Chăm sóc trẻ bị co giật khi sốt tại nhà
"Co giật khi sốt" hay "Sốt cao co giật" là một tình trạng co
giật toàn thân lành tính xảy ra khi trẻ bị sốt cao trên 39 độ
C, thường xảy ra ở trẻ nhỏ từ 6 tháng đến 6 tuổi.
Nhận biết các đặc điểm của co giật khi sốt:
• Những trẻ em bị co giật khi sốt (CGKS) thường có
người trong gia đình (bố mẹ hay anh em) đã bị CGKS.
• Cơn co giật có thể xảy ra đột ngột, ngay trong cơn sốt
đầu tiên và khi sốt cao hơn 390C. Khi hết sốt cũng hết
co giật, nếu sốt lại có thể bị co giật lại.
• Trong cơn co giật, trẻ gồng cứng, co rút người và rung
giật toàn thân, mắt trợn ngược, sùi bọt mép và hơi thở
Ảnh: pro.corbis.com
nông, khò khè, nghiến chặt răng, tiêu tiểu không tự
chủ.
• Trẻ sẽ mất ý thức tạm thời (không biết việc gì đang
xảy ra).
• Cơn co giật thường ngắn hơn 10-15 phút và tự chấm
dứt.
• Sau cơn co giật trẻ sẽ phục hồi ý thức hoàn toàn,
nhưng mệt mỏi, buồn ngủ và không nhớ gì về cơn co
giật.
• Một số trẻ sẽ có cơn CGKS tái phát.
Tại sao CGKS xảy ra?
nơi thăng bằng, rộng rãi (Ví dụ dưới sàn nhà). Cần
chắc chắn trẻ sẽ không bị ngã khỏi giường, nhưng
cũng không được cố giữ chặt trẻ.
4. Bảo vệ đường thở: Ðặt trẻ ở tư thế nằm ngửa và đầu
nghiêng về một bên hoặc cho trẻ nằm nghiêng một bên
để đường thở thông suốt (tránh nghẹt đàm dãi). Khi có
thể, nên nhẹ nhàng dùng ngón tay trỏ lấy hết mọi thứ
trong miệng trẻ như núm vú cao su, đàm nhớt, chất
nôn ói. Tuyệt đối không cho trẻ ăn uống gì trong lúc bị
co giật.
Trước đây chúng ta thường đặt 1 que cứng vào miệng
trẻ khi đang bị co giật để ngăn không cho trẻ cắn vào
lưỡi hay môi của mình. Hiện nay điều này không được
thực hiện nữa vì có thể gây chấn thương lâu dài cho
răng của trẻ. Cũng đừng quá lo lắng khi thấy trẻ
nghiến răng hay cắn phải môi hay lưỡi.
5. Hạ sốt càng nhanh càng tốt vì sẽ làm rút ngắn cơn co
giật: Cởi bỏ quần áo (bao gồm cả tã lót), lau mát toàn
thân bằng nước bình thường (tốt nhất là nước ấm) để
làm mát nhanh cho trẻ. Lau mát 2 giờ 1 lần, mỗi lần
không quá 30 phút. Sau khi ngưng lau mát 10 phút
mới đo lại nhiệt độ cho trẻ. Ðắp khăn ướt ở những
vùng có mạch máu lớn nằm sát da như cổ, nách, bẹn.
Chấm dứt lau mát khi nhiệt độ hậu môn thấp hơn hay
bằng 38,5 độ C.
Alcool, rượu hay nước đá tuy làm giảm nhiệt độ ở da
nhanh hơn nhưng ít mang lại ích lợi vì hiện tượng co
mạch ngoại vi (do dùng những chất này ở ngoài da) sẽ
gây trở ngại cho sự mất nhiệt, ngoài ra còn làm tăng tỷ
lệ bệnh tật, nhất là ở trẻ sơ sinh, vì vậy cần tránh.