Giáo án (kế hoạch bài học) chủ đề Ngữ văn kì 1 lớp 6 theo cv 3280 - Pdf 69

(SỐ LƯỢNG TIẾT DO KẾ HOẠCH TỰ XÂY DỰNG TỪNG TRƯỜNG)
CHỦ ĐỀ HỌC KÌ 1 NGỮ VĂN 6 THEO CV3280 NĂM 2020
CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP: VĂN BẢN TỰ SỰ
PHẦN I: XÂY DỰNG CHỦ ĐỀ .
A. CƠ SỞ LỰA CHỌN CHỦ ĐỀ .
- Căn cứ vào “Công văn 3280/BGD ĐT-GDTrH về việc hướng dẫn thực hiện điều
chỉnh nội
dung dạy học cấp THCS, THPT, ngày 27 tháng 8 năm 2020 để xây dựng chủ đề tích
hợp văn bản - làm văn trong học kì I.
- Chủ đề góp phần giúp học sinh học thấy được mối quan hệ giữa học văn bản và làm
văn trong nhà trường. Qua các hoạt động học tập, học sinh biết thể hiện lòng biết ơn
với những người có công với nước; kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân
tộc; bảo vệ di sản văn hóa, di tích lịch sử, nghĩa vụ bảo vệ Tổ Quốc. Biết bày tỏ suy
nghĩ, hành động của bản thân một cách cụ thể và thiết thực.
- Tích hợp kiến thức đọc hiểu văn bản và kĩ năng thực hành nghe- nói- viết trong mỗi
bài học tạo hứng thú học tập cho học sinh. Các em có cái nhìn hoàn chỉnh và thấy được
mối liên hệ giữa các môn học. Từ đó có ý thức tìm tòi, học hỏi và vận dụng kiến thức đã
học vào đòi sống sinh động.
- Các văn bản truyện truyền thuyết được sử dụng trong hoạt động đọc hiểu sẽ trở thành
nguồn ngữ liệu để hướng dẫn HS tiếp thu các tri thức cơ bản về tiếng Việt và cách sử
dụng tiếng Việt, cách tạo lập các kiểu văn bản và phương thức biểu đạt.
B. THỜI GIAN DỰ KIẾN :
Tuần
Tiết
Bài dạy
Ghi chú
2
5
- Những vấn đề chung về chủ đề
6
- Thánh Gióng

- Thiết lập các mối quan hệ theo một logic nhất định những kiến thức, kỹ năng khác
nhau để thực hiện một hoạt động phức hợp.
- Lựa chọn những thông tin, kiến thức, kỹ năng cần cho học sinh thực hiện được các
hoạt động thiết thực trong các tình huống học tập, đời sống hàng ngày, làm cho học sinh
hòa nhập vào thế giới cuộc sống.
II. MỤC TIÊU CỤ THỂ CHỦ ĐỀ
1. Kiến thức/ kỹ năng/ thái độ
1.1.Đọc- hiểu
1.1.1. Đọc hiểu nội dung: Qua chủ đề truyện truyền thuyết, học sinh hiểu, cảm nhận
được những nét chính về nội dung và nghệ thuật của một số truyền thuyết Việt Nam tiêu
biểu (Sơn Tinh, Thủy Tinh; Thánh Gióng ). Đó là những thiên truyện phản ánh hiện
thực đời sống văn hoá, lịch sử đấu tranh dựng nước và giữ nước, khát vọng chinh phục
thiên nhiên, yêu chuộng hoà bình của nhân dân.
1.1.2. Đọc hiểu hình thức: Nắm được cốt truyện, nhân vật, sự kiện, một số chi tiết nghệ
thuật tiêu biểu và ý nghĩa của từng truyện giải thích các hiện tượng tự nhiên và xã hội
(Sơn Tinh, Thủy Tính; ); tinh thần yêu nước và khát vọng hòa bình (Thánh Gióng).
- Nhận biết nghệ thuật sử dụng các yếu tố hoang đường, mối quan hệ giữa các yếu tố
hoang đường với sự thực lịch sử
1.1.3. Liên hệ, so sánh, kết nối: Tích hợp liên môn: Môn lịch sử,Giáo dục công dân, mĩ
thuật vào tìm hiểu, khai thác, bổ sung kiến thức và phát huy vốn hiểu biết về văn hoá
dân tộc, làm phong phú và làm sáng tỏ thêm chương trình.
- Tích hợp giáo dục tư tưởng, tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh qua những việc làm, câu
nói liên quan đến lịch sử, đến tinh thần đoàn kết dân tộc của Người.
- Quan niệm của Bác : nhân dân là nguồn gốc sức mạnh bảo vệ Tổ quốc.( Liên hệ)
- Có kĩ năng vận dụng phương pháp học tập vào Đọc - Hiểu những truyền thuyết khác:
1.1.4. Đọc mở rộng: tìm đọc một số truyện truyền thuyết khác cùng đề tài bảo vệ và
xây dựng đất nước.Tìm hiểu trách nhiệm mỗi cá nhân với Tổ quốc thông qua tích hợp
nội dung bài học với tình hình thời sự trong nước.
1.2.Viết:
-Thực hành viết: Viết được bài văn kể lại truyện truyền thuyết bằng lời văn của mình

