Các nhóm thuốc “cổ điển” trong
điều trị tăng huyết áp

Thuốc lợi tiểu
Thuốc lợi tiểu nhóm thiazid: Cơ chế hạ HA do thải natri qua sự ức chế tái
hấp thu natri ở ống thận góp phần vào tác dụng hạ HA. Thuốc lợi tiểu thiazid có
thể gây giảm kali máu, suy giảm dung nạp glucose (nặng hơn khi dùng kèm thuốc
chẹn beta), tăng nhẹ LDL - cholesterol máu, triglycerid và urat đồng thời gây loạn
dương cương.
Thuốc lợi tiểu tiết kiệm kali (amilorid, triamteren, spironolacton): Thuốc
tác động bằng cách chẹn trao đổi ion natri/ kali ở ống lượn xa. Không nên dùng
thuốc này như là thuốc lợi tiểu đầu tay, ngoại trừ trường hợp cường aldosteron mà
nên dùng phối hợp với thuốc lợi tiểu thiazide. Thuốc lợi tiểu quai: (không có vai trò nhiều trong THA, trừ trường hợp suy
thận, suy tim) gồm furosemid, ethacrynic acid, bumetanid... trong đó furosemid có
tác dụng nhanh, thời gian bán hủy ngắn.
Tuy có nhiều tác dụng phụ khi dùng lợi tiểu, tuy nhiên nhóm thuốc lợi tiểu
vẫn là một trong những lựa chọn đầu tay cho bệnh nhân THA. Thuốc hiện được
dùng dạng đơn chất hay phối hợp liều thấp với các nhóm thuốc cùng loại khác.
Nhóm thuốc tác động lên hệ thần kinh trung ương gồm có reserpin,
methyldopa, clonidin... Cơ chế của thuốc là hoạt hóa một số tế bào thần kinh gây
hạ huyết áp. Hiện nay ít dùng do tác dụng phụ gây trầm cảm, khi ngừng thuốc đột
ngột sẽ làm tăng vọt huyết áp.
Nhóm thuốc chẹn alpha gồm có prazosin, alfuzosin, terazosin,
phentolamin... Cơ chế của thuốc là ức chế giải phóng noradrenalin tại đầu dây thần
kinh (là chất sinh học làm THA), do đó làm hạ huyết áp, có tác dụng phụ gây hạ
huyết áp khi đứng lên (hạ huyết áp tư thế đứng), đặc biệt khi dùng liều đầu tiên.
Nhóm thuốc chẹn beta gồm có propanolol, pindolol, nadolol, timolol,
metoprolol, atenolol, labetolol, acebutolol... Cơ chế của thuốc là ức chế thụ thể

ACE, hướng nghiên cứu mới là tìm ra các thuốc có tác dụng ngăn không cho
angiotensin II gắn vào thụ thể của nó (angiotensin II receptors, týp 1) nằm ở mạch
máu, tim, thận do đó sẽ làm hạ huyết áp.