ cấu chủng loại nông sản xuất khẩu.

+Phải có biện pháp tiêu thụ được hết lúa hàng hóa của nông dân, không để
nông dân bị thiệt thòi do rớt giá.
Đồng thời nhằm đảm bảo an ninh lương thực trong năm 2008, chỉ xuất khẩu
tối đa 3,5 - 4 triệu tấn gạo. Hiệp hội Lương thực Việt Nam chỉ đạo các doanh nghiệp
xuất khẩu chưa ký thêm các hợp đồng mới và chỉ ký hợp đồng theo từng quý (quý III
và quý IV), đồng thời cần nghiên cứu kỹ dự báo thị trường trước khi ký hợp đồng,
tránh những bất lợi cho doanh nghiệp xuất khẩu và đảm bảo có lợi cho nông dân.
Thủy sản- lĩnh vực được nhận định còn nhiều tiềm năng phát triển và là
mặt hàng xuất khẩu chủ lực. Do đó cần tháo gỡ những vướng mắc để phát triển sản
xuất và xuất khẩu. Cụ thể, hướng dẫn các địa phương phát triển sản xuất thủy sản
theo đúng quy hoạch để phát triển bền vững; tập trung sản xuất các loại giống có chất
lượng tốt, đủ cung cấp cho người nuôi trên tất cả các loại hình mặt nước, yêu cầu
tổng cục Hải quan tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp xuất khẩu, trước hết là cải
tiến các thủ tục hành chính, đặc biệt là thủ tục tạm nhập tái xuất nguyên liệu chế biến
thủy sản.
Nguyễn Ngọc Hưng 9 Lớp: Thương mại 46B
2. Định hướng phát triển xuất khẩu Nông sản phẩm của các địa phương và
Thành phố
Trong quá trình đổi mới về kinh tế, nông nghiệp là lĩnh vực đạt được
những thành tựu hết sức to lớn. Sản xuất lương thực, chăn nuôi, rau quả và
cây công nghiệp đều có những bước phát triển mạnh mẽ. Liên tục trong
nhiều năm, nông nghiệp đạt mức tăng trưởng trên 4,5%/năm. Cùng với việc
đáp ứng ngày càng tốt hơn yêu cầu thị trường nội địa, xuất khẩu nông sản
cũng tăng nhanh cả về sản lượng và kim ngạch. Thị trường tiêu thụ nông sản
đã được mở rộng, ngoài các khách hàng tiêu thụ truyền thống như Trung
Quốc, ASEAN, Nga và các nước Đông Âu, nông sản Việt Nam cũng đã bước
đầu thâm nhập thị trường Trung Đông, EU, Mỹ và châu Phi.
Tuy nhiên, trong cơ cấu giá trị xuất khẩu hàng hoá, tỷ trọng trị giá hàng
nông sản xuất khẩu còn chiếm vị trí khiêm tốn và có xu hướng giảm. Điều
đáng quan tâm là sức cạnh tranh của hàng nông sản Việt Nam trên thị

Đầu tư nghiên cứu và ứng dụng khoa học công nghệ. Nâng cao trình độ
khoa học và công nghệ là điều kiện cơ bản làm tăng sức cạnh tranh của
hàng hoá trên thị trường. Sự phát triển mạnh mẽ của nông nghiệp trong
những năm qua có phần đóng góp quan trọng của khoa học và công nghệ,
đặc biệt là công nghệ sinh học.
Để khoa học và công nghệ góp phần tích cực vào phát triển xuất khẩu
nông sản phẩm , trong những năm trước mắt cần chú trọng tập trung nghiên
cứu và ứng dụng khoa học và công nghệ cao vào việc chuyển đổi cơ cấu
sản xuất nông nghiệp, khai thác các lợi thế của từng vùng sinh thái cừa đảm
bảo phát triển bền vững, vừa nâng cao năng suất, chất lượng, giảm giá
thành, nâng cao sức cạnh tranh của nông sản, tăng giá trị kinh tế trên một
đơn vị diện tích. Với từng vùng, từng loại cây trồng, vật nuôi, cần chú ý đổi
mới công nghệ đồng bộ ở các khâu trước, trong và sau sản xuất theo hướng
hiện đại. Đẩy mạnh việc phát triển công nghệ sinh học trong nông nghiệp
bằng việc sử dụng các giống cây trồng và vật nuôi mới có năng suất, chất
lượng cao bảo đảm được những tiêu chuẩn vệ sinh thực phẩm nghiêm ngặt
nhất theo yêu cầu thị trường trong nước và quốc tế.
Cùng với đó, cần hết sức coi trọng nghiên cứu và ứng dụng khoa học
và công nghệ vào khâu sau thu hoạch nhằm giảm tổn thất, nâng cao hiệu
quả sản xuất đáp ứng tốt yêu cầu của người tiêu dùng. Ngoài việc hiện đại
hoá kỹ thuật phơi sấy, cần chú trọng nghiên cứu các phương pháp bảo quản,
đảm bảo đưa đến người tiêu dùnng những nông sản tươi sống hấp dẫn cảm
quan bằng màu sắc, hương vị và bảo đảm tuyệt đối vệ sinh an toàn thực
phẩm.
Nguyễn Ngọc Hưng 12 Lớp: Thương mại 46B