KHÁI QUÁT VỀ THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP
1.1khái niệm về thuế TNDN
Để hiểu rõ thuế Thu nhập trước hết cần tìm hiểu về thu nhập : thu nhập là tổng các
giá trị mà một chủ thể nào đó nhận được trong nền kinh tế xã hội thông qua quá trình
phân phối thu nhập quốc dân trong một thời hạn nhất định , không phân biệt nguồn gốc
hình thành từ lao động, tài sản hay từ đầu
Như vậy thuế thu nhập là một loại thuế đánh trực tiếp vào thu nhập của các thể
nhân hoặc các pháp nhân, nhưng không phải toàn bộ thu nhập của các thể nhân và các
pháp nhân đều là đối tượng đánh thuế thu nhập mà thuế thu nhập chỉ điều chỉnh hay thu
trên phần thu nhập chịu thuế tức là các khoản thu nhập sau khi đã được miễn trừ một số
chi phí hợp lý,hợp pháp
Thuế thu nhập đóng vai trò rất quan trọng trong việc đảm bảo nguồn ngân sách cho
nhà nước và thực hiện các chức năng quản lý, điều tiết của nhà nước đối với các hoạt
động kinh tế, xã hội tro ng toàn bộ nền kinh tế quốc dân.
Thuế thu nhập đóng vai trò rất quan trọng trong việc đảm bảo nguồn ngân sách cho
nhà nước và thực hiện các chứca năng quản lý, điều tiết của nhà nước đối với các hoạt
động kinh tế, xã hội trong nền kinh tế quốc dân.
Ơ nước ta, năm 1990 luật thuế lợi tức đã được ban hành, tuy nhiên sau 8 năm thực
hiện loại thuế này đã bộc lộ một số bất cập, có nhiều nhược điểm và không còn phù hợp
với tình hình xây dưng và phát triển kinh tế Việt Nam trong giai đoạn mới,vì thế luật
thuế TNDN đã được ban hành thay cho thuế lợi tức nhằm đảm bảo phù hợp với yêu
cầu của nền kinh tế hiện nay.
Ơ Việt Nam có hai hình thức thuế thu nhập: thuế TNDN và thuế thu nhập cá nhân.
Nhưng do Việt Nam là một nước có nền kinh tế đang phát triển, đời sống còn nhiều
khó khăn, thu nhập của người lao động còn thấp đa phần chua đủ để đóng thuế thu nhập
cá nhân, cho nên tạo được nguồn thu ít cho NSNN. Với tình hình ở nước ta hiện nay có
thể nói thuế TNDN là một loại thuế quan trọng, đảm bảo nguồn thu lớn cho NSNN và
cần được quan tâm sâu sắc hơn để hoàn thiện chính sách cũng như công tác quản lý
thuế TNDN.
Thuế thu nhập doanh nghiệp là một loại thuế trực thu đánh vào thu nhập chịu thuế
của các doanh nghiệp.
3. Cá nhân nước ngoài kinh doanh tại Việt Nam hoặc có thu nhập phát sinh tại Việt
Nam, không phân biệt hoạt động kinh doanh được thực hiện tại Việt Nam hay tại
nước ngoài như: cho thuê tài sản, cho vay vốn, chuyển giao công nghệ, hoạt động
tư vấn tiếp thị, quảng cáo…
4. Công ti ở nước ngoài hoạt động kinh doanh thông qua cơ sở thường trú tại Việt
Nam.
Cơ sở thường trú là cơ sở kinh doanh mà thông qua cơ sở này công ty ở nước
ngoài thực hiện một phần hay toàn bộ hoạt động kinh doanh của mình tại Việt Nam
mang lại thu nhập. Cơ sở thường trú của công ty ở nước ngoài chủ yếu bao gồm các
hình thức sau:
- Chi nhánh, văn phong điều hành, nhà máy, xưỏng sản xuất, kho giao nhận hàng
hoá, phương tiện vận tải, hầm mỏ, mỏ dầu hoặc khí đốt, địa điểm thăm dò hoặc khai
thác tài nguyên thiên nhiên hay các thiết bị phương tiện phục vụ cho việc thăm dò tài
nguyên thiên nhiên.
- Địa điểm xây dung; công trình xây dung, lắp đặt, lắp ráp, các hoạt động giám sát
xây dựng, công trình xây dựng, lắp đặt lăp ráp.
- Cơ sở cung cấp các dịch vụ bao gồm cả dịch vụ tư vấn thông qua người làm công
cho mình hay một đối tượng khác.
- Đại lý cho công ty ở nước ngoài.
- Đại diện ở Việt Nam trong các trường hợp:
+ Có thẩm quyển ký kết các hợp đồng đứng tên công ty ở nước ngoài.
+ Không có thẩm quyền ký kết các hợp đồng đứng tên công ty ở nước ngoài
nhưng thường xuyên thực hiện việc giao hàng hoá hoặc cung ứng dịch vụ tại Việt
Nam.
II/ Đối tượng không thuộc diện nộp thuế TNDN.
Các trường hợp sau đây không thuộc diện nộp thuế TNDN:
1.Hợp tác xã, tổ hợp tác sản xuất nông nghiệp có thu nhập từ sản phẩm trồng trọt,
chăn nuôi, nuôi trồng thuỷ sản.
2.Hộ gia đình, cá nhân nông dân sản xuất nông nghiệp có thu nhập từ sản phẩm trồng
trọt, chăn nuôi, nuôi trồng thuỷ sản, trừ hộ gia đình và cá hân nông dân sản xuât hàng
hoá, dich vụ.
+ Chi phí nguyên liệu, vật liệu, nhiên liệu, năng lượng, hàng hoá sử dụng vào sản
xuất, kinh doanh hàng hoá, dich vụ liên quan đến doanh thu và thu nhập chịu thuế trong
kỳ được tính theo định mức tiêu hao vật tư hợp lý và giá thực tế xuất kho.
+ Chi phí tiền lương, tiền công và các khoản phụ cấp; tiền ăn giũa ca theo quy định
của bộ luật;laođộng. Chi phí tiền lương của cơ sở kinh doanh(đối với doanh nghiệp nhà
nước) phải trả cho người lao động được xác định căn cứ vào các văn bản quy phạm
pháp luật hiện hành hướng dẫn về chế độ tiền lương, tiền công và các khoản phụ cấp
theo quy định của Bộ luật lao động.
+ Chi phí nghiên cứu khoa học, công nghệ(trừ phần kinh phí do nhà nước hoặc cơ
quan quản lý cấp trên hỗ trợ); chi thưởng sáng kiến, cải tiến mà sáng kiến này mang lại
hiệu quả kinh doanh; chi cho đào tạo lao động theo chế độ quy định; chi cho y tế trong
nội bộ cơ sở kinh doanh; chi hỗ trợ cho các trường học được Nhà nước cho phép thành
lập va khi chi phải có hoá đơn, chứng từ theo chế độ quy định.