thân.
-Năng lực giao tiếp và hợp tác: thảo luận, lập luận, phản hồi, đánh giá về các vấn đề
trong học tập và đời sống; phát triển khả năng làm việc nhóm, làm tăng hiệu quả hợp
tác.
-Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết đánh giá vấn đề, tình huống dưới những
góc nhìn khác nhau.
2.2.2. Năng lực đặc thù:
-Năng lực đọc hiểu văn bản: Cảm nhận vẻ đẹp ngôn ngữ, nhận ra những giá trị thẩm mĩ
trong văn học.
- Năng lực tạo lập văn bản: Biết vận dụng kiến thức tiếng Việt cùng với những trải
nghiệm và khả năng suy luận của bản thân để hiểu văn bản;Trình bày dễ hiểu các ý
tưởng ; có thái độ tự tin khi nói; kể lại mạch lạc câu chuyện; biết chia sẻ ý tưởng khi
thảo luận ý kiến về bài học.
- Năng lực thẩm mỹ: Trình bày được cảm nhận và tác động của tác phẩm đối với bản
thân. Vận dụng suy nghĩ và hành động hướng thiện. Biết sống tốt đẹp hơn.
3


D. BẢNG MÔ TẢ CÁC MỨC ĐỘ NHẬN THỨC VÀ HỆ THỐNG CÂU HỎI, BÀI
TẬP.
1. Bảng mô tả các mức độ nhận thức theo định hương phát triển năng
lực
VẬN DỤNG
NHẬN BIẾT
THÔNG HIỂU
Vận dụng thấp
Vận dụng cao
- Khái niệm truyền - Hiểu ý nghĩa nhân - Kể lại đoạn - Năng lực bày tỏ
thuyết và văn bản vật, sự kiện, cốt truyện...
quan điểm về vấn

sống, lịch sử đấu - Hiểu ý nghĩa hình thiên tai, yêu chuộng Ý thức tự cường
tranh dựng nước và tượng nhân vật: anh hoà bình.
trong dựng, giữ
giữ nước, khát vọng hùng văn hoá, anh - Giải thích cách kết nước... Từ đó có
chinh phục thiên hùng chống ngoại thúc truyện và giá trị hành động thiết
nhiên.
xâm.
tác phẩm đến ngày thực trong phát
- Biết tóm tắt cốt - Biết xác định sự nay.
huy truyền thống
truyện.Nêu ý nghĩa việc trong văn tự sự -Vận dụng vào tạo dân tộc.
truyện.
- Hiểu được đặc lập văn bản tự sự.
- Viết được đoạn
- Giúp hs nắm bắt điểm, vai trò của -Kể miệng được một văn tự sự về một
được mục đích giao nhân vật trong văn sự việc hoặc bài văn sự việc.
tiếp của tự sự,
tự sự .
ngắn giới thiệu về -Viết được bài văn
- Học sinh hiểu -Xác định được nhân bản thân, gia đình, tự sự theo hệ thống
được đặc điểm, ý vật và sự việc đề bạn bè
sự việc hợp lý.
nghĩa của sự việc... xây dựng nhân vật,
sự việc trong làm
văn
2.Tiêu chí đánh giá được xác định ở 4 mức độ theo định hướng phát triển năng lực
4


NHẬN BIẾT

- Đánh giá nội dung và - Kể lại một cách
nghệ thuật của truyện,
sáng tạo một truyện
- Nêu quan điểm / suy truyền thuyết đã học
nghĩ riêng về nội dung, hoặc đã đọc
ý nghĩa của truyện.
- Viết bài về những
-Rút ra những bài học câu chuyện tương tự
và liên hệ, vận dụng vào - Vẽ tranh, sáng tác
thực tiễn cuộc sống của thơ,… theo chủ đề
bản thân.
của truyện
-Kết nối được bài học - Nói trước lớp đoạn,
nhân dân gửi gắm trong bài văn văn tự sự.
truyện,…
-Viết các đoạn văn,
- Xây dựng được nhân bài văn kể chuyện
vật trong văn tự sự.
- Đề xuất được giải
-Xây dựng được hệ pháp giải quyết tình
thống sự việc cho bài huống đề ra.
văn tự sự.
- Thực hiện giải
- Phân tích được tình pháp giải quyết tình
huống; phát hiện được huống và nhận ra sự
vấn đề đặt ra của tình phù hợp hay không
huống liên quan.
phù hợp của giải
- Lập kế hoạch để giải pháp thực hiện.
quyết tình huống GV

Đ. CHUẨN BỊ :
- Giáo viên:Sưu tầm tài liệu, lập kế hoạch dạy học .
+ Thiết kể bài giảng điện tử.
+ Chuẩn bị phiếu học tập và dự kiến các nhóm học tập.
+Các phương tiện : Máy vi tính, máy chiếu đa năng...
+Học liệu:Video clips , tranh ảnh, bài thơ, câu nói nổi tiếng liên quan đến chủ đề.
- Học sinh : - Đọc trước và chuẩn bị các văn bản SGK.
+ Sưu tầm tài liệu liên quan đến chủ đề.
+ Thực hiện hướng dẫn chuẩn bị học tập chủ đề của GV.
II. PHƯƠNG PHÁP VÀ PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC.
1.Phương pháp và kĩ thuật dạy học:

