1
Một số Nhận xét & đề xuất nhằm hoàn thiện
công tác kế toán tiền lơng và các khoản
trích theo lơng tại c.ty cp đT & pT nhà hn 22
I. thực trạng về cơ chế chính sách nhà nớc mới đợc ban hành:
Các chế độ và các chính sách về tiền lơng là một vấn đề hết sức phức tạp bởi
vì cứ thay đổi một thời gian lại thấy không phù hợp.
Ngày 14 tháng 12 năm 2004 Chính phủ đã ban hành Nghị định số
205/2004/NĐ-CP về việc quy định về hệ thống bảng lơng và chế độ phụ cấp lơng
trong công ty Nhà nớc. Ngay sau đó ngày 5 tháng 1 năm 2005, Bộ trởng Lao động
Thơng binh và Xã hội Nguyễn Thị Hằng đã ký ban hành 11 Thông t (từ số 01 -
11) bao gồm: Các Thông t hớng dẫn xếp lơng cũ sang lơng mới của cán bộ công
nhân viên chức trong các công ty nhà nớc; thực hiện phụ cấp trách nhiệm, phụ cấp
độc hại, nguy hiểm, phụ cấp lu động theo Nghị định 205/2004/NĐ-CP; hớng dẫn
xây định mức lao động tính năng suất lao động bình quân và tiền lơng bình quân;
quản lý lao động, tiền lơng và thu nhập trong các công ty nhà nớc; quy định chế
độ tiền lơng; tiền thởng, chế độ trách nhiệm đối với thành viên Hội đồng quản trị,
Tổng giám đốc, giám đốc, kế toán trởng
Về quy định xếp chuyển lơng mới: Theo quy định tại Thông t số 01,
02/2005/TT-BLĐTBXH, tổng giám đốc, giám đốc, phó tổng giám đốc, phó giám
đốc, kế toán trởng đang xếp lơng theo hạng doanh nghiệp thì chuyển xếp nh sau:
Tổng công ty, Công ty đang xếp hạng đặc biệt thì chuyển bậc cũ vào bậc 1 mới,
bậc 2 cũ vào bậc 2 mới theo Tổng công ty hạng đặc biệt. Tổng công ty đợc thành
lập theo quyết định số 90/TTg ngày 7/3/1994 của Thủ tởng chính phủ đang xếp l-
ơng theo Nghị định số 110/1997/NĐ-CP ngày 18/11/1997 của chính phủ thì
chuyển bậc 1 cũ vào bậc 1 mới , bậc 2 cũ vào bậc 2 mới theo hạng Tổng công ty.
Đối với công ty đang xếp hạng I, hạng II, hạng III thì chuyển bậc 1 cũ vào bậc 1
mới, bậc 2 cũ vào bậc 2 mới theo hạng I, hạng II, hạng III. Đối với viên chức
chuyên môn nghiệp vụ và nhân viên thừa hành, phục vụ, căn cứ vào ngạch, bậc l-
ơng hiện cếp để chuyển ngang vào ngạch, bậc lơng mới. Thời gian nâng bậc lơng
lần sau tính từ ngày đợc xếp bậc lơng cũ. Riêng viên chức có trình độ cao đẳng

phải tham khảo ý kiến Ban chấp hành công đoàn công ty và phải công gbố công
khai trong doanh nghiệp.
Về trách nhiệm đối với thành viên Hội đồng quản trị, tổng giám đốc, giám
đốc công ty. Khi để xảy ra các trờng hợp sau đây nhng cha đến mức bị truy cứu
trách nhiệm hình sự thì bị xử lý về tiền lơng, tiền thởng nh sau: Không đảm bảo
tiền lơng và các chế độ khác cho ngời lao động trong công ty, không thực hiện đầy
đủ trách nhiệm về tổ chức, quản lý lao động, tiền lơng theo quy định của pháp luật
2
2
3
lao động hoặc để xảy ra sai phạm về quản lý vốn, quản lý tài sản, về chế độ kế
toán, kiểm toán và các chế đọ khác do nhà nớc quy định thì không đợc hởng hệ số
điều chỉnh tăng thêm quỹ lơng kế hoạch trong năm đó, không đợc thởng cuối năm
và không đợc hởng phần tiền thởng của năm đó trong quỹ tiền thởng của cả nhiệm
kỳ.
