TRƯỜNG THPT
LẠNG GIANG SỐ 2
Đề chính thức
ĐỀ THI THỬ ĐẠI HỌC LẦN 1 NĂM HỌC 2010-2011
Môn: Ngữ Văn; Khối: C, D
Thời gian làm bài: 180 phút, không kể thời gian phát đề
PHẦN CHUNG CHO TẤT CẢ CÁC THÍ SINH (5,0 điểm)
Câu I (2,0 điểm)
Anh/ chị hãy trình bày ngắn gọn những đặc điểm cơ bản trong phong cách nghệ thuật thơ
Tố Hữu.
Câu II (3,0 điểm)
Sinh thời, nhạc sĩ Trịnh Công Sơn thường tâm niệm:
“Sông vẫn chảy đời sông, suối vẫn trôi đời suối, sống trên đời cần có một tấm lòng, dù chỉ
là để gió cuốn đi…”
Anh/ chị hãy viết một bài văn ngắn (khoảng 600 từ) trình bày suy nghĩ của mình về tâm
niệm sống của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn.
PHẦN RIÊNG (5,0 điểm)
Thí sinh chỉ được làm một trong hai câu (câu III.a hoặc III.b)
Câu III.a. Theo chương trình Chuẩn (5,0 điểm)
… Sóng bắt đầu từ gió
Gió bắt đầu từ đâu ?
Em cũng không biết nữa
Khi nào ta yêu nhau
Con sóng dưới lòng sâu
Con sóng trên mặt nước
Ôi con sóng nhớ bờ
Ngày đêm không ngủ được
Lòng em nhớ đến anh
Cả trong mơ còn thức
Dẫu xuôi về phương Bắc
Dẫu ngược về phương Nam

- Thơ Tố Hữu thường hướng tới cái Ta chung với lẽ sống lớn, tình cảm lớn, niềm vui
lớn; tập trung thể hiện những vấn đề lớn của dân tộc, những tình cảm lớn của cách
mạng và con người cách mạng.
0,5
2 Thơ Tố Hữu mang đậm khuynh hướng sử thi và cảm hứng lãng mạn
- Khuynh hướng sử thi nổi bật trong thơ Tố Hữu từ cuối cuộc kháng chiến chống
Pháp trở về sau. Thơ ông đi sâu phản ánh những sự kiện chính trị lớn của đất nước,
đề cập đến những vấn đề có ý nghĩa lịch sử và tính chất toàn dân với những con
người của sự nghiệp chung, tiêu biểu cho những phẩm chất, lý tưởng của dân tộc và
thời đại.
- Thơ Tố Hữu tràn đầy cảm hứng lãng mạn, thể hiện niềm lạc quan, niềm tin tưởng
vào sự nghiệp cách mạng, hướng đến tương lai tươi sáng của đất nước.
0,5
3 Giọng điệu thơ Tố Hữu mang nét riêng
Thơ Tố Hữu có giọng tâm tình, ngọt ngào, tha thiết – giọng của tình thương mến.
Nhiều vấn đề chính trị, cách mạng được thể hiện như những vấn đề của tình cảm
muôn đời.
0,5
4 Thơ Tố Hữu mang tính dân tộc đậm đà
- Nội dung: Thơ Tố Hữu phản ánh phong cảnh quê hương đất nước, đời sống cách
mạng, tình cảm dân tộc, đạo lý truyền thống của người Việt Nam.
- Nghệ thuật: sử dụng các thể thơ dân tộc với thi liệu truyền thống trong văn học dân
gian; ngôn ngữ mộc mạc, giản dị mà điêu luyện, tinh tế; phát huy cao độ tính nhạc
phong phú của tiếng Việt trong lối diễn đạt quen thuộc của văn học truyền thống …
0,5
II Suy nghĩ về tâm niệm sống của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn: “Sông vẫn chảy đời
sông, suối vẫn trôi đời suối, sống trên đời cần có một tấm lòng, dù chỉ là để gió
cuốn đi…”
3,0
1 Giải thích quan niệm sống của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn (0,5 điểm)