5


-Kĩ thuật động não, thảo luận
- Kĩ thuật trình bày một phút
- Kĩ thụât viết tích cực: Hs viết các đoạn văn .
- Gợi mở
- Nêu và giải quyết vấn đề
- Thảo luận nhóm
- Giảng bình, thuyết trình
2.Phương tiện dạy hoc:
-Sách giáo khoa, máy tính có kết nối mạng, máy chiếu... -Bài soạn ( in và điện tử)
PHẦN II. TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
TUẦN 2-TIẾT 6
THÁNH GIÓNG
Ngày
soạn ..................
Ngày



- Bồi dưỡng tình cảm tự hào và tôn vinh giá trị văn hoá truyền thống của quê hương, đất
nước. Từ đó giúp học sinh hiểu biết và hòa nhập hơn với môi trường mà mình đang
sống, có ý thức tìm hiểu, phát huy và truyền bá tinh hoa văn hoá quê hương trong thời
kỳ hội nhập quốc tế. Đồng thời giáo dục lòng yêu nước, tự hào dân tộc.
4. Năng lực cần phát triển
- Tự học
- Tư duy sáng tạo.
- Hợp tác
- Sử dụng ngôn ngữ
- Năng lực đọc hiểu văn bản .
-Năng lực sử dụng tiếng Việt và giao tiếp (qua việc thảo luận trên lớp, thuyết trình trước
lớp hệ thống tác phẩm văn học).
-Năng lực cảm thụ thẩm mĩ (nhận ra giá trị nội dung, nghệ thuật của văn bản).
B. CHUẨN BỊ
- Tư liệu, hình ảnh liên quan đến bài học
-Soan bài theo hướng dẫn SGK.
- Phần chuẩn bị theo yêu cầu ở tiết trước.
- Video lễ hội Gióng
PHƯƠNG PHÁP/ KỸ THUẬT DẠY HỌC
-Kĩ thuật động não, thảo luận:
- PP trực quan, vấn đáp, thuyết trình, giảng bình, đọc diễn cảm, nêu vấn đề ...
D. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC,
HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG )
Hoạt động của giáo viên-học sinh
Nội dung cần đạt
HOẠT ĐỘNG CHUNG CẢ LỚP
- Trình chiếu video clips “ Lễ hội
làng Gióng”. Em cảm nhận được gì

hợp?
hướng dẫn tình huống liên quan đến bài học như
(2) Chủ đề tích hợp lớp 6- kì 1 có ảnh hưởng của con người đến thế giới tự nhiên,xã
mục đích gì?
hội...
- Tổ chức cho HS thảo luận. GV
=>Các em ý thức được hoạt động của bản thân,
quan sát, khích lệ HS.
có trách nhiệm với chính mình, với gia đình, nhà
- Tổ chức trao đổi, rút kinh
trường và xã hội ngay trong cuộc sống hiện tại
nghiệm.
cũng như tương lai sau này của các em;
- GV tổng hợp ý kiến.
II.ĐỌC -HIỂU VĂN BẢN
Hoạt động của giáo viên-học sinh
Nội dung cần đạt
HOẠT ĐỘNG CHUNG CẢ LỚP
1. Đọc văn bản- Tìm hiểu chú thích
(1) Gv hướng dẫn và gọi học sinh đọc - Chú thích: SGK.
văn bản.Gv hướng dẫn đọc, đọc mẫu. 2. Bố cục: Văn bản chia làm 4 phần
Giải thích từ khó ( chú thích SGK)
- Phần 1: Từ đầu đến “…đặt đâu nằm đấy”
(2) Nêu bố cục của văn bản?Có thể (Sự ra đời của Thánh Gióng)
chia theo cách khác?
- Phần 2: Tiếp đến“…cứu nước”(Sự lớn lên
- HS phát biểu ý kiến
của Thánh Gióng)
- Tổ chức cho HS trao đổi ý kiến, - Phần 3: Tiếp đến“...bay lên trời” (Thánh
nhận xét, bổ sung?

ra đời của Gióng(bình thường - + bà mẹ ướm vết chân lạ, về thụ thai.
khác thường)? Nhận xét về những + mười hai tháng sau sinh một cậu bé ....
chi tiết ấy? Suy nghĩ gì về nguồn gốc + lên ba vẫn không biết nói, biết cười, chẳng
của Gióng?
biết đi, cứ đặt đâu thì nằm đấy.
- Tổ chức cho HS thảo luận. Quan
-> Sự ra đời của Thánh Gióng kì lạ, khác
sát, khích lệ HS.
thường. Nhưng Gióng xuất thân bình dị, gần
- Tổ chức trao đổi, rút kinh nghiệm. gũi - người anh hùng của nhân dân.
- GV tổng hợp ý kiến.
Theo quan niệm của dân gian, đã là bậc anh hùng thì phi thường, kì lạ trong mọi
biểu hiện, kể cả lúc mới được sinh ra. Điều đó thể hiện sự kì vọng vào những việc làm
có ý nghĩa của người đó.
HƯỚNG DẪN CHUẨN BỊ TIẾT TIẾP THEO:
(1)Tìm hiểu ý nghĩa của các chi tiết kì ảo trong truyện?
(2) tìm hiểu ý nghĩa của hình tượng thánh Gióng trong đời sống người Việt?
(3) Tìm hiểu về tứ bất tử trong truyền thuyết Việt Nam?
--------------------

