ktkth
ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI - NĂM HỌC 2010-2011
MÔN NGỮ VĂN 9 – THCS
(Thời gian 150 phút – không kể thời gian giao đề)
----------------
Câu 1: (3 điểm)Theo di bút của Chủ tịch Hồ Chí Minh, trong khi khởi thảo bản di chúc, có câu
lúc đầu Bác Hồ viết: “Khi người ta đã ngoài 70 tuổi…”. Sau đó Bác sửa lại: “Khi người ta đã
ngoài 70 xuân…”. Vận dụng kiến thức về phép tu từ đã học, hãy phân tích.
để thấy rõ cái hay của việc thay chữ “ xuân” cho chữ “tuổi” trong câu văn sửa lại của Bác.
Câu 2: (4 điểm)Trong tác phẩm “Chuyện người con gái Nam Xương” của Nguyễn Dữ, chi tiết
cái bóng có vai trò gì?
Câu 3: (7 điểm)
“ …Ta làm con chim hót
Ta làm một cành hoa
Ta nhập vào hòa ca
Một nốt trầm xao xuyến
Một mùa xuân nho nhỏ
Lặng lẽ dâng cho đời
Dù là tuổi hai mươi
Dù là khi tóc bạc…”
(Mùa xuân nho nhỏ - Thanh Hải)
Hãy phân tích hai khổ thơ trên để làm rõ tâm nguyện cao đẹp của Thanh Hải: Muốn được cống
hiến phần tốt đẹp – dù nhỏ bé của cuộc đời mình cho cuộc đời chung – cho đất nước.
Câu 4: (6 điểm) Trình bày suy nghĩ của em về quan niệm của M. Gorki:
“Người bạn tốt nhất bao giờ cũng là người đến với ta trong những giây phút khó khăn, cay
đắng nhất của cuộc đời.”
HƯỚNG DẪN CHẤM
I. Hướng dẫn chung
- Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của hướng dẫn chấm để đánh giá tổng quát bài làm
của thí sinh, tránh cách chấm đếm ý cho điểm.
- Do đặc trưng của bộ môn Ngữ văn nên giám khảo cần chủ động, linh hoạt trong việc

a. Yêu cầu về kỹ năng:
- Làm đúng kiểu bài nghị luận về đoạn thơ
- Bố cục rõ rang, mạch lạc, diễn đạt lưu loát
- Không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu…
b.Yêu cầu về kiến thức: Thí sinh có thể phân tích bằng nhiều cách khác nhau nhưng cần phải
thông qua các yếu tố nghệ thuật đặc sắc (từ ngữ, hình ảnh, âm điệu …)trong đoạn thơ để làm
nổi bật hai ý chính sau:
• Đó là ước nguyện được sống đẹp, có ích cho đời: muốn làm con chim hót, cành hoa,
nốt trầm xao xuyến trong bản hòa ca →phân tích các hình ảnh này để thấy vẻ đẹp ước
nguyện của Thanh Hải
• Ước nguyện ấy được thể hiện một cách chân thành giản dị, khiêm nhường.
- Nguyện làm những con người bình thường nhưng có ích cho đời
- Ý thức về sự đóng góp của mình: dù nhỏ bé nhưng là cái tinh túy, cao đẹp của tâm hồn
mình góp cho đất nước
- Hiểu mối quan hệ riêng chung sâu sắc: chỉ xin làm một nốt trầm khiêm nhường trong bản
hòa ca chung.
-Sự thay đổi cách xưng hô từ “tôi” sang “ta” mang ý nghĩa rộng lớn, là ước nguyện chung
của nhiều người.
- Hình ảnh “mùa xuận nho nhỏ” đầy bất ngờ, thú vị và sâu sắc: đặt cái vô hạn của đất trời
bên cạnh cái hữu hạn của đời người, tìm ra mối quan hệ cá nhân và xã hội.
- Ước nguyện hiến dâng ấy lặng lẽ, suốt đời, sống cao đẹp
* Khổ thơ thể hiện xúc động một vấn đề nhân sinh lớn lao. Đặt khổ thơ trong mối quan hệ
với hoàn cảnh của Thanh Hải lúc ấy , ta càng hiểu hơn vẻ đẹp tâm hồn nhà thơ
Tiêu chuẩn cho điểm
 Điểm 6-7: Bài viết đảm bảo đầy đủ các yêu cầu nêu trên. Kết cấu chặt chẽ, hành văn lưu
loát, có cảm xúc, có thể mắc vài lỗi diễn đạt nhỏ.
 Điểm 4-5: Đáp ứng được phần lớn các yêu cầu nêu trên. Kết cấu bài viết tương đối chặt
chẽ, hành văn trong sáng, mắc một số lỗi diễn đạt.
 Điểm 2-3: Đáp ứng được khoảng phân nửa các yêu cầu trên. Hành văn chưa rõ ràng. Mắc
nhiều lỗi diễn đạt.

 Điểm 0: Bài lạc đề hoàn toàn, bỏ giấy trắng hoặc viết, vẽ bậy.
.....................Hết.......................