con người.
- Mở rộng vấn đề: Đây là quan niệm sống đúng đắn, cao cả, xuất phát từ cái tâm của
người nghệ sĩ và cần cho con người ở mọi thời đại, nhất là trong cuộc sống hiện đại
ngày nay. Do đó, ta cần phê phán những con người sống ích kỷ, nhỏ nhen, không mở
rộng tấm lòng với đời. Tuy nhiên, sống với tấm lòng không có nghĩa là trao tình cảm
và niềm tin mù quáng, sống chỉ bằng cảm tính. Cần phài kết hợp tấm lòng và lý trí để
nhận thức toàn diện, sâu sắc về cuộc sống và giải quyết mọi vấn đề có nảy sinh có lý,
có tình.
1,0
0,5
3 Bài học nhận thức và hành động (0,5 điểm)
- Đề cao lối sống tình thương, biết chia sẻ, đồng cảm – sống với “tấm lòng”. Mỗi
người cần mở rộng tấm lòng để lắng nghe, cảm nhận cuộc sống bằng cả tấm lòng của
mình; biết hòa cái tôi trong cái ta chung, sống vì mình và sống vì mọi người.
- Hình thành cho mình một lối sống biết yêu thương, quan tâm, chia sẻ với những
vấn đề của người khác, đặc biệt với những người thân yêu, gần gũi, những người còn
gặp nhiều khó khăn trong cuộc sống; biết trao tặng và đón nhận tình yêu từ mọi
người; sống chân thành và cởi mở…
0,5
III.a Phân tích hình tượng “sóng” ở đoạn thơ (bài thơ “Sóng” – Xuân Quỳnh) trong
mối liên hệ, đối sánh với nhân vật trữ tình “em”
5,0
1 Giới thiệu chung về tác giả và tác phẩm (0,5 điểm)
- Xuân Quỳnh là một nhà thơ nữ xuất sắc của văn học Việt Nam hiện đại. Thơ Xuân
Quỳnh thể hiện một tâm hồn phụ nữ hồn hậu, đằm thắm, chân thành, luôn luôn khao
khát tình yêu và biết chắt chiu, trân trọng hạnh phúc đời thường.
- “Sóng” được sáng tác năm 1967 (in trong tập “Hoa dọc chiến hào”) là thi phẩm
tiêu biểu cho phong cách thơ Xuân Quỳnh. Qua hình tượng “sóng”, nhà thơ thể hiện
bao cung bậc cảm xúc của người phụ nữ cũng như những vẻ đẹp tâm hồn cao quý –
vừa truyền thống vừa hiện đại - của họ trong tình yêu.

muôn thuở không bao giờ đứng yên.(Phân tích sự song hành của hành trình sóng xô
bờ với hành trình đến với bến bờ hạnh phúc, đến với tình yêu cao cả, đích thực của
trái tim người phụ nữ khi yêu)
0,5
0,5
0,75
0,75
0,5
3 Vẻ đẹp tâm hồn người phụ nữ trong tình yêu thể hiện qua đoạn thơ (1,0 điểm)
- Vẻ đẹp mang nét truyền thống: tâm hồn người phụ nữ rất dịu dàng, đằm thắm, hồn
hậu, tình tứ, ý nhị và kín đáo; ở mọi lúc mọi nơi tâm hồn ấy đều rất mực thủy chung,
son sắt.
- Sắc thái rất hiện đại của trái tim người phụ nữ trong tình yêu: chủ động, táo bạo,
yêu mãnh liệt, bộc lộ trực tiếp cảm xúc nhớ mong, yêu đương của mình. Tâm hồn ấy
sẵn sàng vượt qua tất cả bằng niềm tin mãnh liệt để đến với bến bờ hạnh phúc trong
tình yêu.
0,5
0,5
4 Đánh giá chung (0,5 điểm)
- “Sóng” là một trong những bài thơ tình hay nhất của Xuân Quỳnh nói riêng và của
thơ hiện đại nói chung. Bài thơ là lời giãi bày chân thành của người phụ nữ trong tình
yêu vừa dịu dàng, đằm thắm, riêng tư, vừa sôi nổi, mãnh liệt, rộng mở.
- Việc xây dựng hình tượng “sóng” làm ẩn dụ để nói về tình yêu không mới nhưng
cách thể hiện của Xuân Quỳnh cùng những tâm sự về tình yêu và vẻ đẹp tâm hồn
người phụ nữ toát lên từ hình tượng này lại thực sự mới mẻ, mang cá tính sáng tạo và
hồn thơ riêng của nữ sĩ – “sóng” mang vẻ đẹp nữ tính.
0,5
III.b Cảm nhận về bức tranh thiên nhiên và đời sống phố huyện nghèo lúc chiều tối
trong truyện ngắn “Hai đứa trẻ” của Thạch Lam.
5,0

b/ Bức tranh đời sống phố huyện nghèo:
- Một cái chợ tàn hòa điệu cùng thời khắc ngày tàn: người về hết, tiếng ồn ào mất;
trên đất chỉ còn rác rưởi, vỏ bưởi, lá nhã và lá mía, những người bán hàng về muộn
đững nán lại nói chuyện… Tất cả gợi lên cuộc sống nghèo nàn, héo hắt, đang lụi tàn
dần.
- Những kiếp người đang tàn lụi theo thời gian và cuộc sống lay lắt: Mấy đứa trẻ con
nghèo lom khom nhặt nhạnh những thanh nứa, thanh tre; chị Tý ngày đi mò cua bắt
tép, tối dọn hàng nước nhưng không biết bán cho ai; gánh phở ế với ánh lửa leo lét
của bác Siêu; cảnh nhếch nhác của gia đình bác xẩm; chị em Liên với cái cửa hàng
tạp hóa nhỏ xíu, người cha bị mất việc…
- Đặc điểm chung: họ đều mang tâm trạng buồn bã, ít hy vọng vào cuộc sống xơ xác,
mỏi mòn hàng ngày. Họ tập hợp lại tạo nên diện mạo riêng của một phố huyện tăm
tối, tù đọng, tàn tạ. Đó là hiện thực chung của xã hội Việt Nam trước Cách mạng
tháng Tám.
- Tâm trạng của Liên trước đời sống phố huyện: thương cảm cho những đứa trẻ
0,75
0,25
0,25
0,5
0,25
0,75
0,25
0,25