TUẦN 2 - TIẾT 7
THÁNH GIÓNG (tiếp)
Ngày
( Truyền thuyết)
soạn ..................
Ngày
dạy:...................
A. MỤC TIÊU DẠY HỌC
Đã trình bày ở tiết 6
B. CHUẨN BỊ

e.Giặc tan, Gióng
cởi bỏ giáp sắt rồi
bay về trời
PHƯƠNG PHÁP/ KỸ THUẬT DẠY HỌC
-Kĩ thuật động não, thảo luận
- Kĩ thuật trình bày một phút
- Kĩ thụât viết tích cực.
- PP trực quan, vấn đáp, thuyết trình, giảng bình, đọc diễn cảm, nêu vấn đề ...
D. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Kết nối: - Tổ chức cho HS chia sẻ một nội dung tâm đặc nhất trong phần chuẩn bị ở
nhà để kết nối tiết học và tạo tâm thế cho HS.
Khám phá: Tiếp tục tìm hiểu bài học.
4.2. Sự lớn lên của Thánh Gióng
Hoạt động của giáo viên-học sinh
Nội dung cần đạt
HOẠT ĐỘNG NHÓM
-Tiếng nói đầu tiên xin đi đánh giặc
- Giao nhiệm vụ cho các nhóm - phiếu -Gióng đòi roi sắt, ngựa sắt, giáp sắt
học tâp theo câu hòi SGK.
- Bà con dân làng góp gạo nuôi Gióng
- Tổ chức cho các nhóm thảo luận. GV
- Gióng vươn vai trở thành tráng sĩ
quan sát, khích lệ HS.
- Gióng nhổ tre bên đường đánh giặc
- Tổ chức cho HS báo cáo kết quả thảo
-Giặc tan, Gióng cởi bỏ giáp sắt rồi bay
luận qua phiếu học tập
về trời
- Tổ chức cho HS nhận xét
Dự kiến sản phẩm của học sinh

c.
->Tinh thần đoàn kết cộng đồng. Đánh giặc
- Quan sát những hình ảnh và cho biết cứu nước là ý chí, sức mạnh toàn dân
qua những hình ảnh và chi tiết vừa tìm - Quan sát hình ảnh.
hiểu em cảm nhận được vẻ đẹp gì trong (GV nhận xét và cho điểm khuyến khích
tinh thần mọi thế hệ người Việt ?
tinh thần học tập của các em)

* GV tổng hợp: Gióng lớn lên bằng cơm gạo của nhân dân. Sức mạnh của Gióng là
sức mạnh của cả cộng đồng, toàn dân chung sức, đồng lòng đánh giặc. Đó là tinh thần
đoàn kết dân tộc. Trong những năm kháng chiến chống Pháp, dân tộc ta cùng lúc phải
đwơng đấu với giặc đói, giặc dốt, giặc ngoại xâm. Để nuôi quân đánh Pháp, Bác Hồ đã
phát động toàn dân xây dựng “ Hũ gạo kháng chiến”, bớt khẩu phần ăn chung tay góp
sức ủng hộ kháng chiến (H1). Tinh thần ấy ngày càng được phát huy cao độ với những
11


hành động cụ thể và thiết thực. Nhiều trường học đã phát động phong trào:“ Hũ gạo
tình thương vì bạn nghèo hiếu học” rất ý nghĩa (H2,3). Đó là truyền thống đạo lí tốt
đẹp của dân tộc Việt Nam ta.
4.3. Thánh Gióng đánh giặc và bay về trời
- Khi sứ giả mang những thứ Gióng cần (d)-Vùng dậy vươn vai biến thành tráng sĩ .
đến, Gióng thay đổi như thế nào? ý nghĩa -> sự lớn dậy phi thường về thể lực của
?
Gióng để đáp ứng yêu cầu cứu nước.
- Tìm những chi tiết miêu tả việc Gióng - Gióng mặc áo giáp sắt, cầm roi sắt, cưỡi
ra trận đánh giặc ? Nhận xét?
ngựa sắt ... đánh hết lớp này đến lớp khác.
- Người anh hùng chiến trận mang màu ->Đó là vẻ đẹp dũng mãnh.
sắc sử thi.

