3. KÃÚT CÁÚU TRỦC KHUU, BẢC LỌT BẠNH Â.
A. KÃÚT CÁÚU TRỦC KHUU
3.1. Nhiãûm vủ , âiãưu kiãûn lm viãûc v u cáưu âäúi våïi trủc khuu.
- Tiãúp nháûn lỉûc khê thãø truưn tỉì piston xúng âãø tảo mä ment quay cho âäüng cå.
Âiãưu kiãûn lm viãûc trủc khuu.
+ Trủc khuu chëu lỉûc quạn tênh v lỉûc khê thãø.
+ Chëu va âáûp chëu xồõn.
+ Mi mn låïn , (khọ bäi trån täc âäü cao).
• u cáưu:
+Trủc khuu cọ âäü cỉïng vỉỵng låïn cọ âäü bãưn cao v trng lỉåüng nh
+Cọ tênh cán bàòng cao khäng xy ra cäüng hỉåíng trong phảm vi täúc âäü sỉí dủng.
+Âäü chênh xạc cao trong gia cäng cå khê.
+Kãút cáúu trủc khuu phi âm bo tênh cán bàòng täút (ténh v âäüng).
3.2. Âàûc âiãøm kãút cáúu cạc dảng trủc khuu.
1. Trủc khuu ngun
Trủc khuu gäưm cọ cạc pháưn:
Âáưu trủc khuu, khuu trủc (chäút, mạ,cäø trủc khuu) v âi trủc khuu. Hçnh 2.14: Kãút cáúu täøng thãø âáưu trủc khuu
Âáưu trủc khuu thỉåìng dng âãø làõp bạnh ràng dáùn âäüng båm nỉåïc,båm
dáưu bäi trån, båm cao ạp, bạnh âai (puly) âãø dáùn âäüng quảt giọ v âai äúc khåíi âäüng âãø
khi âäüng âäüng cå bàòng tay quay. Cạc bạnh ràng ch âäüng hồûc bạnh âai dáùn âäüng làõp trãn
âáưu trủc khuu theo kiãøu làõp càn hồûc làõp trung gian v âãưu l làõp bạn nguût âai äúc hm
chàût bạnh âai, phåït chàõn dáưu, äø chàõn dc trủc âãưu làõp trãn âáưu trủc khuu.
Ngoi ra cạc bäü pháûn thỉåìng gàûp kãø trãn trong mäüt säú âäüng cå cn cọ làõp bäü gim
dao âäüng xồõ
n ca hãû trủc khuu åí âáưu trủc khuu bäü dao âäüng xồõn cọ tạc dủng thu nàng
lỉång sinh ra do mä men kêch thêch trãn hãû khuu do âọ dáûp tàõc dao âäüng tàõt dao âäüng
v trủc khuu cọ âäü cụng vỉỵng låïn, do âọ âãø gim trng lỉåüng chäút khuu phi lm
räùng, chäút khuu räùng cọ tạc dủng chỉïa dáưu bäi trån bảc lọt âáưu to thanh truưn gim khäúi
lỉåüng quay thanh truưn, läù räùng trong chäút khuu cọ thãø lm âäưng tám hồûc lãûch tám våïi
chäút khuu.
Mạ khuu l bäü pháûn näúi liãưn giỉỵa cäø trủc v chäút khuu, hçnh dảng mạ
khuu ch úu phủ thüc vo dảng âäüng cå, trë säú ạp sút khê thãø v täúc âäü quay ca trủc
khuu.
Khi thiãút kãú mạ khuu âäüng cå cáưn gi
m trng lỉåüng , mạ khuu cọ nhiãưu dảng nhỉng
ch úu dảng mạ hçnh chỉỵ nháût v hçnh trn cọ kãút cáúu âån gin dãù chãú tảo, dảng mạ hçnh ä
van cọ kãút cáúu phỉïc tảp loải mạ khuu hçnh chỉỵ nháût phán bäú låüi dủng váût liãûu khäng håüp
do tàng khäúi lỉåüng khäng cán bàòng mạ khuu, mạ khuu dảng trn sỉïc bãưn cao cọ kh
nàng gim chiãưu dy mạ do âọ cọ thãø tàng chiãưu di cäø trủc v chäút khuu v gim mi
mn cäø trủc v chäút khuu màût khạc mạ trn dãù gia cäng.