Quyết định dự án đầu t không hiệu quả, không thu hồi đợc vốn đầu t, không
trả đợc nợ, để công ty lỗ , để mất vốn nhà nớc thì bị xử lý : Kéo dài thời gian nâng
bậc lơng ít nhất 12 tháng (đối với trờng hợp còn bậc lơng để nâng bậc), chỉ đợc h-
ởng quỹ tiền lơng chế độ tính theo công thức quy định, không đợc thởng cuối năm
và không đợc hởng quỹ tiền thởng của cả nhiệm kỳ.
Để công ty lỗ 2 năm liên tiếp hoặc không đạt tỷ suất lợi nhuận trên vốn 2
năm liên tiếp hoặc lỗ lãi dan xen nhau, không khặc phục đợc nhng cha đến mức bị
miễn nhiệm, lỗ hoặc giảm tỷ suất lợi nhuận trên vốn nhà nớc đầu t, thì bị xử lý:
Hạ 1 bậc lơng, chỉ đợc hởng quỹ tiền lơng chế độ tính theo công thức, không đợc
thởng cuối năm và không đợc hởng quỹ tiền thởng của cả nhiệm kỳ.
Từ đầu năm đến nay, do có sự biến động của thị trờng thế giới nh giá cả xăng
dầu tăng lên đột biến đã tác động đến giá cả đầu vào của một loạt các mặt hàng
trong nớc. Mức lơng tối thiểu đợc Chính phủ quy định là 290 000 đồng là không
còn đảm bảo mức sống tối thiểu cho ngời dân. Do vậy dự định đến ngày
01/10/2005 mức lơng tối thiểu đó đợc tăng lên là 350 000 đồng.

Chế độ tiền lơng mới tuy nhiên cho đến nay một số nội dung chủ yếu trong
tiến trình đổi mới chính sách tiền lơng cha đợc tuân theo các nguyên tắc và định h-
ớng đặt ra. Làm cho chế độ tiền lơng đang có những diễn biến phức tạp, có nhiều
yếu tố không hợp lý, không công bằng và đang là vấn đề bức xúc hiện nay.
2/ Mặt tiêu cực:
Mức lơng tối thiểu đợc tăng lên 60 000đ/tháng bắt đầu kể từ ngày 01/10/2005
đã ảnh hởng không nhỏ đến phần chi phí của công ty. Chi phí bị tăng lên đáng kể
do doanh nghiệp phải trích nộp 19% BHXH, BHYT, KPCĐ cho ngời lao động, từ
đó kéo theo sản phẩm đầu ra của công ty buộc phải tăng theo. Giá cả sản phẩm
đầu ra của doanh nghiệp tăng có thể làm ảnh hởng đến doanh thu của công ty so
với trớc.
Chế độ tiền lơng mới theo Nghị định 25/CP của Chính phủ đợc thực hiện từ
năm 1993 đã đem lại nhiều u điểm không thể phủ nhận. Tháng 12/2004 Chính phủ
đã ban hành Nghị định 205/2004/NĐ- CP và có hiệu lực bắt đầu từ tháng
01/2005. Tuy nhiên đến nay do giá cả tăng, nhất là ở các đô thị lớn đã làm cho
tiền lơng thực tế giảm suốt đáng kể. Bên cạnh đó quá trình áp dụng chế độ tiền l-
ơng mới vào thực tế cũng đã nảy sinh một số vấn đề bất hợp lý không đợc điểu
chỉnh hoặc có bổ sung, sửa đổi nhng không đồng bộ, mang tính chấp vá nên làm
4
4
5
phát sinh những mâu thuẫn mới. Nổi bật là chi lơng và có tính chất lơng đang có
xu hớng tăng nhanh và chiếm tỷ trọng ngày càng cao trong cơ cấu chi ngân sách
nhà nớc. Chiều hớng chi cho tiêu dùng tăng lên, không đáp ứng đợc nhu cầu tích
luỹ vốn cho phát triển, đầu t mở rộng vào nền kinh tế.
Do tiền lơng giảm suốt trong suốt thời gian vừa qua và không đợc bù đắp kịp
thời, thống nhất và chính thức trong toàn xã hội nên nhiều đơn vị tuỳ theo điều
kiện lợi thế của mình đã tìm mọi cách tạo nguồn thu để trợ cấp thêm cho công
nhân viên của mình ở những mức độ khác nhau. Tình trạng ai ngời nấy lo thu nhập
cho mình, lơng không phải là nguồn sống chính đã tạo ra nhiều bất hợp lý về thu