12


triều để nhận tước lộc lại bay về - Sự ra đi phi thường là ước muốn bất tử hoá
trời?
Thánh Gióng
* Gv tổng hợp :Gióng chính là tổng hợp của nhiều nguồn sức mạnh. Có sức mạnh về
tinh thần và thể lực, có sức mạnh của nhân dân và sức mạnh về vũ khí... Gióng đánh
giặc phi thường và phi thường trong sự ra đi. Đó chính là sự vô tư, trong sáng của
người anh hùng. Điều kì diệu đó làm lên thiên huyền thoại anh hùng bất tử về sự
nghiệp chống ngoại xâm của dân tộc.
5. TỔNG KẾT.
HOẠT ĐỘNG CHUNG CẢ LỚP
- Hình ảnh người anh hùng bất tử trong công
(1) Hình tượng Thánh Gióng có ý nghĩa cuộc chống ngoại xâm.
gì?
- Gióng ra đời kì lạ, lớn lên và đánh giặc kì
(2) Vai trò của các yếu tố kì ảo trong việc lạ, bay về trời kì lạ...
thể hiện hình tượng nhân vật?
* Ghi nhớ: GGK
- Gọi HS trao đổi thảo luận
- Gọi HS nhận xét - đọc ghi nhớ
- GV khắc sâu kiến thức trọng tâm.
* Gv tổng hợp : Thánh Gióng là hình tượng hoá lực lượng vũ trang mà nổi bật là
người nông dân mặc áo lính. Các yếu tố kì ảo góp phần nâng cao chất sử thi của
truyện. Trong sự nghiệp chống thực dân Pháp, Bác Hồ kính yêu từng nhận xét:
Ttrong lịch sử ta còn ghi truyện vị anh hùng dân tộc Thánh Gióng đã dùng gốc tre
đuổi giặc Ân. Trong những năm đầu kháng chiến, Đảng ta đã lãnh đạo hàng nghìn,
vạn anh hùng noi gương Thánh Gióng dùng gậy tầm vông mà đấu tranh với thực
dân pháp.( Đảng ta vĩ đại thật)

hình ảnh Gióng cởi bó giáp sắt rồi cùng ngựa xuống giúp vua Hùng đuổi giặc, xong
bay về trời. Kịch bản phim “ Ông Gióng” (Tô việc Gióng lại trở về trời.
Hoài) kết thúc với hình ảnh tráng sĩ Gióng - Kịch bản phim “ Ông Gióng” (Tô
cùng ngựa sắt thu nhỏ dần thành em bé cưỡi Hoài) kết thúc với hình ảnh tráng sĩ
trâu trở về trên đường làng mát rượi bóng tre. Gióng thành em bé cưỡi trâu trở về
Hãy so sánh, nhận xét về hai cách kết thúc trên đường làng mát rượi bóng tre.
ấy ?
-> khi đất nước thanh bình, các em vẫn
-Xung phong trả lời câu hỏi
là nhưng cậu bé chăn trâu thổi sáo
- Tham gia nhận xét, bổ sung...
hiền lành,
-GV tổng hợp, kết luận,
* GV tổng hợp:
- Hình ảnh Thánh Gióng bay về trời phù hợp với sự ra đời thần kì
của nhân vật : Gióng là thần được trời cử xuống giúp vua Hùng đuổi giặc, xong việc
Gióng lại trở về trời. Gióng hoá thân vào trời mây non nước quê hương và trở thành
bất tử.
- Hình ảnh Gióng trong phần kết thúc bộ phim “ Ông Gióng” của Tô Hoài nêu bật ý
nghĩa tượng trưng của nhân vật. Khi đất nước có giặc “ Mỗi chú bé đều nằm mơ ngựa
sắt”, đều “ Vụt lớn lên đánh đuổi giặc Ân” (Tố Hữu). Nhưng khi đất nước thanh bình,
các em vẫn là nhưng cậu bé chăn trâu thổi sáo hiền lành, hồn nhiên, trong sáng:“ Súng
gươm vứt bỏ lại hiền như xưa”. Đó là truyền thống yêu chuộng hoà bình của dân tộc
Việt Nam ta.

HOẠT ĐỘNG CHUNG CẢ LỚP
(1).Tại sao hội thi thể thao trong nhà
trường mang tên“Hội khỏe Phù
Đổng”?
(2) Nếu đóng vai sứ giả kể ngắn gọn

+Người Việt cổ đã cùng đoàn kết đứng lên chống giặc
nào?
(2).Học sinh thể hiện lòng biết ngoại xâm, dùng tất cả các phương tiện để đánh giặc
ơn Thánh Gióng, các anh hùng - Học tập tốt; kêu gọi mọi người bảo vệ các di tích
lịch sử, các đền thờ; giúp đỡ các gia đình thương
liệt sĩ như thế nào?
binh, chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ, làm tốt công tác
- Xung phong trả lời câu hỏi
- Tham gia nhận xét, bổ sung... đền ơn đáp nghĩa.
- Gv tổng hợp -khái quát kiến
thức
=> Từ sự kiện lịch sử trên ta nhận ra được tinh thần yêu nước ngàn đời của nhân dân ta.
Đứng trước hoàn cảnh đất nước nguy nan, nhân dân đã cùng nhau đoàn kế chung tay
góp sức để bảo vệ đất nước quyết không để lũ giặc ngoại xâm đạt được ước muốn thôn
tính của mình. Mỗi học sinh chúng ta mang trong mình dòng máu Lạc Hồng có trách
nhiệm kế thừa và phát huy truyền thống dân tộc: Sống có trách nhiệm với bản thân và
đất nước.
HOẠT ĐỘNG 5: TÌM TÒI, SÁNG TẠO
(1) Tiếp tục tìm hiểu về truyền thuyết Thánh Gióng từ nguồn tài liệu khác: Internrt. Xem
thêm về lễ hội Gióng.
(2) Vẽ tranh minh hoạ cho truyện - Nhóm có thể tạo thành tập truyện tranh.
(3) Tập làm hướng dẫn viên du lịch: Giới thiệu (qua trình chiếu) về hội Gióng qua các
hình ảnh sưu tầm.
(4) Hs trình bày và quan sát các hình ảnh, clips về lũ lụt, thử giải thích nguyên nhân của
các hiện tượng đó.
------------------------