Âäúi trng làõp trãn khuu cọ hai tạc dủng:
+ Cán bàòng mä men lỉûc quạ
n tênh khäng cán bàòng âäüng cå ch úu l lỉûc quạn tênh ly tám
nhỉng âäi khi dng âãø cán bàòng lỉûc quạn tênh chuøn âäüng tënh tiãún nhỉ âäüng cå chỉỵ V
+Gim phủ ti cho cäø trủc nháút l giỉỵa âäüng cå bäún k cọ 4,6,8 xy lanh vç åí âäüng cå ny cọ
lỉûc quạn tênh v mä men quạn tênh tỉû cán bàòng nhỉng ỉïng sút giỉỵa cäø trủc chëu ỉïng sút
ún låïn, khi dng âäúi trng mä men quạn tênh
nọi trãn âỉåüc cán bàòng nãn cäø trủc giỉỵa khäng chëu ỉïng sút ún do lỉûc quạn
tênh mä men gáy ra. Màût khạc trủc khuu khäng phi l chi tiãút cỉïng vỉỵng tuût âäúi v
thán mạy trong thỉûc tãú bë biãún dảng nãn trong âäüng cå dng âäúi
trng âãø cán bàòng.
34
1
2
Hçnh 2.18. Kãút cáúu täøng thãø trủc khuu ngun.
1-Âai äúc khåíi âäüng; 2-Bạnh ràng; 3- Âäúi trng; 4-Âỉåìng dáưu; 5,8- Cäø trủc khuu; 6-Mạ
khuu; 7-Chäút khuu; 9-Bảc lọt.
2.Kãút cáúu trủc khuu ghẹp
Trủc khuu ghẹp thỉåìng chãú tảo riãng thnh tỉìng bäü pháûn. Cäø trủc, mạ khuu, chäút
khuu, ghẹp lải våïi nhau hồûc lm cäø trủc riãng räưi ghẹp våïi khuu.Thỉåìng dng trong
âäüng cå cåỵ låïn, trủc khuu âỉåüc chãú tảo thnh tỉìng âoản räưi ghẹp lải våïi nhau bàòng màût
bêch trủc khuu låïn thỉåìng ghẹp trong âäüng cå cåỵ låïn âäüng cå tu thu âäüng cå ténh âải
nhỉng cng dng trong âäüng cå cåỵ nh, nhỉ xe mä tä, âäüng cå xàng cåỵ nh, âäüng cå cao
täúc cọ cäng sút låïn âãø âãø gim hiãûn tỉåüng dao âäüng ca trủc cáưn rục ngàõn chiãưu di trủc
khuu . 36
123 54
1-Läù dáưu bäi trån; 2-Chäút khuu; 3-Mạ thiãúu cäø; 4-Mạ khuu; 5-Âi trủc khuu.
4. Kãút cáúu trủc khuu chỉỵ V
Loải trủc khuu ny thỉåìng dng trong âäüng cå cọ hai hng xi lanh gọc lãûch hai
khuu kãút tiãúp 90
0
Trủc khuu chỉỵ V thỉåìng dng trong âäüng cå cọ cäng sút cåỵ trung bçnh v låïn, kãút
cáúu phỉïc tảp khọ chãú tảo, giạ thnh cao.
37
12 3 4 5
67
8
9Hỗnh 2.21: Kóỳt cỏỳu truỷc khuyớu chổợ ọỹng cồ chổợ V:
1-Baùnh rng khồới õọỹng;2- ổồỡng dỏửu bọi trồn;3- Chọỳt khuyớu; 4-Vờt dỏửu; 5-Maù khuyớu; 6-
Lọự dỏửu bọi trồn truỷc cam; 7-Cọứ truỷc khuyớu; 8-Vờt bừt puly; 9- Vờt bừt quaỷt.