Phòng GD&ĐT
Huyện Văn Lâm
Kì thi chọn học sinh giỏi cấp huyện
Năm học: 2010 2011
Môn: Ngữ văn - Lớp 9
Thời gian:
150 phút
(không kể thời gian giao đề)
----------------
Câu 1: (2,0 điểm)
Viết đoạn văn phân tích cái hay cái đẹp của ba dòng thơ sau:
Một bếp lửa chờn vờn sơng sớm
Một bếp lửa ấp iu nồng đợm
Cháu thơng bà biết mấy nắng ma...
( Bếp lửa Bằng Việt)
Câu 2: (2,0 điểm)
a/ Theo em, tính triết lý và chiều sâu suy ngẫm của bài thơ ánh trăng
(Nguyễn Duy) đợc thể hiện rõ nhất trong khổ thơ nào của bài? Hãy chép lại theo trí
nhớ khổ thơ đó.
b/ Viết một đoạn văn ngắn để lí giải lí do vì sao em cho rằng khổ thơ mình
chọn là thể hiện rõ nhất tính triết lý và chiều sâu suy ngẫm của bài thơ ánh trăng!
Câu 3: (6,0 điểm).
" Văn học trung đại nớc ta, sau những vấn đề đấu tranh xã hội, còn thờng
đề cập đến vấn đề đạo đức gia đình, đặc biệt là luôn đề cao những tấm gơng hiếu
thảo đối với cha mẹ.
Qua một số tác phẩm văn học trung đại mà em đã học và đọc thêm trong ch-
ơng trình Ngữ văn lớp 9, hãy làm sáng tỏ nội dung: Văn học trung đại nớc ta luôn
đề cao những tấm gơng hiếu thảo đối với cha mẹ.
Theo em, trong thời đại ngày nay, vấn đề đạo đức gia đình có còn quan trọng
không? Vì sao?
***********************************

- Điệp ngữ Một bếp lửa đi liền với các từ láy chờn vờn , ấp iu vừa có
tác dụng nhấn mạnh, khắc sâu, vừa gợi cảm giác ấm áp với tình cảm thân thơng chứa
chan.

0,2 điểm
- Hình ảnh gợi cảm:
+ bếp lửa chờn vờn s ơng sớm là ngọn lửa thực trong lòng bếp lửa bập bùng
nhen lên mỗi sớm mai

0,1 điểm
+ bếp lửa ấp iu nồng đ ợm không chỉ là ngọn lửa thực mà nó đã là ngọn lửa
của tình bà cu mang, chăm sóc

0,1 điểm
- Cách nói ẩn dụ biết mấy nắng m a: chỉ những khó khăn gian khổ, vất vả lo
toan mà bà phải chịu đựng. Từ đó, thể hiện tấm lòng của cháu đối với bà: thơng bà
lam lũ tảo tần, vất vả.

0,35 điểm
Câu 2: (2,0 điểm).
a/ - Trả lời đợc: Tính triết lý và chiều sâu suy ngẫm trong bài thơ ánh trăng
đợc thể hiện rõ nhất trong khổ thơ cuối cùng của bài.

0,3 điểm
- Chép lại chính xác theo trí nhớ khổ thơ cuối của bài ánh trăng

0,4 điểm
b/ Viết đoạn văn
- Về hình thức: Đoạn văn phải trình bày rõ ràng, mạch lạc, diễn đạt lu loát;
văn viết có cảm xúc.

a. Kỹ năng:
- Làm đúng kiểu bài nghị luận văn học.
- Biết cách xây dựng và trình bày hệ thống luận điểm, lập luận chặt chẽ; đa
dẫn chứng và phân tích các dẫn chứng một cách chọn lọc, hợp lí.
- Bố cục rõ ràng; kết cấu chặt chẽ; diễn đạt lu loát, mạch lạc.
- Không mắc các lỗi: chính tả, dùng từ, ngữ pháp,...

b. Nội dung:
1. Phân tích, chứng minh làm sáng tỏ vấn đề: Văn học cổ nớc ta luôn đề cao
những tấm gơng hiếu thảo đối với cha mẹ.
Học sinh có thể có một số cách đa dẫn chứng và phân tích khác nhau, nhng
trong quá chứng minh, bài làm cần đảm bảo một số ý cơ bản sau:
Văn học cổ là tấm gơng trung thực phản ánh những cuộc đấu tranh của dân
tộc chống xâm lợc, những cuộc đấu tranh xã hội chống áp bức bất công. Nhng bên
cạnh đó, văn học trung đại còn đề cập tới vấn đề đạo đức gia đình. Không ít tác
phẩm trung đại đã nêu cao những hình ảnh cảm động, những tình cảm đẹp đẽ về mối
quan hệ giữa con cái và cha mẹ, giữa vợ với chồng và anh chị em với nhau. Trong đó
có rất nhiều tấm gơng hiếu thảo làm cảm động lòng ngời:
- Vũ Nơng trong Chuyện ng ời con gái Nam Xơng (Nguyễn Dữ) đã thay
chồng vắng nhà hết lòng phụng dỡng mẹ chồng, chăm sóc thuốc thang chu đáo khi
mẹ chồng lâm bệnh, rồi lo liệu ma chay chu đáo cho mẹ chồng khi bà qua đời nh đối
với cha mẹ đẻ mình
- Nàng Thúy Kiều ( Truyện Kiều Nguyễn Du) :
+ Trong cơn gia biến, nàng đã phải hi sinh chữ tình để làm tròn chữ
hiếu quyết định bán mình cứu cha và gia đình khỏi cơn nguy biến
+ Trong suốt thời gian lu lạc, chìm nổi, khổ đau, nàng vẫn không lúc
nào nguôi quên cha mẹ, bao lần xót xa, thơng cha già già mẹ yếu nơi góc bể chân
trời
- Lục Vân Tiên ( Truyện Lục Vân Tiên Nguyễn Đình Chiểu) là hiện thân
của nhân nghĩa nói chung, đạo hiếu nói riêng

sài. Còn lúng túng trong cách diễn đạt. (0,75 - 1,75 điểm).
+ Sai lạc cơ bản về nội dung/ phơng pháp. (0,5 điểm).
* Trình bày sạch, chữ viết đẹp cộng thêm 0,5 điểm.
*********************************