15



- Tư liệu, hình ảnh liên quan đến bài học
-Soan bài theo hướng dẫn SGK.
- Phần chuẩn bị theo yêu cầu ở tiết trước.
- Phiếu học tập:
PHƯƠNG PHÁP/ KỸ THUẬT DẠY HỌC
-Kĩ thuật động não, thảo luận
- Kĩ thuật trình bày một phút
- Kĩ thụât viết tích cực.
- PP trực quan, vấn đáp, thuyết trình, giảng bình, đọc diễn cảm, nêu vấn đề ...
D. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Hoạt động 1. KHỞI ĐỘNG.
Hoạt động của giáo viên-học sinh
Nội dung cần đạt
HOẠT ĐỘNG CHUNG CẢ LỚP
Đến với thế giới của truyền thuyết,
16


- Trò chơi: “ Ai thông minh hơn”.
chúng ta đã gặp tổ tiên của dân tộc
- Chọn và điển từ vào chỗ trống trong đoạn văn Việt là cha Long Quân, mẹ Âu Cơ,
sau:
Sơn Tinh, Thuỷ Tinh là thần thoại cổ
Đến với thế giới của truyền thuyết, chúng ta đã được lịch sử hoá trở thành một
đã gặp tổ tiên của dân tộc Việt là cha ....(1), mẹ truyền thuyết tiêu biểu trong chuỗi
...(2..).
...(3...) là thần thoại cổ đã được lịch truyền thuyết về thời đại các vua
sử hoá trở thành một truyền thuyết tiêu biểu Hùng dựng nước. Đó là câu chuyện
trong chuỗi truyền thuyết về thời đại các vua tưởng tượng hoang đường nhưng có
Hùng dựng nước. Đó là câu chuyện tưởng cơ sở thực tế. Truyện rất giàu giá trị

(1) GV hướng dẫn cách đọc- gọi HS
đọc.Học sinh đọc văn bản.
- HS giải nghĩa từ.
+Giải thích từ khó ( chú thích SGK)
2. Bố cục:
17


(2) Tìm bố cục văn bản?
Đ1: Từ đầu=> “ xứng đáng”: Vua Hùng kén
-H thực hiện theo y/c của G
rể.
-Gọi HS nhận xét ý kiến của bạn?
Đ2: Tiếp => “ rút quân”: Cuộc giao chiến
-GV tổng hợp - kết luận
Đ3: Còn lại: ý nghĩa truyện.
Truyện cũng có thể chia làm 4 phần:
- Từ “Hùng Vương thứ mười tám” đến “thật xứng đáng”: Giới thiệu vua Hùng và việc
kén chồng cho công chúa Mị Nương.
- Từ “Một hôm có hai chàng trai” đến “rước Mị Nương về núi”: Cuộc kén rể và chiến
thắng thuộc về Sơn Tinh.
- Từ “Thủy Tinh đến sau” đến “đành rút quân”: Cuộc giao tranh dữ dội và quyết liệt
của hai thần, cuối cùng Thủy Tinh phải rút quân về.
- Từ “Từ đó” đến “đành rút quân về”: Chuyện lũ lụt thiên tai hằng năm .
3. PHÂN TÍCH.
HOẠT ĐỘNG CHUNG CẢ LỚP
a. Vua Hùng kén rể
(1) Phần mở truyện giới thiệu với chúng ta - Mị Nương xinh đẹp như hoa, tính nết
sự việc gì? Nhận xét về cách giới thiệu hiền dịu...
đó?

phong phú, độc đáo của sản vật ...
18


- Tham gia nhận xét, bổ sung...
-GV tổng hợp, kết luận

* Sính lẫ đều là những thứ có ở ở trên cạn - lãnh
địa của Sơn Tinh. Qua đó ta thấy vua Hùng ngầm
đứng về phía Sơn Tinh, vua đã bộc lộ sự thâm
thuý, khôn khéo
GV: Người Việt thời cổ cư trú ở vùng ven núi chủ yếu sống bằng nghề trồng lúa nước.
Núi và đất là nơi họ xây dựng bản làng và gieo trồng, là quê hương, là ích lợi, là bè
bạn. Sông cho ruộng đồng chất phù sa cùng nước để cây lúa phát triển những nếu
nhiều nước quá thì sông nhấn chìm hoa màu, ruộng đồng, làng xóm. Điều đó đã trở
thành nỗi ám ảnh đối với tổ tiên người Việt. Họ luôn trân quí những gì bảo vệ họ tránh
thiên tai.
HƯỚNG DẪN CHUẨN BỊ TIẾT TIẾP THEO:
(1)Thảo luận với bạn: Tìm hệ thống sự việc trong truyện?
(2)Sưu tầm những hình ảnh về thiên trai, lũ lụt tàn phá cuộc sống của nhân dân,
huỷ hoại môi trường?Hình ảnh nhân dân chống thiên tai?
(3) Vận dụng kiến thức, hiểu biết cuả bản thân và tìm kiếm sự giúp đỡ của người
thân về nguyên nhân của những tình trạng trên?
(4) Tìm đọc “Sơn Tinh, Thuỷ Tinh ”của Nguyễn Nhược Pháp. So sánh hia cách giới
thiệu nhân vật chính trong truyền thuyết SGK và thơ Nguyễn Nhược pháp?
-----------------------

TUẦN 2 - TIẾT 8
SƠN TINH, THUỶ TINH (Tiếp)
Ngày

D. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Kết nối: Tổ chức cho HS chơi trò chơi tạop tâm thế và kết nối vào nội dung bài học.
Khám phá: Tiếp tục tìm hiểu bài học.
Hoạt động của giáo viên-học sinh
Nội dung cần đạt
HOẠT ĐỘNG CHUNG CẢ LỚP
(1) Vua Hùng kén rể
- Trò chơi: “ Ai thông minh hơn”.
(2) Sơn Tinh và Thủy Tinh đến cầu
Trong truyện Sơn Tinh, Thủy Tinh có các sự hôn
việc sau. Hãy sắp xếp lại theo diễn biến câu (3) Vua Hùng phán đồ sính lễ.
chuyện:
(4) Sơn Tinh đến trước, rước Mị
(...) Vua Hùng kén rể
Nương về.
(...) Vua Hùng phán đồ sính lễ.
(5) Thủy Tinh đến sau không lấy
(...) Sơn Tinh và Thủy Tinh đến cầu hôn
được Mị Nương đùng đùng tức giận
(...) Sơn Tinh đến trước, rước Mị Nương về.
đánh Sơn Tinh
(...) Hai bên giao chiến dữ dội, kéo dài hàng (6) Hai bên giao chiến dữ dội, kéo
tháng trời
dài hàng tháng trời.
(...) Thủy Tinh đến sau không lấy được Mị (7) Cuối cùng Thủy Tinh thua, đành
Nương đùng đùng tức giận đánh Sơn Tinh
rút quân về
(....) Cuối cùng Thủy Tinh thua, đành rút quân
về
-Gv thống nhất là giới thiệu bài

Hành động dâng nước sông lên cuồn cuộn...
đất ngăn chăn dòng nước lũ.
-Nước ngập ruộng đồng, tràn nhà -Nước dâng cao bao nhiêu, đồi núi
cửa, dâng lên lưng đồi sườn núi, dâng cao bấy nhiêu.
thành Phong Châu nổi lềnh bềnh - Đánh nhau dòng dã mấy tháng
trên biển nước
trời
Kết quả

Nhận xét

-Sức đã kiệt- đành rút quân
-Vẫn vững vàng
-Các chi tiết tưởng tượng kì ảo, màu sắc thần thoại.
- Cuộc chiến chống thiên tai vô cùng khốc liệt, dai dẳng...

-Đại diện cho thế lực thiên nhiên -Đại diện cho nhân dân, kiên trì
khắc nghiệt, hung bạo, là kẻ thù đắp đê, ngăn lũ chống bão lụt,
hung dữ-> Hung thần
chiến thắng thiên tai=> Phúc thàn
Sơn Tinh-Thuỷ Tinh là nhân vật tưởng tượng nhưng lại có ý nghĩa thực vì đã khái
quát hoá, hình tượng hoá hình tượng lũ lụt và sức mạnh chế ngự thiên tai của người
Việt cổ. Sơn Tinh là biểu tượng sinh động cho công cuộc chống thiên tai của người Việt
cổ. Đó là kì tích dựng nước thời vua Hùng và được phát huy mạnh mẽ về sau...
c.Mối hận thù muôn thuở
Hoạt động của giáo viên-học
Nội dung cần đạt
sinh
THẢO LUẬN CẶP ĐÔI
- Từ đó, oán nặng thù sâu

phải nhớ mãi. Theo em, điều đó - Xây dựng hình tượng nv mang dáng dấp thần
có được là do đâu?
linh, có nhiều chi tiết tưởng tượng kì ảo.
(3) Truyện thể hiện nhận thức, - Tạo sự việc hấp dẫn: hai thần cùng cầu hôn MN.
nguyện vọng gì của nhân dân lao - Dẫn dắt, kể chuyện lôI cuốn, sinh động.
động ?
3. ý nghĩa văn bản:
- Gọi HS nêu khái quát nội dung, ST, TT giải thích hiện tượng mưa bão, lũ lụt xảy ra
nghệ thuật văn bản?
ở đồng bằng Bắc Bộ thuở các vua Hùng dựng
- Gọi HS nhận xét-đọc ghi nhớ
nước; đồng thời thể hiện sức mạnh, ước mơ chế
- GV khắc sâu kiến thức trọng
ngự thiên tai, bảo vệ cuộc sống của người Việt cổ.
tâm.
Hoạt động 3. LUYỆN TẬP
HOẠT ĐỘNG CHUNG CẢ LỚP
- Đảng và nhà nước ta đã ý thức được tác
(1) Từ truyện ST,TT, em suy nghĩ gì về hại to lớn do thiên tai gây ra nên đã chỉ đạo
chủ trương xây dựng, củng cố đê điều, nhân dân ta có những biện pháp phòng
nghiêm cấm nạn phá rừng trồng thêm...
chống hữu hiệu, biến ước mơ chế ngự thiên
(2) Vì sao văn bản ST,TT được coi là
tai của nhân dân thời xưa trở thành hiện
truyền thuyết?
thực.
- Phát hiện chi tiết. Xung phong trả lời - Thể hiện đầy đủ các đặc điểm của truyền
câu hỏi
thuyết:
- Tham gia nhận xét, bổ sung...

Ghi lại vắn tắt nội dung của ba câu chuyện đó.
(3)Sân khấu hoá truyện Sơn Tinh, Thuỷ Tinh :
SÂN KHẤU HOÁ TRUYỆN DÂN GIAN
SƠN TINH, THUỶ TINH
1. Tìm kiếm thông tin
- Từ SGK....
- Từ các nguồn khác:..........
2. Xử lí thông tin trong văn bản
- Các thành viên báo cáo kết quả tìm kiếm thông tin
- Nhóm trưởng thống nhất, hình thành sơ đồ tư duy về hình thức sân khấu hoá truyện
dân gian
23


3. Xây dựng ý tưởng cho kịch bản:
- Thống nhất hình thức chuyển thể
+ nguyên tác, sát nguyên tác, gần sát nguyên tác
+ Đặt tên cho tiểu phẩm
+ Thống nhất xây dựng kịch bản chuyển thể
- Thống nhất kịch bản chuyển thể:
+ Dự kiến nhân vật( số lượng, chính- phụ)
+ Phân cảnh cho kịch bản chuyển thể. VD:
- Cảnh 1:Thuỷ Tinh hẹn gặp Mị Nương để giãy bày chuyện cũ
- Cảnh2: Sơn Tinh và Mị Nương tranh cãi về việc bão lũ xảy ra thường xuyên và ghê
gớm hơn
- Cảnh3: Thuỷ Tinh đối chất với Sơn Tinh về nguyên nhân của hiện tượng này ( phần
lớn do con người...)
4. Sáng tác kịch bản chuyển thể
- Sáng tác kịch bản từng phân cảnh ( Phân công các thành viên phụ trách)
+ Lời thoại và hành động nhân vật phải hợp lí.

B.CHUẨN BỊ:
24


PHIẾU BÀI TẬP
Đọc và đánh số thứ tự vào từng ô trước các chi tiết dưới đây theo đúng trình tự xuất
hiện trong truyện Thánh Gióng.
(...) Vào đời Hùng Vương thứ sáu, ở làng Gióng có hai vợ chồng ông lão sống phúc đức
nhưng lại muộn con.
(...) Đứa bé cất tiếng nói đầu tiên, đòi đi đánh giặc.
(...) Đứa trẻ lên ba vẫn không biết nói, biết cười, cũng không biết đi, đặt đâu nằm đấy. Giặc
Ân xâm lược nước ta. Thế giặc rất mạnh.
(...) Đứa bé lớn nhanh như thổi. Bà con làng xóm góp gạo nuôi chú bé, mong chú giết
giặc cứu nước.
(...) Một hôm bà lão ra đồng thấy một vết chân to, ướm thử, về nhà bà thụ thai và mười
hai tháng sau sinh ra một đứa bé rất khôi ngô.
(...) Đứa bé đòi ngựa sắt, roi sắt, giáp sắt để đánh giặc.
(...) Đánh giặc xong, tráng sĩ cởi giáp sắt để lại và bay thẳng về trời.
(...) Đứa bé vươn vai một cái bỗng biến thành tráng sĩ, phi ngựa đến nơi có giặc, giết hết
lớp giặc này đến lớp giặc khác.
C. PHƯƠNG PHÁP/ KĨ THUẬT DẠY HỌC :
- Động não, HS trao đổi, thảo luận về nội dung, bài học ....
- PP phân tích, thực hành , vấn đáp, nêu vấn đề...
D. TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG
HOẠT ĐỘNG I: KHỞI ĐỘNG
PHIẾU BÀI TẬP
Đọc và đánh số thứ tự vào từng ô trước các chi tiết dưới đây theo đúng trình tự xuất
hiện trong truyện Thánh Gióng.
(1) Vào đời Hùng Vương thứ sáu, ở làng Gióng có hai vợ chồng ông lão sống phúc đức
nhưng lại muộn con.


Nhờ tải bản gốc
Music ♫

Copyright: Tài liệu đại học © DMCA.com Protection Status